I OW 151/12

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Paweł Tarno sędzia NSA Marzenna Linska–Wawrzon sędzia del. WSA Agnieszka Miernik (spr.) Protokolant asystent sędziego Dorota Chromicka po rozpoznaniu w dniu 14 listopada 2012 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Prezydenta Miasta Zielona Góra o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Prezydentem Miasta Zielona Góra, Starostą Zielonogórskim a Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Nowej Soli w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku E. H. w sprawie zwrotu kosztów usunięcia i przechowywania pojazdów postanawia: wskazać Prezydenta Miasta Zielona Góra jako organ właściwy do rozpoznania wniosku. UZASADNIENIE Prezydent Miasta Zielona Góra wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy nim, Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Nowej Soli, a Starostą Zielonogórskim, poprzez wskazanie organu właściwego do rozpoznania i rozstrzygnięcia wniosku E. H. w przedmiocie zwrotu kosztów usunięcia i przechowywania pojazdów. W uzasadnieniu wniosku podał, że w dniu 18 kwietnia 2012 r. do Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nowej Soli wpłynął wniosek E. H. w sprawie przyznania zwrotu kosztów usunięcia i przechowywania pojazdów marki [...] bez tablic rejestracyjnych, którego ostatnim właścicielem był H. N. oraz [...] o nr rej. [...], którego ostatnim właścicielem był T. M. Wnioskodawca wskazał ponadto, że Sąd Rejonowy w Zielonej Górze postanowieniami z dnia [...] marca 2011 r. sygn. akt [...] i z dnia [...] maja 2011 r. sygn. akt [...] orzekł przepadek ww. pojazdów na rzecz Miasta Zielona Góra. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nowej Soli zawiadomieniem z dnia 27 kwietnia 2012 r. wydanym na podstawie art. 65 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), powoływanej dalej jako "kpa", uznał się niewłaściwym i przekazał wniosek E. H. – Staroście Zielonogórskiemu jako organowi właściwemu w sprawie. W zawiadomieniu wskazał, że w myśl art. 130a ust. 10h ustawy z dnia z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 108 poz. 908 ze zm.), powoływana dalej jako "Prawo o ruchu drogowym", koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i, natomiast decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Zgodnie natomiast z art. 13 ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy – Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 152, poz. 1018), powoływana dalej jako "ustawa zmieniająca", Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym, do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, wobec pojazdów, których 6-miesięczny termin od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Przepis ten podaje zatem jedynie źródło finansowania kosztów dozorowania pojazdu, nie wskazuje natomiast trybu przyznawania wynagrodzenia. Starosta Zielonogórski zawiadomieniem z dnia 2 maja 2012 r., na podstawie art. 65 § 1 kpa, przekazał następnie wniosek E. H. – Urzędowi Miasta Zielona Góra. W uzasadnieniu wskazał, że ze względu na właściwość miejscową wszystkie zadania powiatu dotyczące usuwania pojazdów w trybie aktualnego brzmienia art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym, w tym również zadania dotyczące wydawania postanowień o zapłacie kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdów, należą do kompetencji starosty tego powiatu, na terenie którego doszło do usunięcia pojazdu z drogi. Starosta Zielonogórski podał także, że z uwagi na fakt, iż Miasto Zielona Góra jest miastem na prawach powiatu, pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego w Nowej Soli powinno zostać przekazane do Prezydenta Miasta Zielona Góra, gdyż ten organ jest stroną w niniejszej sprawie, bowiem przedmiotowe pojazdy usunięto na terenie miasta Zielona Góra. Prezydent Miasta Zielona Góra nie zgadzając się z tym stanowiskiem wskazał, że w sprawie zastosowanie ma art. 13 ustawy zmieniającej, zgodnie z którym to Skarb Państwa ponosi koszty przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu o którym mowa w art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej, wobec pojazdów, których 6-miesięczny okres od dnia ich usunięcia upłynął w okresie od dnia 11 czerwca 2009 r. do dnia wejścia w życie ustawy zmieniającej. W przedmiotowej sprawie [...] przechowywany był na parkingu od dnia 19 sierpnia 2009 r. do dnia 3 września 2010 r., a [...] od dnia 14 czerwca 2009 r. do dnia 3 września 2010 r., a więc w okresie przed wejściem w życie ustawy zmieniającej z dnia 22 lipca 2010 r., stąd zdaniem wnioskodawcy wniosek rozstrzygający o kosztach przechowywania przedmiotowego pojazdu powinien być rozpatrzony przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Nowej Soli. Podkreślił, że uprawnienia do wydawania decyzji w sprawie kosztów związanych z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania starosta otrzymał dopiero na mocy art. 130a ust. 10h ustawy zmieniającej. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Nowej Soli w odpowiedzi na wniosek podtrzymał argumenty wskazane w zawiadomieniu o uznaniu się niewłaściwym w sprawie i przekazaniu wniosku. Starosta Zielonogórski w odpowiedzi na wniosek wniósł o wskazanie jako organu właściwego do rozpatrzenia sprawy Prezydenta Miasta Zielona Góra. W uzasadnieniu wskazał, że zarówno w obecnym stanie prawnym, jak również przed dniem 4 września 2010 r. Starosta Zielonogórski nie jest i nie był organem właściwym do rozpatrzenia spraw z zakresu ustawy Prawo o ruchu drogowym w stosunku do zdarzeń, które miały miejsce na terenie administracyjnym Miasta Zielona Góra. Starosta Zielonogórski wykonuje bowiem zadania nałożone ww. ustawą na terenie Powiatu Zielonogórskiego, w skład którego nie wchodzi teren Miasta Zielona Góra. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), powoływanej dalej jako P.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Zgodnie natomiast z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 P.p.s.a. sprawy te rozpoznaje Naczelny Sąd Administracyjny, a do ich rozstrzygania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. Przez spór kompetencyjny, o którym mowa w art. 4 P.p.s.a. należy rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy administracji publicznej uważają się za właściwe w sprawie (spór pozytywny) lub też każdy z organów uważa się za niewłaściwy (spór negatywny). W rozpoznawanej sprawie mamy do czynienia ze sporem negatywnym, który powstał pomiędzy Prezydentem Miasta Zielona Góra, Naczelnikiem Urzędu Skarbowego w Nowej Soli a Starostą Zielonogórskim. Do sporu doszło w sprawie z wniosku E. H. z dnia 13 kwietnia 2012 r. w przedmiocie zwrotu kosztów usunięcia i przechowywania pojazdów. Istota rozpoznawanej sprawy sprowadza się do ustalenia organu właściwego do załatwienia sprawy zwrotu na rzecz E. H. kosztów usunięcia i przechowywania pojazdów marki [...] bez tablic rejestracyjnych, którego ostatnim właścicielem był H. N. oraz [...] o nr rej. [...], którego ostatnim właścicielem był T. M. Zgodnie z treścią art. 130a ust. 10h ustawy – Prawo o ruchu drogowym koszty związane z usuwaniem, przechowywaniem, oszacowaniem, sprzedażą lub zniszczeniem pojazdu powstałe od momentu wydania dyspozycji jego usunięcia do zakończenia postępowania ponosi osoba będąca właścicielem tego pojazdu w dniu wydania dyspozycji usunięcia pojazdu, z zastrzeżeniem ust. 10d i 10i. Decyzję o zapłacie tych kosztów wydaje starosta. Powyższy przepis dodany został przez art. 1 pkt 10 lit. k ustawy z dnia 22 lipca 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw, zmieniającej z dniem 4 września 2010 r. ustawę - Prawo o ruchu drogowym. Powołana ustawa zmieniająca zawiera również regulacje międzyczasowe. Przepis art. 13 tej ustawy rozstrzyga bowiem o kosztach przechowywania pojazdów, które powstały po upływie terminu, o którym mowa w art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym w brzmieniu dotychczasowym. Podkreślić przy tym należy, iż ustawodawca rozstrzygając o tych kosztach, wskazał ogólnie na Skarb Państwa, bez określenia statio fisci. Jednocześnie jednak nierozstrzygnięto w sposób odmienny, niż wskazany w znowelizowanym przepisie art. 130a ust. 10h ustawy - Prawo o ruchu drogowym, o organie orzekającym w tego rodzaju przypadkach tj. staroście. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko to jest powszechnie akceptowane (por. postanowienia NSA: z dnia 17 lipca 2012 r. sygn. akt I OW 95/12; z dnia 13 lipca 2012 r. sygn. akt I OW 93/12 i I OW 94/12; z dnia 25 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OW 96/11; z dnia 4 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OW 72/11 dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej orzeczenia.nsa.gov.pl), który to pogląd Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę w całości podziela. W niniejszej sprawie wniosek o zwrot kosztów z tytułu usunięcia i przechowywania pojazdów z dnia 13 kwietnia 2012 r. złożony został w dniu 18 kwietnia 2012 r. (prezentata na wniosku – data wpływu do Pierwszego Urzędu Skarbowego w Nowej Soli). Oznacza to, że postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte po nowelizacji art. 130a Prawa o ruchu drogowym i dodaniu do niego ust. 10h w obowiązującym brzmieniu. Ten zaś przepis wprost wskazuje starostę jako organ właściwy do załatwienia tego rodzaju wniosków. Mając na względzie, że miasto Zielona Góra jest miastem na prawach powiatu, właściwym w sprawie jest niewątpliwie Prezydent tego miasta - sprawujący funkcję starosty. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny uwzględniając powyższe regulacje, w oparciu o art. 4, art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 P.p.s.a. stwierdził, że organem właściwym do rozpoznania wniosku E. H. jest Prezydent Miasta Zielona Góra.