II FSK 720/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Rypina (sprawozdawca), Sędziowie: NSA Stanisław Bogucki, NSA Anna Maria Świderska, Protokolant Szymon Mackiewicz, po rozpoznaniu w dniu 8 października 2009 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2008 r. sygn. akt III SA/Wa 1321/07 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 25 maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług oraz odmowy umorzenia odsetek od tych zaległości 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od M. W. na rzecz Dyrektora Izby Skarbowej w W. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 22 stycznia 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sygn. akt III SA/Wa 1321/07 oddalił skargę M. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty zaległości w podatku od towarów i usług oraz odmowy umorzenia odsetek od tych zaległości. Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy, przedstawionego przez Sąd pierwszej instancji, skarżącemu odmówiono rozłożenia na raty zapłaty zaległości z tytułu podatku od towarów i usług za wrzesień i październik 2000 r. oraz umorzenia odsetek. Zaległość ta powstała na skutek wydania przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego W. decyzji z dnia grudnia 2005 r. orzekającej o odpowiedzialności M. W. za zobowiązania A. sp. z o.o. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że zaskarżona decyzja została wydana na podstawie art. 67a § 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.) i ma charakter uznaniowy. Oznacza to, iż do organu podatkowego należy wybór jednego z możliwych sposobów rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym Sąd nie może nakazać organowi podjęcia określonego rozstrzygnięcia, jest to bowiem wyłączna kompetencja organu administracji. W ocenie Sądu organ wziął pod uwagę podnoszone przez stronę okoliczności i zgromadzone dowody, a odnosząc je do podstawy materialnoprawnej rozstrzygnięcia sformułował wnioski, które mieszczą się w granicach swobodnej oceny dowodów. Okoliczność, iż dokonana przez organy ocena odbiega od samooceny dokonanej przez podatnika nie oznacza zdaniem Sądu, iż ocena ta jest dowolna. Sąd stwierdził, że organy bez przekroczenia granic uznania administracyjnego uznały, iż przedstawiona przez stronę argumentacja uzasadniająca "ważny interes podatnika" świadczy niewątpliwie o trudnej sytuacji podatnika, lecz nie stanowi wystarczającej podstawy do udzielenia wnioskowanej ulgi. Ustalając sytuację finansową skarżącego organy oparły się przede wszystkim na złożonym przez stronę oświadczeniu z dnia 14 kwietnia 2006 r. Zdaniem Sądu pierwszej instancji prawidłowo dokonały oceny wpływu sytuacji zdrowotnej podatnika na jego sytuację materialną, uwzględniając w analizie wskazane przez stronę koszty leczenia i koszty zakupu lekarstw. Mając na uwadze, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką i wszystkie wymienione w oświadczeniu wydatki ponosi wspólnie z małżonką, organy dokonując analizy sytuacji finansowej podatnika zasadnie uwzględniły także dochody małżonki. W końcowej części uzasadnienia Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że słusznie organy podatkowe wskazywały na wyjątkowy charakter ulg w postaci rozłożenia na raty, czy umorzenia zaległości podatkowych, jako odstępstwa od zasady powszechności opodatkowania. Wpływy z podatków przeznaczane są na realizację różnych celów społecznych, tak więc odpowiednio do tej okoliczności, odstąpienie od ich poboru musi być uzasadnione wystąpieniem szczególnie ważnych i uzasadnionych, również z punktu widzenia obiektywnych kryteriów, przesłanek udzielenia ulgi. Na powyższy wyrok skargę kasacyjną złożył skarżący, działając przez swojego pełnomocnika adwokata, zaskarżając go w całości. Skargę kasacyjną oparł na naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie przepisu art. 67 a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej skutkującego błędnym przyjęciem, że nie wystąpiły przesłanki określone w tym przepisie warunkujące możliwość rozłożenia na raty zapłaty zaległości podatkowej i umorzenia w całości odsetek za zwłokę. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Autor skargi kasacyjnej w jej uzasadnieniu wskazał, że sytuacja finansowa w jakiej znajduje się strona skarżąca oraz pogarszający się stan zdrowia uzasadniają zastosowanie ulgi o jakiej mowa w art. 67 a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej. Mając na uwadze powyższe, w ocenie skarżącego, Sąd pierwszej instancji nie dokonał prawidłowej oceny przesłanek wynikających z przytoczonych przepisów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma uzasadnionych podstaw. Autor skargi kasacyjnej zarzucił Sądowi pierwszej instancji wyłącznie naruszenie przepisów prawa materialnego, uznając tym samym ustalenia faktyczne w sprawie za niebudzące wątpliwości. Odnosząc się do sformułowanego w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przepisów art. 67a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej przez "błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie" w pierwszej kolejności należy podnieść, że ustawodawca w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. sformułował alternatywne postaci naruszenia prawa materialnego. Zgodnie z tym przepisem podstawą kasacji może być błędna wykładnia, a więc mylne zrozumienie przepisu prawa materialnego lub jego niewłaściwe zastosowanie, tzw. błąd subsumcji, czyli wadliwe uznanie, że ustalony w sprawie stan faktyczny odpowiada hipotezie określonej w normie prawnej. Alternatywna konstrukcja postaci naruszenia prawa materialnego wyklucza możliwość równoczesnego uchybienia przez Sąd prawu materialnemu w obu postaciach. Obowiązkiem autora skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie było jednoznaczne wskazanie, w ramach podniesionego zarzutu, postaci naruszenia wskazanych w skardze kasacyjnej przepisów art. 67a § 1 pkt 2 i 3 Ordynacji podatkowej. Powyższemu obowiązkowi skarżący nie sprostał. Z treści uzasadnienia skargi kasacyjnej wynika w sposób jednoznaczny, że skarżący kwestionuje ocenę stanu faktycznego dokonaną zarówno przez organy podatkowe, a następnie kontrolę tejże oceny dokonaną przez Sąd pierwszej instancji. Powyższe uzasadnienie mogłoby odnosić się wyłącznie do zarzutu naruszenia przepisów prawa procesowego, którego w rozpoznawanej sprawie nie sformułowano. Nie można uznać za zasadny zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie bez zakwestionowania stanu faktycznego. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O kosztach orzeczono zgodnie z art. 204 pkt 1 cytowanej ustawy.