II SA/Wa 5/20
Sądy administracyjne2020-10-13
Sygnatura
II SA/Wa 5/20
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
2020-10-13
Rodzaj
Wyrok WSA w Warszawie
Sędziowie
Izabela Głowacka-KlimasJanusz WalawskiTomasz Szmydt
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Szmydt, Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.), Sędzia WSA Janusz Walawski, , Adrianna Siniarska, Protokolant referent stażysta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 października 2020 r. sprawy ze skargi I. na decyzję [...] Polskie Linie Kolejowe S.A. z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej oddala skargę
UZASADNIENIE
Spółka PKP [...] (dalej: PKP, Spółka PKP, PKP PLK S.A.), działając na podstawie art. 107 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096; dalej "Kpa.") oraz art. 17 ust. 1 i art. 16 ust. 1 i ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 1429; dalej "u.d.i.p"), po rozpatrzeniu
38 wniosków spółki [...] z siedzibą w [...] (dalej: spółka, skarżąca, wnioskodawca) z [...] października 2019 r. o udostępnienie informacji publicznej w zakresie przekazania kopii plików [...] dalej [...] wybranego wykonawcy dla postępowań o numerach:
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
• [...]
decyzją z [...] listopada 2019 r., znak [...], odmówiła udzielenia wnioskowanej informacji publicznej.
Jak wynika z zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału, wspomniane wyżej wnioski wpływały do PKP w niewielkich odstępach czasu, najczęściej pomiędzy otrzymaniem kolejnych wiadomości e-mail upływało około kilkunastu minut.
Pismem z [...] października 2019 r. PKP wezwała spółkę do wskazania szczególnego interesu publicznego, niezbędnego dla uzyskania informacji publicznej przetworzonej, stwierdzając, że dane, o które spółka wnioskuje są informacjami przetworzonymi, tj. takimi, które wymagają stosownych obliczeń, zestawień informacji, samodzielnego ich zredagowania związanego z koniecznością przeprowadzenia przez podmiot zobowiązany czynności analitycznych, ekspertyz, połączonych z zaangażowaniem w ich pozyskanie określonych środków osobowych
i finansowych. Jednocześnie organ wskazał, że zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. uzyskanie informacji przetworzonej możliwe jest w takim zakresie, w jakim jest to szczególne istotne dla interesu publicznego.
W odpowiedzi na powyższe, spółka w piśmie z [...] listopada 2019 r. wskazała między innymi, że szczególny interes publiczny obejmuje wykazanie zakresu w jakim zarezerwowana jest przez zamawiającego kwota przeznaczona na cele przeprowadzenia przez jednostkę notyfikowaną procesu weryfikacji WE w ramach objętych przetargami procesów dotyczących inwestycji kolejowych. Podkreśliła, że warunkiem przeprowadzenia ww. procesu w sposób rzetelny jest zagwarantowanie warunków niezależności, w tym finansowej, dla jednostki notyfikowanej.
Jak stwierdziła PKP w uzasadnieniu ww. decyzji, informacje, o które wnioskuje spółka wypełniają znamiona informacji przetworzonej. Wyjaśnił, że żąda ona przekazania kopii plików [...] dla 38 postępowań, a wnioski zostały złożone
w krótkich odstępach czasu.
Zdaniem PKP żądany zestaw danych oraz dokumentów nie istniał
w momencie składania wniosku we wnioskowanej postaci. Wytworzenie wnioskowanego zestawu danych wymagałoby przeprowadzenia odpowiednich analiz treści dokumentów (m.in. umów i aneksów) pod kątem kryteriów, jakie zdefiniował
w żądaniu wnioskodawca. Następnie usuwania danych chronionych prawem (danych osobowych). Powyższe wiązałoby się z koniecznością przeprowadzenia wielogodzinnych kwerend materiałów źródłowych i archiwalnych, następnie skanowania, kopiowania oraz analiz związanych z anonimizacją dokumentów, angażując tym samym znaczne środki i zasoby. Co za tym idzie, przygotowanie nowego jakościowo, nieistniejącego wcześniej zestawu danych, o które wnioskuje spółka zakłóciłoby normalny tok działania organu. PKP nie posiada jednego elektronicznego rejestru umożliwiającego automatyczne pobranie wszystkich żądanych dokumentów przez jedną osobę. W celu wytworzenia ww. informacji konieczne jest każdorazowo zwrócenie się do osób odpowiedzialnych za prowadzenie danego postępowania przetargowego z prośbą o odnalezienie żądanego [...]O a następnie przesłanie uzyskanych informacji do osoby zajmującej się sporządzaniem odpowiedzi – która ostatecznie sporządza zbiorcze pismo do wnioskodawcy.
Ponadto PKP stwierdziła, że suma żądanych informacji jest znaczna jeśli weźmie się pod uwagę treść wszystkich wniosków złożonych w krótkich odstępach czasu, tj. doszło do złożenia przez jeden podmiot 38 wniosków drogą elektroniczną. Wskazała przy tym, że wszystkie wnioski posiadają analogiczną treść i mogłyby
de facto stanowić jedno żądanie udzielania informacji publicznej, wobec czego zasadne było ich rozpatrzenie w sposób całościowy.
W związku z powyższym, jak podała PKP, zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wystąpiła do wnioskodawcy o wskazanie szczególnego interesu publicznego, co jest warunkiem uzyskania informacji publicznej przetworzonej. Uznała, że argumenty przytoczone w piśmie spółki z 6 listopada 2019 r. nie wykazują szczególnego interesu publicznego, a jedynie partykularny interes przedsiębiorcy. Zasadniczo prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu uzyskanej informacji publicznej, której przygotowania się domaga, a więc uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego posiadacza informacji publicznej.
W ocenie PKP w wypadku informacji przetworzonej nie chodzi o to, by jej udzielenie było jedynie istotne dla interesu publicznego, lecz ma być dla tego interesu publicznego szczególnie istotne, bowiem jej udostępnienie poprzedzone jest procesem tworzenia nowej informacji, nieistniejącej w chwili skierowania wniosku
w takim kształcie i w takiej postaci, jakiej oczekuje wnioskodawca. Wspomniany proces powstawania tej informacji skupia podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej na jej wytworzeniu dla wnioskodawcy, odrywając go
od przypisanych mu kompetencji i zadań, toteż ustawodawca zdecydował, że proces wytworzenia nowej informacji w oparciu o posiadane dokumenty obwarowany będzie koniecznością wykazania, że jej udostępnienie jest szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Nadto PKP stwierdziła, że ustawowe ograniczenie dostępu do informacji publicznej przetworzonej znajduje uzasadnienie w potrzebie ochrony porządku publicznego. Porządek publiczny jest to stan, który umożliwia normalne funkcjonowanie państwa i społeczeństwa; w państwie demokratycznym obejmuje
w szczególności pewne minimum sprawności funkcjonowania instytucji państwowych. Porządek publiczny i jego ochrona, zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego, są zadaniami władzy publicznej. Ochrona tak rozumianego porządku publicznego byłaby iluzoryczna, gdyby każde żądanie udostępnienia informacji angażowało organy do aktywności w zakresie przygotowania informacji publicznej przetworzonej kosztem realizowania przez nie ich podstawowych kompetencji i zadań. Prawo dostępu do informacji publicznej przetworzonej nie może być rozumiane jako nieograniczony instrument
do pozyskiwania informacji o funkcjonowaniu organów administracji publicznej.
W konkluzji uznała, że podmiotem, ze względu na którego dobro orzeczono
o odmowie udzielenia wnioskowanej informacji publicznej, jest PKP Polskie Linie Kolejowe S.A..
W skardze na decyzję z [...] listopada 2019 r. skarżąca spółka zarzuciła naruszenie następujących przepisów postępowania, a mianowicie:
a) art. 7, art. 77 oraz art. 80 Kpa. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło stronę przeciwną do błędnego ustalenia faktycznego, że wytworzenie wnioskowanego zestawu danych wymagałoby przeprowadzenia odpowiednich analiz treści dokumentów pod kątem kryteriów, jakie zdefiniował w żądaniu wnioskodawca oraz usuwania danych chronionych prawem (danych osobowych), co wiązałoby się z koniecznością przeprowadzenia wielogodzinnych kwerend materiałów źródłowych i archiwalnych a następnie skanowania, kopiowania oraz analiz związanych z anonimizacją dokumentów, podczas gdy prawidłowo przeprowadzone postępowanie wyjaśniające doprowadziłoby do ustalenia, że dokumenty objęte zgłoszonymi przez skarżącą wnioskami o udostępnienie informacji publicznej, to jest [...] ([...]) stanowią istniejące dokumenty będące standardowymi, sformalizowanymi elementami ofert złożonych przez wykonawców wyłonionych w prowadzonych w roku 2018 oraz 2019 postępowaniach o udzielenie zamówień publicznych wskazanych we wnioskach, a zatem dokumenty te pozostają w dyspozycji strony przeciwnej i dla ich pozyskania, celem udostępnienia skarżącej, nie było potrzeby prowadzenia jakichkolwiek analiz, wielogodzinnych kwerend, czy też analiz;
b) z ostrożności procesowej - w razie niepodzielenia zarzutu wskazanego w lit. a) wyżej - art. 7, art. 77 oraz art. 80 Kpa. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz brak wyczerpującego zebrania oraz rozpatrzenia całego materiału dowodowego, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem doprowadziło stronę przeciwną do błędnego ustalenia faktycznego, że skarżąca nie wykazała, iż udostępnienie żądanej przez nią informacji publicznej jest szczególnie ważne dla interesu publicznego, co wynika z odnośnego fragmentu uzasadnienia zaskarżonej decyzji, gdzie wskazuje się jedynie, iż wnioskodawca powołał się na "partykularny interes przedsiębiorcy", co prowadzi do przekonania, że podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej nie wyjaśnił, jaką rolę pełni wnioskodawca, jako jednostka notyfikowana w zakresie dyrektywy [...] w sprawie interoperacyjności systemu kolei we Wspólnocie, w ramach systemów oceny zgodności, jakie wymogi rządzą gospodarką finansową jednostek notyfikowanych oraz kształtowaniem opłat za świadczone przez nie usługi;
c) art. 107 § 3 Kpa. w zw. z art. 16 ust. 2 u.d.i.p. poprzez brak wyjaśnienia
w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji:
- jaki charakter ma dokumentacja zawierająca informacje objęte wnioskiem skarżącej i w jaki sposób charakter ten wpływa na czynności niezbędne do powzięcia przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji, celem realizacji wniosku
w kontekście możliwości uznania tej informacji za informację przetworzoną;
- z jakich przyczyn "Spółka PKP" nie uznała za zasadne twierdzeń skarżącej zgłoszonych w piśmie wskazującym na szczególny interes społeczny
w udostępnieniu żądanej informacji, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem utrudnia weryfikację prawidłowości stanowiska zajętego w zaskarżonej decyzji.
Ponadto skarżąca podniosła zarzut naruszenia następujących przepisów prawa materialnego, a to:
a) art. 139 ust. 3 w zw. z art. 140 ust. 1 ustawy z dnia z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz.U. z 2019 r. Poz. 1843; dalej "PZP") poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy zgłoszone przez skarżącą żądanie udostępnienia informacji publicznej ma za przedmiot dokumenty, stanowiące elementy ofert złożonych przez wykonawców, z którymi zawarto umowy w sprawach zamówień publicznych, a więc dokumenty te stanowią części powyższych umów, skoro zakres świadczeń wykonawców wynikających z powołanych umów jest tożsamy z ich zobowiązaniami zawartymi w ofertach, które to uchybienie miało wpływ na wynik sprawy, albowiem spowodowało, że strona przeciwna odmówiła udostępnienia informacji publicznej objętej wnioskami skarżącej;
b) art. 3 ust. 1 pkt 1 in fine u.d.i.p. poprzez jego zastosowanie, podczas gdy informacja objęta wnioskami skarżącej nie ma charakteru informacji przetworzonej
w rozumieniu tego przepisu, albowiem żądane przez skarżącą dokumenty pozostają w dyspozycji strony przeciwnej i dla ich pozyskania, celem udostępnienia skarżącej, nie było potrzeby prowadzenia jakichkolwiek analiz, wielogodzinnych kwerend, czy też analiz, a jednocześnie strona przeciwna jako spółka z większościowym udziałem Skarbu Państwa, o kapitale zakładowym przekraczającym 20 miliardów złotych, będąca zarządcą infrastruktury kolejowej, realizującym program inwestycyjny
o wartości 76 miliardów złotych, a więc charakter i specyfika podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej sprawiają, że dysponuje on zasobami w postaci fachowego aparatu przygotowanego do opracowywania
i udostępnienia informacji publicznej, toteż dla jej udostępnienia, zgodnie z żądaniem wnioskodawcy nie było wymagane wykazanie przezeń, że jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego;
c) z ostrożności procesowej - w razie niepodzielenia zarzutu wskazanego w lit. a) wyżej - art. 2 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 in fine w zw. z art. 10 u.d.i.p. poprzez ich niezastosowanie i nieudostępnienie informacji publicznej objętej wnioskiem, podczas gdy skarżąca wykazała, że uzyskanie przez nią informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, albowiem stanowi ona jednostkę notyfikowaną w zakresie dyrektywy [...] w sprawie interoperacyjności systemu kolei we Wspólnocie, do której zastosowanie znajduje art. 31 ust. 6 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/797 z dnia 11 maja 2016 r.
w sprawie interoperacyjności systemu kolei w Unii Europejskiej (Dz.Urz.UE.L 2016 Nr 138, str. 44), w myśl którego jednostka oceniająca zgodność i jej pracownicy nie mogą być poddawani żadnym naciskom czy motywacji, zwłaszcza finansowej, mogącym wpływać na ich opinię lub wyniki oceny zgodności, szczególnie ze strony osób lub grup osób posiadających interes w wynikach danej działalności, a tym samym wiedza o tym, jaką część ceny zamówienia publicznego przeznaczyli wykonawcy na pokrycie opłat z tytułu procedur oceny zgodności, realizowanych przez jednostki notyfikowane, umożliwia tym jednostkom, w tym skarżącej, takie ukształtowanie powyższych opłat, by zapewnić, że zrealizowany zostanie powyższy wymóg niepodatności na naciski i motywacje finansowe ze strony wnioskodawców, co przekłada się na prawidłowość i rzetelność realizowanych procedur oceny zgodności, co niewątpliwie pozostaje w interesie publicznym i to o charakterze szczególnym, biorąc pod uwagę znaczenie zgodności elementów podsystemu kolei
z wymogami wynikającymi z prawa krajowego i unijnego, albowiem u podstaw tych wymogów leży przede wszystkim bezpieczeństwo osób, zwłaszcza pasażerów korzystających z transportu kolejowego.
Wobec tak sformułowanych zarzutów skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości.
W odpowiedzi na skargę PKP wniósł o jej oddalenie, odnosząc się
do postawionych w niej zarzutów.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.
Skarga nie jest zasadna.
Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Podniesione w skardze zarzuty naruszenia zarówno prawa materialnego, jak i prawa procesowego Sąd uznał za nietrafne.
Z zaskarżonej decyzji wynika, że Spółka PKP podjęła decyzję
o przygotowaniu żądanych informacji do udostępnienia. Wprawdzie Spółka nie wskazała tego wprost w uzasadnieniu decyzji, jednakże z jego treści wynika, że
w ocenie Spółki żądane informacje nie są objęte tajemnicą przedsiębiorstwa. Z uwagi na powyższe Spółka przystąpiła do przygotowania informacji do udostępnienia.
W toku czynności w ramach udostępnienia informacji Spółka doszła do przekonania, że żądane informacje stanowią informację publiczną przetworzoną.
Sąd, na podstawie materiału dowodowego nadesłanego przez Spółkę PKP stwierdził, że ustalenie to jest trafne. Uzasadnienie decyzji odpowiada nadto wymogom art. 107 § 3 Kpa. i jednoznacznie wskazuje na powody, z uwagi na które Spółka podjęła taką a nie inną decyzję w sprawie.
Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskania informacji publicznej, w tym uzyskania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Pojęcie informacji publicznej przetworzonej nie zostało przez ustawodawcę zdefiniowane. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że informacja publiczna przetworzona to m.in. taka informacja, która w chwili złożenia wniosku
w zasadzie nie istnieje w kształcie objętym wnioskiem, a niezbędnym podstawowym warunkiem jej wytworzenia jest przeprowadzenie przez podmiot zobowiązany pewnych czynności analitycznych, organizacyjnych i intelektualnych w oparciu
o posiadane informacje proste (v. wyrok NSA z dnia 30 września 2015 r., I OSK 1746/14); jest wynikiem ponadstandardowego nakładu pracy podmiotu zobowiązanego wymagającej użycia dodatkowych sił i środków oraz zaangażowania intelektualnego w stosunku do posiadanych przez niego danych i wyodrębniana
w związku z żądaniem wnioskodawcy oraz na podstawie kryteriów przez niego wskazanych; jest to zatem informacja przygotowywana "specjalnie" dla wnioskodawcy wedle wskazanych przez niego kryteriów (v. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13, LEX nr 1368968; wyrok NSA z dnia 17 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1347/05, LEX nr 281369) na podstawie pierwotnego zasobu danych (wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2012 r. sygn. akt I OSK 2149/12; wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2013 r. sygn. akt I OSK 89/13; wyrok NSA
z dnia 3 października 2014 r. sygn. akt I OSK 747/14), której przygotowanie jest zdeterminowane szerokim zakresem (przedmiotowym, podmiotowym, czasowym) wniosku, wymagającym zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania
i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) znacznej ilości dokumentów – informacja przetworzona w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy
o dostępie do informacji publicznej to nie tylko taka, która powstaje w wyniku poddania posiadanych informacji analizie albo syntezie i wytworzenia w taki właśnie sposób nowej jakościowo informacji (...); w pewnych wypadkach szeroki zakres wniosku, wymagający zgromadzenia i przekształcenia (zanonimizowania i usunięcia danych objętych tajemnicą prawnie chronioną) wielu dokumentów, może wymagać takich działań organizacyjnych i angażowania środków osobowych, które zakłócają normalny tok działania podmiotu zobowiązanego i utrudniają wykonywanie przypisanych mu zadań (v. wyroki NSA z dnia 2 października 2014 r. sygn. akt I OSK 140/14; z dnia 21 września 2012 r. sygn. akt I OSK 1477/12, LEX nr 1264566; z dnia 9 sierpnia 2011 r. sygn. akt I OSK 792/11, LEX nr 1094536; z dnia 8 czerwca 2011 r. sygn. akt I OSK 426/11, LEX nr 1135982; z dnia 17 października 2006 r. sygn. akt I OSK 1347/05, LEX nr 281369).
W świetle powyższego zatem, informacją publiczną przetworzoną jest nie tylko taka informacja, która powstaje w wyniku poddania posiadanych informacji analizie albo syntezie i polega na wytworzeniu nowej informacji, ale przyjmuje się, że także szeroki zakres wniosku wymagający zgromadzenia i przekształcenia wielu dokumentów (m.in. zanonimizowania np. danych osobowych) może wymagać takich działań organizacyjnych i zaangażowania środków osobowych, które zakłócą normalny tok działania podmiotu zobowiązanego. Sytuacja taka wystąpiła
w niniejszej sprawie. PKP [...]. wykazała powyższe w decyzji. Z zaskarżonej decyzji wynika, że objęta wnioskiem dokumentacja liczy 39 postępowań. W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że PKP [...] nie dysponowała żądanym przez skarżącą dokumentem, gdyż nie posiada jednego elektronicznego rejestru umożliwiającego automatyczne pobranie wszystkich żądanych dokumentów. [...] stanowi niewątpliwie element postępowania przetargowego, w celu ich pozyskania PKP [...] musiałaby zwrócić się do osób prowadzących powyższe postępowania przetargowe o przekazanie powyższych dokumentów, a następnie dokonać ich analizy pod katem danych chronionych prawem, anonimizacji, kopiowania, skanowania.
PKP [...] wskazała, że uczynienie zadość wnioskowi doprowadziłoby
do wyłączenia części zespołu z prac, a co za tym idzie zakłóciłoby normalny tok działania Spółki. Zarzut naruszenia art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. nie jest trafny.
Sąd po zapoznaniu się z tymi dokumentami, które Spółka PKP nadesłała do sprawy, nie znalazł podstaw do zakwestionowania twierdzenia o konieczności analizy treści żądanych dokumentów pod kątem zanonimizowania określonych danych. Wskazana przez organ ilość tej dokumentacji a także jej treść wskazują na zasadność stanowiska Spółki co do konieczności zaangażowania znacznych środków osobowych do dokonania analiz i usuwania danych chronionych, co – jak wskazał organ – zakłóciłoby normalny tok działań PKP [...]
Zatem, jeżeli – tak jak w niniejszej sprawie – udostępnienie informacji prostych wymaga analizowania i anonimizowania całego zasobu posiadanych dokumentów, to działania takie, z uwagi na ich czasochłonność i w związku z tym zakłócenie normalnego toku pracy instytucji, stanowią podstawę przyjęcia, że żądane we wniosku informacje stanowią informację publiczną przetworzoną (v. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2017 r. sygn. akt I OSK 1362/17, orzeczenia.nsa.gov.pl).
W związku z tym, że żądanie dotyczyło informacji publicznej przetworzonej, zasadnie Spółka PKP zwróciła się do wnioskodawcy o wykazanie przesłanki szczególnej istotności dla interesu publicznego, o czym jest mowa w art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. Informacja publiczna przetworzona podlega bowiem udostępnieniu w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego.
Za prawidłowe Sąd uznał ustalenie Spółki PKP, że w sprawie tej nie została spełniona przesłanka szczególnej istotności dla interesu publicznego.
Pojęcie interesu publicznego jest pojęciem szerokim i nieostrym. Niewątpliwie jednak obejmuje ono interes ogółu (określonej wspólnoty), nie zaś interes indywidualny (v. wyrok NSA z dnia 3 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 1068/15, orzeczenia.nsa.gov.pl). Każde działanie w interesie ogółu jako określonej wspólnoty publicznoprawnej jest działaniem w interesie publicznym, zatem działanie szczególnie istotne musi charakteryzować się dodatkową kwalifikacją z punktu widzenia interesu ogółu. Wyjątkowość tej kwalifikacji przejawia się w tym, że dla udostępnienia informacji publicznej przetworzonej nie tylko nie jest wystarczające stwierdzenie, że udostępnienie to uzasadnione jest interesem publicznym, a nawet że jest ono dla tego interesu istotne, lecz konieczne jest stwierdzenie, że udostępnienie informacji przetworzonej jest szczególnie istotne dla interesu publicznego (v. wyrok NSA z dnia 12 czerwca 2014 r. sygn. akt I OSK 2721/13).
Interes publiczny odnosi się w swej istocie do spraw związanych
z funkcjonowaniem Państwa oraz jego instytucji. W art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. chodzi m.in. o to, czy uzyskanie danej informacji przetworzonej może mieć realne znaczenie dla funkcjonowania określonych struktur publicznych w konkretnej dziedzinie życia społecznego i wpływać na usprawnienie wykonywania zadań publicznych dla dobra wspólnego społeczności (I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz. 2016 r., str. 81).
Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 3 lutego 2017 r. sygn. akt
I OSK 1068/16 wskazał, że zasadniczo obowiązek realizowania interesu publicznego charakteryzuje kompetencje szeroko rozumianych organów państwa. Z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. wynika jednak, że kategoria szczególnej istotności dla interesu publicznego kształtuje prawo indywidualnego podmiotu stojącego na zewnątrz wobec podmiotu zobowiązanego do udzielania informacji publicznej. Należy w konsekwencji przyjąć, że zasadniczo prawo do uzyskania informacji publicznej przetworzonej ma jedynie taki wnioskodawca, który jest w stanie wykazać w chwili składania wniosku swoje indywidualne, realne i konkretne możliwości wykorzystania dla dobra ogółu informacji publicznej, której przygotowania się domaga, tj. uczynienia z niej użytku dla dobra ogółu w taki sposób, który nie jest dostępny dla każdego innego posiadacza informacji publicznej. Pogląd ten w pełni podziela Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę.
Spółka PKP zasadnie stwierdziła w zaskarżonej decyzji, że wnioskodawca nie wykazał szczególnego interesu publicznego uzasadniającego pozyskanie informacji przetworzonej od Spółki PKP. Wnioskodawca nie wskazał konkretnych możliwości wykorzystania wnioskowanej informacji przetworzonej dla dobra ogółu. Uzasadniając istnienie szczególnego interesu publicznego w piśmie z [...] listopada 2019 r. wnioskodawca wskazał, że "szczególny interes publiczny obejmuje w tym zakresie wykazanie zakresu w jakim zarezerwowana jest przez Zamawiającego kwota przeznaczona na cele prowadzenia przez Jednostkę Notyfikowaną procesu weryfikacji WE w ramach objętych przetargami procesów dotyczących inwestycji kolejowych". W ocenie Sądu takie twierdzenie nie wykazuje szczególnego interesu publicznego a jedynie partykularny interes skarżącej spółki, która jako Jednostka Notyfikowana chce pozyskać informacje na temat kosztów procesu weryfikacji WE
w celu wykorzystania tej wiedzy w swej działalności.
Tezę powyższą, w ocenie Sądu, potwierdza również skarżąca spółka, która na stronie 8 uzasadnienia skargi wskazała, że "skarżąca jako jednostka notyfikowana
w obszarze interoperacyjności systemu kolei w Unii Europejskiej realizuje zadania publiczne w zakresie prowadzenia procedur oceny zgodności elementów podsystemów kolei z obowiązującymi wymogami wynikającymi z przepisów prawa krajowego i unijnego. Przeprowadzenie tych procedur z pozytywnym wynikiem dla ich wnioskodawców skutkuje wydawaniem im certyfikatów zgodności, których uzyskanie stanowi przesłankę dopuszczenia do eksploatacji poszczególnych elementów podsystemów. Stąd też Spółka, jako zamawiający w zamówieniach publicznych na roboty w obrębie infrastruktury kolejowej wymaga, aby wykonawcy tych zamówień uzyskali stosowne certyfikaty w ramach procedur realizowanych przez jednostki notyfikowane. Jednostki te stanowią istotny element systemów oceny zgodności i nadzoru nad rynkiem kolejowym, czego wyrazem jest statuowany przez prawodawcę europejskiego wymóg niepodatności na wszelkie naciski i motywacje finansowe, zwłaszcza ze strony podmiotów zainteresowanych określonym wynikiem postępowań prowadzonych przez jednostki. W konsekwencji wiedza o tym, jakie kwoty lub części ceny przeznaczyli wykonawcy, których oferty zostały wybrane przez zamawiającego, na opłaty z tytułu procedur oceny zgodności, umożliwia takie ukształtowanie tych opłat przez samą jednostkę" (tj. skarżącą spółkę), "aby wykluczyć wszelkie późniejsze naciski finansowe ze strony wnioskodawców, zwłaszcza oparte o argument braku możności przewidzenia wynikających stąd opłat."
Podkreślenia wymaga, że w art. 3 ust. 1 pkt 3 u.d.i.p. mowa jest
o kwalifikowanym interesie publicznym. Istotne jest zatem wykazanie, że uzyskana informacja stwarza po stronie wnioskodawcy konkretną możliwość realnego wykorzystania uzyskanych danych dla poprawy funkcjonowania Państwa, czy danej instytucji. Taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie.
Odnosząc się do zarzutów skargi należy wskazać, że Sąd nie dopatrzył się naruszenia wskazanych w skardze przepisów dotyczących postępowania administracyjnego. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji ściśle nawiązuje do zebranego w sprawie materiału dowodowego i odzwierciedla tok rozumowania organu, który doprowadził go do powyższych wniosków dotyczących braku wykazania przez skarżąca spółkę szczególnego interesu publicznego.
Jeżeli chodzi o zarzuty dotyczące naruszenia przepisów ustawy Prawo zamówień publicznych, tj. art. 139 ust. 3 w zw. z art. 140 ust. 1 tej ustawy, należy wskazać, że zarzut ten nie jest zasadny. Zgodnie z powyższymi regulacjami ww. ustawy umowy są jawne i podlegają udostępnianiu na zasadach określonych
w przepisach o dostępie do informacji publicznej. Stosownie zaś do art. 140 ust. 1 PZP zakres świadczenia wykonawcy wynikający z umowy jest tożsamy z jego zobowiązaniem zawartym w ofercie. W ocenie skarżącej skoro RCO stanowią element umów, które są jawne i podlegają udostępnieniu na zasadach określonych
w u.d.i.p., to niezależnie od tego czy żądana informacja ma charakter prosty, czy przetworzony – podlega udostępnieniu. Twierdzenia takiego nie da się wywieść
z powyższych regulacji, art. 139 ust. 3 wyraźnie wskazuje bowiem, że umowy podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w przepisach o dostępie
do informacji publicznej, tak więc mają w tym wypadku zastosowanie wszystkie regulacja z ustawy o dostępie do informacji publicznej, w tym regulacje dotyczące dostępu do informacji przetworzonej (art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p.).
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), orzekł jak
w wyroku.