II SA/Gl 915/22
Sądy administracyjne2022-10-13
Sygnatura
II SA/Gl 915/22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Data orzeczenia
2022-10-13
Rodzaj
Wyrok WSA w Gliwicach
Sędziowie
Elżbieta KaznowskaRenata SiudykaTomasz Dziuk
Rozstrzygnięcie
Uchylono decyzję I i II instancji
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Siudyka, Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska (spr.), Asesor WSA Tomasz Dziuk, Protokolant Sekretarz sądowy Damian Szczurowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2022 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 2 maja 2022 r. nr SKO.IV/424/4273/1288/2021 w przedmiocie odpłatności za pobyt w pieczy zastępczej 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 28 października 2021 r. nr [...]; 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej na rzecz strony skarżącej kwotę 480 (słownie: czterysta osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
UZASADNIENIE
Starosta [...] decyzją z 28 października 2021 r. nr [...], wydaną na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 80 ust. 1 pkt 1, art. 180 pkt 13 lit.a, art. 182 ust. 1 i ust. 3, art. 193 ustawy z 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodzin i systemie pieczy zastępczej (t.jedn. Dz.U. z 2020 r., poz. 821 ze zm.) orzekł, że K. I. i A. C.(dalej: strona, skarżący) są solidarnie zobowiązani do ponoszenia odpłaty za pobyt małoletniej A1. I. (dalej: córka) w pieczy zastępczej w wysokości przyznanych świadczeń oraz ustalił opłatę dla skarżącego za pobyt córki w pieczy zastępczej do kwoty:
- 478,62zł za okres od 10 lutego 2020 r. do 29 lutego 2020 r.;
- 694,00zł miesięcznie za okres od dnia 1 marca 2020 r. do dnia 31 maja 2021r.,
- 746,00zł miesięcznie przez okres od dnia 1 czerwca 2021 r. do dnia 31 stycznia 2022 r. wskazując numer kontra bankowego, na które należy wpłacać wymienione kwoty oraz ustalając, że kwotę za okres od dnia 10 lutego 2020 r. do dnia 31 października 2021 r. w wysokości 14.618,62zł należy wpłacić w dniu, w którym decyzja stanie się ostateczna i prawomocna, a za każdy kolejny miesiąc, począwszy do dnia listopada 2021 r. do każdego ostatniego dnia miesiąca.
W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że zgodnie z art. 193 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 6 ustawy o wspieraniu rodzin i systemie pieczy zastępczej rodzice ponoszą miesięczną opłatę za pobyt dziecka w pieczy zastępczej w wysokości przyznanych świadczeń i dodatków.
Stosownie do art. 193 ust.1a i ust. 6a tej ustawy rodzice ponoszą opłatę od dnia umieszczenia dziecka w pieczy zastępczej, a w myśl art. 193 ust. 2 rodzice odpowiadają solidarnie za ponoszenie tej opłaty, co oznacza, że od każdego z rodziców oddzielnie można wyegzekwować ustaloną dla dwojga rodziców opłatę.
Uwzględniając wysokość kwot świadczeń przysługujących rodzinie zastępczej (ustalanej na podstawie obwieszczeń Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej) w okresie od 1 czerwca 2018 r. do 31 maja 2021 r. wynosiło ono 694,00zł, a od 1 czerwca 2021 r. wynosi ono 746,00zł miesięcznie.
Dalej organ stwierdził, iż postanowieniem Sądu Rejonowego w B. [...] Wydział Rodzinny i Nieletnich z dnia [...]r. sygn. [...] małoletnia A1. I. została umieszczona w rodzinnej pieczy zastępczej. Decyzją nr [...] z dnia 20 marca 2020 r. przyznano świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania małoletniej w pieczy zastępczej, zmienioną następnie decyzją nr [...] z dnia 25 maja 2021 r. w ustawowej wysokości.
Z kolei w dniu 18 marca 2021 r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia wysokości miesięcznej opłaty za pobyt małoletniej A. w pieczy zastępczej. Po rozpoznaniu sprawy w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ pierwszej instancji ustalił, że skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i ich dzieckiem. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą na zasadach ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych i pozostaje z żoną w rozdzielności majątkowej. Ta ostatnia okoliczność, zdaniem organu, nie wpływa na fakt udziału małżonków w zaspokajaniu potrzeb rodziny, oboje małżonkowie obowiązani są , każdy według swych sił oraz możliwości zarobkowych i majątkowych przyczyniać do zaspokajania potrzeb rodziny.
Stąd nie było podstaw do nieuwzględnienia w dochodzie rodziny dochodu małżonki skarżącego. Wobec niemożności ustalenia dochodu rodziny, organ wydał decyzję z dnia 19 maja 2021 r. ustalając odpłatność skarżącego, przy czym wobec odwołania strony, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku - Białej (dalej: Kolegium, organ odwoławczy) decyzją z dnia 16 lipca 2021 r. uchylając decyzję organu pierwszej instancji, skierowało sprawę do ponownego rozpoznania.
Organ pierwszej instancji zobowiązał skarżącego do przedłożenia wymaganej dokumentacji, sam także wystąpił do Urzędu Skarbowego o stosowne zaświadczenia o dochodach. Po wpływie dokumentacji organ ponownie rozpoznał sprawę w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy. Ustalił, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą "A", a w miesiącu lutym 2021 r. osiągnął dochód w kwocie 17.797,19zł. (oświadczenie z dnia 1 października 2021 r.). Płaci regularnie alimenty na małoletnią córkę A. w kwocie 350zł miesięcznie
Odwołując się do art. 8 ust. 5 ustawy o pomocy społecznej organ stwierdził, że w stosunku do osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą opodatkowaną na zasadach określonych w przepisach o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne - za dochód przyjmuje się kwotę zadeklarowaną w oświadczeniu tej osoby
W przypadku żony skarżącego prowadzącej działalność pod nazwą Biuro [...] "I" - dochód w 2020 roku z prowadzonej działalności po odliczeniach wynosił 43.744,52zł, co dało kwotę 3.645,37zł miesięcznie (zgodnie z art. 8 ust. 5 pkt 1 ustawy o pomocy społecznej). Odwołując się do przepisów ustawy o pomocy społecznej dotyczących ustalenia dochodu osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą organ wskazał dochody rodziny wyliczając, że w miesiącu lutym 2021 r. dochody rodziny wyniosły razem 20.4456,40zł (wynagrodzenie skarżącego 17.797,19z + wynagrodzenie żony skarżącego 2.999,21zł -350zxł alimenty) i przekracza 250% kryterium dochodowego rodziny (które w tym przypadku wynosi 3.960,00zł (3 x 528,00 x 250%). Nie zachodzą zatem przesłanki do odstąpienia w całości i w części od ustalenia opłaty. za pobyt dziecka w pieczy zastępczej, na zasadach określonych w uchwale [...] Rady Powiatu w B. z dnia [...] r. za okres od 10 lutego 2020 r. do dnia 31 stycznia 2022 r.
W końcówce pouczono, że ustalona opłata za pobyt dziecka w pieczy zastępczej może zostać, na uzasadniony wniosek strony, rozłożona na raty, gdy decyzja stanie się ostateczna i prawomocna.
Z powyższą decyzją nie zgodziła się strona, która wniosła odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W odwołaniu tym wyraziła swoje niezadowolenie z otrzymanego rozstrzygnięcia zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dowolną a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz art. 8 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na zawarcie w niej zbyt ogólnych stwierdzeń, co uniemożliwia realizację zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa oraz uniemożliwia dokonanie kontroli zaskarżonej decyzji, w szczególności niewyjaśnienie dlaczego organ nie przychylił się do wniosku o umorzenie w całości lub w części opłaty za pobyt małoletniej w pieczy zastępczej, a także naruszenie § 3 ust. 2 pkt 4 i pkt 9 uchwały nr [...], zmienionej uchwałą nr [...] Rady Powiatu w B. poprzez jej niezastosowanie, podczas gdy prawidłowa ocena sytuacji osobistej, życiowej i materialnej skarżącego i jego rodziny prowadzi do wniosku, że w sprawie zostały spełnione kryteria do co najmniej częściowego umorzenia łącznie z odsetkami, przedmiotowej opłaty. Zarzucił także błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na wydaną w sprawie decyzję, z uwagi na niewłaściwe wyliczenie średniomiesięcznego dochodu. Wskazując na powyższe wniósł o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez umorzenie w całości łącznie z odsetkami opłaty za pobyt małoletniej A. w pieczy zastępczej ewentualnie o zmianę zaskarżonej decyzji poprzez częściowe umorzenie tej opłaty. W motywach odwołania zwrócił uwagę, że przedmiotowa decyzja jest tożsama z uprzednio wydaną decyzją organu pierwszej instancji, uchyloną poprzednią decyzją organu odwoławczego. Skarżący odwołując się do wymienionych powyżej uchwał Rady Powiatu podkreślił, że przynajmniej dwie z podanych tam przesłanek można odnieść do jego sytuacji, a mianowicie regularnie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego, czyli spełnia przesłankę z pkt 4 uchwały - tj. osoba zobowiązana przez okres ostatnich sześciu miesięcy wywiązywała się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 200,00zl lub w kwocie ustalonych alimentów, a także zaistniała przesłanka wskazana w pkt 9 - występują inne ważne przyczyny.
Skarżący podkreślił, że sumiennie i regularnie wywiązuje się z obowiązku alimentacyjnego, miesięcznie przekazując kwotę 350zł.
W odniesieniu do przesłanki z pkt 9 - skarżący podniósł, iż organ nie przeanalizował jego sytuacji rodzinnej i finansowej, skupiając się jedynie na dochodzie uzyskanym w lutym 2021 r. Dochód ten w żadnym wypadku nie odzwierciedla rzeczywistej sytuacji jego rodziny. W tym miesiącu posiadając dużo zleceń, uzyskał znacznie wyższy dochód, niż w kolejnych miesiącach. Zwrócił uwagę, że prowadzenie własnej działalności gospodarczej cechuje to, że sytuacja finansowa przedsiębiorcy zmienia się z miesiąca na miesiąc i jest zależna od posiadanych zleceń, dlatego zasadnym jest wzięcie pod uwagę całego roku podatkowego, a nie tylko szczególnego miesiąca. Opisując swoją sytuację rodzinną i majątkową podał, iż od lipca 2019 r. do grudnia 2020 r. chorował i przebywał na L4. Z tego powodu rozwiązana została z nim umowa o pracę i pracował dorywczo u brata. W sierpniu 2020 r. postanowił otworzyć własną działalność gospodarczą. Początkowo w uwagi na brak zleceń opłacał tylko składki ZUS. Zatem trudno uznać, by rodzina miała korzystną sytuację majątkową i dochodową. Nie jest w stanie płacić pełnego ZUS, więc razem z żoną, opłacają ulgowe składki na ubezpieczenie społeczne. Następnie przedstawił własne wyliczenie dochodu uzyskiwanego przez żonę w prowadzonej przez nią działalności gospodarczej, która odbiega od wyliczeń dokonanych przez organ. Wskazał też wydatki, które obciążają jego rodzinę. Podsumowując stwierdził, iż organ zaniechał ustalenia ustalenia wszystkich istotnych okoliczności stanu faktycznego sprawy. W jego ocenie ukazana w odwołaniu sytuacja finansowa jego rodziny uzasadnia umorzenie nałożonej na niego odpłatności nie tylko w części, ale także w całości. Z ostrożności wniósł o umorzenie tej opłaty co najmniej w części łącznie z odsetkami.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaskarżoną obecnie decyzją z dnia 2 maja 2022 r. nr SKO.IV/424/4273/1288/2021 wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ ten przedstawił wpierw dotychczasowy przebieg postępowania, następnie przytoczył treść zastosowanych w sprawie przepisów, a następnie odwołał się do ustaleń poczynionych na podstawie zebranego w sprawie materiału dowodowego. Stwierdził, iż na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego w B. z dnia [...] r. sygn. akt [...] małoletnia umieszczona została w rodzinie zastępczej w osobach dziadków macierzystych – K. i A2. I., którym decyzją organu pierwszej instancji z dnia 20 marca 2020 r. nr [...] przyznano świadczenie na pokrycie kosztów utrzymania małoletniej A. w kwotach określonych przepisami, tj. od 10 lutego do 29 lutego 2020 r. w kwocie 478,62zł, w okresie od 1 czerwca 2018 r. do 31 maja 2021 r. w kwocie 694,00zł miesięcznie. Decyzja ta została zmieniona decyzją nr [...] z dnia 25 maja 2021 r. w zakresie wysokości świadczenia - od 1 czerwca 2021 r. w kwocie 746,00zł miesięcznie.
Dalej organ odwoławczy stwierdził, iż pomimo pouczenia skarżący nie złożył wniosku na podstawie art. 194 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej o odstąpienie od ustalenia opłaty w całości lub w części, stąd organ przeprowadził wymagane postępowania i po poczynionych ustaleniach orzekł jak w kwestionowanej decyzji. Kolegium stwierdziło, iż postępowania organu pierwszej instancji było prawidłowe i zgodne z przepisami, a wydana decyzja opatrzona uzasadnianiem odpowiadającym wymogom z art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec powyższego zasadnym było utrzymanie w mocy tej decyzji.
Z powyższą decyzją nie zgodził się skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego, wnosząc, pismem z dnia 9 czerwca 2022r., skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach.
W skardze zarzucił zaskarżonej decyzji Kolegium, utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji, naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy w postaci obrazy art. 7 i art. 77 § 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez dowolną a nie swobodną ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, brak wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego i niepodjęcie wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i przez to niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, co w konsekwencji doprowadziło do nieodstąpienia w całości lub w części od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej mimo zaistnienia szczególnych okoliczności oraz art. 8 i art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji a także zarzucił błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na wynik postępowania, poprzez niewłaściwe wyliczenie dochodu oraz naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez utrzymanie w mocy błędnej decyzji organu pierwszej instancji. Uwzględniając powyższe skarżący wniósł o uchylenie decyzji zaskarżonej oraz decyzji ją poprzedzającej oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisach.
W uzasadnieniu skarżący rozwinął postawione zarzuty, powtarzając co do zasady argumentację prezentowaną już w odwołaniu, odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie i przywołało analogiczną argumentację do tej, którą zamieściło w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia.
Uczestnicząca w zdalnej rozprawie pełnomocnik skarżącego wniosła o uchylenie wskazanych decyzji, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w pisemnej skardze.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji i decyzji ją poprzedzającej stwierdzić należało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, gdyż organy nie przeprowadziły postępowania w sposób wyczerpujący czym naruszyły przepisy procedury administracyjnej (tj. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80, a także art. 107 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego), co w konsekwencji mogło mieć wpływ na merytoryczne rozstrzygnięcie i doprowadzić do naruszenia przepisów ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej.
Przedmiotem kontroli Sądu była decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 2 maja 2022 r., utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji z dnia 28 października 2021 r., która ustalała skarżącemu odpłatność za pobyt córki A. - w pieczy zastępczej.
Materialnoprawną podstawą rozstrzygnięcia były przepisy ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t.jedn.: Dz.U. z 2022 r., poz. 447) - a także regulacje zawarte w uchwale Rady Powiatu w B. z dnia [...] r. w sprawie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej lub dziecka pozbawionego opieki i wychowania rodziców umieszczonego w zakładzie opiekuńczo-leczniczym, zakładzie pielęgnacyjno-opiekuńczym lub w zakładzie rehabilitacji leczniczej (Dz. Urz. Woj. Śląskiego z [...] r., poz. [...]), dalej jako uchwała.
W rozpatrywanej sprawie bezsporną okolicznością jest umieszczenie córki skarżącego A. w spokrewnionej rodzinie zastępczej, jej dziadków macierzystych. Zgodnie z art. 193 ust. 1 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej za pobyt dziecka w pieczy zastępczej rodzice ponoszą miesięczną opłatę w określonej wysokości (tj. wysokości przyznanych świadczeń oraz dodatków, o których mowa w art. 80 ust. 1 i art. 81 ustawy). Redakcja tego przepisu nie pozostawia żadnych wątpliwości, że opłatę za pobyt dziecka w pieczy ponoszą jego rodzice. Z kolei art. 193 ust. 2 tej ustawy stanowi, że za ponoszenie tej opłaty, rodzice odpowiadają solidarnie.
Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że stroną postępowania dotyczącego ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej są rodzice dziecka, a decyzja administracyjna winna regulować prawa i obowiązki obojga rodziców dziecka. Współudział rodziców w takim postępowaniu jest oparty na tzw. współuczestnictwie materialnym. Wszczęcie postępowania i jego prowadzenie winno nastąpić w odniesieniu do obojga rodziców, a rozstrzygnięcie także winno być skierowane do obojga rodziców. Konstrukcja solidarnej odpowiedzialności obojga rodziców za opłatę, o której mowa w art. 192 ustawy wymaga, aby postępowanie dotyczące ustalenia odpłatności za pobyt dziecka w pieczy zastępczej, było przeprowadzone z udziałem wszystkich osób, których ono dotyczy, a zatem obojga rodziców.
Odnosząc powyższe rozważania do niniejszej sprawy należy stwierdzić, że kwestionowana decyzja stwierdza wprawdzie, że skarżący i K. I. są solidarnie zobowiązani do ponoszenia opłaty za pobyt małoletniej A. I. w pieczy zastępczej w wysokości przyznanych świadczeń, ale w punkcie 2 – ustala tę opłatę jedynie skarżącemu. Nadto dołączone akta administracyjne nie zawierają żadnej informacji o matce małoletniej A. Oznacza to, że zaskarżona decyzja uchyla się spod kontroli sądowoadministracyjnej w zakresie prawidłowego ustalenia stron postępowania w sprawie ustalenia opłaty za pobyt córki w rodzinnej pieczy zastępczej. Okoliczność tę początkowo podnosił skarżący, mimo to organy nie zajęły w tym zakresie żadnego stanowiska.
Niezależnie od powyższego podnieść należy, że sprawa także w stosunku do skarżącego nie została wyjaśniona i przygotowana w sposób wyczerpujący i umożliwiający wydanie rozstrzygnięcia. Pomimo konsekwentnego stanowiska skarżącego, który wskazywał na błędne ustalenie dochodu jego rodziny, poprzez odniesienie się tylko i wyłącznie do podanego przez niego w oświadczeniu dochodu uzyskanego w miesiącu lutym 2021 r. i podnoszeniu, iż specyfika prowadzonej działalności gospodarczej nie daje podstawy przyjmować tej kwoty jako dochodu każdego następnego miesiąca, organ nie zajął w tym zakresie wyraźnego stanowiska i nie wyjaśnił powstałych wątpliwości. Nie odniósł się także organ odwoławczy do podnoszonych w odwołaniu przez skarżącego zarzutów dotyczących błędnego ustalenia dochodu jego żony, także prowadzącej działalność gospodarczą. Pomimo dokładnego rozpisania i wyliczenia tego dochodu w odwołaniu, organ odwoławczy nie odniósł się w tym zakresie do podanych danych, powtarzając jedynie wcześniejsze ustalenia organu pierwszej instancji i pozostawiając zarzuty odwołania bez jakiejkolwiek oceny i ustosunkowania się do nich. Nie można tym samym stwierdzić, czy prawidłowo ustalono sytuację dochodową i materialną zobowiązanego do ponoszenia opłaty.
W tych okolicznościach koniecznym zatem stało się wyjaśnienie wszystkich okoliczności faktycznych w celu jednoznacznego ustalenia stanu finansowego skarżącego i dopiero przy takim ustaleniu podjęciu stosownego rozstrzygnięcia.
Nadto skarżący w toku postępowania przed organem pierwszej instancji, jak i w odwołaniu odnosił się do uchwały Rady Powiatu w B. z dnia [...] r. w sprawie określenia szczegółowych warunków umorzenia w całości lub w części, łącznie z odsetkami, odroczenia terminu płatności, rozłożenia na raty lub odstępowania od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej (...) wskazując na zapis jej § 3 ust. 2, w szczególności na punkty 4 i 9. Argumentował tym samym, iż w jego przypadku spełnione zostały okoliczności mające wpływ na umorzenie opłaty w części, łączenie z odsetkami, a mianowicie – podnosił iż jest osobą regularnie i systematycznie uiszczającą alimenty zasądzone na rzecz córki w wysokości 350zł miesięcznie, podczas gdy w pkt 4 wskazano, że umorzenie może nastąpić, jeżeli osoba zobowiązana przez okres ostatnich sześciu miesięcy wywiązywała się w każdym miesiącu ze zobowiązań alimentacyjnych w kwocie nie niższej niż 200zł lub w kwocie ustalonych alimentów. Z kolei w pkt 9 wymieniono występowanie innych ważnych przyczyn, które w ocenie skarżącego mają miejsce w jego przypadku, a których, jego zdaniem, organy nie zauważyły i nie oceniły.
W tym miejscu należy podnieść, że Sąd orzekający podziela pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawiony w wyroku z dnia 3 marca 2017r. sygn. akt I OSK 2404/1, że brak jest podstaw do twierdzenia, że (...) umorzenie, odroczenie terminu płatności lub rozłożenie opłaty na raty może nastąpić wyłącznie po uprzednim ostatecznym ustaleniu tej opłaty. Odrębne orzekanie w tym przedmiocie następuje bowiem wtedy, gdy okoliczności przemawiające za takim orzekaniem zostaną zgłoszone dopiero po uprzednim ostatecznym ustaleniu opłaty. Jeżeli jednak okoliczności te zostały podniesione już w toku postępowania o ustalenie opłaty, to treść art. 194 ust. 3 ustawy nie stoi na przeszkodzie rozważaniu i orzekaniu o tym w decyzji ustalającej wysokość opłaty, jako kolejny element jej rozstrzygnięcia.
Stwierdzić należy, że przepisy ustawy nie uzależniają rozpatrzenia okoliczności dotyczących zastosowania ulg wobec osób zobowiązanych, od wydania decyzji ostatecznej w sprawie ustalenia opłaty za pobyt dziecka w pieczy zastępczej. Także zasady ekonomiki i szybkości postępowania przemawiają za rozpoznaniem tych kwestii w jednym postępowaniu, tym bardziej że inicjatywy organu nie ogranicza wniosek strony, gdyż wymieniony powyżej przepis ustawy przewiduje w takich sytuacjach działanie organu także z urzędu. Niezasadne zatem jest stanowisko organu odwoławczego, iż skoro, pomimo pouczenia, skarżący nie złożył wniosku na podstawie art. 194 ust. 3 ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej o odstąpienie od ustalenia opłaty w całości lub w części, to organ prawidłowo przeprowadził wymagane postępowania i ustalił należną opłatę.
Mając powyższe na względzie, Sąd uznał, że wskazane uchybienia są na tyle istotne, że musiały skutkować uwzględnieniem skargi i uchyleniem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, z uwagi na naruszenie przepisów prawa postępowania administracyjnego, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na naruszenie przepisów prawa materialnego, a w konsekwencji istotny wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c i lit.a w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. (t.jedn. Dz.U. z 2022 r., poz. 329) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku .
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 oraz art. 205 § 2 tej ustawy zasądzając na rzecz skarżącego wynagrodzenie pełnomocnika w wysokości 480,00 zł ustalone na podstawie § 14 ust. 1 pkt 1 lit.c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015r. w sprawie opłat za czynności adwokackie (t. jedn. Dz.U. z 2015 r., poz. 1800).
Ponownie rozpoznając sprawę organ uwzględni powyższe wskazania.