II OZ 967/20

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia W.W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 2 września 2020 r. sygn. akt IV SAB/Po 147/20 o odrzuceniu skargi kasacyjnej W.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2020 r. sygn. akt IV SAB/Wa 147/20 w sprawie ze skargi W.W. na bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie rozpatrzenia odwołania postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 2 września 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną W.W. (dalej: skarżący) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 maja 2020 r. w sprawie ze skargi na bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców w przedmiocie rozpatrzenia odwołania. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z 3 sierpnia 2020 r. wezwał profesjonalnego pełnomocnika skarżącego do usunięcia braków formalnych skargi kasacyjnej przez nadesłanie pisma zawierającego wniosek o rozpoznanie sprawy na rozprawie albo złożenie oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy oraz przez nadesłanie jednego odpisu pisma uzupełniającego powyżej wskazane braki formalne skargi kasacyjnej, poświadczonego za zgodność z oryginałem – w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. W zakreślonym terminie pełnomocnik skarżącej nadesłał pismo procesowe z 13 sierpnia 2020 r. (data wpływu 17 sierpnia 2020 r.), w którym zrzekł się rozpoznania sprawy na rozprawie. Pismo to nadesłano bez odpisu dla strony przeciwnej. W związku z tym Sąd I instancji odrzucił skargę kasacyjną uznając, że braki formalne skargi kasacyjnej nie zostały prawidłowo uzupełnione. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący zarzucając naruszenie art. 178 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) w związku z art. 176 § 2 p.p.s.a., a także art. 47 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 49 p.p.s.a. oraz art. 45 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 178 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Zgodnie z art. 176 § 2 p.p.s.a. poza wymaganiami, o których mowa w art. 176 § 1 p.p.s.a., skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma strony oraz zawierać wniosek o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy. Stosownie do art. 177a p.p.s.a., jeżeli skarga kasacyjna nie spełnia wymagań przewidzianych w art. 176 p.p.s.a., innych niż przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, przewodniczący wzywa stronę do usunięcia braków w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny aprobuje stanowisko zaprezentowane w zaskarżonym postanowieniu. W tej sprawie brak było podstaw do zastosowania art. 49 § 1 p.p.s.a. i wzywania do usunięcia braków formalnych pisma z 13 sierpnia 2020 r., ponieważ w zarządzeniu z 3 sierpnia 2020 r. wyraźnie wskazano, że skarżący powinien uzupełnić brak formalny skargi kasacyjnej przez złożenie wniosku o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy wraz z jednym odpisem tego wniosku. Przepis art. 177a p.p.s.a. jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 49 § 1 p.p.s.a. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem pełnomocnika skarżącego, że brak przesłania odpisu pisma zawierającego oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy celem jego doręczenia stronie przeciwnej, nie stanowi podstawy do odrzucenia skargi kasacyjnej. Konieczność dołączenia odpisu pisma uzupełniającego jest konsekwencją mającej zastosowanie również w tej sprawie reguły z art. 47 p.p.s.a., stąd odpowiednio można zastosować tezę uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, według której niedołączenie przez skarżącego wymaganej liczby odpisów skargi i odpisów załączników, zgodnie z art. 47 § 1 p.p.s.a., jest brakiem formalnym skargi, o którym mowa w art. 49 § 1 w zw. z art. 57 § 1 p.p.s.a., uniemożliwiającym nadanie skardze prawidłowego biegu, który nie może być usunięty przez sporządzenie odpisów skargi przez sąd (zob. postanowienia NSA: z 8 listopada 2017 r., sygn. akt II OZ 1334/17; z 25 sierpnia 2017 r., sygn. akt II OZ 807/17; z 11 lipca 2017 r., sygn. akt I OZ 1110/17; z 29 lipca 2016 r., sygn. akt II FZ 436/16; z 3 kwietnia 2019 r., sygn. akt II OZ 248/19; z 15 maja 2019 r., sygn. akt II OZ 412/19; z 10 sierpnia 2020 r., sygn. akt I OZ 447/20). Każda ze stron postępowania ma prawo uzyskać informację, czy sprawa będzie rozpoznana na posiedzeniu niejawnym czy też na rozprawie, co wpływa chociażby na czas rozpoznania sprawy oraz możliwość składania wniosków i oświadczeń. Wniosek o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie albo oświadczenie o zrzeczeniu się rozprawy są elementami formalnymi skargi kasacyjnej. Oznacza to, że jako część skargi kasacyjnej powinny zostać doręczone wszystkim stronom postępowania (zob. postanowienie NSA z 9 stycznia 2019 r., sygn. akt II OZ 1407/18). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie można uznać, że w tej sprawie doszło do ograniczenia konstytucyjnego prawa do sądu, ponieważ stanowisko Sądu I instancji znajduje bezpośrednie oparcie w przepisach ustawy p.p.s.a., których zgodność z Konstytucją RP nie została zakwestionowana przez Trybunał Konstytucyjny. Z nienależytej staranności w prowadzeniu własnych spraw, w tym niezastosowania się do precyzyjnego wezwania Sądu I instancji, nie można wywodzić skutków, jakie skarżący chciałby osiągnąć, przez zarzucenie Sądowi I instancji braku dopuszczenia skargi kasacyjnej do merytorycznego rozpoznania. Odrzucenie skargi kasacyjnej nie naruszało prawa i było konsekwencją uchybień strony (zob. postanowienie NSA z 7 czerwca 2019 r., sygn. akt I OZ 476/19). Sąd w składzie rozpoznającym tę sprawę ma świadomość, że orzecznictwo sądowoadministracyjne w powyższej kwestii nie jest jednolite. Jednak z przyczyn wskazanych wyżej Sąd nie podziela przeciwnego stanowiska. Zasadą jest bowiem, że pismo do sądu należy złożyć wraz z odpisem dla strony przeciwnej (art. 47 § 1 p.p.s.a.). Trudno też jako nadmierny formalizm ocenić wezwanie przez Sąd I instancji profesjonalnego pełnomocnika do złożenia oświadczenia wraz z jego odpisem. Ponadto, wbrew twierdzeniom zażalenia, z akt sprawy nie wynika, żeby do pisma z 13 sierpnia 2020 r. dołączono jego odpis. Wprawdzie w treści pisma znajduje się informacja o treści "Załącznik: 1. Odpis pisma", ale odpis ten nie został załączony. Z tych względów i na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i § 2 ustawy p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.