I OSK 318/09
Sądy administracyjne2009-10-14
Sygnatura
I OSK 318/09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
2009-10-14
Rodzaj
Wyrok NSA
Sędziowie
Anna Łukaszewska - MaciochArkadiusz Despot - MładanowiczMałgorzata Stahl
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łukaszewska- Macioch (spr.) Sędziowie Sędzia del. WSA Arkadiusz Despot- Mładanowicz Sędzia NSA Małgorzata Stahl Protokolant Magdalena Błaszczyk po rozpoznaniu w dniu 14 października 2009r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. M., A. R., Z. K., J. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 listopada 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 1435/08 w sprawie ze skargi D. M., A. R., Z. K., J. B. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania oddala skargę kasacyjną.
UZASADNIENIE
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 listopada 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 1435/08 oddalił skargę D. M., A. R., Z. K. i J. B. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] o odmowie wznowienia postępowania w przedmiocie przejścia przedsiębiorstwa na rzecz Skarbu Państwa.
Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych:
Minister Gospodarki, na wniosek D. M., Z. K. i J. B., decyzją z dnia [...] września 2006r. stwierdził nieważność zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] grudnia 1950 r. o ustanowieniu przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem "[...]", natomiast w części dotyczącej stwierdzenia nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r. o przejściu ww. przedsiębiorstwa na rzecz Skarbu Państwa, Minister Gospodarki postanowieniem z dnia [...] października 2006r. wniosek ten przekazał do rozpatrzenia według właściwości Ministrowi Budownictwa.
Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] listopada 2007r. nr [...] utrzymaną w mocy decyzją z dnia [...] lutego 2002 r. (powinno być: "2008 r.") nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r. o przejściu na rzecz Skarbu Państwa przedsiębiorstwa "[...]".
D. M., reprezentowana przez pełnomocnika, pismem z dnia [...] grudnia 2007r. oraz S. R. pismem z dnia [...] grudnia 2007r. wystąpili z wnioskami o wznowienie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a., postępowania zakończonego powołanym orzeczeniem Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r. Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] lutego 2008r. nr [...] odmówił wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r. z uwagi na przekroczenie miesięcznego terminu do złożenia wniosku, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Minister Infrastruktury decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] utrzymał w mocy powyższą decyzję.
Dokonując oceny złożonych przez strony wniosków organ wskazał, że jak wynika z akt sprawy, decyzję Ministra Gospodarki z dnia [...] września 2006r. pełnomocnik D. M. odebrał w dniu [...] września 2006r., natomiast S. R. w dniu [...] września 2006r. Z chwilą doręczenia decyzji rozpoczął bieg miesięczny okres na wystąpienie z wnioskiem o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej orzeczeniem z dnia [...] czerwca 1959r. Tymczasem z wnioskiem o wznowienie postępowania pełnomocnik D. M. wystąpił pismem z dnia [...] grudnia 2007 r., a S. R. pismem z dnia [...] grudnia 2007 r. W obu przypadkach wnioski o wznowienie złożone zostały z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. Wnioskodawcy zaś nie wystąpili na podstawie art. 58 § 2 k.p.a. z wnioskiem o przywrócenie terminu. Wobec tego nie było możliwe wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie. Organ wskazał dodatkowo, że w decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2007r. odmawiającej stwierdzenia nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r. poinformowano strony, iż wyeliminowani z obrotu prawnego decyzji o ustanowieniu przymusowego zarządu może stanowić przesłankę wznowieniową określoną w art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a.
D. M., Z. K. i J. B., reprezentowani przez pełnomocnika, wnieśli na powyższą decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie podnosząc zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 8 w związku z art. 147, art. 148 § 1 i art. 58, a także art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. przez niewywiązanie się organu z obowiązku zebrania w całości materiału dowodowego i wyczerpującego jego rozpatrzenia oraz dokonanie oceny z pominięciem dowodów i dokumentów istotnych dla merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. Zdaniem skarżących, Minister Infrastruktury oraz jego poprzednicy błędnie uznali, iż wniosek z dnia [...] listopada 1990r. o wszczęcie postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności dotyczy również orzeczenia Ministra Budownictwa Przemysłu i Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r., podczas gdy wniosek ten przez oba organy powinien był być potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego orzeczeniem z dnia [...] czerwca 1959r. Na podstawie tego wniosku inny organ administracji odmówił stwierdzenia nieważności przedmiotowego orzeczenia z uwagi na niewłaściwy tryb postępowania. Powyższe działania organów administracji rażąco naruszają art. 7, 77 oraz 80 k.p.a. W konsekwencji powyższego kolejny wniosek skarżących z dnia [...] grudnia 2007r. o wznowienie postępowania został uznany przez Ministra Infrastruktury za pierwszy wniosek o wznowienie postępowania i jako taki został rozpatrzony odmownie, czym organ naruszył art. 148 § 1 k.p.a. uznając, iż wniosek został złożony po terminie.
Zarzucając organowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 8 w związku z art. 147 k.p.a. wskazano, że organ powinien wznowić postępowanie z urzędu, bez oczekiwania na "impuls z zewnątrz" w przypadku stwierdzenia wystąpienia jednej z przesłanek wyliczonych w art. 145 § 1 (z wyłączeniem pkt 4). W tej sprawie organ powinien wszcząć postępowanie z chwilą otrzymania akt od Ministra Gospodarki przekazanych postanowieniem z dnia [...] października 2006r.
W odpowiedzi na skargę Minister Infrastruktury wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt IV SA/Wa 1435/08 oddalił skargę uznając, że zaskarżonej decyzji nie można zarzucić naruszenia prawa.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę wznowienia postępowania, a w razie gdy żądanie wznowienia postępowania opiera się na przesłance określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. - od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Zgodnie natomiast z art. 149 § 3 k.p.a. uchybienie terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania stanowi podstawę do wydania decyzji o odmowie wznowienia postępowania. Strona od negatywnych skutków wynikających z uchybienia terminu może ochronić się wnosząc, stosownie do art. 58 § 1 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu wraz z wnioskiem o wznowienie postępowania. Wznowienie postępowania na wniosek strony w sytuacji, gdy wniosek złożono z uchybieniem jednomiesięcznego terminu z art. 148 § 1 k.p.a, stanowi rażące naruszenie prawa, godzi bowiem w ogólną zasadę trwałości decyzji administracyjnej, wynikającą z art. 16 § 1 k.p.a.
W ocenie Sądu, organ prawidłowo przyjął, że w rozpatrywanej sprawie zarówno wniosek o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 8 k.p.a. D. M. z dnia [...] grudnia 2007r., jak też wniosek S. R. z dnia [...] grudnia 2007r., zostały złożone z uchybieniem jednomiesięcznego terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. Z materiału dowodowego wynika bowiem, że decyzja Ministra Gospodarki z dnia [...] września 2006r. stwierdzająca nieważność zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] lutego 1950r. o ustanowieniu przymusowego zarządu nad [...], która miała stanowić podstawę z pkt 8 art. 145 § 1 k.p.a. do wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem Ministra Budownictwa, Przemysłu i Materiałów Budowlanych z [...] czerwca 1959r. o przejęciu na Skarb Państwa [...], została doręczona D. M. w dniu [...] września 2006r, a więc miesięczny termin do złożenia wniosku upływał w dniu [...] października 2006r, zaś S. R. decyzję odebrał w dniu [...] września 2006r., w tym przypadku termin upływał zatem w dniu [...] października 2006r.
Skoro, jak wynika z powyższego, obie strony złożyły wnioski o wznowienie postępowania nie zachowując ustawowego terminu do jego wniesienia, to w tej sytuacji organ administracji obowiązany był odmówić wznowienia postępowania; w przeciwnym razie decyzja wydana w wyniku wznowienia postępowania w oparciu o wniosek złożony z uchybieniem jednomiesięcznego terminu byłaby dotknięta kwalifikowaną wadą prawną z powodu obrazy wspomnianej wyżej zasady trwałości decyzji ostatecznej (art. 16 § 1 k.p.a.) i podlegałaby wyeliminowaniu z obrotu prawnego na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
W ocenie Sądu, trafnie organ wskazał, że strony po otrzymaniu decyzji Ministra Infrastruktury z dnia [...] listopada 2007r. mogły na zasadzie art. 58 § 2 k.p.a. wystąpić w terminie 7 dni od daty jej doręczenia o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, czego jednak nie uczyniły.
Sąd nie zgodził się z argumentacją skargi, że organy - najpierw Minister Gospodarki, a potem Minister Infrastruktury - błędnie potraktowały pismo skarżących z dnia [...] listopada 1990 r. jako wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa, Przemysłu i Materiałów Budowlanych z [...] czerwca 1959r., podczas gdy winien być on potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania zakończonego ww. orzeczeniem. W uzasadnieniu prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie dnia 23 lipca 2008r. sygn. IV SA/Wa 643/08, oddalającego skargę S. R. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] lutego 2008r. Sąd wyraźnie stwierdził, że nie ulega wątpliwości, iż spadkobiercy byłych właścicieli [...] domagali się stwierdzenia nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r. Wprawdzie Sąd nie podał daty wniosku, to jednak nie mogło chodzić o inny wniosek, niż wniosek z dnia [...] listopada 1990r., który zainicjował postępowanie najpierw przed Ministrem Gospodarki, a następnie Ministrem Infrastruktury. Stosownie do art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako "P.p.s.a., zarówno Sąd jak i organ administracji publicznej są związane oceną prawną oraz wskazaniami zwartymi w powołanym wyroku z dnia 11 lutego 2008r.
Sąd stwierdził, iż wprawdzie w myśl art. 147 k.p.a. wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia może nastąpić z urzędu albo na wniosek strony, z wyjątkiem przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 oraz art.145a k.p.a., to jednak organ nie ma obowiązku wznawiać z urzędu postępowania w stosunku do każdego prawomocnego orzeczenia, jest to bowiem jego prawo, z którego powinien skorzystać w razie znalezienia przyczyny do wznowienia.
W tych warunkach, zdaniem Sądu, nietrafne są zarzuty wskazujące na naruszenie przepisów prawa procesowego.
D. M., A. R., Z. K. i J. B., reprezentowani przez radcę prawnego, wnieśli od powyższego wyroku skargę kasacyjną podnosząc następujące zarzuty:
I. naruszenie przepisów postępowania, tj.
1) art. 151 P.p.s.a. przez błędną wykładnię art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 8, art. 148, art. 58 oraz art. 64 § 2 k.p.a. poprzez uznanie, że pismo z dnia 14 listopada 1990 r. stanowiło wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959 r. o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa "[...]", podczas gdy pismo to zawierało wniosek "o zwrot zagarniętej własności określonej w księdze hipotecznej "[...]" - i w konsekwencji przyjęcie, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a.,
2) błędne zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. oraz w związku z art. 7, art. 77, art. 80 k.p.a. poprzez pominięcie w treści uzasadnienia wyroku rozważań co do zarzucanych decyzjom naruszeń ww. przepisów,
3) błędne zastosowanie art. 153 P.p.s.a. poprzez uznanie, że Sąd był związany oceną prawną oraz wskazaniami zawartymi w wyroku WSA z dnia 23 lipca 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 643/08 oraz uznanie, że pojęcie oceny prawnej jest tożsame z oceną stanu faktycznego w sprawie i w konsekwencji uznanie, że pismo z dnia [...] listopada 1990 r. stanowiło wniosek o stwierdzenie nieważności orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959 r. o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa [...];
II. naruszenie prawa materialnego, tj.
1) art. 21 ust. 1 i 2, art. 64 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji RP,
2) art. 1 Pierwszego Protokołu do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175)
i w konsekwencji oddalenie skargi w sytuacji, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny winien uchylić zaskarżoną decyzję w całości.
Na tej podstawie wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu podniesionych zarzutów wskazano, że organy administracji dokonały błędnej kwalifikacji wniosku z dnia [...] listopada 1990 r. jako wniosku o stwierdzenie nieważności zarówno w odniesieniu do zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] grudnia 1950 r. w przedmiocie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem "[...]" jak i orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959 r. stwierdzającego przejście przedsiębiorstwa na własność Skarbu Państwa, gdy tymczasem wniosek ten w odniesieniu do orzeczenia z dnia [...] czerwca 1959 r., mając na względzie art. 7, oraz art. 64 § 2 k.p.a., powinien być potraktowany jako wniosek o wznowienie postępowania. Wnioskiem z dnia [...] listopada 1990r. skierowanym do Ministerstwa Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej spadkobiercy do części [...] wnieśli "o zwrot" C.. Z kolei pismem z dnia [...] listopada 1997 r. skierowanym do Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast uczestnik postępowania S. R. wniósł o stwierdzenie nieważności zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] grudnia 1950 r. w przedmiocie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego nad przedsiębiorstwem "[...]", Kolejnym pismem część spadkobierców sprecyzowała swoje stanowisko wnosząc o stwierdzenie nieważności zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] grudnia 1950 r. oraz o wyeliminowanie z obrotu prawnego orzeczenia Ministra Budownictwa, Przemysłu i Materiałów Budowlanych z [...] czerwca 1959r. o przejęciu [...] na Skarb Państwa, wydanego w następstwie tego zarządzenia. Tymczasem Minister Gospodarki decyzji z dnia [...] września 2006 r. stwierdzającej nieważność zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z [...] grudnia 1950 r. w przedmiocie ustanowienia przymusowego zarządu państwowego potraktował wnioski spadkobierców jako żądanie wszczęcia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności zarówno w odniesieniu do zarządzenia z dnia [...] grudnia 1950 r. jak i orzeczenia Ministra Budownictwa, Przemysłu i Materiałów Budowlanych z [...] czerwca 1959r. o przejęciu [...] na Skarb Państwa. W tych sprawach też zapadły decyzje ww. organów. W konsekwencji powyższego kolejny wniosek skarżących z dnia [...] grudnia 2007 r. o wznowienie postępowania został uznany przez Ministra Infrastruktury za pierwszy wniosek o wznowienie postępowania, który jako złożony z przekroczeniem – w ocenie tego organu – terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a., został załatwiony odmownie.
Sąd I instancji oddalając skargę na wydane w tej sprawie decyzje Ministra Infrastruktury nie podzielił argumentacji strony skarżącej, że pismo z dnia [...] listopada 1990 r. winno być potraktowane jako wniosek o wznowienie postępowania w odniesieniu do orzeczenia z dnia [...] czerwca 1959 r., natomiast uznał za trafną zawartą w nich argumentację, czym naruszył art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 8 w związku z art. 148, art. 58 k.p.a. i art. 64 § 2 k.p.a.
Powołanie się w uzasadnieniu skarżonego wyroku na związanie treścią uzasadnienia wyroku WSA z dnia 23 lipca 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 643/08, w którym ten Sąd stwierdził, że "spadkobiercy byłych właścicieli [...] domagali się stwierdzenia nieważności orzeczenia z dnia [...] czerwca 1959 r." polega na błędnym zastosowaniu art. 153 P.p.s.a. Związanie oceną prawną dotyczy bowiem właściwego zastosowania konkretnego przepisu prawa w indywidualnej sprawie, natomiast WSA utożsamiając ocenę prawną z oceną faktyczną poczynioną we wskazanym wyroku naruszył art. 153 P.p.s.a., to zaś naruszenie doprowadziło w konsekwencji do naruszenia art. 151 i art. 145 § 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 8 w związku z art. 148 i art. 58 k.p.a.
Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. oraz w związku z art. 7, art. 77 i art. 80 k.p.a. pełnomocnik skarżących motywuje tym, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sąd I instancji w żaden sposób nie odniósł się do zarzucanych decyzjom naruszeń wskazanych przepisów.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 21 ust. 1 i 2, art. 64 oraz art. 77 § 2 Konstytucji RP, a także art. 1 Pierwszego Protokołu Dodatkowego do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, pełnomocnik skarżących wskazał, że w swoim orzecznictwie Europejski Trybunał Praw Człowieka podkreśla, iż pozbawienie prawa własności bez wypłaty odszkodowania i następnie ograniczenie możliwości dochodzenia jej zwrotu lub uzyskania odszkodowania na drodze postępowania sądowego powoduje naruszenie art. 1 Pierwszego Protokołu poprzez niezachowanie równowagi pomiędzy interesem publicznym a interesem wywłaszczanego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, ponieważ podniesione w niej zarzuty są niezasadne.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów dotyczących naruszeń procesowych należy przede wszystkim podkreślić, że istotą sprawy rozstrzygniętej zaskarżonym wyrokiem była kwestia dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego orzeczeniem Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959r. o przejściu przedsiębiorstwa na rzecz Skarbu Państwa. Przedmiotem oceny przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie była zaskarżona przez D. M., Z. K. i J. B. ostateczna decyzja Ministra Infrastruktury odmawiająca wznowienia postępowania z powodu przekroczenia określonego w art. 148 § 1 k.p.a. terminu do złożenia wniosku o wznowienie. Zarzut skargi kasacyjnej dotyczy wadliwego - zdaniem skarżących - ustalenia daty zgłoszenia żądania wznowienia postępowania.
W tej kwestii nie można mieć jakichkolwiek wątpliwości, gdyż wynika to jednoznacznie z akt sprawy, że przedmiotem oceny w zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji z dnia [...] czerwca 2008 r. pod kątem ustawowych przesłanek dopuszczalności wznowienia postępowania, były wnioski D. M. z [...] grudnia 2007 r. oraz S. R. z [...] grudnia 2007 r. zawierające wyraźnie brzmiące żądanie wznowienia postępowania zakończonego orzeczeniem Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia [...] czerwca 1959 r. o przejściu na rzecz Skarbu Państwa przedsiębiorstwa [...]. Niekwestionowanym faktem jest również to, że z ww. wnioskami o wznowienie postępowania wystąpiono z przekroczeniem terminu określonego w art. 148 § 1 k.p.a. i że strony, równocześnie ze złożeniem wniosków o wznowienie, nie wystąpiły o przywrócenie uchybionego terminu.
Wobec tego organ administracji dokonujący formalnej oceny wniosku zasadnie uznał, że wobec przekroczenia miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., wyłączona jest możliwość wznowienia postępowania, w następstwie czego wydał decyzję o odmowie wznowienia postępowania, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie kontrolując zaskarżoną przez strony decyzję odmowną dokonał prawidłowej oceny zawartego w niej rozstrzygnięcia.
Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł uzasadnienia dla poglądu prezentowanego przez pełnomocnika skarżących, że jako wniosek o wznowienie postępowania odniesieniu do orzeczenia z dnia [...] czerwca 1959 r. powinno być potraktowane pismo spadkobierców poprzednich właścicieli przedsiębiorstwa z dnia [...] listopada 1990 r. Pogląd ten nie daje się obronić, gdyż po pierwsze - z treści pisma z dnia [...] listopada 1990 r. w żaden sposób nie wynika zamiar stron ponownego przeprowadzenia postępowania w przedmiocie nacjonalizacji przedsiębiorstwa, a jedynie żądanie zwrotu własności. Po drugie - wniosek z dnia [...] listopada 1990 r. został doprecyzowany pismem z dnia [...] marca 1991 r. przez wnioskodawczynię Z. K., w którym wyraźnie wskazała, że żądanie wniosku dotyczy "uchylenia" na podstawie art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. decyzji o ustanowieniu przymusowego zarządu nad przedsiębiorstwem [...]. Po trzecie - w związku z wnioskiem z dnia [...] listopada 1990 r. strony zostały zawiadomione w piśmie z dnia [...] lipca 1991 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości z dnia [...] grudnia 1950 r. o ustanowieniu przymusowego zarządu nad przedsiębiorstwem i - jak wynika z akt sprawy - do przedmiotu wszczętego postępowania zastrzeżeń nie zgłaszały, natomiast co najmniej dwukrotnie ponawiały wniosek o stwierdzenie nieważności zarządzenia Prezesa Centralnego Urzędu Drobnej Wytwórczości w sprawie ustanowienia przymusowego zarządu oraz orzeczenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych o przejściu przedsiębiorstwa na własność Państwa.
Nie ma więc żadnych podstaw do twierdzenia, że wniosek z dnia [...] listopada 1990r. zawierał żądanie wznowienia postępowania w sprawie przejęcia przedsiębiorstwa na rzecz Skarbu Państwa. Prawidłowo zatem Minister Infrastruktury przedmiotem oceny pod kątem spełnienia formalnych warunków wznowienia postępowania uczynił pisma stron z dnia [...] i [...] grudnia 2007r., co też zasadnie Sąd I instancji zaakceptował.
W tej sytuacji nie znajduje uzasadnienia zarzut przyjęcia przez Sąd I instancji błędnych ustaleń co do treści dowodów znajdujących się w aktach sprawy, a zatem chybiony jest zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 8 i art. 148 k.p.a. Tym samym bezprzedmiotowy jest zarzut naruszenia art. 153 P.p.s.a., gdyż ustalenia co do rzeczywistej treści wniosku z dnia [...] listopada 1990 r. nie wymagają odwoływania się do oceny wyrażonej w tej sprawie w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 643/08.
Za niezasadny należy także uznać zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem niezbędne elementy uzasadnienia wyroku to: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Wymogom tym uzasadnienie zaskarżonego wyroku w pełni odpowiada. Sąd I instancji wyczerpująco i jasno uzasadnił podjęte rozstrzygnięcie ustosunkowując się do wszystkich podniesionych w skardze zarzutów.
W świetle powyższego za chybione należało uznać zarzuty skargi odnoszące się do procesowych podstaw kasacji.
Niezależnie od tego należy zauważyć, że podnosząc zarzuty naruszenia przepisów postępowania autor skargi kasacyjnej nie podjął próby wykazania, że zarzucane uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik przedmiotowej sprawy. Tymczasem zgodnie z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. podstawą skargi kasacyjnej może być tylko zarzut takiego naruszenia przepisów postępowania, które mogło w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy. Podstawa kasacyjna niespełniająca tego wymogu także i z tego powodu nie mogła być skuteczna.
Co do zarzutów dotyczących naruszeń prawa materialnego art. 21, art. 64 oraz art. 77 ust. 2 Konstytucji RP Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł wystarczających podstaw do ich oceny, ponieważ w tym zakresie skarga kasacyjna nie zawiera uzasadnienia. Poza tym należy stwierdzić, że w niniejszej sprawie wskazane normy konstytucyjne nie były przez Sąd I instancji stosowane, ani też poddane wykładni. Zagadnienie prawne, jakie było przedmiotem oceny przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, miało charakter procesowy, dotyczyło bowiem dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego, które nie sposób oceniać w kategoriach konstytucyjnej zasady ochrony własności, o jakiej mowa w art. 21 i art. 64 Konstytucji. Dotyczy to także zarzutu naruszenia Artykułu 1 Protokołu Nr 1 do Europejskiej Konwencji Podstawowych Praw i Wolności, który - poza powołaniem się na orzeczenie Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (Papachelas v. Greece (GC), no. 31423, § 48, ECHR 1999-II) - nie został przez autora skargi kasacyjnej w jakikolwiek sposób uzasadniony.
Nie jest też zrozumiały zarzut naruszenia art. 77 ust. 2 Konstytucji, który jednoznacznie jest skierowany do organów stanowiących prawo, a nie do organów je stosujących.
Wobec tego, że zarzuty skargi kasacyjnej okazały się chybione, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.