I FSK 1010/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Niezgódka – Medek, po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej T. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Po 99/12 odrzucające skargę T. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 8 listopada 2011 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za III kwartał 2008 r. oraz II, III i IV kwartał 2009 r. postanawia uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Skarga kasacyjna dotyczy postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 kwietnia 2012 r., sygn. akt I SA/Po 99/12, którym Sąd ten, działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ), zwanej dalej jako "P.p.s.a.", odrzucił skargę T. H. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia 8 listopada 2011 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za III kwartał 2008 r. oraz I, III i IV kwartał 2009 r. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie Sąd pierwszej instancji wskazał, że przesyłka pocztowa zawierająca wezwanie do uiszczenia uzupełniającego wpisu sądowego od skargi w wysokości 565 zł wraz z pouczeniem o konsekwencjach niewypełnienia wskazanego wezwania w wyznaczonym terminie, została odebrana przez skarżącego w dniu 26 marca 2012 r. W związku z tym, w ocenie Sądu, podany w wezwaniu siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upłynął bezskutecznie w dniu 2 kwietnia 2012 r. Mając powyższe na uwadze Sąd pierwszej instancji, działając na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. odrzucił wniesioną przez T. H. skargę z powodu nieuiszcznia należnego wpisu sądowego w wyznaczonym terminie. Na powyższe postanowienie skarżący, działając przez pełnomocnika – doradcę podatkowego – złożył skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 58 § 1 pkt 3, art. 83 P.p.s.a. oraz art. 220 § 1 i 3 P.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Uzasadniając powyższe zarzuty skarżący stwierdził, że potwierdzenie odbioru przesyłki poleconej znajdujące się w aktach sprawy nie odpowiada wymogom zawartym w art. 65 § 2, art. 67 § 1, art. 72 i art. 73 P.p.s.a., bowiem z dokumentu tego nie wynika kto odebrał zaadresowaną do niego przesyłkę. Na potwierdzeniu odbioru wpisana jest tylko data 26.03.12 i nieczytelny podpis osoby odbierającej, a listonosz nie zaznaczył imienia i nazwiska osoby, która przesyłkę odebrała. Skarżący dodał ponadto, że przesyłki tej nie mógł odebrać osobiście, bowiem jak oświadczył przebywał w tym czasie za granicą, a o zarządzeniu Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu wzywającym do uiszczenia uzupełniającego wpisu sądowego od skargi dowiedział się z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zostało wydane na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. Przepis ten stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Jednakże zauważyć należy, że wskazany przepis może być zastosowany tylko wówczas, gdy brak jest zastrzeżeń co do prawidłowości doręczenia wezwania do uiszczenia wpisu, a w szczególności trybu dokonania tej czynności. Stosownie do art. 65 § 2 P.p.s.a. do doręczania pism w postępowaniu sądowoadministracyjnym przez pocztę stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym. Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie wezwanie do uiszczenia uzupełniającego wpisu sądowego od skargi Sąd pierwszej instancji przesłał za pośrednictwem poczty, prawidłowość jego doręczenia należy ocenić z uwzględnieniem przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 października 2010 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz.U. z 2010 r., Nr 190, poz. 1277), zwanego dalej jako "rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości". Zgodnie zatem z § 4 ust. 1 wskazanego wyżej rozporządzenia, odbierający przesyłkę potwierdza jej odbiór na formularzu potwierdzenia odbioru przez wpisanie daty otrzymanej przesyłki i umieszczenie czytelnego podpisu zawierającego imię i nazwisko. Natomiast ust. 2 tego samego przepisu stanowi, że pracownik operatora, pracownik sądowej służby doręczeniowej, osoba zatrudniona w sądzie lub komornik, zwani dalej "doręczającym", wpisuje na formularzu potwierdzenia odbioru datę doręczenia przesyłki, imię i nazwisko odbiorcy i zaznacza sposób doręczenia, co potwierdza własnoręcznym podpisem. Na przesyłce doręczający wpisuje datę doręczenia, co potwierdza własnoręcznym podpisem. Tym samym w związku z takim brzmieniem § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, jednym z obowiązków nałożonych na listonosza jest czytelne wpisanie na formularzu potwierdzenia odbioru imienia i nazwiska osoby odbierającej przesyłkę (podkr. Sądu). Z wypełnionego w niniejszej sprawie formularza potwierdzenia odbioru przesyłki nie wynika jednak, kto skierowaną do skarżącego przesyłkę odebrał. Znajdujące się w aktach sprawy potwierdzenie odbioru zostało bowiem wypełnione w sposób nieczytelny (nieczytelny podpis odbiorcy przesyłki), uniemożliwiający jednoznaczną identyfikację osoby, która odebrała przesyłkę zawierającą wezwanie do uiszczenia uzupełniającego wpisu sądowego od skargi. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest to okoliczność istotna, szczególnie w świetle oświadczenia skarżącego, że w dniu odbioru przesyłki (26 marca 2012 r.) przebywał za granicą. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że przy doręczeniu przedmiotowej przesyłki nie dopełniono trybu przewidzianego w przepisach cytowanego powyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości. Zestawienie natomiast twierdzeń wnoszącego skargę kasacyjną z nieprawidłowo wypełnionym zwrotnym potwierdzeniem odbioru w zakresie określenia osoby odbierającej pismo nasuwa wątpliwości, co do prawidłowości dokonanego doręczenia przesyłki. Sposób w jaki zostało w niniejszej sprawie wypełnione zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki uniemożliwia bowiem jednoznaczne ustalenie, czy wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi przez uiszczenie uzupełniającego wpisu sądowego od skargi zostało doręczone skarżącemu. Tym samym, mając na uwadze szczególny charakter instytucji doręczania pism w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jego funkcje, a także okoliczność, że ewentualne nieprawidłowe doręczenie nie może stanowić zamknięcia drogi do sądowej ochrony interesów strony należy uznać, że odrzucenie przez Sąd pierwszej instancji skargi w niniejszej sprawie było przedwczesne albowiem nie zostało ustalone jednoznacznie, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych tej skargi prawidłowo doręczono adresatowi. Skutkuje to stwierdzeniem, że zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu zostało wydane z uchybieniem art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 P.p.s.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy Sąd pierwszej instancji uwzględni wszystkie okoliczności związane z prawidłowością doręczenia w niniejszej sprawie. W szczególności powinien wziąć pod uwagę kwestię dotyczącą jednoznacznego ustalenia, kto odebrał przesyłkę sądową w placówce pocztowej i jeśli nie był to adresat, czy osoba ta była do odbioru takiej przesyłki upoważniona. W tym celu należy zwrócić się do właściwej placówki pocztowej celem wyjaśnienia tych rozbieżności. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.