II FZ 421/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Jerzy Rypina po rozpoznaniu w dniu 21 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia D. I. sp. z o.o. w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Gl 219/08 w zakresie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym w sprawie ze skargi D. I. sp. z o.o. w K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia 16 stycznia 2008 r. nr ... w przedmiocie odroczenia płatności, rozłożenia na raty zaległości podatkowej postanawia oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem z dnia 14 lipca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (sygn. akt I SA/GL 219/08) odmówił D. I. sp. z o.o. w K. przyznania praw pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w kwocie 500 zł w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Cz. z dnia 16 stycznia 2008 r. w przedmiocie odroczenia płatności, rozłożenia na raty zaległości podatkowej. W ocenie Sądu pierwszej instancji strona skarżąca nie udowodniła braku dostatecznych środków na podniesienie kosztów postępowania w sprawie. Przede wszystkim Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważył, że aktywa trwałe spółki wynoszą 1.120.902,47 zł (zgodnie z bilansem na dzień 31 grudnia 2007 r.), a aktywa obrotowe 135.437,41 zł (wg bilansu na dzień 31 grudnia 2007 r.). Zgodnie z danymi zawartymi w deklaracji podatkowej CIT - 8 za okres od 13 marca 2007 r. do 31 grudnia 2007 r. koszty te wynosiły 1.215.553,45 zł. Sąd stwierdził, że wszystkie powyższe wartości wielokrotnie przewyższają wartość wpisu. Wprawdzie z dokumentów wynika, że spółka zakończyła rok 2007 stratą, to jednak biorąc pod uwagę wykazane aktywa obrotowe, można było uznać, że sytuacja spółki nie potwierdza braku możliwości poniesienia przez nią kosztów postępowania w sprawie. Sąd stwierdził, że przedstawione deklaracje dla podatku od towarów i usług pokazują, że spółka wykazuje również duże obroty, co wynika z wskazanych w deklaracjach podstawy opodatkowania tym podatkiem. Taki sam wniosek wynika z analizy rachunku wyników, zgodnie z którym przychody ze sprzedaży towarów i produktów stanowiła kwota 1.105.300,00 zł. Odnotować w tym miejscu również trzeba, że w porównaniu z rachunkiem na dzień 30 czerwca 2007 r. wartość ta uległa wzrostowi o kwotę 766.200,00 zł. W zażaleniu na powyższe postanowienie strona wniosła o jego zmianę poprzez przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W uzasadnieniu prezes spółki wskazał, że aktualna sytuacja finansowa spółki oraz toczące się w stosunku do niej postępowanie egzekucyjne powodują niemożność uiszczenia wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uznanie. Zgodnie z postanowieniem art. 246 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., prawo pomocy może zostać przyznane osobie prawnej w zakresie całkowitym, gdy wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, a w zakresie częściowym gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach miał obowiązek wszechstronnie i wyczerpująco odnieść się do przytoczonych we wniosku okoliczności i do materiału dowodowego zebranego w sprawie, co też uczynił. Należy zauważyć, iż regulacja zawarta w treści art. 246 § 2 cytowanej ustawy stanowi odstępstwo od zasady ustanowionej w art. 199 tej ustawy, stosownie, do którego strony ponoszą koszty postępowania, związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przytoczone we wniosku okoliczności, jak również przedstawione dokumenty powinny uzasadniać wyjątkowe traktowanie, o jakim mowa w powołanym wyżej przepisie. Przy tym, to do Sądu kierującego się wskazaniami logicznego rozumowania, doświadczenia życiowego i dostępnej wiedzy, należy ocena czy takie okoliczności zachodzą. Z treści art. 252 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wynika, iż Sąd rozpatrując wniosek strony o przyznanie prawa pomocy winien brać pod uwagę jej stan majątkowy i dochody. Pod pojęciem stanu majątkowego należy przy tym rozumieć nie tylko zasób gotówki znajdujący się w posiadaniu strony, lecz również środki finansowe ulokowane w majątku ruchomym i nieruchomym. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo rozpatrzył wniosek strony i odmówił przyznania jej prawa pomocy. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodnie z art. 246 § 1 i 2 p.p.s.a. ciężar dowodu spoczywa na stronie, która ubiega się o przyznanie prawa pomocy. Zgodnie z obowiązującą doktryną z użycia w tych przepisach określenia "gdy wykaże" wynika, że strona ma przekonać sąd, że znajduje się w sytuacji, o której mowa w powołanym przepisie, która uniemożliwia poniesienie jej jakichkolwiek kosztów postępowania lub poniesienie pełnych kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zwraca uwagę, że strona powinna należycie uzasadnić i uprawdopodobnić okoliczności, które podaje we wniosku o przyznanie prawa pomocy. W ocenie tutejszego Sądu skarżąca spółka nie wykazała, że zasługuje na dofinansowanie jej z budżetu państwa (a prawo pomocy jest w istocie taką formą dotowania) w zakresie zwolnienia z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego. Z akt sprawy wynika, iż spółka nadal funkcjonuje, a zatem utrzymuje pewien poziom płynności finansowej. Z dokumentacji przedstawionej przez stronę w trakcie postępowania przed Sądem pierwszej instancji faktycznie wynika, iż z rachunku bankowego spółki w Banku Millenium S.A. prowadzona jest egzekucja, jednakże, jak zauważa WSA w Gliwicach, nie pozbawia to skarżącej możliwości pozyskiwania środków finansowych. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że spółka na terenie gminy Częstochowa posiada nieruchomości, z których wynajmu czerpie średniomiesięczny dochód w wysokości 113.033,33 zł. (wynik za II kwartał 2007 r.). Należy dodać, że nie jest są to jedyne nieruchomości będące w posiadaniu spółki. Spółka jest właścicielem nieruchomości również w K., D., K., Z., a zważywszy na charakter prowadzonej przez nią działalności tj. wynajem nieruchomości na własny rachunek, nie wydaje się by z wyżej wymienionych nieruchomości nie czerpała dochodu. Z akt sprawy wynika poza tym, iż w poprzednim roku spółka osiągała stosunkowo wysokie dochody. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego spółka nie wykazała, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, iż kwestionowane orzeczenie odpowiada przepisom prawa, a zarzuty zażalenia nie zasługują na uwzględnienie, dlatego też stosownie do art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.