II OZ 703/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Teresa Zyglewska po rozpoznaniu w dniu 6 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji z dnia 16 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Łd 813/19 w sprawie ze skargi Z. K. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z 16 czerwca 2020 r., sygn. akt II SA/Lu 813/19, po rozpoznaniu wniosku Z. K. (skarżący) odmówił wstrzymania decyzji Wojewody Łódzkiego z dnia [...] kwietnia 2019 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wniosek skarżącej nie zawiera żadnego uzasadnienia, zaś pełnomocnik skarżącej nie wskazała żadnych okoliczności na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania, w tym nie wykazała wystąpienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a.. Ponadto wyjaśnił, że nie dopatrzył się również występowania przesłanek ustawowych warunkujących uwzględnienie wniosku. Z rozstrzygnięciem tym nie zgodziła się skarżąca zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 w zw. z art. 163 § 2 p.p.s.a. W uzasadnieniu skarżąca wskazała, iż we wniosku podniosła, że wykonanie decyzji spowoduje trudne odwrócenia skutki, w postaci zaciemnienia pomieszczenia kuchni letniej w budynku, w którym mieszka od maja do końca października każdego roku. Nadmieniła, ze budynek ten znajduje się w odległości 50 cm od granicy nieruchomości, na której planowana jest inwestycja. Ponadto wskazała, że nie posiada dokumentów na poparcie wniosku. Do zażalenia załączyła kserokopię dokumentu z 1959 r., na którym zaznaczone są budynki skarżącej wskazując, że okoliczność ta może byś potwierdzona jedynie wizją lokalną, która do dziś się nie odbyła. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Z zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Art. 61 § 3 p.p.s.a. zobowiązuje stronę do wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, nie nakładając obowiązku ich udowodnienia lecz uprawdopodobnienia, przy czym uprawdopodobnienie nie może opierać się na samych twierdzeniach strony. Sąd musi opierać się na jakimś materiale pozwalającym zająć stanowisko (por. postanowienie NSA z 31 maja 2010 r., II OZ 443/10). Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że to na stronie wnioskującej o wstrzymanie wykonania decyzji spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie aktu lub czynności, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Zadaniem sądu jest natomiast zbadanie, czy argumenty przedstawione przez stronę przemawiają lub nie za wydaniem postanowienia o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający zatem sam wywód strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Ogólnikowe twierdzenia strony, pozbawione szerszej motywacji, nie mogą stanowić podstawy do orzeczenia przez sąd o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu. Zaś wobec braku należytego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności rolą sądu nie jest działanie za stronę i poszukiwanie dowodów na poparcie twierdzeń strony. To na niej spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego. Rozpoznanie wniosku powinno uwzględniać wszystkie okoliczności sprawy mające wpływ na ocenę wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji/postanowienia, nie zwalnia to jednak strony z wykazania, że zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej jest w stosunku do niej zasadne (por. postanowienie NSA z 20 października 2015 r., I OZ 1290/15). Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie Sąd I instancji prawidłowo uznał, że skarżąca w żaden sposób nie uprawdopodobniła, iż rozpoczęcie realizacji spornego obiektu niesie ze sobą niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Argumentacja skarżącej została sformułowana w sposób ogólny i nie odnosiła się do konkretnych okoliczności, które świadczyłyby, że rozpoczęcie realizacji inwestycji zagraża jej bezpieczeństwu i mieniu. Nie jest bowiem wystarczające wskazanie, że inwestycja oddziałuje na nieruchomość skarżącej w ograniczeniu na niej dostępu do światła dziennego. Dodatkowo wyjaśnić należy, że to inwestor ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem przez sąd skargi dotyczącej decyzji o pozwoleniu na budowę i to na nim (a nie na skarżącej) spoczywać będzie obowiązek przywrócenia stanu poprzedniego w razie, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi decyzja zostanie uchylona. Niezrozumiałym jest natomiast, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut dotyczący naruszenia art. 163 § 2 p.p.s.a. Przepis ten stanowi bowiem, że "Postanowienia wydane na posiedzeniu niejawnym sąd doręcza z urzędu stronom. Gdy stronie przysługuje środek zaskarżenia, postanowienie należy doręczyć z uzasadnieniem. Doręczając postanowienie należy pouczyć stronę występującą w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia środka odwoławczego." Zauważyć należy, że w przedmiotowej sprawie uzasadnienie postanowienia zostało doręczone z urzędu pełnomocnikowi skarżącej bez pouczenia, co czyni zadość treści cytowanego przepisu. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 184 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.