II SA/Bd 822/12

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Wojciech Jarzembski Sędzia WSA Małgorzata Włodarska Protokolant Katarzyna Kloska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 6 listopada 2012 r. sprawy ze skargi Z. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w T. z dnia [...] czerwca 2012 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę. UZASADNIENIE Pismem z dnia [...] Z. N. złożył do Burmistrza Miasta i Gminy R. wniosek o uznanie go za stronę postępowania w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcie w postaci stacji elektroenergetycznej [...] G. wraz z przebudową i ewentualną zmianą lokalizacji słupa nr [...] linii [...] relacji [...] G. W. – [...] J. , na działce nr [...]– obręb R. W., gmina R. Postanowieniem z dnia [...] znak [...], wydanym na podstawie art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 98, po. 1071 ze zm., dalej powoływanej jako kpa), Burmistrza Miasta i Gminy R. odmówił Z. N. uczestnictwa jako strony w ww. postępowaniu. Wskazując, w uzasadnieniu orzeczenia, że za strony postępowania o wydanie decyzji środowiskowej uznani zostali jedynie właściciele działki na której realizowana ma być inwestycja oraz właściciele działek bezpośrednio sąsiadujących z tym terenem, stwierdził że wnioskodawca nie ma interesu prawnego, o którym mowa w art. 28 kpa, stanowiącego podstawę posiadania statusu strony postępowania administracyjnego, albowiem jego nieruchomość nie graniczy bezpośrednio z działką na której planowana jest inwestycja oraz zgodnie z Kartą Informacyjną Przedsięwzięcia nie jest ona objęta przewidywanym obszarem ograniczonego oddziaływania inwestycji i nie wpłynie w związku z tym na obniżenie wartości jego nieruchomości ani na inne czynniki związane z korzystaniem z tej nieruchomości. . Na powyższe postanowienie Z. N. wniósł zażalenie (nazwane odwołaniem), w którym powołał się na swój interes prawny wynikający z bliskiego sąsiedztwa planowanej inwestycji z jego nieruchomością (działka nr [...]), co wiąże się z negatywnym oddziaływaniem inwestycji na jego działkę i w efekcie z ograniczeniem możliwości prowadzenia na niej dotychczasowej działalności oraz utratą przez nią atrakcyjności i wartości. Poniósł także, że planowana inwestycja stwarza niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia ludzi, w tym jego, ze względu na jej niewielką odległość od siedlisk ludzkich i lokalizację inwestycji na terenie zalewowym. Postanowieniem z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Toruniu znak [...], na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 kpa, stwierdziło niedopuszczalność zażalenia wskazują, że w świetle art. 141 kpa na postanowienie wydane w trybie art. 123 nie przysługuje zażalenie. Organ II instancji wyjaśnił, że wprawdzie z art. 28 kpa nie wynika, aby o statusie strony w postępowaniu administracyjnym organ mógł orzec w formie postanowienia, to jednak w przypadku rozstrzygnięcia tej kwestii w formie postanowienia wydanego na podstawie art. 123 kpa, na takie postanowienia - wbrew nieprawidłowemu pouczeniu zawartemu w orzeczeniu organu I instancji - nie przysługuje zażalenia, albowiem przepis art. 141 kpa stanowi, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie tyko, gdy kodeks tak stanowi. Zgodnie z art. 142 kpa, w przypadku postanowienia wydanego w trybie art. 123 kpa., na które nie służy zażalenie, zaskarżenie takiego postanowienia może nastąpić jedynie w odwołaniu od decyzji. Organ wskazał również, że pominięcie strony w postępowaniu stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą, a w przypadku upływu terminu do wniesienia odwołania, stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego z art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Na powyższe postanowienie Z. N. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, ponownie powołuje się na swój interes prawny w postępowaniu w sprawie o wydanie decyzji środowiskowej oraz domagając się uznania go przez Sąd za stronę tego postępowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie stwierdzające niedopuszczalność zażalenia wniesionego na postanowienie organu pierwszej instancji wydane w przedmiocie odmowy uznania skarżącego za stronę postępowania. Podstawę materialnoprawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 134 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), zwanej dalej kpa. Stosownie do tej regulacji organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność zażalenia oraz uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Zgodnie z art. 134 kpa, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania, a postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przepis art. 144 k.p.a. stanowi, że w sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Tym samym organ, do którego wniesiono zażalenie, przed przystąpieniem do merytorycznej oceny zaskarżonego aktu, zobligowany jest w pierwszym rzędzie ocenić dopuszczalność zażalenia stosując w tym względzie przepis art. 134 k.p.a. Za niedopuszczalne należy uznać zażalenie wniesione na postanowienie, co do którego ustawa nie przewiduje możliwości zaskarżenia. Według przepisu art. 141 § 1 k.p.a. wydawane w toku postępowania administracyjnego postanowienia mogą być bowiem zaskarżane w drodze zażalenia tylko w przypadkach wyraźnie wskazanych w ustawie – kiedy kodeks tak stanowi. Skarżący zakwestionował w drodze zażalenia postanowienie odmawiające mu statusu strony w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia dotyczącego stacji elektroenergetycznej [...] "G." wraz z przebudową i ewentualną zmianą lokalizacji słupa linii [...] relacji [...] G. W. – [...] J. Analiza przepisów ogólnych postępowania administracyjnego jak też ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. Nr 199, poz.1227 ze zm.) stanowiących materialnoprawną podstawę prowadzonego postępowania jednoznacznie wskazuje, że w żadnym z tych aktów nie przewidziano możliwości zakwestionowana w drodze zażalenia postanowienia w przedmiocie uznania lub odmowy uznania danego podmiotu za stronę postępowania. Co więcej, przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewidują wprost możliwości wydania postanowienia o odmowie dopuszczenia danego podmiotu do udziału w postępowaniu jako strony. Podstawy do wydania takiego postanowienia nie da wywieść się z przepisu art. 28 k.p.a. Z kolei w art. 31 § 2 k.p.a. przewidziano wydanie postanowienia o dopuszczeniu do udziału w sprawie ale tylko w odniesieniu do organizacji społecznej i po spełnieniu szeregu warunków. Natomiast obowiązujący od 11 kwietnia 2011 r. (a więc już po dacie wydania postanowienia przez organ pierwszej instancji) przepis art. 61a K.p.a. dotyczy odmowy wszczęcia postępowania, gdy żądanie jego wszczęcia złożone zostało przez osobę nie będącą stroną postępowania. Kodeks postępowania administracyjnego nie przewiduje więc orzekania w formie postanowienia, czy też jakiegokolwiek innego aktu o uznaniu danego podmiotu za stronę już toczącego się postępowania (wszczętego z urzędu lub na wniosek innej strony). Skoro K.p.a. nie określił formy orzekania o dopuszczeniu danego podmiotu do udziału w postępowaniu jako strony, to nie jest możliwym wnoszenie środka zaskarżenia na takie rozstrzygnięcie. O braku możliwości wydania postanowienia o odmowie dopuszczenia danego podmiotu do udziału w postępowaniu jako strony świadczy także utrwalony w orzecznictwie sądów administracyjnych pogląd, w myśl którego w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego brak jest podstawy do wydawania odrębnego aktu administracyjnego orzekającego o tym, czy konkretna osoba jest stroną postępowania.(zob. wyrok NSA w Warszawie z 2.06.2011r. sygn. akt II OSK 953/10, wyrok WSA w Gdańsku z 29.09.2011r. sygn. akt IIISA/Gd 295/11, wyrok WSA w Warszawie z 4.12.2007r. sygn. akt IV SA/Wa 1516/07, wyroki dostępne na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl,), Nie jest też trafny zarzut skarżącego, że nie uznanie go w postępowaniu przed organem I instancji za stronę postępowania pozbawi go ochrony prawnej. Osoba, której organ odmawia przymiotu strony może bowiem dochodzić swoich praw w postępowaniu odwoławczym od decyzji kończącej postępowanie przez wniesienie odwołania od tej decyzji. W postępowaniu odwoławczym badaniu podlegać będzie interes prawny skarżącego do uczestniczenia w charakterze strony w sprawie o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcie. Z tych wszystkich względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, nie dopatrując się naruszeń prawa, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2012r., poz. 270) oddalił skargę jako bezzasadną.