II FSK 1659/09

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stanisław Bogucki po rozpoznaniu w dniu 12 października 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 21 maja 2009 r., sygn. akt I SA/Ke 139/09 wydanego w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 25 lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: oddalić skargę kasacyjną. UZASADNIENIE 1. Postanowieniem z dnia 21 maja 2009 r. o sygn. I SA/ Ke 139/09 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach - działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) - odrzucił skargę M. K. (dalej: skarżący) na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 25 lutego 2009 r., nr [...] w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym. 2. Uzasadniając postanowienie, WSA powołał art. 220 § 1 oraz art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., wskazując, że w dniu 8 kwietnia 2009 r. skarżący złożył skargę w.w. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 25 lutego 2009 r., jednakże nie uiścił należnego wpisu. W związku z powyższym w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału wezwano skarżącego do uiszczenia wpisu w kwocie 100 zł w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie wraz z pouczeniem o skutkach nieuiszczenia wpisu doręczono skarżącemu w dniu 6 maja 2009 r. Skarżący uiścił wymagany opłatę sądową w dniu 14 maja 2009 r., zatem z uchybieniem ustawowego terminu, który upłynął w dniu 13 maja 2009 r. W związku z powyższym uznano, że od skargi M. K. nie został uiszczony należny wpis i odrzucono skargę. 3. Skargę kasacyjną od w.w. postanowienia WSA w Kielcach do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł skarżący (reprezentowany przez pełnomocnika - adwokata), zaskarżając to postanowienie w całości. Skargę kasacyjną oparto na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), zarzucając: (1) naruszenie art. 220 § 3 w związku z art. 6 i art. 86 § 1 p.p.s.a., polegające na przedwczesnym odrzuceniu skargi w sytuacji, gdy istniała przeszkoda natury obiektywnej - choroba skarżącego, uniemożliwiająca mu terminowe uiszczenie wpisu, a skarżący wystąpił o przywrócenie terminu do jego uiszczenia, (2) naruszenie art. 243, art. 244 § 1 i art. 245 § 2 p.p.s.a., poprzez odrzucenie skargi z powodu jej nieopłacenia w terminie w sytuacji, gdy skarżący został następnie zwolniony od kosztów sądowych. Wskazując na w.w. podstawy kasacyjne wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy WSA do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w szczególności z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej świadczonej z urzędu. Uzasadniając skargę kasacyjną, podniesiono, że Sąd przedwcześnie odrzucił skargę, podczas gdy skarżący nie opłacił jej w terminie z przyczyn od siebie niezależnych, bowiem przebywał w tym czasie na zwolnieniu lekarskim w związku ze swa długotrwałą chorobą. Dodano, że skarżący nie uzyskał z Sądu wskazówek co do możliwości przywrócenia terminu, a w sprawie działał samodzielnie i nie miał świadomości, że istnieje taka możliwość. Z uwagi na to, że wniosek o przywrócenie terminu nie został jeszcze rozpoznany, odrzucenie skargi było, w ocenie skarżącego przedwczesne. Zauważono, że skoro skarżący został zwolniony od kosztów sądowych, zwolnienie to rozciąga się na całe postępowanie sądowe, dotyczy więc również wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem zaskarżenia było postanowienie odrzucające skargę z uwagi na przekroczenie siedmiodniowego terminu do wniesienia wpisu od skargi (art. 220 § 3 p.p.s.a.), której to okoliczności wnoszący skargę kasacyjną nie zanegował. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie może ulegać wątpliwości, że art. 220 § 3 p.p.s.a. został prawidłowo zastosowany przez WSA, bowiem z treści analizowanego środka odwoławczego jednoznacznie wynika, że skarżący nie kwestionuje faktu wniesienia wpisu od skargi z przekroczeniem terminu. W tych okolicznościach nie sposób dopatrywać się jakichkolwiek podstaw do uchylenia zaskarżonego postanowienia, a skoro wpis bezspornie nie został wniesiony w ustawowym terminie, zasadne było odrzucenie skargi. Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi dopiero w dniu 23 czerwca 2009 r., a wniosek ten został uwzględniony przez WSA we Wrocławiu postanowieniem z dnia 2 lipca 2009 r. Tym samym termin do wniesienia wpisu od skargi został skarżącemu przywrócony, a uchybienie przez stronę terminowi do wniesienia wpisu od skargi zostało ex tunc wyeliminowane. W konsekwencji zarzut naruszenia art. 220 § 3 w związku z art. 86 § 1 p.p.s.a. jest chybiony, bowiem w dniu rozstrzygania o odrzuceniu skargi z uwagi na nieterminowość wniesienia wpisu od skargi, tj. 21 maja 2009 r., WSA nie dysponował wiedzą o przyczynach uchybienia terminowi. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 243, art. 244 § 1 i art. 245 § 2 p.p.s.a., poprzez odrzucenie skargi z powodu jej nieopłacenia w terminie w sytuacji, gdy skarżący został następnie zwolniony od kosztów sądowych Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że powyższy pogląd jest błędny. W dniu wydania zarządzenia wzywającego skarżącego o wpis od skargi (tj. 28 kwietnia 2009 r.) skarżący nie był zwolniony od obowiązku uiszczenia tego wpisu, np. z uwagi na przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od wpisu (art. 239 pkt 4 p.p.s.a.). Ponieważ takiego wniosku do chwili upływu terminu do uiszczenia wpisu, tj. do dnia 13 maja 2009 r., nie złożono. Nieuiszczenie tego wpisu w ustawowym siedmiodniowym terminie zobowiązywało więc WSA w Kielcach do odrzucenia skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych skarżący został zwolniony dopiero na skutek wniosku z dnia 2 czerwca 2009 r. w dniu 5 czerwca 2009 r., a więc po wydaniu zaskarżonego postanowienia z dnia 21 maja 2009 r. odrzucającego skargę. Przyznanie prawa pomocy postanowieniem z dnia 5 czerwca 2009 r. nie mogło więc obejmować zwolnienia od kosztów, do uiszczenia których skarżący zobowiązany był przed złożeniem wniosku o przyznanie prawa pomocy (por. np. postanowienie NSA z dnia 23 czerwca 2004 r., sygn. FZ 125/04, teza publ. [w:] H. Knysiak-Molczyk [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Wyd. I, Warszawa 2005, s. 627). 5. Kierując się wyżej wymienionymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. Odnosząc się do wniosku pełnomocnika o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, należy stwierdzić, że nie znajduje on uzasadnienia prawnego. Przepisy art. 203 i 204 p.p.s.a, które regulują kwestię zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek skargi kasacyjnej od postanowienia, co wprost wynika z ich treści.