I GSK 1232/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kowalik-Grzanka Sędzia NSA Henryk Wach (spr.) Sędzia del. WSA Jacek Czaja Protokolant Anna Wojtowicz-Hess po rozpoznaniu w dniu 23 września 2020 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 czerwca 2020 r. sygn. akt V SA/Wa 842/20 w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. w K. na informację Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości z dnia [...] kwietnia 2020 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia protestu bez rozpatrzenia 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 czerwca 2020 r., sygn. akt. V SA/Wa 842/20, po rozpoznaniu sprawy ze skargi A. sp. z o.o. z siedzibą w K. na informację Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości (dalej: PARP) z [...] kwietnia 2020 r. w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu, w punkcie pierwszym stwierdził, że pozostawienie protestu było nieuzasadnione i przekazał sprawę do rozpatrzenia przez Polską Agencję Rozwoju Przedsiębiorczości, w punkcie drugim zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego. W motywach rozstrzygnięcia Sąd I instancji wskazał, że A. sp. z o.o. złożyła 31 maja 2019 r. wniosek o dofinansowanie w konkursie organizowanym przez PARP w ramach Poddziałania 2.3.5. Design dla przedsiębiorców Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020. Po zakończonej ocenie projektów, w dniu 25 lutego 2020 r. do skarżącej zostało wysłane pismo informujące o negatywnym wyniku oceny wraz z pouczeniem o prawie do złożenia protestu w terminie 14 dni od doręczenia pisma. W dniu 19 marca 2020 r. w placówce pocztowej został nadany protest skarżącej od negatywnego wyniku oceny. Zaskarżonym do Sądu pismem z [...] kwietnia 2020 r. PARP poinformował o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia z uwagi na jego złożenie po terminie. Organ wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że informacja o negatywnej ocenie została doręczona 4 marca 2020 r. skarżąca została poinformowana, że w świetle dokumentacji, którą posiada PARP datą odbioru przesyłki jest 4 marca 2020 r., wobec czego PARP uznała, że protest został złożony po terminie. Spółka złożyła skargę na opisane rozstrzygnięcie. Sformułowała w nim zarzut naruszenie prawa materialnego, tj. art. 54 ust. 1 oraz art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz. U. z 2020 r. poz. 818, z późn. zm., dalej: ustawa wdrożeniowa), poprzez uznanie protestu skarżącej wniesionego w dniu 19 marca 2020 r. za złożony po terminie, podczas gdy środek ten został wniesiony zgodnie z wymogami ustawowymi w zakresie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, iż skarga Spółki jest zasadna, zasługuje na uwzględnienie. Dzieje się tak niezależnie od treści sformułowanych w niej zarzutów. Na mocy art. 46 pkt 20 ustawy z dnia 14 maja 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w zakresie działań osłonowych w związku z rozprzestrzenianiem się wirusa SARS-CoV-2 (Dz. U. z 2020 r. poz. 875), art. 15 zzs ustawy z dnia 2 marca 2020 r. został uchylony. Zmiana ta weszła w życie w dniu 16 maja 2020 r. Jednakże na mocy art. 68 ust. 7 ustawy z dnia 14 maja 2020 r., terminy biegną dalej po upływie 7 dni od dnia wejścia w życie tej ustawy. Oznacza to, że ustanie przyczyny powodującej zawieszenie biegu terminu nastąpiło dnia 23 maja 2020 r. Powyższe oznacza, że nastąpiło wstrzymanie biegu procesowego ustawowego terminu do wniesienia protestu, czego organ wydając przedmiotowe rozstrzygnięcie nie zauważył. Z tych przyczyn na mocy art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. b) ustawy wdrożeniowej Sąd pierwszej instancji orzekł, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione i przekazał sprawę do rozpatrzenia przez właściwą instytucję. PARP złożyła skargę kasacyjną wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skargę kasacyjną oparto na obu podstawach kasacyjnych przewidzianych w art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: p.p.s.a.) zarzucając: I. naruszenie prawa materialnego: art. 15 zzs ust. 1 pkt 1 Ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 z późn. zm) w zw. z art. 54 § 1 oraz art. 67 ustawy wdrożeniowej, poprzez jego błędną wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie i w rezultacie błędne uznanie, że termin na wniesienie protestu jest terminem procesowym; art. 15 zzs ust. 1 oraz art. 15 zzs ust. 2 w zw. z art. 14a ust. 5 ustawy wdrożeniowej oraz art. 61 ustawy wdrożeniowej poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz brak uwzględnienia, że sprawy ze skarg, o których mowa w art. 61 ustawy wdrożeniowej są sprawami pilnymi w rozumieniu art. 14a ust. 5 ustawy i zasady określonej w art. 15 zzs ust. 1 ustawy do nich nie stosuje się. II. naruszenie przepisów postępowania: art. 61 ust. 8 lit. b) ustawy wdrożeniowej w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez błędne przyjęcie, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione, przy jednoczesnym braku ustosunkowania się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku do argumentacji stron oraz braku wskazań co do dalszego postępowania. art. 61 ust. 8 pkt 2 w zw. z art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy wdrożeniowej, poprzez błędne stwierdzenie, że pozostawienie protestu bez rozpatrzenia było nieuzasadnione oraz brak oddalenia skargi skarżącej przez Sąd I instancji, pomimo że została ona złożona po terminie. Argumenty na poparcie powyższych zarzutów zostały przedstawione w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, w którym autor skargi kasacyjnej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z 183 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2) p.p.s.a. w pkt II ppkt 1 petitum skargi kasacyjnej Sądowi I instancji zarzucono naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Obowiązkiem wojewódzkiego sądu administracyjnego jest przyjąć określony stan faktyczny i go przedstawić, nie chodzi jednak o przedstawienie jakiegokolwiek stanu faktycznego, lecz stanu rzeczywistego, ustalonego i przyjętego zgodnie z obowiązującym prawem (por. wyrok NSA z 12 maja 2005 r., FSK 2123/04). Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale siedmiu sędziów z 15 lutego 2010 r., II FPS 8/09 stwierdził: "Przepis art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną (art. 174 pkt 2 tej ustawy), jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawiera stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia." Uzasadnienie zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 czerwca 2020 r., V SA/Wa 842/20 nie zawiera stanowiska, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ograniczył się jedynie do zwięzłego przedstawienie stanu sprawy: [...] maja 2019 r. A. sp. z o.o. z siedzibą w K. złożyła wniosek o dofinansowanie w konkursie organizowanym przez PARP. Po zakończonej ocenie projektów, [...] lutego 2020 r. do spółki wysłano pismo informujące o negatywnym wyniku oceny wraz z pouczeniem. [...] marca 2020 r. spółka nadała w placówce pocztowej protest. Pismem z [...] kwietnia 2020 r. PARP poinformowała o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia z uwagi na jego złożenie po terminie 14 dniowym, ponieważ pismo informujące o negatywnym wyniku oceny doręczono spółce 4 marca 2020 r. Spółka przedstawiła wydruk z systemu Poczty Polskiej dotyczący przesyłki poleconej, z którego ma wynikać, że pismo informujące o negatywnym wyniku oceny zostało doręczone 5 marca 2020 r. Według art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a). Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej. Sąd może uwzględnić skargę z powodu innych uchybień niż te, które przytoczono w skardze jak również stwierdzić nieważność zaskarżonego aktu, mimo że skarżący wnosił o jego uchylenie. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ma prawo, a jednocześnie obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego nawet wówczas, gdy dany zarzut nie został podniesiony w skardze. Zastosowanie tego przepisu p.p.s.a. może nastąpić tylko wówczas, kiedy wojewódzki sąd administracyjny zaakceptuje stan faktyczny sprawy ustalony przez organ administracji publicznej albo też zakwestionuje prawidłowość tych ustaleń faktycznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie przedstawił stanowiska, co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia, ponieważ nie wskazał czy prawidłowe jest ustalenie PARP, że pismo informujące o negatywnym wyniku oceny doręczono spółce 4 marca 2020 r. w sytuacji, kiedy spółka podniosła, że pismo informujące o negatywnym wyniku oceny zostało doręczone 5 marca 2020 r. Skarga kasacyjna ma zatem usprawiedliwioną podstawę z art. 174 pkt 2) p.p.s.a., ponieważ trafny jest zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a. podniesiony w pkt II ppkt 1) petitum skargi kasacyjnej. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżone orzeczenie w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości, ponieważ zaistniał przypadek szczególnie uzasadniony.