III SA/Gd 786/20

SENTENCJA Dnia 13 października 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jolanta Sudoł po rozpoznaniu w dniu 13 października 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 20 kwietnia 2020 r., sygn. [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego postanawia: odmówić skarżącej M. S. przywrócenia terminu do wniesienia skargi. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 20 kwietnia 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] utrzymało w mocy decyzję Burmistrza [...] z dnia 20 lutego 2020 r. o odmowie przyznania M. S. świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad niepełnosprawną babcią. Decyzja Kolegium została doręczona stronie w dniu 20 maja 2020 r. i zawierała prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie wniesienia skargi (vide: zwrotne potwierdzenie odbioru w aktach administracyjnych). W dniu 26 czerwca 2020 r. M. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 20 lutego 2020 r. (vide: data stempla pocztowego na kopercie, karta - 4 akt sądowych). W skardze skarżąca zawarła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi, wskazując na konieczność odbycia kwarantanny. W związku z treścią wniosku, Sąd wezwał skarżącą do uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi, tj. podanie okresu, w jakim była objęta kwarantanną oraz potwierdzenia tej okoliczności stosownym dokumentem, w terminie 7 dni pod rygorem nie uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu (vide: zobowiązanie, karta - 14 akt sądowych). Przesyłka zwierająca wezwanie została prawidłowo zaadresowana, jednak mimo dwukrotnego awizowania nie została odebrana, następnie operator pocztowy zwrócił przysyłkę do Sądu. Z uwagi na treść art. 73 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - dalej powoływanej również jako "p.p.s.a.") wezwanie zostało uznane za skutecznie doręczone skarżącej w dniu 28 września 2020 r. (vide: karta - 16 akt sądowych). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 53 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawia albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Nie ulega wątpliwości, że skarżąca wniosła skargę z uchybieniem 30-dniowego terminu. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Jednakże możliwość przywrócenia terminu została ustanowiona w art. 86 § 1 p.p.s.a. i następuje na wniosek strony, jeżeli nie dokonanie czynności w terminie nastąpiło bez jej winy. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). W piśmie zawierającym wniosek o przywrócenie terminu należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.), a równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Na podstawie akt sprawy Sąd nie jest w stanie stwierdzić, w jakiej dacie ustała przyczyna uchybienia terminu do wniesienia skargi. We wniosku o przywrócenie terminu skarżąca nie podała żadnych okoliczności, które pozwoliłyby na ustalenie daty ustania przyczyny jego uchybienia. Sąd stoi na stanowisku, że w okolicznościach przedmiotowej sprawy, pomimo braku możliwości dokładnego ustalenia chwili, w której ustała przyczyna uchybienia terminu, wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi wymagał merytorycznego rozpoznania. Sąd zgadza się z wyrażoną w orzeczeniach sądów administracyjnych opinią, że w sytuacji gdy nie jest możliwe jednoznaczne ustalenie, czy termin ten został zachowany, to obowiązkiem sądu jest wydać rozstrzygnięcie merytoryczne w przedmiocie uchybienia terminu na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z dnia 13 listopada 2013 r., sygn. akt II OZ 974/13; postanowienie NSA z dnia 13 czerwca 2008 r., sygn. akt I OZ 376/08). Zdaniem Sądu, skarżąca nie uprawdopodobniła w sposób wystarczający braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. W orzecznictwie przyjmuje się jednolicie, że brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy i przy braniu pod uwagę także uchybień spowodowanych nawet lekkim niedbalstwem. Instytucja przywrócenia terminu ma charakter wyjątkowy i nie jest ona możliwa, gdy strona dopuściła się choć lekkiego niedbalstwa. Może mieć miejsce zatem tylko wtedy, gdy nastąpiła wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Przywrócenia uchybionego terminu nie uzasadnia niedostateczna staranność w prowadzeniu własnych spraw, czy też nieznajomość prawa (zob. w tej materii postanowienie NSA z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II OZ 712/08). Do okoliczności faktycznych, uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu, zalicza się stany nadzwyczajne takie jak problemy komunikacyjne, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na dokonanie czynności przy pomocy innej osoby, powódź, pożar. Kryterium braku winy wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (zob. w tej materii postanowienie NSA z dnia 20 stycznia 2015 r., sygn. akt II GZ 896/14). Warunkiem przywrócenia terminu jest zatem uprawdopodobnienie braku winy strony w jego uchybieniu, przy czym pojęcie winy należy rozumieć w sposób obiektywny - wymagając od strony staranności. Powyższe jednoznacznie wskazuje, iż przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku, gdy zaprezentowana argumentacja uprawdopodobni brak winy. Przenosząc uwagi na realia niniejszej sprawy należy zwrócić uwagę, że fakt odbycia kwarantanny mógł być podstawą do przywrócenia terminu do złożenia skargi, niemniej jednak skarżąca nie podała kiedy i w jakich okolicznościach odbywała wskazaną kwarantannę, nie udokumentowała też tego faktu. Bez odpowiedzi pozostało wezwanie o wyjaśnienia tej kwestii. Sąd nie dysponując takimi informacjami uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybienie terminu. Mając na względzie powyższe okoliczności Sąd, na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a., odmówił przywrócenia terminu do wniesienia skargi. Powoływane wyżej orzeczenia sądów administracyjnych są dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl.