I SA/Wa 614/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Apostolidis (spr.) Sędziowie: WSA Dariusz Pirogowicz WSA Łukasz Trochym po rozpoznaniu w dniu 22 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi R. J. na postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania oddala skargę. UZASADNIENIE Główny Geodeta Kraju postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] po rozpoznaniu zażalenia R. J. utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej WINGiK) z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...]. Zaskarżone postanowienie wydane zostało w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i ocenę prawną sprawy. Postanowieniem z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] WINGiK orzekł o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności "decyzji" z dnia [...] marca1988 r. nr [...]. Pismem z dnia [...] grudnia 2019 r. R. J. wniósł zażalenie na powyższe postanowienie z dnia [...] grudnia 2019 r., wnosząc o wszczęcie postępowania nieważnościowego decyzji z [...] marca 1988. Skarżący podniósł, że propozycja decyzji, (pismo, akt) powodują haniebne skutki prawne w ewidencji gruntów, wójt wchodzi bezczelnie i siłą na działkę skarżącego i robi z niej drogę stanowiącą własność... gminy. Skarżący domaga się dywagacji czy decyzja administracyjna wydana przez organ administracji państwa, jest propozycją decyzji, czy pismem, czy aktem (...). Główny Geodeta Kraju postanowieniem z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] po rozpoznaniu zażalenia R. J. utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...]. W uzasadnieniu wskazano, że zgodnie z art. 61 a k.p.a., gdy żądanie wszczęcia postępowania administracyjnego zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną, lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. W oparciu o akta sprawy, organ winien ustalić czy w niniejszym postępowaniu zachodzą uzasadnione przyczyny odmowy wszczęcia postępowania. Wskazano, że jak wynika z akt sprawy, postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności "decyzji" z dnia [...] marca 1988 r. nr [...] toczyło się już przed WINGiK oraz Głównym Geodetą Kraju i zostało zakończone wydaniem ostatecznej decyzji Głównego Geodety Kraju z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...]. Jak wskazały organy, dokument z dnia [...] marca 1988 r. oznaczony numerem [...] i zatytułowany decyzja w sprawie zmian w rejestrze gruntów nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art. 107 § 1 k.p.a., w związku z czym postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności tego dokumentu w ocenie Głównego Geodety Kraju należało umorzyć jako bezprzedmiotowe. W związku z tym stwierdzono, że w sprawie stwierdzenia nieważności "decyzji" z dnia [...] marca 1988 r. nr [...] toczyło się już postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją umarzającą to postępowanie ze względu na brak jego przedmiotu. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych wskazano, że przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61 a § 1 k.p.a. jest zaistnienie "innych uzasadnionych przyczyn" uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania; przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. W związku z powyższym Główny Geodeta Kraju stwierdził, że podnoszone w zażaleniu przez R. J. okoliczności wskazujące na konieczność stwierdzenia nieważności ,,decyzji" z dnia [...] marca 1988 r. nr [...], nie mają wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Odnosząc się natomiast do zarzutu R. J. dotyczącego dywagacji czy decyzja administracyjna wydana przez organ administracji państwa, jest propozycją decyzji, czy pismem, czy aktem (...) podkreślono, że kwestia ta została wyjaśniona w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją Głównego Geodety Kraju z dnia [...] kwietnia 2012 r., nr [...]. Zarzut ten nie może mieć więc wpływu na rozstrzygnięcie sprawy. Skargę na powyższe postanowienie Głównego Geodety Kraju z dnia [...] stycznia 2020 r. wniósł R. J., wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu wskazano, że wydawanie bezprawnych, z rażącym naruszeniem prawa, decyzji przez Naczelnika Gminy [...] to nie przypadek a groźne zjawisko. Bezprawne decyzje przekładały się na bezprawie w ewidencji gruntów, geodezji i kartografii i dalej w Księgach Wieczystych. W odpowiedzi na skargę Główny Geodeta Kraju wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko przedstawione w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje. Stosownie do treści art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd bada, czy organ administracji orzekając w sprawie nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z treścią art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji nie naruszają prawa. Zaskarżonym postanowieniem Główny Geodeta Kraju utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] grudnia 2019 r. odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności "decyzji" z dnia [...] marca 1988 r., nr [...], dotyczącej wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków prowadzonej dla obrębu ewidencyjnego [...]. Podstawę prawną rozstrzygnięć organów obu instancji stanowił art. 61a § 1 k.p.a., zgodnie z którym, gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 (żądanie wszczęcia postępowania), zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Podkreślić trzeba, że odmowa wszczęcia postępowania następuje przede wszystkim z przyczyn o charakterze procesowym, które czynią stosowny wniosek niedopuszczalnym. Organ na tym etapie postępowania bada zatem, czy zachodzą podstawy do wszczęcia postępowania, dokonując oceny, czy istnieją przesłanki procesowe uniemożliwiające merytoryczne rozpoznanie wniosku. Oznacza to, że odmowa wszczęcia postępowania może mieć miejsce jedynie w sytuacjach oczywistych, niewymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów. Na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi bowiem postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Z treści art. 61a § 1 k.p.a. wynikają dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, drugą - zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym podkreśla się, że przez inne uzasadnione przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1 k.p.a., należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie lub gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji za inną przyczynę uzasadniającą odmowę wszczęcia postępowanie w sprawie z wniosku skarżącego uznały fakt, że w tej samej sprawie toczyło się już postępowanie i kwestia stwierdzenia nieważności "decyzji" z dnia [...] marca 1988 r., nr [...] była już przedmiotem merytorycznego ostatecznego rozpoznania. Nie uległy przy tym zmianie okoliczności, które uzasadniałyby ewentualne ponowne przeprowadzenie postępowania w sprawie o tożsamym przedmiocie. Dla porządku wskazać należy, że ostateczną decyzją Głównego Geodety Kraju z [...] kwietnia 2012 r. znak: [...] utrzymującą w mocy decyzję WINGiK z [...] sierpnia 2011 r. znak: [...] umorzone zostało postępowanie wszczęte na wniosek R. J. o stwierdzenie nieważności "decyzji" z [...] marca 1988 r. Wniosek rozpoznawany w niniejszej sprawie jest tożsamy podmiotowo i przedmiotowo w stosunku do uprzednio rozpoznawanego, a skarżący nie wskazał żadnych nowych okoliczności. Z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że dokument oznaczony numerem [...] i zatytułowany "decyzja w sprawie zmian w rejestrze gruntów" nie jest decyzją administracyjną w rozumieniu art.107§1 k.p.a., w związku z czym postepowanie zakończone ostateczna decyzją z [...] kwietnia 2012 r. zostało jako bezprzedmiotowe umorzone. Zgodzić się należy ze stwierdzeniem, że brak podpisu upoważnionej osoby do wydania decyzji na dokumencie, brak oznaczenia organu, który ją wydał, brak pieczęci może czynić z takiego dokumentu jedynie ewentualny projekt. Zaskarżonym postanowieniem z [...] stycznia 2020r. utrzymującym w mocy postanowienie z [...] grudnia 2019 r. słusznie zatem Główny Geodeta Kraju odmówił wszczęcia postepowania w trybie art.61a§1 k.p.a. - wobec uzasadnionej przyczyny uniemożliwiającej wszczęcie tego postępowania. Zdaniem Sądu stanowisko organów jest prawidłowe. Oczywiste jest, że wniosek z dnia [...] listopada 2019 r. jest ponownym wnioskiem złożonym w tej samej sprawie. Pierwszy wniosek R. J. z czerwca 2010 r. o wszczęcie postępowania nieważnościowego w sprawie decyzji Naczelnika Gminy w [...] z [...] marca 1988 r., nr [...] został rozpoznany decyzją z dnia [...] sierpnia 2011 r., utrzymaną w mocy przez Głównego Geodetę Kraju decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. Słusznie zatem organy obu instancji uznały, że ponowne prowadzenie postępowania w tej sprawie jest niedopuszczalne oraz że zaistniały przesłanki uzasadniające odmowę wszczęcia postepowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. W świetle powyższego stwierdzić należy, że organy prawidłowo oceniły stan faktyczny sprawy i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające prawu. Złożona skarga jest więc bezzasadna i podlega oddaleniu. W tej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. Rozpatrzenie sprawy w trybie uproszczonym nastąpiło na podstawie art. 119 pkt 3 w związku z art. 120 tej ustawy.