I OSK 1232/09

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Ewa Dzbeńska po rozpoznaniu w dniu 23 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 1 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 656/08 w sprawie ze skargi J. M. na decyzję Małopolskiego Komendanta Wojewódzkiego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji . UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., nr [...] Małopolski Komendant Wojewódzki Policji w Krakowie utrzymał w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie opróżnienia lokalu mieszkalnego z uwagi na brak tytułu prawnego do jego zajmowania. Wyrokiem z dnia 1 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 656/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J. M. na powyższą decyzję organu II instancji. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż na podstawie ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r., Nr 43, poz. 277 ze zm.) tytuł prawny do lokalu mieszkalnego może otrzymać tylko i wyłącznie funkcjonariusz policji. Na podstawie art.. 29 ustawy z dnia 18 lutego 1994 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 67 ze zm.) tytuł prawny do lokalu mieszkalnego będącego w dyspozycji organów Policji zachowują lub mogą taki tytuł uzyskać emeryci i renciści policyjni, tytuł prawny do lokalu mieszkalnego mogą także uzyskać członkowie rodziny, ale tylko wyłącznie jeżeli są uprawnieni do renty rodzinnej po funkcjonariuszu, który w chwili śmierci spełniał warunki do uzyskania emerytury lub renty policyjnej, albo już był emerytem lub rencistą policyjnym. W rozpoznawanej sprawie bezsporne jest, iż skarżący nie był osoba uprawniona do renty rodzinnej po zmarłym funkcjonariuszu Policji, a więc nie posiadał tytułu prawnego do zajmowanego lokalu, a ponadto w świetle obowiązujących przepisów nie mógł takiego tytułu prawnego uzyskać. Od powyższego wyroku J. M. w ustawowym terminie wniósł skargę kasacyjną, w której zawarł m. in. wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Na uzasadnienie powyższego wniosku skarżący podniósł, iż lokal ten wraz z bliskimi zajmuje od wielu lat i nie dysponuje żadnym innym lokalem, do którego mógłby się przenieść. Wynajęcie innego mieszkania z uwagi na wysokość czynszów na wolnym rynku skutkować będzie znacznym uszczerbkiem majątkowym. Ponadto wyprowadzenie się z mieszkania oznacza konieczność rozebrania mebli i odłączenia urządzeń oraz opróżnienia lokalu, a więc przeprowadzenia prac wymagających znacznego wysiłku i kosztów. Cały ten wysiłek finansowy i organizacyjny spowodowany wykonaniem decyzji okazałby się zbędny w razie zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego uwzględnieniem skargi skarżącego, a ponadto powstałby skutek trudny do odwrócenia, bowiem skarżący zmieniłby miejsce zamieszkania, zaś organy Policji przedmiotowy lokal z pewnością by wynajęły. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy stwierdzić, iż po oddaleniu skargi, skarżący, który wniósł skargę kasacyjną może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07, publik. ONSAiWSA 2007 r. nr 4 poz. 77). Uwzględnienie takiego wniosku jest możliwe, jeżeli spełnione są przesłanki określone w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej powoływanej jako p.p.s.a.) W myśl art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Stosownie jednak do treści § 3 wskazanego przepisu sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Rozpoznając powyższy wniosek należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż każda decyzja wywołuje określone skutki prawne. Jednakże wstrzymanie wykonania decyzji możliwe jest tylko wtedy, gdy grozi wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowałoby trudne do odwrócenia skutki. Oznacza to, że chodzi o taką znaczną szkodę, która nie będzie mogła być naprawiona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Przesłanka w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia szkody jest zwykle utożsamiana z realnym zagrożeniem dla istniejącej, aktualnej sytuacji ekonomicznej (gospodarczej) strony postępowania. Trudne do odwrócenia skutki powstają zwykle tam, gdzie po wykonaniu decyzji jest niemożliwy powrót do pierwotnego stanu. W obu sytuacjach chodzi o wyjątkowe zagrożenie odpowiadające szczególnej kategorii ochrony tymczasowej strony postępowania. Zatem skoro Sąd orzeka o wstrzymaniu zaskarżonego działania organu administracji publicznej na wniosek skarżącego, to on właśnie obowiązany jest wykazać że wykonanie aktu lub czynności może spowodować dla niego skutki o których mowa w art. 61 § 3 ustawy p.p.s.a. W rozpoznawanej sprawie skarżący wnioskiem zawartym w skardze kasacyjnej domaga się wstrzymania wykonania decyzji Małopolskiego Komendant Wojewódzkiego Policji w Krakowie z dnia [...] kwietnia 2008 r., która utrzymała w mocy decyzję Komendanta Miejskiego Policji w Krakowie z dnia [...] października 2007 r. wzywającą J. M. do opróżnienia z osób i rzeczy wskazanego lokalu mieszkalnego w terminie do [...] kwietnia 2008 r. Skarżący uzasadniając swój wniosek podniósł trzy zasadnicze argumenty. Pierwszy, iż przedmiotowy lokal zajmuje od wielu lat i nie dysponuje prawem do innego mieszkania, a wysokość czynszu za wynajem na wolnym rynku spowoduje jego znaczny uszczerbek majątkowy. Po drugie wskazał na uciążliwość i kosztowność przeprowadzki. W ostatniej kolejności zwrócił uwagę na fakt, iż organy Policji z pewnością wynajmą przedmiotowy lokal, a zatem powrót do niego będzie niemożliwy. W świetle tak skonstruowanego wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, mając na uwadze przesłanki zawarte w art. 61 § 3 p.p.s.a. przedmiotowy wniosek nie zawiera uzasadnienia, które mogłoby przemawiać za koniecznością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący powołał się bowiem na argument znacznych kosztów, jednakże nie podjął trudu wykazania, iż jego sytuacja materialna uniemożliwia poniesienie kosztów związanych z wynajęciem nowego mieszkania. Nie przedstawił zatem żadnych konkretnych argumentów na to, iż jego sytuacja majątkowa lub rodzinna przemawia za wstrzymaniem wykonania decyzji. Należy podkreślić, iż sądy administracyjne wielokrotnie opierając się na okoliczności szczególnej sytuacji osobistej i rodzinnej osoby wnioskującej (np. wieku i stanu zdrowia, trudnej sytuacji finansowej przy jednoczesnej konieczności utrzymania wieloosobowej rodziny itp.) orzekały o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji nakazującej opróżnienie lokalu (np. post. WSA w Warszawie z dnia 11 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Wa 1490/08; post. WSA w Krakowie z dnia 23 kwietnia 2009 r., sygn,. akt III SA/Kr 61/09; post. WSA w Krakowie z dnia 28 lipca 2009 r., sygn. akt III SA/Kr 576/09). Jednakże to składający wniosek obowiązany jest wyczerpująco przedstawić wszystkie okoliczności przemawiające za jego uwzględnieniem. Z tego wymogu J. M. zdawał sobie sprawę, bowiem w rozpoznawanej sprawie już raz jego wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji został oddalony z uwagi na brak uzasadnienia tegoż wniosku (postanowienie Sądu Wojewódzkiego z dnia 11 lipca 2008 r. utrzymane w mocy postanowieniem NSA z dnia 25 listopada 2008 r., sygn. akt I OZ 864/08). Nie są przekonujące również dwa pozostałe argumenty, iż przeprowadzka wiąże się ze znacznym wysiłkiem i kosztami oraz, że opróżniony lokal z pewnością zostanie wynajęty, a tym samym nie będzie już możliwości ponownego jego zajęcia. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w rozpoznawanym wniosku nie wykazano, iż wykonanie zaskarżonej decyzji skutkować może wyrządzeniem znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy należało na podstawie art. 193 w zw. z art. 61 § 3 p.p.s.a. odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.