I SA/Gd 1200/15

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Gorzeń po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 3 czerwca 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania decyzji postanawia: 1. odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia; 2. odmówić wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 stycznia 2015 r., nr [...]. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2015 r., wydanym na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 207 § 1 i art. 239 w zw. z art. 239c ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 13 marca 2015 r., którym odmówiono wstrzymania wykonania decyzji z dnia 14 stycznia 2015 r. nr [...] zabezpieczającej wykonanie zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec 2011r. S.W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku skargę na powyższe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zarówno decyzji z dnia 14 stycznia 2015 r. jak i zaskarżonego postanowienia, z uwagi na grożącą mu niepowetowaną stratę w postaci upadłości przedsiębiorstwa. Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku odmówił S.W. wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 3 czerwca 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 listopada 2015 r. sygn. akt I FZ 467/15 uchylił powyższe postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania wskazując, w treści zaskarżonego postanowienia Sąd I instancji ograniczył się wyłącznie do rozpatrzenia wniosku strony w zakresie wstrzymania wykonania postanowień wydanych przez organy podatkowe. Pominął natomiast kwestię dotyczącą wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Stosownie do art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.", Sąd może na wniosek skarżącego orzec o wstrzymaniu wykonania decyzji w całości lub w części, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wynikająca z art. 61 § 3 powołanej ustawy możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ze swej istoty może dotyczyć tylko takich aktów lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Przez pojęcie wykonania aktu administracyjnego zarówno doktryna jak i orzecznictwo rozumie spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie (por. J.Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 122; postanowienie NSA z dnia 31 stycznia 2006 r., sygn. akt II FZ 882/05, niepubl.). Problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy zatem jedynie aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy powinnego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i mocą którego zostają na niego nałożone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (por.: postanowienie NSA z dnia 14 września 2005 r., sygn. akt II FZ 580/05, niepubl. oraz postanowienie NSA z dnia 17 lipca 2006 r., sygn. akt I FZ 281/06, OSP 2007, Nr 6, poz. 76). Do wykonania nie kwalifikują się natomiast wszelkie akty administracyjne odmowne, ponieważ nie mają one przedmiotu wykonania (węzła praw i obowiązków) które mogłyby podlegać wykonaniu (por. T. Woś, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydanie II, s. 338). Oznacza to, że zaskarżone postanowienie, wydane na podstawie art. 239c Ordynacji podatkowej, dotyczące odmowy wstrzymania wykonania decyzji o zabezpieczeniu, jako nienadające się do wykonania, nie podlega wstrzymaniu na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. Na uwzględnienie nie zasługiwał także wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 14 stycznia 2015 r. określającej przybliżoną wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za marzec 2011r. i orzekającej o zabezpieczeniu przybliżonej wysokości zobowiązania podatkowego na majątku podatnika. Określenie przybliżonej kwoty zobowiązań podatkowych wraz z odsetkami stanowi element decyzji o zabezpieczeniu w sytuacji, gdy zabezpieczenie następuje przed wydaniem decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego (art. 33 § 4 pkt 2 Ordynacji podatkowej). Nie jest to akt zobowiązujący czy ustalający dla adresata nakaz powinnego zachowania lub zakaz określonego zachowania, ani też akt, na mocy którego nakładany jest na adresata jakikolwiek obowiązek. W konsekwencji brak jest możliwości jego wstrzymania. W pozostałym zakresie, tj. odnośnie orzeczenia o zabezpieczeniu przybliżonych kwot zobowiązań podatkowych oraz odsetek za zwłokę Sąd zauważa, że skarżący nie wykazał, iż wykonanie tej decyzji we wskazanym zakresie spowoduje następstwa, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Przepis ten wskazuje na szkodę (majątkową, bądź niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, a który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, zaś jego wartość pieniężna nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo utraty życia lub zdrowia (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2004 roku, GZ 138/2004, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 grudnia 2004 roku, FZ 496/2004, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). To wnioskujący ma więc obowiązek dokładnego przytoczenia okoliczności, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Od uprawdopodobnienia niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody i negatywnych skutków zależy orzeczenie Sądu, które także musi dokładnie wskazywać przyczyny wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lub aktu. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi zostać zatem w sposób dostateczny uzasadniony, tj. należy wskazać na okoliczności, z których wynikałoby, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno się odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających uznać, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (tak: J.P. Tarno, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2006, s. 188, również postanowienie NSA z 30 listopada 2004 r., GZ 120/04, www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Przenosząc powyższe na grunt sprawy niniejszej Sąd stwierdził, że argumenty przytoczone przez skarżącego we wniosku są zbyt ogólnikowe, aby uznać, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący uzasadniając wniosek ograniczył się do stwierdzenia, że wskutek wykonania przedmiotowej decyzji grozi mu niepowetowana strata w postaci faktycznej upadłości przedsiębiorstwa w wyniku konieczności zaprzestania prowadzenia przez niego działalności gospodarczej z uwagi na całkowity brak środków finansowych, koniecznych do funkcjonowania firmy. Twierdzenia te jednak nie zostały uprawdopodobnione. Ponieważ nie jest znany stan majątkowy skarżącego, nie sposób ocenić, czy faktycznie dokonanie przez organ zabezpieczenia zobowiązań podatkowych określonych w przybliżonej wysokości spowoduje następstwa, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Jak przy tym wynika ze znajdującego się w aktach administracyjnych pisma Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 7 kwietnia 2015 r. (k. 19), organ ten zabezpieczył na poczet spornego zobowiązania podatkowego kwotę nadpłaty w wysokości 59.138,40 zł. Zabezpieczenie w tej części nie objęło zatem bieżących środków firmy czy też np. urządzeń niezbędnych do prowadzenia działalności gospodarczej, nie można więc przyjąć, że ten sposób zabezpieczenia uniemożliwia skarżącemu kontynuowanie działalności. Stojąc zatem wobec faktu, że w aktach sprawy nie ma stosownych dokumentów potwierdzających grożące skarżącemu konsekwencje Wojewódzki Sąd Administracyjny uznaje, że obawy skarżącego dotyczące niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie zostały uprawdopodobnione, a co za tym idzie nie mogą stanowić podstawy wstrzymania decyzji w przedmiocie zabezpieczenia wykonania zobowiązań podatkowych. Do wykazania, że skarżącemu grozi niepowetowana szkoda nie jest wystarczający sam wniosek strony, argumentacja wniosku winna być dodatkowo wsparta dokumentami źródłowymi, zwłaszcza tymi dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej składającego wniosek. W niniejszej sprawie wymogi te nie zostały spełnione. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.