II GSK 358/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędziowie: del. WSA Magdalena Bosakirska (spr.) NSA Cezary Pryca Protokolant Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 24 września 2008 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 12 listopada 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1619/07 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia oddala skargę kasacyjną UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem z dnia 12 listopada 2007 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1619/07 oddalił skargę M. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...], w przedmiocie cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia. I Z uzasadnienia wyroku wynika, że za podstawę rozstrzygnięcia Sąd I instancji przyjął następujące ustalenia. Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r., nr [...], wydał M. K. licencję pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia. Decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...], Komendant Wojewódzki Policji z siedzibą w R. działając na podstawie art. 30 ust. 1 i art. 31 ust. 2 pkt 1 w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 5 i w zw. z art. 27 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 145, poz. 1221 ze zm.) cofnął skarżącemu powyższą licencję. W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 2 listopada 2006 r. Sąd Rejonowy w O. VII Wydział Grodzki wyrokiem w sprawie o sygn. akt VII Ks 29/06 skazał M. K. za przestępstwo określone w art. 54 § 2 ustawy z dnia 10 września 1999 r. – Kodeks karny skarbowy (Dz. U. Nr 83, poz. 930 ze zm.). Z dniem 25 stycznia 2007 r. wyrok ten uprawomocnił się, gdyż Sąd Okręgowy w O. II Wydział Karny w sprawie o sygn. akt II Ka 2/07 uznał apelację za oczywiście bezzasadną. Oznacza to, że została wypełniona dyspozycja art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, określającego jedną z przesłanek cofnięcia licencji. W odwołaniu od tej decyzji M. K. przyznał, że został skazany na karę grzywny, ale pod rozwagę wziąć należy, czy w tej sytuacji zaszły przesłanki winy umyślnej. Podał, że niedopełnienie obowiązków podatkowych nie miało wpływu na wykonywanie ochrony fizycznej, zaś do przestępstwa doszło jedynie na skutek niedbalstwa polegającego na niedopilnowaniu księgowej, a nie wskutek bezpośredniego zamiaru dokonania przestępstwa. Charakter winy powinien wykluczać zasadę "automatyzmu" przy cofaniu licencji. Decyzją z dnia [...] lipca 2007 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy powyższą decyzję. W uzasadnieniu organ II instancji podzielił stanowisko Komendanta Wojewódzkiego Policji, że skazanie za przestępstwo umyślne skutkuje cofnięciem licencji pracownika ochrony. Prawomocny skazujący wyrok karny za przestępstwo umyślne jest wiążący dla organów Policji w sprawie o cofnięcie licencji pracownika ochrony. Organ administracji nie ma kompetencji do weryfikacji ustaleń postępowania karnego i oceny zasadności wyroku wydanego przez sąd. Skoro zatem M. K. jest osobą skazaną za przestępstwo umyślne, to, stosownie do art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia, organ Policji był zobowiązany do cofnięcia skarżącemu licencji pracownika ochrony. Nie ma przy tym znaczenia okoliczność, że popełnione przestępstwo nie miało żadnego związku z wykonywanym zawodem. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Zdaniem Sądu I instancji, otrzymanie z Krajowego Rejestru Karnego informacji o skazaniu pracownika ochrony fizycznej prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne stanowiło podstawę do wszczęcia postępowania administracyjnego z urzędu. Przeprowadzone postępowanie administracyjne potwierdziło fakt skazania za przestępstwo umyślne. Organy Policji obu instancji nie mają legitymacji do badania jakichkolwiek zarzutów wobec prawomocnego wyroku skazującego wydanego przez sąd i są otrzymanym wyrokiem związane. W ocenie Sadu I instancji, wobec skazania pracownika ochrony fizycznej prawomocnym orzeczeniem za przestępstwo umyślne, organ może jedynie stwierdzić, że osoba ta przestała spełniać warunek niekaralności za tego rodzaju przestępstwa, określony w art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia, a następnie – w ramach tzw. uznania związanego – organ ma obowiązek wydać na podstawie art. 31 ust. 2 pkt 1 tej ustawy decyzję o cofnięciu licencji. Ustawodawca nie przewidział w takim przypadku możliwości innego rozstrzygnięcia. Sąd I instancji nie podzielił argumentacji skarżącego w zakresie stopnia jego winy w popełnieniu przestępstwa karno-skarbowego, nienaganności wykonywania zawodu potwierdzonej przez opinię Komendanta Policji w O. oraz znaczenia tych okoliczności dla wyniku sprawy administracyjnej. Zdaniem Sądu, zakwestionowany przez skarżącego "automatyzm" wynika z woli ustawodawcy, tzn. jednoznacznego brzmienia przepisu stanowiącego materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia. Takie rozwiązanie prawne jest uzasadnione wagą chronionych dóbr i koniecznością zagwarantowania zaufania publicznego. II Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wniósł M. K. żądając uchylenia tego wyroku w całości i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a ponadto zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. Zarzucił wyrokowi Sądu I instancji naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 31 ust. 2 pkt w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia i przyjęcie, że skazanie prawomocnym wyrokiem za czyn określony art. 54 § 2 Kodeksu karnego skarbowego stanowi obligatoryjną przesłankę cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że organy odniosły się do jego argumentów w sposób jednostronny i czysto formalny, bez próby oceny stanu faktycznego. Podał, że prawo nie może być stosowane w sposób całkowicie bezduszny i oderwany od rzeczywistości, gdyż poddawałoby to w wątpliwość przestrzeganie przez organy państwa podstawowych zasad sprawiedliwości społecznej. Nieadekwatność popełnionego czynu w stosunku do ubocznych sankcji, jakie zostały zastosowane do skarżącego, musi budzić sprzeciw. Skarżący nie popełnił bowiem przestępstwa umyślnie, a spotkała go jednak sankcja w postaci pozbawienia prawa wykonywania zawodu. Zignorowano przy tym całkowicie opinię komendanta odpowiedniego komisariatu policji. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie. Podał, że to sam ustawodawca zdecydował o tym, iż osoba skazana za przestępstwo umyślne nie może posiadać licencji pracownika ochrony fizycznej. Nie można zatem zgodzić się z zarzutami skarżącego, że Sąd I instancji dopuścił się naruszenia prawa materialnego. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przystępując do rozpoznania skargi kasacyjnej należy przypomnieć, że stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.; dalej zwanej p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny /dalej zwany NSA/ rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania sądowego. Oznacza to, że zakres rozpoznania sprawy przez NSA, poza nieważnością postępowania, która w sprawie niniejszej nie zachodzi, wyznacza strona przez wskazanie podstaw kasacyjnych. Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. podstawy kasacyjne stanowi: 1/ naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2/ naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W sprawie niniejszej kasator postawił jeden tylko zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 31 ust. 2 pkt w zw. z art. 26 ust. 2 pkt 5 ustawy o ochronie osób i mienia i przyjęcie, że skazanie prawomocnym wyrokiem za czyn określony art. 54 § 2 Kodeksu karnego skarbowego (dalej cytowany jako KKS) stanowi obligatoryjną przesłankę cofnięcia licencji pracownika ochrony fizycznej drugiego stopnia. Przypomnieć należy, że błędna wykładnia prawa materialnego to nieprawidłowe odczytanie znaczenia normy prawnej wynikającej z określonego przepisu. Kasator nie stawia zarzutu naruszenia prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, ale w uzasadnieniu skargi kasacyjnej kwestionuje, będące podstawową przesłanką rozstrzygnięcia ustalenie, że przestępstwo, za które skazany został skarżący, było przestępstwem umyślnym. Taka konstrukcja skargi kasacyjnej jest nieprawidłowa, bowiem postawienie jednego tylko zarzutu naruszenia prawa materialnego, sprawia, że należy przyjąć, iż ustalenia, na których oparł się sąd wydając wyrok nie są kwestionowane. Na marginesie jedynie wskazać należy, że zgodnie z art. 4 § 1 KKS przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe można popełnić umyślnie, a także nieumyślnie, jeżeli kodeks tak stanowi. Z treści art. 54 KKS nie wynika, aby przestępstwo, za które skazany został skarżący mogło być popełnione także z winy nieumyślnej. Oznacza to, że czyn z art. 54 KKS stanowi przestępstwo umyślne i za takie przestępstwo został prawomocnym wyrokiem skazany M. K. Ani organ administracji, ani sąd administracyjny nie są uprawnione do czynienia w tym względzie oddzielnych ustaleń, bowiem dla sądu i organu istotna i wiążąca jest treść prawomocnego wyroku skazującego, a nie okoliczności popełnienia czynu. Te okoliczności ustalił już w sposób prawomocny sąd karny i na obecnym etapie nie są one podważalne. Tak więc charakter popełnionego czynu został ustalony przez organ prawidłowo i prawidłowo Sąd I instancji wydając wyrok oparł się na tym ustaleniu. Z prawidłowo poczynionych niekwestionowanych ustaleń Sądu I instancji wynika, ze skarżący został prawomocnie skazany za przestępstwo umyślne. Sąd bezbłędnie przyjął, że cofnięcie licencji pracownikowi ochrony na podstawie art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia następuje obligatoryjnie, gdy ten przestanie spełniać warunek niekaralności za przestępstwo umyślne. Powołany przepis odsyła bowiem wprost do warunków określonych w art. 27 ust. 2 pkt 1 w związku z art. 26 ust. 2 pkt 5 wspomnianej ustawy. W uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia trafnie podniesiono, że cofnięcie licencji następuje obligatoryjnie i decyzja w tym przedmiocie nie należy do sfery uznania administracyjnego, gdyż ma charakter decyzji związanej. Odnosząc się do treści uzasadnienia zarzutów skargi kasacyjnej należy dodatkowo zauważyć, że art. 31 ust. 2 pkt 1 ustawy o ochronie osób i mienia wskazując przesłanki uzasadniające cofnięcie licencji odsyła jednocześnie do przepisów, które zawierają wymogi do wydania licencji. Warunki wydania licencji, o których mowa w art. 27 ust. 2 i ust. 3 w związku z art. 26 ust. 2 pkt 1, 4 i 5 oraz ust. 3 pkt 1 i 2 ustawy o ochronie osób i mienia muszą być spełnione łącznie. Brak spełnienia, któregokolwiek z warunków wymienionych w powołanych przepisach uniemożliwia wydanie licencji. Nie jest zatem możliwe wydanie licencji osobie, która wprawdzie była skazana za przestępstwo umyślne, ale posiada nienaganną opinię wydaną przez komendanta odpowiedniego komisariatu Policji. Wszystkie warunki muszą zostać spełnione łącznie, dlatego brak spełnienia choćby jednego z nich uzasadnia odmowę wydania lub odpowiednio cofnięcie licencji. Niespełnienie przez posiadacza licencji jednego z wymienionych warunków powoduje obligatoryjne cofnięcie licencji. Nie można więc podzielić poglądu prezentowanego w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, że do faktu niespełnienia warunku niekaralności organy podeszły w sposób formalny, nie uwzględniając argumentacji skarżącego. Z woli ustawodawcy wyrażonej w powołanych przepisach prawa niespełnienie warunku niekaralności za przestępstwo umyślne stanowi samoistną przesłankę cofnięcia licencji. W tym stanie rzeczy należy uznać, że Sąd dokonał prawidłowej wykładni powołanych przepisów ustawy o ochronie osób i mienia, a skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny działając na podstawie art.184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.