II SA/Gl 934/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.), Sędzia WSA Krzysztof Nowak, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 22 listopada 2022 r. sprawy ze skargi K. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 5 kwietnia 2022 r. nr SKO.4205.4.2022 w przedmiocie odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt dziecka w rodzinnej pieczy zastępczej oddala skargę UZASADNIENIE Pismem z 25 maja 2022 r. K.S. (dalej jako: skarżący) złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie opisaną w rubrum niniejszego wyroku, którą uchylono decyzję Starosty [...] z dnia 6 grudnia 2021 r. nr [...] i umorzono postępowanie w sprawie odmowy odstąpienia od ustalenia opłaty za pobyt córki skarżącego w rodzinie zastępczej spokrewnionej w okresie od 1 marca 2021 r. do 28 lutego 2022 r. Zaskarżona decyzja zapadła w następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia 24 maja 2021 r. nr [...], Starosta [...], działając na podstawie art. 182 ust. 3, art. 193 ust. 1 pkt 1, art. 193 ust. 1a, art. 193 ust. 2 i art. 194 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (t.j.: Dz. U. z 2020 r., poz. 821 ze zm., dalej jako: u.w.r.), odmówił odstąpienia od ustalenia skarżącemu opłaty za pobyt jego córki w rodzinnej pieczy zastępczej, tj. w rodzinie zastępczej spokrewnionej od dnia 1 marca 2021 r. do 28 lutego 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie, w wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez skarżącego, decyzją z dnia 30 września 2021 r., nr SKO.4205.30.2021, wydaną na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Organ I instancji, w dniu 6 grudnia 2021 r. wydał decyzję nr [...], którą odmówił odstąpienia od ustalenia skarżącemu opłaty za pobyt jego córki w rodzinnej pieczy zastępczej, tj. w rodzinie zastępczej spokrewnionej w okresie od dnia 1 marca 2021 r. do 28 lutego 2022 r. Od tej decyzji skarżący wniósł odwołanie. Wyrokiem z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt: II SA/Gl 1526/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny uwzględnił sprzeciw skarżącego od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Częstochowie z dnia 30 września 2021 r., nr SKO.4205.30.2021 i uchylił wymienioną decyzję. W następstwie powyższego wyroku Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Częstochowie, rozpoznając odwołanie skarżącego od decyzji Starosty [...] z dnia 6 grudnia 2021 r. nr [...], zaskarżoną obecnie do tut. Sądu decyzją uchyliło powyższą decyzję organu I instancji i umorzyło w tym zakresie postępowanie przed organem I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że w wyniku uwzględnienia sprzeciwu przez tut. Sąd i uchylenia decyzji SKO z 30 września 2021 r., w obrocie prawnym pozostaje decyzja organu I instancji z dnia 24 maja 2021 r. orzekająca o odmowie odstąpienia od ustalenia skarżącemu opłaty za pobyt jego córki w rodzinnej pieczy zastępczej, tj. w rodzinie zastępczej spokrewnionej w okresie od dnia 1 marca 2021 r. do 28 lutego 2022 r. W konsekwencji, decyzja organu I instancji z dnia 6 grudnia 2021 r. orzeka w tym samym przedmiocie, co pozostająca w obrocie prawnym wcześniejsza decyzja z dnia 24 maja 2021 r. Ze względu na tożsamość podmiotową i przedmiotową spraw rozstrzygniętych powyższymi decyzjami organu I instancji, organ odwoławczy uchylił decyzję późniejszą (z dnia 6 grudnia 2021 r.) i umorzył w tym zakresie postępowanie przed organem I instancji. Skargę na powyższą decyzję wniósł skarżący, zarzucając organowi wydanie decyzji niejasnej, o trudnych do zinterpretowania konsekwencjach dla strony, a więc naruszenie art. 2 i 7 Konstytucji RP oraz art. 7 k.p.a. Wskazał także na niewykonanie przez organ odwoławczy wytycznych, zawartych w wyroku tut. Sądu z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt: II SA/Gl 1526/21. W związku z tymi zarzutami wniósł o uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w Częstochowie ze wskazaniem szczegółowych wytycznych, w szczególności co do wydania decyzji jasno określającej istotę rozstrzygnięcia i realizującej wytyczne tut. Sądu, zawarte w wyroku z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt: II SA/Gl 1526/21. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał twierdzenia i wnioski, zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity: Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Stosownie do art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej jako: p.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi, oraz powołaną podstawą prawną. Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a.). Przeprowadzona w powyższym zakresie kontrola zaskarżonej decyzji uzasadnia wniosek, że decyzja ta jest prawidłowa. Organ I instancji, w wyniku wydania decyzji kasatoryjnej przez organ odwoławczy, po raz kolejny rozpoznał sprawę i w dniu 6 grudnia 2021 r. wydał decyzję o charakterze merytorycznym. Następnie – w konsekwencji uwzględnienia sprzeciwu skarżącego od decyzji SKO z dnia 30 września 2021 r., w obrocie prawnym funkcjonowały jednocześnie dwie decyzje organu I instancji – z dnia 24 maja 2021 r. oraz z dnia 6 grudnia 2021 r., rozstrzygające tę samą sprawę, tj. orzekające w przedmiocie odmowy odstąpienia od ustalenia skarżącemu opłaty za pobyt jego córki w rodzinnej pieczy zastępczej, tj. w rodzinie zastępczej spokrewnionej od dnia 1 marca 2021 r. do 28 lutego 2022 r. W tej sytuacji druga z tych decyzji, tj. decyzja Starosty [...] z dnia 6 grudnia 2021 r. musiała zostać usunięta z obrotu prawnego, albowiem dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją. Jak słusznie wskazał organ, pomiędzy dwiema decyzjami organu I instancji z dnia 24 maja 2021 r. i 6 grudnia 2021 r. zachodzi tożsamość zarówno podmiotowa, gdyż dotyczą one praw i obowiązków tej samej osoby, jak i przedmiotowa, albowiem odnoszą się one do tego samego przedmiotu, czyli odstąpienia od ustalenia skonkretyzowanej opłaty za pobyt określonej (tej samej) osoby w rodzinnej pieczy zastępczej, w tym samym okresie. Jako, że w obrocie prawnym nie mogą funkcjonować dwa rozstrzygnięcia w tej samej sprawie, konieczne było uchylenie decyzji organu I instancji z dnia 6 grudnia 2021 r. i umorzenie w tym zakresie postępowania, co zasadnie uczynił organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji. Podkreślić w tym miejscu należy, że zaskarżonym rozstrzygnięciem organ odwoławczy nie orzekał merytorycznie w przedmiocie istnienia bądź braku podstaw do odstąpienia od naliczenia opłaty. Decyzja ta była decyzją o charakterze wyłącznie formalnym. Bezpodstawny jest zarzut skarżącego, jakoby organ odwoławczy, orzekając w rozpatrywanej sprawie doprowadził do niepotrzebnego mnożenia postępowań. Wręcz przeciwnie, wydanie zaskarżonej decyzji miało na celu uporządkowanie stanu prawnego, jaki zaistniał w związku z jednoczesnym istnieniem w obrocie prawnym dwóch decyzji, rozstrzygających tę samą sprawę. W razie niewydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, doszłoby do sytuacji, w której organ odwoławczy jednocześnie miałby otwarte dwa różne postępowania odwoławcze, dotyczące rozstrzygnięć tożsamych przedmiotowo i podmiotowo. Nie zasługiwał także na uwzględnienie zarzut skarżącego odnoszący się do braku zastosowania się przez organ do wskazań, zawartych w wyroku Sądu z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt: II SA/Gl 1526/21. Podkreślenia wymaga, że wyrok ten zapadł w ramach innego postępowania – postępowania zakończonego przed organem odwoławczym decyzją kasatoryjną, uchylającą decyzję Starosty [...] z 24 maja 2021. Mając na uwadze fakt, że decyzja kasatoryjna została uchylona wyrokiem WSA z dnia 12 stycznia 2022 r. należy podkreślić, że organ odwoławczy ponownie musi rozpoznać odwołanie skarżącego od decyzji z dnia 24 maja 2021 r. i to w tym postępowaniu odwoławczym musi się zastosować do wytycznych, zawartych w wymienionym wyroku. Niniejsza sprawa dotyczy innej decyzji organu odwoławczego, tj. decyzji z dnia 5 kwietnia 2022 r., wydanej na skutek rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji organu I instancji z dnia 6 grudnia 2021 r. Przedmiotowa decyzja organu odwoławczego, ze wskazanych wyżej powodów, jest decyzją formalną, eliminującą z obrotu prawnego decyzję organu I instancji z dnia 6 grudnia 2021 r. oraz umarzającą postępowanie organu I instancji. Brak było zatem podstaw do dokonywania przez organ odwoławczy merytorycznej analizy całokształtu sprawy, gdyż będzie to przedmiotem rozpoznania w innym postępowaniu, dotyczącym rozpatrzenia odwołania skarżącego od decyzji z 24 maja 2021 r., które to postępowanie odwoławcze zostało ponownie otwarte w konsekwencji wyroku Sądu z dnia 12 stycznia 2022 r., sygn. akt: II SA/Gl 1526/21. To w tym postępowaniu organ powinien zastosować się zarówno do wytycznych Sądu, jak również merytorycznie odnieść się do uwag i zastrzeżeń skarżącego. Brak było jednak podstaw do dokonania tego w decyzji, podlegającej ocenie w niniejszym postępowaniu. Mając na uwadze powyższe Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z przepisami postępowania, w tym art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., w związku z tym, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.