II SA/Sz 577/20
Sądy administracyjne2020-11-26
Sygnatura
II SA/Sz 577/20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie
Data orzeczenia
2020-11-26
Rodzaj
Wyrok WSA w Szczecinie
Sędziowie
Maria MysiakMarzena IwankiewiczPatrycja Joanna Suwaj
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Mysiak Sędziowie Sędzia WSA Marzena Iwankiewicz Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 26 listopada 2020 r. sprawy ze skargi M. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nienależnie pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego oraz zobowiązania do jego zwrotu oddala skargę.
UZASADNIENIE
1. Decyzją z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., przywoływanej dalej jako: "k.p.a."), art. 2 pkt 7 lit. d, art. 2 pkt 10 w zw. z art. 12 ust. 1, art. 9, art. 20 ust. 2, art. 23 ust. 1, art. 25 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2019 r., poz. 670 ze zm., przywoływanej dalej jako: "u.p.o.u.a.") Prezydent Miasta S. (przywoływany dalej jako: "Organ I instancji") orzekł o:
- uznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego pobranego przez M. J. (przywoływaną dalej jako: "Strona" lub "Skarżąca") na rzecz N. J. za okres od 01.02.2017 r. do 31.05.2017 r. i od 01.07.2017 r.
do 30.09.2017 r. w wysokości odpowiadającej kwocie alimentów wyegzekwowanych od dłużnika alimentacyjnego i przekazanych przez Komornika Sądowego w dniach 09.02.2017 r., 31.03.2017 r., 29.04.2017 r., 31.05.2017 r., 31.07.2017 r.,
31.08.2017 r., 30.09.2017 r. za świadczenia nienależnie pobrane,
- zwrocie nienależnie pobranego świadczenia w kwocie [...]zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w kwocie [...]zł wyliczonymi na dzień wydania decyzji.
W uzasadnieniu decyzji Organ przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy. Wskazał, że sprawę rozpatruje ponownie, ponieważ Wojewódzki Sąd
Administracyjnym w Szczecinie wyrokiem z dnia 13 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 396/19 uchylił wydane uprzednio decyzje Organu I i II instancji, wskazując, że kwota zwrotu świadczenia powinna odpowiadać wysokości otrzymywanych alimentów, a nie wypłacanego świadczenia. Wskazał też na konieczność wskazania dokładnego okresu za jaki strona będzie zobowiązana zwrócić nienależnie pobrane świadczenia.
Organ przedstawił dalej szczegółowo kwoty przyznanych Stronie alimentów
niezgodnie z kolejnością określoną w przepisach szczególnych, w 2017 r.,
w miesiącach: luty, marzec, kwiecień, maj, lipiec, sierpień oraz wrzesień, suma
których wyniosła [...] zł. Odsetki ustawowe za opóźnienie Organ wyliczył
na kwotę [...]zł.
2. Strona, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła odwołanie od ww. decyzji Organu I instancji, podnosząc, że została wydana
z naruszeniem art. 2 pkt 7 lit. d, art. 19 ust. 1, art. 27 ust. 3a, art. 28 ust. 1 i 2 u.p.o.u.a., art. 6, art. 7, art. 12 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. oraz art 455, art. 481 § 1 w związku z art. 5 Kodeksu cywilnego.
W uzasadnieniu odwołania Strona podkreślała, że ww. decyzja została wydana w następstwie wyroku o sygn. akt II SA/Sz 396/19. Organ w dalszym ciągu nie wykazał spełnienia przesłanki z art. 2 pkt 7 u.p.o.u.a., która odwołuje się do świadomości świadczeniobiorcy, tj. do jego winy w ujęciu subiektywnym. Strona wskazała, że wypełniła ciążący na niej obowiązek informacyjny i zawiadomiła Komornika Sądowego o konieczności przekazywania wyegzekwowanych kwot bezpośrednio na rzecz Funduszu Alimentacyjnego i jednocześnie zwróciła się do Funduszu z wnioskiem o przyłączenie się organu do egzekucji. Jedynym podmiotem, który uchybił swoim obowiązkom jest Organ I instancji, który pomimo powzięcia wiedzy najpóźniej w dniu 29 września 2016 r. o toczącej się egzekucji, złożył wniosek
o przyłączenie do postępowania egzekucyjnego dopiero w lipcu 2017 r. Strona zakwestionowała także zasadność żądania zapłaty odsetek ustawowych
od nienależnie pobranych świadczeń.
3. Decyzją z dnia [...] maja 2020 r., nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 6 k.p.a. oraz art. 2 pkt 7 i art. 28 u.p.o.u.a., Samorządowe Kolegium Odwoławcze (przywoływane dalej jako: "Organ II instancji"), utrzymało w mocy ww. decyzję Organu I instancji z dnia [...] stycznia 2020 r.
W uzasadnieniu swej decyzji Organ II instancji przedstawił ustalenia stanu faktycznego sprawy. Wynika z nich, że decyzją Organu I instancji z dnia [...] sierpnia 2016 r., przyznano Stronie świadczenie z funduszu alimentacyjnego dla osoby uprawnionej, na okres od 01.10.2016 r. do 30.09.2017 r. w kwocie [...]zł miesięcznie.
Do Organu I instancji wpłynęło pismo Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym w S. z dnia 27 lipca 2018 r., z którego wynika, że Komornik przekazał na rzecz wierzyciela alimentacyjnego, w okresie świadczeniowym [...], wyegzekwowane od dłużnika alimentacyjnego środki pieniężne: w dniu 09.02.2017 r. - [...] zł, w dniu 31.03.2017 r. - [...] zł, w dniu 29.04.2017 r. - [...] zł, w dniu 31.05.2017 r. - [...] zł, w dniu 31.07.2017 r. - [...] zł, w dniu
31.08.2017 r. - [...] zł, w dniu 30.09.2017 r. - [...] zł. Łącznie była to kwota
[...] zł.
Decyzją z dnia [...] września 2018 r. Organ I instancji orzekł o uznaniu świadczenia z funduszu alimentacyjnego pobranego w wysokości odpowiadającej kwocie alimentów wyegzekwowanych od dłużnika alimentacyjnego i przekazanych przez Komornika Sądowego za świadczenie nienależnie pobrane oraz o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia w kwocie [...]zł wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie w kwocie [...]zł wyliczonymi na dzień wydania decyzji. Decyzja ta została zakwestionowana odwołaniem Strony do Organu II instancji, który decyzją wydaną w dniu [...] lutego 2019 r., utrzymał w mocy decyzję Organu I instancji. Wojewódzki Sądu Administracyjny w Szczecinie wyrokiem z dnia 13 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 396/19, uchylił ww. decyzję Organu II instancji i poprzedzającą ją decyzję Organu I instancji z dnia 7 września 2018 r.
W uzasadnieniu wydanego wyroku Sąd stwierdził, że pomimo wystąpienia obiektywnych przesłanek uzasadniających uznanie części przyznanych świadczeń
z funduszu alimentacyjnego za świadczenia nienależnie pobrane w okresie obowiązywania decyzji przyznającej te świadczenia (na okres od 1.10.2016 r.
do 30.09.2017 r.), zaskarżona wówczas decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja nie mogły być uznane za zgodne z prawem.
Organy obu instancji nie zwróciły należytej uwagi przyjmując, jak wynika
z wydanych decyzji, że Skarżąca jest zobowiązana do zwrotu kwoty odpowiadającej pełnej wysokości świadczeń alimentacyjnych przyznanych w miesiącach, w których otrzymywała wpłaty od Komornika z tytułu częściowo wyegzekwowanych alimentów. Ponownie rozpoznający sprawę Organ zobowiązany został do uwzględnienia uwag przedstawionych w uzasadnieniu niniejszego wyroku.
Jak stwierdził Organ II instancji w ww. uzasadnieniu wydanej decyzji z dnia
7 maja 2020 r., Organ I instancji ponownie rozpatrujący sprawę, uwzględnił uwagi przedstawione w uzasadnieniu ww. wyroku Sądu.
W oparciu o art. 2 pkt 7 lit. d u.p.o.u.a., Organ II instancji wyjaśnił, że wbrew temu co podniesiono w odwołaniu, po stronie świadczeniobiorcy nie musi istnieć świadomość pobierania nienależnie świadczeń z funduszu alimentacyjnego, aby można było przyjąć, że przesłanka ta została spełniona.
Jak wynika z przedstawionego stanu faktycznego sprawy, w trakcie realizacji decyzji z dnia [...] sierpnia 2016 r., Komornik Sądowy wypłacił osobie uprawnionej wyegzekwowane od dłużnika alimentacyjnego kwoty, zaliczając to na poczet zaległych alimentów. Co istotne, wypłata ta została dokonana przez Komornika niezgodnie z kolejnością wymienioną w art. 28 u.p.o.u.a. Jak wynika bowiem z zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych, po stronie dłużnika alimentacyjnego istniało cały czas zobowiązanie z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego.
Według Organu II instancji, powyższe okoliczności decydują o tym,
że w przedmiotowej sprawie mamy do czynienia ze świadczeniami nienależnie pobranymi a takie świadczenia, zgodnie z art. 23 ust. 1 u.p.o.u.a., podlegają zwrotowi.
Mając na uwadze treść odwołania, Kolegium wyjaśniło, stosownie do art. 23
ust. 1a u.p.o.u.a., że od kwot nienależnie pobranego świadczenia, o którym mowa
w art. 2 pkt 7 lit. a, b, d, f i g, naliczane są odsetki ustawowe za opóźnienie. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia miesiąca następującego po dniu wypłaty świadczeń
z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty.
4. M. J., reprezentowana przez pełnomocnika będącego adwokatem, wystąpiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie ze skargą na ww. decyzję Organu II instancji z dnia [...] maja 2020 r. wnosząc o jej uchylenie oraz poprzedzającej ją decyzji Organu I instancji z dnia [...] stycznia 2020 r., a nadto o umorzenie postępowania administracyjnego w sprawie.
Wydanej decyzji Skarżąca zarzuciła naruszenie:
1). przepisów prawa materialnego, tj. art. 2 pkt 7 lit. d, art. 19 ust. 1, art. 27
ust. 3a, art. 28 ust. 1 u.p.o.u.a., poprzez brak rozróżnienia pojęcia "nienależnego świadczenia" i instytucji "świadczenia nienależnie pobranego", uznanie świadczenia przekazanego przez Komornika za świadczenie nienależne pobrane, podczas gdy
w niniejszej sprawie nie sposób zarzucić Skarżącej aby świadomie, pozostając w złej wierze, pobrała nienależnie świadczenie, w szczególności ponad kwotę [...]zł,
tj. ponad kwotę rzeczywiście otrzymaną od Komornika, gdyż otrzymywane od Komornika świadczenia zaliczała zgodnie z prawem (art. 451 § 1 k.c.) na zaległe alimenty, które nawet do tej pory nie zostały jeszcze w całości zaspokojone, natomiast świadczenie otrzymywane z Funduszu zaspokajało bieżące alimenty;
2). przepisów postępowania, tj. art. 6, art. 7, art. 12 § 1, art. 77 § 1 k.p.a. w związku
z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., poprzez utrzymanie w mocy decyzji Organu I instancji, mimo że została wydana z naruszeniem zasady praworządności (art. 6 k.p.a.), zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zasady szybkości postępowania (art. 12 § 1 k.p.a.) i przy jednoczesnym niezebraniu, ani nierozpatrzeniu w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.,) co znajdywało wyraz w tym, że Organ II instancji nie wziął pod uwagę tego, że:
a. Skarżąca zgodnie z przysługującym jej prawem (art. 451 §1 k.c.) zaliczała wyegzekwowane należności na zaległe alimenty i odsetki, natomiast świadczenie
z Funduszu było wypłacane w ramach bieżących alimentów,
b. Fundusz Alimentacyjny mimo wiedzy o egzekucji oraz mimo trwającej prawie rok własnej bierności w kwestii przyłączenia się do egzekucji, uznał świadczenia pobrane w dobrej wierze przez Skarżącą za nienależnie pobrane,
c. Organ I instancji w ogóle nie zbadał tego, kiedy dowiedział się o toczącej się egzekucji i kiedy wykonał swój ustawowy obowiązek przyłączenia się do egzekucji, jak również nie zbadał, czy Skarżąca pobierając alimenty od Komornika zaliczała je na zaległe alimenty i odsetki,
d. Organ II instancji w ogóle nie zbadał tego, kiedy Organ I instancji dowiedział się o toczącej się egzekucji i kiedy wykonał swój ustawowy obowiązek przyłączenia się
do egzekucji, a wyłącznie poprzestał na stwierdzeniu, że Komornik Sądowy pismem
z dnia 1 sierpnia 2018 r. wskazał jakie kwoty przekazał tytułem alimentów na rzecz Skarżącej,
e. Organ wydał decyzję co do obowiązku zapłaty odsetek ustawowych
za opóźnienie w wysokości [...] zł nie wskazując w sposób precyzyjny od jakich kwot i za jaki okres czasu odsetki te zostały naliczone;
3). art. 455 k.c., art. 481 §1 k.c. w zw. z art. 5 k.c. poprzez naliczanie odsetek ustawowych za opóźnienie od wypłaty świadczeń z funduszu a nie od uprawomocnienia się decyzji statuującej obowiązek zwrotu takiego świadczenia,
jako decyzji o konstytutywnym charakterze; brak szczegółowego uzasadnienia sposobu naliczenia odsetek ustawowych za opóźnienie, w szczególności polegający na braku precyzyjnego wskazania poszczególnych kwot, od których liczone są odsetki, oraz konkretnej daty początkowej i końcowej naliczania odsetek dla każdej
z poszczególnych kwot, co uniemożliwia weryfikację poprawności tego wyliczenia, gdyż wskazuje ono na łączną kwotę [...]zł;
4). naruszenie art. 7 k.p.a. i art. 5 k.c., poprzez jego niezastosowanie, a tym samym poprzez brak przyjęcia w świetle okoliczności odnoszących się do przebiegu egzekucji oraz co do uregulowania przez Skarżącą kwoty zadłużenia przed wydaniem ostatecznej decyzji administracyjnej, że dochodzenie przez organ odsetek ustawowych następuje z naruszeniem zasad współżycia społecznego,
a w szczególności ochrony strony słabszej jaką jest obywatel w stosunku do organu administracji publicznej oraz zasady słuszności;
5. W odpowiedzi na skargę Organ wniósł o jej oddalenie oraz o rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie zważył, co następuje:
Skarga okazała się niezasadna.
6. Sąd administracyjny sprawuje w zakresie swej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 § i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2019, poz. 2167 ze zm.). Zakres wskazanej kontroli sądowej wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., przywoływanej dalej jako: "p.p.s.a."), z którego wynika, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sądowa kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, dokonana według, ww. kryterium legalności, w granicach rozstrzygania sądu administracyjnego, wykazała, że akt ten jest zgodny z prawem, co oznacza, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a.
7. Na wstępie należy nakreślić ramy prawne sprawy, której przedmiot dotyczy uznania pobranego świadczenia z funduszu alimentacyjnego za świadczenie nienależnie pobrane oraz zobowiązania do zwrotu ww. świadczenia wraz z odsetkami.
Należy przy tym uwzględnić, że sprawa objęta skargą była już przedmiotem kontroli Sądu, który wyrokiem z dnia 13 czerwca 2019 r., sygn. akt II SA/Sz 396/19 uchylił wydane uprzednio decyzje Organów obu instancji w sprawie uznania pobranego przez Skarżącą świadczenia z funduszu alimentacyjnego za świadczenia nienależnie pobrane (za okres od 1 lutego 2017 r. do 31 maja 2017 r. i od 1 lipca
2017 r. do 30 września 2017 r.) oraz zobowiązania do ich zwrotu wraz z odsetkami.
Stosownie do art. 153 p.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Orzekając ponownie w tej samej sprawie, organ nie może nie uwzględnić oceny prawnej i wskazań wyrażonych wcześniej w orzeczeniu sądu, gdyż jest nimi związany. Związanie to oznacza, że organ nie może formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, lecz zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Kontrola sądowa rozstrzygnięcia, wydanego w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, sprowadza się m.in. do oceny, czy organ podporządkował się wskazanym wytycznym i ocenie prawnej wyrażonej przez sąd.
Zgodnie z art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2020 r., poz. 808 ze zm., przywoływanej dalej jako: "u.p.o.u.a."), osoba, która pobrała nienależne świadczenia, jest obowiązana do ich zwrotu wraz z ustawowymi odsetkami.
Z art. 2 pkt 7 lit. d u.p.o.u.a. wynika, że za nienależnie pobrane świadczenia uważa się świadczenia z funduszu alimentacyjnego wypłacone, w przypadku gdy osoba uprawniona w okresie ich pobierania otrzymała, niezgodnie z kolejnością określoną w art. 28, zaległe lub bieżące alimenty, do wysokości otrzymanych w tym okresie alimentów.
Jak wskazał Sąd w treści uzasadnienia wyroku wydanego w sprawie
II SA/Sz 396/19, osoba pobierająca świadczenie z funduszu alimentacyjnego ma obowiązek powstrzymywania się od bezpośredniego pobierania alimentów od dłużnika alimentacyjnego lub pobierania ich za pośrednictwem komornika sądowego. W myśl art. 2 pkt 7 lit. d ustawy, dotyczy to zarówno alimentów zaległych, jak i bieżących. Stan równoczesnego, nieuprawnionego pobierania obu tych należności jest stanem obiektywnym. Taką też obiektywną przesłankę warunkującą obowiązek uznania świadczeń za nienależnie pobrane ustanawia art. 2 pkt 7 lit. d ustawy, zaś obowiązek ich zwrotu wraz z odsetkami przewiduje art. 23 ust. 1 i ust. 1a ustawy.
Organ I instancji o przekazywaniu przez Komornika Sądowego kwot wyegzekwowanych od dłużnika alimentacyjnego wraz z wnioskiem o przyłączenie się organu do toczącego się postępowania egzekucyjnego poinformowany został przez Skarżącą dopiero pismem z dnia 18 lipca 2017 r., pomimo, że już w grudniu 2016 r. otrzymała wyegzekwowane przez Komornika od dłużnika alimentacyjnego alimenty w łącznej wysokości [...] zł (dowód: zaświadczenie Komornika Sądowego z 13 listopada 2017 r.). Za wypełnienie obowiązku o którym mowa w art. 19 ust. 1 ustawy, nie można było uznać kierowania przez Skarżącą pism do Komornika Sądowego.
Pomimo wystąpienia obiektywnych przesłanek uzasadniających uznanie części przyznanych świadczeń z funduszu alimentacyjnego za świadczenia nienależne w okresie obowiązywania decyzji przyznającej te świadczenia, Sąd uwzględnił skargę.
Zwrócił bowiem uwagę, że prawodawca określił zatem sposób obliczania nienależnie pobranego świadczenia, który należy ustalić zestawiając go z wysokością otrzymanych w tym okresie alimentów, nie zaś z wysokością świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Na znaczenie tego zwrotu normatywnego organy obu instancji nie zwróciły należytej uwagi przyjmując, jak wynika z wydanych decyzji, że Skarżąca jest zobowiązana do zwrotu kwoty odpowiadającej pełnej wysokości świadczeń alimentacyjnych przyznanych w miesiącach, w których otrzymywała wpłaty od Komornika z tytułu częściowo wyegzekwowanych alimentów.
Dodatkowo Sąd zwrócił uwagę, że celowym byłoby bardziej precyzyjne formułowanie treści rozstrzygnięcia przez Organ I instancji. Z sentencji decyzji tego Organu nie wynikało jednoznacznie jej zakres przedmiotowy, którego dotyczy rozstrzygnięcie o uznaniu świadczeń za nienależnie pobrane. To jaki okres pobierania świadczeń stał się przedmiotem orzekania wynika wyłącznie z uzasadnienia decyzji.
8. Przystępując do dalszych rozważań Sąd podkreśla, że ww. wyrok jest prawomocny. Stan faktyczny nie uległ zmianie, w stosunku do poprzednio przyjętego
w uzasadnieniu ww. wyroku. W świetle art. 153 p.p.s.a., przyjętymi ustaleniami stanu faktycznego i przedstawioną wykładnią prawa w uzasadnieniu tego orzeczenia, były związane Organy obu instancji ponownie rozpatrujące sprawę Skarżącej. Aktualnie jest tym związany ww. ustaleniami Sąd badający przedmiotową skargę.
W zaistniałej sytuacji, za nietrafne Sąd uznaje zarzuty skargi o wydaniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem przepisów prawa procesowego i materialnego,
które kwestionują ocenę ww. wyroku, w którym Sąd przesądził, że świadczenia
z funduszu alimentacyjnego częściowo pobrane przez Skarżącą w okresie obowiązywania decyzji przyznającej te świadczenia (na okres od
1 października 2017 r. do 30 września 2017 r.), są świadczeniami nienależnie pobranymi. Wbrew wywodom skargi w okolicznościach niniejszej sprawy nie można zatem mówić o braku winy Skarżącej, którą zgodnie z ww. wywodami oceny prawnej należy badać w odniesieniu do obowiązku poinformowania organu o okolicznościach mających wpływ na prawo do świadczeń.
W art. 28 ust. 1 u.p.o.u.a., ustawodawca przewidział kolejność zaspokojenia roszczeń z tytułu alimentów w przypadku, gdy osoba uprawniona korzysta
ze świadczeń z funduszu alimentacyjnego. Także otrzymywanie alimentów w niepełnej wysokości od dłużnika alimentacyjnego, nie wyklucza możliwości skorzystania przez osobę uprawnioną z pomocy państwa, przy założeniu, że spełnia ona pozostałe – poza bezskutecznością egzekucji, przewidziane ustawą kryteria. W takim przypadku jednak kwota świadczeń otrzymywanych z funduszu alimentacyjnego ulega pomniejszeniu o kwotę uzyskiwaną od dłużnika alimentacyjnego. W czasie pobierania świadczeń z funduszu alimentacyjnego wierzyciel alimentacyjny nie ma możliwości zaliczenia na poczet zaległości alimentacyjnej kwoty alimentów dobrowolnie uiszczonej przez dłużnika.
Sąd stwierdził, że badając sprawę ponownie Organy obu instancji, respektowały zasadę z art. 153 p.p.s.a. i wydanymi decyzjami prawa nie naruszyły.
9. Ocena ta dotyczy również ponownego przeliczenia przez Organ I instancji kwoty świadczenia uznanego za nienależnie pobrane oraz zobowiązania do jego zwrotu. Organ ten wskazał bowiem konkretnie kwoty alimentów otrzymanych
od dłużnika alimentacyjnego przez Skarżąca w 2017 r., w miesiącu: lutym – [...] zł, marcu – 310,82, kwietniu – [...] zł, maju – [...] zł, lipcu – [...] zł, sierpniu -
[...] zł oraz we wrześniu – [...] zł, a więc razem – [...] zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie [...] zł. Organ szczegółowo wskazał okres za jaki Skarżąca zobowiązana jest zwrócić nienależnie pobrane świadczenia. Prawidłowo zaznaczył, że wszystkie otrzymane od dłużnika środki wierzyciel alimentacyjny winien przekazać komornikowi sądowemu lub organowi właściwemu wierzyciela.
Stosowne do art. 27 ust. 1 i ust. 1a u.p.o.u.a., dłużnik alimentacyjny jest obowiązany do zwrotu organowi właściwemu wierzyciela należności w wysokości świadczeń wypłaconych z funduszu alimentacyjnego osobie uprawnionej, łącznie z odsetkami ustawowymi za opóźnienie. Odsetki są naliczane od pierwszego dnia następującego po dniu wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, do dnia spłaty.
Organ deklaratoryjnie stwierdza, że w związku z niewykonaniem obowiązku alimentacyjnego, dłużnik obowiązany jest zwrócić świadczenia, wypłacone wierzycielowi. Powołane przepisy nie nakładają na organy obowiązku szczegółowego przedstawienia sposobu naliczenia odsetek za zwłokę.
Organ wskazał całościowo kwotę należną naliczonych odsetek. W ocenie Sądu, brak jest podstaw aby kwestionować ustaloną ich wysokość. Skarżąca podnosząc zarzut braku szczegółowego uzasadnienia sposobu obliczenia odsetek, nie uprawdopodobniła w jakikolwiek sposób, że obliczenie Organu może być wadliwe.
W kwestii podnoszonego przez Skarżącą nieprawidłowo ustalonego momentu od którego winny być naliczane w sprawie odsetki z powołaniem się na przepisy Kodeksu cywilnego. Sąd wyjaśnia, że ustawodawca nie przewidział stosowania Kodeksu cywilnego do wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego, a przedmiot regulacji obu tych aktów prawnych nie daje podstaw do uznania ich wzajemnej komplementarności. Zgodnie z art. 1, Kodeks cywilny reguluje stosunki cywilnoprawne między osobami fizycznymi i osobami prawnymi. Natomiast ustawa o pomocy osobom uprawnionym do alimentów określa zasady pomocy Państwa osobom uprawnionym do alimentów, w przypadku bezskuteczności egzekucji (art. 1 ustawy). Są to zatem świadczenia ze środków publicznych udzielane na zasadzie wspierania osób w trudnej sytuacji, które nie mogą wyegzekwować alimentów. Ustawa w preambule wskazuje także, że wprowadzone nią formy wspierania znajdują oparcie w konstytucyjnej zasadzie pomocniczości. Wobec administracyjnoprawnego charakteru obowiązku wobec organu, który udzielił pomocy osobie uprawnionej do alimentów oczywistym jest, że do zobowiązania tego nie mogły stosować się bezpośrednio i bez jakiegokolwiek odesłania przepisy prawa cywilnego. Przepis art. 27 ust. 1a u.p.o.a., jasno określa moment, od którego przedmiotowe odsetki winny być liczone.
10. Podsumowując, w ocenie Sądu, Organy obu instancji ponownie rozpatrujące sprawę w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowodowy, z którego wyciągnęły prawidłowe wnioski, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, spełniającej wymogi w zakresie wskazania podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia.
11. Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę jako niezasadną oddalił.