II GZ 798/15

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 8 października 2015 r. sygn. akt III SA/Po 916/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 8 października 2015 r., sygn. akt III SA/Po 916/15, odmówił [...] wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia [...] czerwca 2015 r. w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że zawarty w skardze [...] – dalej: skarżącego - wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie z dwóch powodów. Po pierwsze decyzja, której dotyczy wniosek o wstrzymanie wykonania, nie kwalifikuje się do wykonania. Powyższe z tego względu, że przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest decyzja o przyznaniu skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej w pomniejszonej wysokości. Decyzja ta nie nakłada na zobowiązanego żadnych nowych obowiązków, lecz zmienia wysokość powstałego wcześniej uprawnienia. Ewentualne ustalenie kwoty nienależnie lub nadmiernie pobranych środków publicznych następuje w drodze odrębnej decyzji administracyjnej. Do egzekucji należności nałożonych w tej drodze stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, tj. art. 29 ust. 1 i 10 ustawy z dnia 9 maja 2008 r. o Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. Nr 98, poz. 634 ze zm.). Po drugie, we wniosku zawartym w skardze brak jest jakiegokolwiek uzasadnienia wskazującego na istnienie przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Powyższe uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Skarżący, poza zarzutami odnoszącymi się bezpośrednio do zaskarżonej decyzji, nie zawarł żadnych twierdzeń odnoszących się wprost do wniosku i przemawiających za jego uwzględnieniem. Skarżący nie powołał się na konkretne zdarzenia, które świadczyłyby o tym, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji byłoby zasadne. Wobec tego skarżący nie uprawdopodobnił wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, w następstwie wykonania zaskarżonej decyzji. Zażalenie na to postanowienie złożył [...], wnosząc o uchylenie tego orzeczenia i przekazanie sprawy celem ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez błąd w ustaleniach faktycznych, mający wpływ na zapadłe rozstrzygnięcie, poprzez uznanie, iż skarżący nie przytoczył okoliczności uzasadniających wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. W istocie, sytuacja materialna skarżącego, w wystarczający sposób uprawdopodobniła fakt, iż wykonanie decyzji może spowodować dla strony i jej rodziny trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku tak, aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wskazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (zob. B. Dauter, Komentarz do art.61 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.153.1270), [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III, pkt 9). Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 18 maja 2004 r. o sygn. akt FZ 65/04 (niepubl.) stwierdził, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. W tej sprawie zawarty w skardze wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji ograniczał się do stwierdzenia: "wnoszę o wstrzymanie wykonania decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody majątkowej oraz spowodowanie niemożliwych do odwrócenia skutków" (k. 2 akt sądowych). Tak sformułowany wniosek nie zawierał żadnego uzasadnienia, poza tym, że decyzja może wywołać nieodwracalne skutki. Nie można natomiast zarzutów odnoszących się do zaskarżonej decyzji utożsamiać z podstawami wniosku o wstrzymanie jej wykonania. Wniosek o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest pismem innym od skargi w rozumieniu procesowym i jego uzasadnienie mogą stanowić wyłącznie przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. (tak NSA w postanowieniu z dnia 6 marca 2008 r., II OZ 194/08). Przesłanek zawartych w cyt. wyżej przepisie, skarżący nie wykazał. Powyższe odnosi się tak do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jak i w zażaleniu na postanowienie Sądu I instancji. Niezależnie od powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uniemożliwiał Sądowi I instancji dokonanie oceny zasadności tego wniosku. Tym samym WSA prawidłowo odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Nie jest rolą Sądu domniemywanie, gdzie skarżący upatruje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji. Tego rodzaju okoliczności skarżący nie sprecyzował również i w zażaleniu. Obowiązkiem strony było sprecyzowanie we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (względnie w zażaleniu na postanowienie WSA odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji) okoliczności wskazujących na zaistnienie przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Powyższego zabrakło. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji dokonał prawidłowej oceny podstaw faktycznych wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W zażaleniu skarżący nie wskazał okoliczności faktycznych, które stanowiłyby podstawę do zmiany oceny dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu. Z powyższych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 2