I SAB/Wr 623/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Haberka (sprawozdawca), Sędziowie Sędzia WSA Piotr Kieres, Sędzia WSA Dagmara Stankiewicz-Rajchman, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym 29 listopada 2022 r. sprawy ze skargi K. H. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego w przedmiocie wydania zaświadczenia I. stwierdza, że Wojewoda Dolnośląski postępowanie prowadził przewlekle; II. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; III. zobowiązuje Wojewodę Dolnośląskiego do załatwienia sprawy w terminie 7 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; IV. oddala wniosek o przyznanie od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej; V. zasądza od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz strony skarżącej kwotę 597 (pięćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Postępowanie przed organem. Przedmiotem skargi K. H. (dalej: skarżąca, strona) jest przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę Dolnośląskiego (dalej: organ, Wojewoda) w sprawie o wydanie zaświadczenia. Z akt sprawy wynika, że strona pismem z 6 kwietnia 2020 r., złożonym 7 kwietnia 2020 r., wystąpiła o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium RP. Pismem z 14 lutego 2022 r. strona wystąpiła do Wojewody z wnioskiem o wydanie zaświadczenia: 1. potwierdzającego datę złożenia i wpłynięcia do organu wniosku o udzielenie zezwolenia,. 2. potwierdzającego, że strona złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy osobiście lub nastąpiło jej osobiste stawiennictwo w urzędzie wojewódzkim po złożeniu tego wniosku, chyba że wobec strony nie stosuje się wymogu osobistego stawiennictwa - wraz ze wskazaniem terminu w/w czynności, 3. potwierdzającego, że strona złożyła wniosek o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy, który nie zawiera braków formalnych lub zostały one uzupełnione, wraz ze wskazaniem terminu dokonania ww. czynności, 4. potwierdzającego, że strona przedłożyła dokumenty, o których mowa w art. 106 ust. 2 pkt 2, lub wyznaczony przez wojewodę termin, o którym mowa w art. 106 ust. 2a, upłynął bezskutecznie - wraz ze wskazaniem terminu dokonania ww czynności. Pismem z 18 marca 2022 r. strona skierowała ponaglenie do Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców w związku z niewydaniem zaświadczenia w terminie. Pismem z 22 marca 2022 r., które wpłynęło do Wojewody 25 marca 2022 r., strona skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia. Postępowanie przed Sądem. 14 kwietnia 2022 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wpłynęła skarga na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Wojewodę w sprawie wydania zaświadczenia. Skarga została złożona pismem datowanym na 22 marca 2022 r., które wpłynęło do Wojewody 25 marca 2022 r. W skardze wniesiono o: 1. stwierdzenie przewlekłości postępowania, 2. stwierdzenie, że przewlekłość miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, 3. zobowiązanie Wojewody do wydania zaświadczenia lub wydania postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia w terminie 7 dni od daty uprawomocnienia się wyroku, 4. przyznanie od organu kwoty 5 000 zł, 5. rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym, 6. zasądzenie kosztów postępowania. Strona zarzuciła organowi, że mimo upływu ustawowych terminów i złożonego ponaglenia jej sprawa pozostaje niezałatwiona. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wnioskując o oddalenie skargi podniósł organ, że sposób prowadzenia postępowania nie wynika ze złej woli pracowników organu, ale jest skutkiem napływu dużej liczby wniosków, koniecznością procedowania w wielu różnych sprawach, odpływu pracowników merytorycznych i braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Organ przywołał liczbę odnotowanego wpływu wniosków o legalizację pobytu cudzoziemców w latach 2018 – 2021. Wskazał, że w okolicznościach tak znacznej liczby wpływających spraw dochodzi do zaległości w prowadzonych postępowaniach mimo podejmowanych działań, aby zminimalizować powstałe opóźnienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a (w pkt. 1 art. 3 § 2 p.p.s.a. zawarto przypadek decyzji administracyjnych). Zgodnie zaś z art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a, które to ograniczenie nie ma zastosowania w rozpatrywanej sprawie. Stosownie do art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Na tej podstawie Sąd rozpoznał niniejszą sprawę w ww. trybie. Warunkiem dopuszczalności skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego jest, jak to wynika z przepisu art. 52 § 1 p.p.s.a., wyczerpanie środków zaskarżenia, jeżeli służyły one stronie w postępowaniu przed właściwym organem administracji publicznej. Dotyczy to także skargi na bezczynność i przewlekłość organu, o której stanowi art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Przepis artykuł 53 § 2b p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, że skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania można wnieść w każdym czasie po wniesieniu ponaglenia do właściwego organu. Strona spełniła formalny wymóg wniesienia skargi, gdyż poprzedziła ją wniesieniem stosownego ponaglenia do właściwego organu. Skarga na przewlekłość postępowania organu w sprawie z wniosku strony z 14 lutego 2022 r. o wydanie zaświadczenia potwierdzającego określone w nim fakty jest uzasadniona, bowiem niewydanie wnioskowanego zaświadczenia w zakreślonym przepisami prawa terminie nie znajduje uzasadnienia w okolicznościach sprawy. Jak stanowi art. 217 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735 ze zm. - dalej: k.p.a.) zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie siedmiu dni. Z materiału zebranego w aktach administracyjnych wynika, że od dnia złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia, tj. 14 lutego 2022 r. (z akt nie wynika w jakim dniu wniosek wpłynął do organu), do dnia wpływu skargi do organu, tj. 25 marca 2022 r., organ nie podjął żadnych czynności zmierzających do załatwienia sprawy. Z opisanych okoliczności wynika, że zainicjowane wnioskiem strony postepowanie o wydanie zaświadczenia prowadzone jest przez organ przewlekle, z naruszeniem terminu określonego w art. 217 § 3 k.p.a., o czym Sąd orzekł na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. (pkt I sentencji wyroku). Jak wynika z art. 149 § 1a p.p.s.a., Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jednocześnie stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Rażące naruszenie prawa, o jakim mowa w przywołanym przepisie, jest postacią kwalifikowaną naruszenia prawa i jako takie powinno być interpretowane ściśle. Sąd stwierdza zatem rażące naruszenie prawa, gdy wystąpią szczególne okoliczności uzasadniające przyjęcie takiego stanowiska. W okolicznościach wyrokowanej sprawy w ocenie Sądu stwierdzona przewlekłość nie miała rażącego charakteru. Sąd wziął pod rozwagę czas jaki upłynął od dnia złożenia wniosku do dnia wpływu skargi oraz podnoszone przez organ w odpowiedzi na skargę trudności związane z organizacją pracy wynikające z napływu dużej liczby wniosków, koniecznością procedowania w wielu różnych sprawach, odpływu pracowników merytorycznych i braku możliwości szybkiego uzupełnienia niedoborów kadrowych. Mając na uwadze powyższe, w ocenie Sądu, miesięczne opóźnienie w załatwieniu wniosku, w stosunku do upływu ustawowego terminu na wydanie zaświadczenia, nie stanowi naruszenia prawa o takim stopniu intensywności, aby uzasadniało zakwalifikowanie go jako rażące, o czym Sąd orzekł stosownie do brzmienia powołanego wyżej art. 149 § 1a p.p.s.a. (pkt II sentencji wyroku). Z uwagi nie załatwienie sprawy zainicjowanej wnioskiem strony o wydanie zaświadczenia, należało zobowiązać organ administracji do jej załatwienia w terminie 7 dni od otrzymania odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stosownie do treści art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (pkt III sentencji wyroku). Sąd na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. oddalił wniosek o przyznanie od organu na rzecz strony skarżącej sumy pieniężnej (pkt IV sentencji wyroku). Sąd uznał, że przyznanie stronie sumy pieniężnej nie jest uzasadnione okolicznościami sprawy, w szczególności mając na uwadze, że naruszenie przez organ prawa jego przewlekłym działaniem nie miało postaci kwalifikowanej. Sąd miał również na uwadze, że w wyroku z 25 marca 2022 r., sygn. akt I SAB/Wr 2808/21, dotyczącym stwierdzonej przewlekłości prowadzenia postępowania w przedmiocie zezwolenia na pobyt czasowy, w toku którego został złożony wniosek o wydanie zaświadczenia, którego przewlekłe załatwianie stanowi przedmiot wyrokowania w niniejszej sprawie, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu przyznał już stronie sumę pieniężną w kwocie 800 złotych. O kosztach postępowania sądowego (pkt V sentencji wyroku) Sąd orzekł na podstawie art. 200 w zw. art. 205 § 2 p.p.s.a.