IV U 101/17

Sądy powszechne2019-11-26

Sygnatura

IV U 101/17

Data orzeczenia

2019-11-26

Rodzaj

SENTENCE

Sędziowie

Urszula Zaleska (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

art. 1 i 6 ust. 1 ustawy z 25.06.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. 2016 poz. 372 ze zm.)

Treść orzeczenia

Sygn. akt IV U 101/17 <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>  Dnia 26 listopada 2019r. Sąd Rejonowy w Łomży IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w składzie:  Przewodniczący: SSR Urszula Zaleska  Protokolant: st. sekr. sąd. Magdalena Laskowska po rozpoznaniu w dniu 26 listopada 2019r. w Łomży na rozprawie sprawy z odwołania  E. P. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. o zasiłek chorobowy i zasiłek macierzyński na skutek odwołania od decyzji: 1) z dnia 26.06.2017r., znak: (...); 2) z dnia 17.07.2017r., znak: (...); 3) z dnia 04.08.2017r., znak: (...); 4) z dnia 28.08.2017r., znak: (...); 5) z dnia 05.09.2017r., znak: (...); 6) z dnia 09.10.2017r. znak: (...); 7) z dnia 12.10. 2017r., znak: (...) I. Oddala odwołania. II. Zasądza od odwołującej się E. P. na rzecz Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. kwotę 180,- (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego. Sygn. akt IV U 101/17 </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> E. P. złożyła do Sądu Rejonowego w Łomży IV Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w Ł.: 1) z dnia 20.06.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 15.04.2017r. do 22.06.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 101/17, 2) z dnia 17.07.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 23.06.2017r. do 20.07.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 111/17, 3) z dnia 04.08.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 21.07.2017r. do 03.08.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 125/17, 4) z dnia 28.08.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 04.08.2017r. do 25.08.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 136/17, 5) z dnia 05.09.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 26.08.2017r. do 08.09.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 138/17, 6) z dnia 12.10.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 09.09.2017r. do 21.09.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 152/17, 7) z dnia 09.10.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 19.09.2017r. do 17.09.2018r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 153/17. Odwołująca się zaskarżyła wydane decyzje w całości zarzucając im: naruszenie przepisów prawa w nich powołanych (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 1;art. 6;art. 6 ust. 1)">art.1,6 ust.1 Ustawy z dnia 25.06.1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a>) i błąd w ustaleniach faktycznych polegający na przyjęciu, że nie podlegała obowiązkowo ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu zatrudnienia u płatnika składek C. P. w okresie od 01.02.2017r. do nadal. Dlatego też wniosła o zmianę zaskarżonych decyzji, przyznanie jej prawa do zasiłku chorobowego za poszczególne okresy wskazane w w/w decyzjach i zasiłku macierzyńskiego oraz zasądzenie na jej rzecz kosztów procesu według norm przepisanych. Oświadczyła, że na podstawie ważnej umowy o pracę, faktycznie świadczyła pracę w firmie (...), tj. biurze pośrednictwa ubezpieczeniowego i nieprzerwanie od 01.02.2017r. podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, w tym ubezpieczeniu chorobowemu jako pracownik , a stan niezdolności do pracy powstał w okresie trwania ubezpieczenia. Zaznaczyła, że moment powstania i czas niezdolności znalazł potwierdzenie w załączonych do sprawy dokumentach (odwołania: k. 25,43-46,53-56,105-108,161-164 tom I, 224-227, 291-294 tom II). W złożonych odpowiedziach na odwołania organ rentowy wniósł o ich oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa procesowego . Wniósł także o zawieszenie prowadzonych w nich postępowań sądowych do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie toczącej się przed Sądem Okręgowym w L. z odwołania E. P. od decyzji (...) nr (...) z dnia 13.06.2017r. stwierdzającej, że nie podlega ona obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, tj. emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu jako pracownik od dnia 01.02.2017r. Podtrzymał stanowiska zajęte w wydanych decyzjach skutkujące odmową przyznania odwołującej się prawa do zasiłku chorobowego za sporne okresy z funduszu chorobowego i zasiłku macierzyńskiego (odpowiedzi na odwołania: k. 36,47,97,154 ,217,285,352 ). Sąd połączył ww. sprawy do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia pod sygn. akt IV U 101/17 (k. 219,287,35). Postanowieniem z dnia 31.07.2017r. Sąd, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 177;art. 177 § 1;art. 177 § 1 pkt. 3)">art. 177 § 1 pkt.3 k.p.c.</a> zawiesił postępowanie w sprawie IVU 101/17 do czasu prawomocnego zakończenia postępowania prowadzonego przed Sądem Okręgowym w Łomży w przedmiocie podlegania przez odwołującą się obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym wynikającego z decyzji organu rentowego z dnia 13.06.2017r. nr 2017 - (...)74 (k.39). Sąd Rejonowy ustalił, co następuje: Odwołująca się E. P. zawarła w dniu 30.01.2017r. pisemną umowę o pracę na czas określony do 31.01.2018r. z C. P. prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą (...) C. P. w G. (dowód: umowa o pracę; odpis z (...) akta organu rentowego). E. P. została z tytułu zatrudnienia zgłoszona przez płatnika składek do obowiązkowych ubezpieczeń społecznych i ubezpieczenia zdrowotnego. E. P. jest synową C. P.. E. P. od 15.04.2017r. przebywała na zasiłku chorobowym w związku z niezdolnością do pracy związaną z ciążą (zagrożenie poronieniem)(dokumentacja medyczna Szpital (...) im. dr. W. G. w G. (...) Ginekologiczna – akta ZUS). Przedłożyła kolejne zwolnienia lekarskie za następujące po sobie okresy niezdolności do pracy. Płatnik składek C. P. za okres od 13.03.2017r. do 14.04.2017r. wypłacił jej wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy. Od 15.04.2017r. odwołująca się przebywała na zasiłku chorobowym i wystąpiła z wnioskiem o wypłatę zasiłku, co skutkowało wszczęciem przez organ rentowy postępowania wyjaśniającego w sprawie ustalenia podlegania przez nią obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym z tytułu zatrudnienia na umowę o pracę u płatnika składek od 01.02.2017r. W dniu 13.06.2017r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat w Z. wydał decyzję nr (...) stwierdzającą, że E. P. jako pracownik u płatnika składek (...) C. P. – nie podlega obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym, tj.: emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu, ponieważ umowa o pracę pomiędzy tymi stronami została zawarta dla pozoru i jako taka jest nieważna. Ustalono, że obowiązki pracownicze podczas niezdolności do pracy odwołującej się wykonywał właściciel firmy (...) i nie zatrudnił na jej miejsce nowego pracownika. Zdaniem organu rentowego pracodawca stworzył stanowisko pracy specjalnie dla swojej synowej będącej w ciąży. E. P. wniosła w dniu 01.08.2017r. odwołanie od powyższej decyzji do Sądu Okręgowego w Łomży III Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. Wyrokiem z dnia 29.01.2018r. Sąd Okręgowy w Łomży zmienił zaskarżoną decyzję i stwierdził, że odwołująca się jako pracownik płatnika składek podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od dnia 01.02.2017r. (wyrok -akta sprawy III U 253/17- k. 99). Na skutek wniesionej przez organ rentowy apelacji , wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 30.05.2018r. w sprawie o sygn. akt III AUa 324/18. Zmieniono wyrok Sądu Okręgowego w Łomży i oddalono odwołanie ( dowód: wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku k.130 akt III U 253/17). Orzeczenie to uprawomocniło się w dniu 30.05.2018r. W międzyczasie, w związku z ubieganiem się przez odwołującą się o wypłatę zasiłku chorobowego , Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Ł. wydał na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 1;art. 6;art. 6 ust. 1)">art.1,6 ust.1 Ustawy z dnia 25.06.1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> (Dz.U. z 2017r. poz. 1368) decyzje: 1) w dniu 20.06.2017r., znak (...) - (...) odmawiającą prawa do zasiłku chorobowego za okres od 15.04.2017r. do 22.06.2017r. 2) w dniu 17.07.2017r., znak (...) - (...) odmawiającą prawa do zasiłku chorobowego za okres od 23.06.2017r. do 20.07.2017r. 3) w dniu 04.08.2017r., znak (...) - (...) odmawiającą prawa do zasiłku chorobowego za okres od 21.07.2017r. do 03.08.2017r. 4) w dniu 28.08.2017r., znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 04.08.2017r. do 25.08.2017r. 5) w dniu z 05.09.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa do zasiłku chorobowego za okres od 26.08.2017r. do 08.09.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 138/17, 6) w dniu 12.10.2017r. znak (...) - (...) odmawiającej prawa zasiłku do chorobowego za okres od 09.09.2017r. do 21.09.2017r. Sprawa została zarejestrowana pod sygn. akt IV U 152/17, 7) w dniu 09.10.2017r. znak (...) - (...) odmawiającą prawa do zasiłku macierzyńskiego za okres od 19.09.2017r. do 17.09.2018r.  Sąd Rejonowy zważył, co następuje: Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990600636" title="Ustawa z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa - Dz. U. z 1999 r. Nr 60, poz. 636 (art. 1;art. 1 ust. 1)">art. 1ust. 1 ustawy z dnia 25 czerwca 1999r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa</a> świadczenia pieniężne na warunkach i w wysokości określonych ustawą przysługują osobom objętym ubezpieczeniem społecznym w razie choroby i macierzyństwa określonym w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 ()">ustawie z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a>. Świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa obejmują zasiłek chorobowy i macierzyński. Wypłatę zasiłku wstrzymuje się, jeżeli prawo do zasiłku ustało albo okaże się, że prawo takie w ogóle nie istniało (art. 66 ust 1 w/w ustawy). Jeżeli zaś świadczenie zostało pobrane nienależnie z winy ubezpieczonego jest ono świadczeniem nienależnym, które ubezpieczony ma obowiązek zwrócić stosownie do dyspozycji <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19981370887" title="Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - Dz. U. z 1998 r. Nr 137, poz. 887 (art. 84;art. 84 ust. 1)">art. 84 ust. 1ustawy z dnia 13 października 1998r. o systemie ubezpieczeń społecznych</a>. Złożone odwołania jako niezasadne, podlegały oddaleniu. Sporną kwestią w przedmiotowej sprawie było ustalenie czy odwołująca się E. P. w okresie od dnia 1 lutego 2017r. i w spornych okresach wskazanych w zaskarżonych decyzjach, podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu zatrudnienia jako pracownik u płatnika składek C. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) C. P. w G.. Powyższa kwestia została rozstrzygnięta prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 30.05.2018r. wydanym w sprawie sygn. akt III AUa 324/18. Wyrok ten stanowi prejudykat w niniejszej sprawie. Stosownie bowiem do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Zatem tut. Sąd rozstrzygając niniejszą sprawę był związany wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z dnia 30.05.2018r. wydanym w sprawie sygn. akt III AUa 324/18. Prowadzi to do wniosku, że w niniejszej sprawie Sąd nie mógł dokonać odmiennej oceny prawnej roszczenia niż zawarta w prejudykacie, ale także nie mógł dokonać odmiennych ustaleń faktycznych. Stosownie bowiem do treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1 k.p.c.</a> orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe i organy administracji publicznej, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. Pomimo, iż moc wiążąca orzeczenia odnosi się tylko do treści jego sentencji, a nie uzasadnienia, to zawarte w uzasadnieniu orzeczenia motywy rozstrzygnięcia mogą mieć znaczenie dla ustalenia zakresu mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia, czyli granic prawomocności materialnej orzeczenia w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365;art. 365 § 1)">art. 365 § 1</a> (tak wyrok SN z dnia 15 lutego 2007 r., II CSK 452/06, OSNC-<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 365 zd. 2008)">ZD 2008</a>, nr A, poz. 20). Zatem tut. Sąd rozstrzygając niniejszą sprawę był związany powyższym orzeczeniem. Skoro więc Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 30.05.2018r. ustalił, że E. P. od dnia 1 lutego 2017r. nie podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu chorobowemu z tytułu zatrudnienia jako pracownik na podstawie umowy o pracę na czas określony u C. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą (...) C. P. w G. – to w spornych okresach niezdolności do pracy wskazanych w zaskarżonych decyzjach i w dniu urodzenia dziecka – nie podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym: emerytalnemu, chorobowemu, rentowemu i wypadkowemu. Wobec powyższego odwołującej się nie przysługiwało prawo do zasiłku chorobowego w spornych okresach, wskazanych w zaskarżonych decyzjach , ani też prawo do zasiłku macierzyńskiego za okres od 19.09.2017r. do 17.09.2018r. Reasumując Sąd uznał, że wszystkie zaskarżone decyzje okazały się zasadne. Dlatego też Sąd, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 1)">art. 477 14 § 1 k.p.c.</a>, w związku z wyżej wskazanymi przepisami, oddalił wniesione odwołania i orzekł jak w sentencji. O kosztach zastępstwa procesowego orzeczono na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, zasądzając od odwołującej się na rzecz organu rentowego kwotę 180 zł ustaloną w oparciu o § 9 ust.2 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia22.10.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych ( Dz. U. z 2018r.poz.265). </div>