IV P 73/19

<p>Sygn. akt IV P 73/19</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> Dnia 20 listopada 2019 r.</p> <p>Sąd Rejonowy w Suwałkach IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="167"/> <col width="442"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>Sędzia Karol Kwiatkowski</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>sekr. sądowy Magda Warakomska</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu w dniu 20 listopada 2019 r. w Suwałkach na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">A. D. (1)</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">R. R.</span> prowadzącemu <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> </p> <p>o zapłatę wynagrodzenia za pracę i ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy</p> <p>I.  Oddala powództwo.</p> <p>II.  Zasądza od powoda <span class="anon-block">A. D. (1)</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block">R. R.</span> prowadzącego <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> kwotę 2.717,00 zł (dwa tysiące siedemset siedemnaście zł 00/100) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p> <em> <!-- -->Sędzia Karol Kwiatkowski </em> </p> <p>Sygn. akt IV P 73/19</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Powód <span class="anon-block">A. D. (1)</span> ostatecznie precyzując powództwo domagał się zasądzenia od <span class="anon-block">R. R.</span> prowadzącego <span class="anon-block"> Zakład (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span> kwoty 16.510,00 zł. a w tym 13.720,00 zł. tytułem niewypłaconego wynagrodzenia za pracę oraz 2.790,00 zł. tytułem ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Ponadto domagał się zasądzenia zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>W uzasadnieniu pozwu wskazał, iż pozwany nie wypłacił mu całości należnego wynagrodzenia w okresie zatrudnienia. Powód, jak wskazał, wypracował w okresie zatrudnienia 2469 godzin. Zgodnie z umową o pracę stawka godzinowa wynosiła 13,00 zł. czyli wypracowane pieniądze to 32.100,00 zł. Pozwany, jak podał, wypłacił mu zaliczkowo w różnych odstępach czasowych kwotę 18.380,00 zł. Reszty należnej kwoty nie otrzymał mimo wysłania upomnienia do pozwanego. Powód, jak wskazał, nie wykorzystał również urlopu wypoczynkowego i z racji tego należy mu się ekwiwalent za ten urlop.</p> <p>Nakazem zapłaty w postępowaniu upominawczym Sąd uwzględnił powództwo w całości.</p> <p>Pozwany <span class="anon-block">R. R.</span> zaskarżył powyższy nakaz zapłaty sprzeciwem i domagał się oddalenia powództwa oraz zasądzenia od powoda na swoją rzecz zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.</p> <p>Pozwany potwierdził, iż zatrudniał <span class="anon-block">A. D. (1)</span> w okresie od dnia 26.03.2018 r. do dnia 20.03.2019 r. na stanowisku pomocnika stolarza. Powód był zatrudniony w systemie podstawowym, gdzie norma dobowa wynosiła 8 godzin w okresie rozliczeniowym 1 miesiąc, norma tygodniowa wynosiła przeciętnie 40 godzin, a praca miała miejsce w przeciętnie 5-ciu dniach w tygodniu w godzinach 8.00-16.00. Powód pracował u pozwanego w standardowych godzinach pracy i nie przepracował żadnych godzin nadliczbowych. W roku 2018 przysługiwał mu należny wymiar urlopu wypoczynkowego w liczbie 18 dni, który w całości wykorzystał. Natomiast w roku 2019 przysługiwał mu należny wymiar urlopu wypoczynkowego w liczbie 5 dni, który w całości wykorzystał. Powód był zatrudniony u pozwanego za wynagrodzeniem miesięcznym w wysokości minimalnej płacy krajowej brutto. W 2018 r. wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła 2.100 zł brutto/1.530 zł netto. W 2019 r. wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę wynosiła 2.250 zł brutto/1.633,78 zł netto. Całkowita należność netto za 12-miesięczną pracę powoda wynosi zatem 19.119,45 zł netto. Powód otrzymał całą tą kwotę od pozwanego. Jeżeli chodzi o żądanie ekwiwalentu za urlop, to jest ono nieuzasadnione. Powód wykorzystał cały należny mu urlop w trakcie trwania stosunku pracy.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">A. D. (1)</span> pozostawał zatrudniony w <span class="anon-block"> Zakładzie (...)</span> w <span class="anon-block">S.</span>, na podstawie dwóch umów o pracę zawartych na czas określony, od dnia 20.03.2018r. do dnia 20.03.2019r., w pełnym wymiarze czasu pracy. Strony umowy ustaliły, iż <span class="anon-block">A. D. (1)</span> za wykonaną pracę otrzyma minimalne wynagrodzenie za pracę.</p> <p>/dowód: umowa o pracę - w aktach osobowych/</p> <p>Pracodawca nie prowadził listy obecności.</p> <p> <span class="anon-block">A. D. (1)</span> pracował niesystematycznie. Zdarzało się, iż nie stawiał się w pracy kilka dni z rzędu. Wówczas pracodawca nieobecności <span class="anon-block">A. D.</span> rozliczał jako dni urlopu wypoczynkowego, o czym informował pracownika. W ten sposób skierował pracownika na urlop wypoczynkowy: w lipcu 2018r. (10 dni), w listopadzie 2018r. (8 dni) oraz w marcu 2019r. (5 dni). Zdarzało się również, iż pracodawca stwierdzał u w/w pracownika stan po użyciu alkoholu i wówczas nie dopuszczał go do pracy, bądź też zwalniał go z pracy przed upływem dniówki roboczej. Brakujące godziny wymiaru czasu pracy <span class="anon-block">A. D. (1)</span> odpracowywał w pozostałe dni - kiedy stawiał się do pracy. W ten sposób <span class="anon-block">A. D.</span> pracował przeciętnie 40 godzin tygodniowo.</p> <p>/dowód: ewidencja czasu pracy – w aktach osobowych, zeznania pozwanego <span class="anon-block">R. R.</span> w charakterze strony na rozprawie w dniu 20.11.2019r. – protokół skrócony rozprawy z dnia 20.11.2019r. k. 54v-55, zeznania świadka <span class="anon-block">K. R.</span> na rozprawie w dniu 20.11.2019r. – protokół skrócony rozprawy z dnia 20.11.2019r. k. 53v-54/</p> <p>Za wykonaną pracę w okresie zatrudnienia <span class="anon-block">A. D. (1)</span> należne było wynagrodzenie kwocie 18.149,42 zł. netto.</p> <p>/dowód: listy płac k. 37-48/</p> <p> <span class="anon-block">A. D. (1)</span> pobrał tytułem wynagrodzenia za pracę w okresie zatrudnienia u <span class="anon-block">R. R.</span> kwotę w wysokości co najmniej 18.380,00 zł.</p> <p>/bezsporne, oraz: zeznania pozwanego <span class="anon-block">R. R.</span> w charakterze strony na rozprawie w dniu 20.11.2019r. – protokół skrócony rozprawy z dnia 20.11.2019r. k. 54v-55, zeznania powoda <span class="anon-block">A. D. (1)</span> w charakterze strony na rozprawie w dniu 20.11.2019r. – protokół skrócony rozprawy z dnia 20.11.2019r. k. 54v/</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Powództwo podlegało w całości oddaleniu jako nieudowodnione.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 80)">art. 80 kp</a>, wynagrodzenie przysługuje za pracę wykonaną. Za czas niewykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia tylko wówczas, gdy przepisy prawa pracy tak stanowią.</p> <p>Z kolei, podstawą żądania zapłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy jest <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 171;art. 171 § 1)">art.171 §1 kp</a>, zgodnie z którym w przypadku niewykorzystania przysługującego urlopu w całości lub w części z powodu rozwiązania lub wygaśnięcia stosunku pracy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny.</p> <p>Jak wynika z dowodów przeprowadzonych w sprawie, strony umowy o pracę umówiły się, że za przepracowane godziny pracodawca będzie płacił powodowi stawkę godzinową w kwocie 13,00 zł. brutto (por. zeznanie <span class="anon-block">R. R.</span> złożone w charakterze strony, j.w.). Jest to wynagrodzenie niższe od minimalnego wynagrodzenia za pracę (które wynosiło w 2018r. 13,70 zł. brutto za godzinę, a w 2019r. wynosi 14,70 zł. brutto za godzinę), a zatem punktem odniesienia do wzajemnych rozliczeń stron powinno być minimalne wynagrodzenie za pracę.</p> <p>Jak wynika z list płac przedstawionych przez pozwanego pracodawcę, w okresie zatrudnienia powód powinien otrzymać kwotę 18.149,42 zł. netto. Powód przyznał, iż otrzymał kwotę 18.380 zł. netto. Zatem, w ocenie Sądu, zgodnie z umową pracodawca rozliczył się z pracownikiem zgodnie z listą płac.</p> <p>Brak jest dowodu, zgodnie z twierdzeniem powoda, iż pracował w rozmiarze czasu pracy przekraczającym normatywny czas pracy. W szczególności, z ewidencji czasu pracy zawartej w aktach osobowych pracownika wynika, iż <span class="anon-block">A. D.</span> nie przekraczał normatywnego czasu pracy. Co więcej – z zeznań pozwanego oraz świadka <span class="anon-block">K. R.</span> wynika, iż <span class="anon-block">A. D. (1)</span> miał nieodpowiedzialne podejście do przestrzegania dyscypliny pracy, nie pracował w umówionym wymiarze czasu pracy, głównie z powodu nadużywania alkoholu. Zdarzało się, ze pracodawca zwalniał go do domu w czasie dniówki roboczej ponieważ stan zdrowia powoda nie pozwalał na bezpieczne świadczenie pracy w zakładzie stolarskim. Często również powód sam nie stawiał się od pracy, bądź porzucał pracę w ciągu dniówki roboczej. Pracodawca i świadek zeznali, iż pozwany jedynie z litości utrzymywał powoda w pracy i nie wyciągał konsekwencji dyscyplinarnych za naruszanie przez pracownika obowiązku trzeźwości i pracy w wyznaczonym czasie.</p> <p>W tym również kontekście Sąd uznał za wiarygodne depozycje pozwanego, iż nieusprawiedliwione nieobecności pracownika rozliczał jako urlop wypoczynkowy i w ten sposób pracownik wykorzystał w 2018r. 18 dni urlopu wypoczynkowego, a w 2019r. 5 dni urlopu wypoczynkowego (por. ewidencję czasu pracy – w aktach osobowych).</p> <p>Odmienne depozycje pracownika – zwłaszcza przedstawione w toku zeznań w charakterze strony na rozprawie w dniu 20.11.2019r. Sąd uznał jako twierdzenia nieudowodnione. W szczególności pracodawca zaprzeczył, jakoby umówił się z pracownikiem na wynagrodzenie w kwocie 13,00 zł. netto za godzinę pracy. Zaprzeczył również, aby pracownik prowadził własną ewidencję przepracowanych godzin, którą pracodawca miał od niego odebrać pod koniec zatrudnienia pod pretekstem dokonania rozliczenia.</p> <p>Ciężar dowodu na potwierdzenie swoich twierdzeń spoczywał zatem na powodzie.</p> <p>Ciężar dowodu spoczywa na stronach postępowania cywilnego. To one, a nie sąd są wyłącznym dysponentem toczącego się postępowania i one wreszcie ponoszą odpowiedzialność za jego wynik. Nie jest rzeczą sądu wyszukiwanie dowodów w celu uzupełnienia lub wyjaśnienia twierdzeń stron, a dopuszczenie dowodu z urzędu jest dobrowolne i nie może naruszać zasady bezstronności. Ewentualne ujemne skutki nieprzedstawienia dowodu lub też zaoferowania dowodów nie pozwalających poczynić kategorycznych ustaleń lub budzących istotne wątpliwości obciążają stronę. Wnioski takie wynikają wprost z wyroku SA w Gdańsku z dnia 10.02.2017r. III AUa 987/16.</p> <p>Również Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 4.06.2013r. w sprawie II PK 39/13 wskazał, iż kontradyktoryjność procesu cywilnego, a w takim trybie rozpoznawane są sprawy z zakresu prawa pracy, wymaga, by strony wskazywały dowody w celu wykazania swoich twierdzeń. Bierność strony w tym zakresie nie zobowiązuje sądu - poza wyjątkowymi przypadkami - do prowadzenia dowodów z urzędu. Z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">art. 232 KPC</a> wynika obowiązek stron wskazywania dowodów potrzebnych do rozstrzygnięcia sprawy, sąd zaś jest wyjątkowo uprawniony jest do dopuszczenia innych, niewskazanych przez strony dowodów, według własnej oceny, czy zebrany w sprawie materiał dowodowy jest dostateczny do rozstrzygnięcia. Działanie sądu z urzędu i prowadzenie dowodu niewskazanego przez stronę, po uchyleniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 3;art. 3 § 2)">art. 3 § 2 KPC</a>, jest dopuszczalne tylko w wyjątkowych sytuacjach oraz musi wypływać z opartego na zobiektywizowanej ocenie przekonania o konieczności jego przeprowadzenia. Okoliczność działania w procesie przez stronę bez pełnomocnika nie wystarcza do stwierdzenia, że zaszła taka wyjątkowa sytuacja.</p> <p>Powód jako strona dochodząca roszczenia winien zatem wskazać na okoliczności faktyczne z nim związane w taki sposób, aby możliwa była ocena jego zasadności, zaś zaniechania w tym zakresie muszą prowadzić do oceny, iż powód obowiązkowi temu nie sprostał. To strona powodowa w pierwszej kolejności określa zakres okoliczności faktycznych, które podlegać będą badaniu w procesie, stosownie do stanowiska zajętego przez stronę pozwaną.</p> <p>W okolicznościach sprawy, w sytuacji kiedy z zeznań pozwanego i dokumentów przedstawionych przez pozwanego wynika, iż <span class="anon-block">A. D. (1)</span> w okresie zatrudnienia u <span class="anon-block">R. R.</span> wykorzystał w całości urlop wypoczynkowy w dniach 2-6.07.2018r., 9-13.07.2018r, 2-14.11.2018r., 14-20.03.2019r. (porównaj kartę ewidencji czasu pracy z akt osobowych), oraz bezspornie otrzymał tytułem wynagrodzenia za pracę co najmniej kwotę 18.380,00 zł. netto, to na powodzie spoczywał obowiązek wykazania, iż zgodnie z jego twierdzeniem nie korzystał z urlopu wypoczynkowego w okresie zatrudnienia u pozwanego oraz, że pracował w rozmiarze czasu pracy uzasadniającym dodatkowe wynagrodzenie za pracę (w tym ewentualnie za pracę w godzinach nadliczbowych).</p> <p>Powództwo zgodnie z żądaniami powoda nie zostało zatem udowodnione. Wbrew obowiązkowi wynikającemu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 KC</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 300)">art. 300 KP</a>).</p> <p>Dowodem na potwierdzenie roszczeń powoda nie może być fakt, iż wzywał pracodawcę do wypłaty należności (pismo z dnia 25.04.2019r. – k. 5) i do zwrotu prowadzonej przez siebie ewidencji czasu pracy (pismo z dnia 29.10.2019r. – k. 52).</p> <p>Dlatego też powództwo <span class="anon-block">A. D. (1)</span> zostało oddalone w całości jako nieudowodnione, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 80)">art. 80 kp</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19740240141" title="Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - Dz. U. z 1974 r. Nr 24, poz. 141 (art. 171;art. 171 § 1)">art. 171 §1 kp</a> – <em> <!-- -->a contrario.</em> </p> <p>W przedmiocie kosztów procesu Sąd orzekł na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1;art. 98 § 3)">art. 98 §1 i§3 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99)">art. 99 kpc</a>. i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 99 § 9;art. 99 § 9 ust. 1;art. 99 § 9 ust. 1 pkt. 2)">§ 9 ust. 1 pkt 2</a> w zw. z §2 pkt 5 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r. poz. 265 ze zm.) i zasądzono z tego tytułu od powoda <span class="anon-block">A. D. (1)</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block">R. R.</span> kwotę 2.717,00 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (w tym kwota 17,00 zł. tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa) – punkt II sentencji wyroku.</p> <p> <em> <!-- -->sędzia Karol Kwiatkowski </em> </p> </div>