II SA/Sz 226/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Patrycja Joanna Suwaj (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Stefan Kłosowski, Sędzia WSA Arkadiusz Windak Protokolant starszy sekretarz sądowy Alicja Poznańska po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 24 września 2020 r. sprawy ze skargi M. Ł. na rozkaz personalny Komendanta Policji z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwolnienia ze służby oddala skargę. UZASADNIENIE 1. Rozkazem personalnym z dnia [...] grudnia 2019 r., nr [...] wydanym na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 7 w związku z art. 45 ust. 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r., poz. 161 ze zm.) Komendant Miejski Policji w S. (przywoływany dalej jako: "Organ pierwszej instancji") zwolnił ze służby M. Ł. (przywoływany dalej jako: "Strona" lub "Skarżący") z dniem [...] grudnia 2019 r. Organ pierwszej instancji wskazał, że Skarżący nie pełnił służby z powodu choroby, nieprzerwanie od [...] listopada 2018 r. Ostatnie zwolnienie lekarskie Skarżący przedstawił za okres od dnia [...] listopada 2019 r. do dnia [...] stycznia 2020 r. Absencja przekracza okres 12 miesięcy. W ocenie Organu zatem zaistniały przesłanki zwolnienia Skarżącego ze służby z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Organ wskazał, że przed podjęciem rozstrzygnięcia rozważył wnikliwie czy pozostawić Skarżącego w służbie. Argumentował, że Strona z uwagi na stan zdrowia wykazuje zupełny brak dyspozycyjności, który niezależnie od przyczyny, jest w oczywisty sposób sprzeczny z interesem służby. Nieobecność Skarżącego w służbie przez okres ponad 12 miesięcy, nawet w sytuacji, gdy nie jest zawiniona, wpływa negatywnie na przebieg i proces organizacji służby w macierzystej jednostce, co w konsekwencji godzi w bezpieczeństwo mieszkańców zamieszkałych na terenie miasta S.. Przy powszechnie znanej trudnej sytuacji kadrowej całej Policji oraz specyfice zadań nałożonych na tę formację, przedłużanie tego stanu rzeczy odbywałoby się z ewidentną szkodą dla służby. 2. Skarżący wniósł odwołanie od ww. rozkazu personalnego Organu pierwszej instancji. Nie zgodził się ze zwolnieniem ze służby w Policji, gdyż zwolnienie powinno nastąpić po orzeczeniu Komisji Lekarskiej o stanie zdrowia policjanta, na którą Skarżący został skierowany przez Komendanta Miejskiego Policji w S.. 3. Rozkazem personalnym z dnia [...] stycznia 2020 r., nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), Komendant Policji (przywoływany dalej jako: "Organ odwoławczy") utrzymał w mocy rozkaz personalny Komendanta Miejskiego Policji w S. z dnia [...] grudnia 2019 r. W uzasadnieniu Organ stwierdził, iż fakt, że Skarżący był niezdolny do pełnienia służby z powodu choroby w okresie przekraczającym 12 miesięcy, został ustalony w sposób niebudzący wątpliwości, w oparciu o pozostające w dyspozycji Organu zaświadczenia lekarskie o czasowej niezdolności do służby (druki ZUS ZLA). Organ odwoławczy podniósł, że w kwestionowanej decyzji Organ wskazał, jakie okoliczności brał pod uwagę, decydując się na skorzystanie z przysługującego mu fakultatywnego upoważnienia do zwolnienia funkcjonariusza i wyjaśnił dlaczego interes społeczny przeważył w okolicznościach rozpatrywanej sprawy nad interesem strony. Zdaniem Organu odwoławczego, udowodniono, że długotrwała nieobecność Skarżącego w służbie miała wpływ zarówno na organizację, jak i efektywność działania jednostki Policji, w której uprzednio pełnił służbę. Z jednej strony skutkowała zablokowaniem etatu i brakiem możliwości zatrudnienia na miejsce Skarżącego innego funkcjonariusza, z drugiej - stwarzała konieczność zapewnienia przez jednostkę tej formacji prawidłowej realizacji zadań, poprzez zobowiązanie funkcjonariuszy (dla których stanowiło to dodatkowe obciążenie), do wykonywania przez długi czas czynności Skarżącego. Interes społeczny przejawiał się zatem w konieczności zapewnienia prawidłowej realizacji zadań jednostki, w której Strona pełniła służbę. Dlatego też indywidualny interes policjanta nie może w tym wypadku mieć pierwszeństwa przed interesem społecznym. W odniesieniu do zarzutu odwołania, Organ odwoławczy stanął na stanowisku, że Organ pierwszej instancji nie musiał dysponować orzeczeniem Komisji Lekarskiej przed podjęciem decyzji o zwolnieniu policjanta ze służby. Z brzmienia art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji nie wynika bowiem taka konieczność. Policjant został z urzędu skierowany przez Komendanta Miejskiego Policji w S. na Komisję Lekarską w dniu [...] września 2019 r. Realizacja badań przed Komisją stanowi jednak odrębne zagadnienie, które nie wpływa na sprawę rozstrzyganą niniejszym rozkazem personalnym. 4. Skarżący wystąpił ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na ww. rozkaz personalny Organu odwoławczego z dnia [...] stycznia 2020 r., zarzucając jego wydanie z naruszeniem zasad zwolnienia ze służby z uwagi na art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. Skarżący podniósł, że został zwolniony ze służby w Policji, decyzją administracyjną będąc jeszcze na zwolnieniu lekarskim do dnia [...] stycznia 2020 r. Istotne jest, że Organ skierował Skarżącego na komisję lekarską, która miała określić związek z czasową niezdolnością Skarżącego do pracy ze służbą w okresie wskazanym w rozkazie. Uważa, że decyzja w przedmiocie zwolnienia ze służby powinna nastąpić po orzeczeniu stanu zdrowia Skarżącego przez Komisję Lekarską. 5. W odpowiedzi na skargę, Organ odwoławczy reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł o jej oddalenie. 6. Na rozprawie w dniu 24 września 2020 r. Skarżący podtrzymał wnioski i twierdzenia zawarte w skardze. Skarżący czuje się pokrzywdzony zwolnieniem. Wskazał, że był wielokrotnie nagradzany, nie korzystał ze zwolnień lekarskich. Wskazał, że był nakłaniany do powrotu do służby i że był w stałym kontakcie z kadrami i Komendantem. Podniósł, że chciał wrócić do służby. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Skarga okazała się niezasadna. 7. Sąd administracyjny bada zgodność zaskarżonej decyzji (postanowienia) z punktu widzenia jej legalności, tj. zgodności z przepisami powszechnie obowiązującego prawa (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2003 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. z 2019 r., poz. 2167 ze zm.). Z art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325, przywoływanej dalej jako: "p.p.s.a.") wynika, że zaskarżona decyzja powinna ulec uchyleniu, wtedy gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Przy braku powyższych przesłanek sąd oddala skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły. Dlatego skarga podlegała oddaleniu. 8. Należy nakreślić ramy prawne sprawy, której przedmiot dotyczy zwolnienia policjanta ze służby. Zgodnie z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2019 r., poz. 161 ze zm.), policjanta można zwolnić ze służby w przypadku upływu 12. miesięcy od dnia zaprzestania służby z powodu choroby. W poglądach orzecznictwa, które skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela i uznaje za własne, wskazuje się, decyzja wydana w oparciu o ww. przepis podejmowana jest w ramach uznania administracyjnego. Oznacza to, że przedmiotem badania takiej decyzji w kontroli sądowej jest wyłącznie zakres dokonanego przez organ uznania, oraz to czy organ uzasadnił rozstrzygnięcie wystarczająco zindywidualizowanymi przesłankami, tak aby nie można mu było zarzucić dowolności. Sąd ocenia zatem czy przy podjęciu decyzji spełniona została powinność uwzględnienia interesu społecznego oraz słusznego interesu strony, określona w art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., przywoływanej dalej jako: "k.p.a."). Nie może natomiast wkraczać w słuszność dokonanego przez organ wyboru i oceniać celowość wydanego aktu (por. wyrok NSA z dnia 7 listopada 2019 r., sygn. akt I OSK 2286/18, opubl. w Legalis nr 2260498). Należy przy tym uwzględnić, że stosunek służbowy policjanta ma charakter administracyjnoprawny. Różni się on od stosunku pracy specyficznymi warunkami zatrudnienia, w szczególności charakteryzuje go dyspozycyjność i podległość, z którą związany jest czas służby uregulowany w sposób odmienny od ogólnie obowiązujących zasad. Niezwykle istotne z punktu widzenia interesu służby, zwłaszcza patrząc przez pryzmat przywilejów, z których korzystają policjanci, jest to, aby osoby pełniące służbę w Policji w sposób należyty wykonywały przydzielone im obowiązki. 9. Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy niesporne jest, że Skarżący z dniem [...] listopada 2018 r. zaprzestał służby z powodu choroby i do dnia wydania rozkazu personalnego przez Organ pierwszej instancji z dnia [...] grudnia 2019 r. nie podjął służby, przebywając na zwolnieniach lekarskich. Oznacza to, że został w sprawie przekroczony 12. miesięczny okres, przewidziany w art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji. W takiej sytuacji Skarżącego, który przez ww. okres zaprzestał służby z powodu choroby, możliwość pozostawienia go w służbie winna być oceniana z punktu widzenia określonych w ustawie zadań Policji, interesu służby, a ponadto uprawnień i obowiązków przełożonych w zakresie zapewnienia prawidłowego działania kierowanych przez nich jednostek oraz kształtowania składu osobowego podległego im zespołu funkcjonariuszy. Sąd uznaje, że przy niekwestionowanych ustaleniach stanu faktycznego sprawy, prawidłowe jest rozstrzygnięcie zaskarżonego rozkazu personalnego, bowiem zawiera ono objaśnienie przyczyn uwzględnienia interesu społecznego nad interesu indywidualnym strony, który przemawiał za zwolnieniem Skarżącego ze służby w Policji. Z punktu widzenia interesu służby istotne jest, aby osoby pełniące służbę w Policji należycie wykonywały przydzielone im obowiązki. Jak argumentował Organ, długotrwała nieobecność Skarżącego w służbie miała wpływ zarówno na organizację, jak i efektywność działania jednostki Policji, w której uprzednio Skarżący pełnił służbę. Z jednej strony skutkowała zablokowaniem etatu i brakiem możliwości zatrudnienia na jego miejsce innego funkcjonariusza, z drugiej powodowała konieczność zapewnienia przez jednostkę tej formacji prawidłowej realizacji zadań, poprzez zobowiązanie funkcjonariuszy (dla których stanowiło do dodatkowe obciążenie), do wykonywania przez długi czas czynności Skarżącego. Indywidualny interes policjanta, nawet jeżeli deklaruje powrót służby, nie może mieć w tym przypadku pierwszeństwa nad interesem społecznym. Skoro Skarżący został zwolniony ze służby w Policji, ponieważ upłynęło 12 miesięcy od zaprzestania służby z powodu choroby, to przy uwzględnieniu argumentacji wskazanej w zaskarżonej decyzji, nie ma znaczenia, czy po upływie tego okresu stan zdrowia Skarżącego mógłby mu pozwalać na podjęcie służby, czy też nie. 10. Odnosząc powyższe do zarzutu odwołania, Sąd wyjaśnia, że jeżeli zostały wypełnione przesłanki z art. 41 ust. 2 pkt 7 ustawy o Policji, to przed podjęciem decyzji we wskazanym trybie, organ nie musiał dysponować stosownym orzeczeniem Komisji Lekarskiej o stanie zdrowia policjanta. Takie orzeczenie byłoby niezbędne jedynie do podjęcia służby przez policjanta, a nie do zwolnienia na zastosowanej podstawie prawnej (por. wyrok NSA z dnia 24 lutego 2010 r., sygn. akt I OSK 1188/09, opubl. w Legalis nr 279719). Sąd zaznacza, że choć skierowanie Skarżącego przez Organ na badanie do Komisji Lekarskiej było obojętne prawnie w trybie ww. przepisu, to Skarżący może mieć uzasadnione odczucie, że Przełożony działał w stosunku do Skarżącego w sposób mogący budzić wątpliwości co do intencji i potrzeby skierowania na takie badania, skoro bezpośrednio po upływie 12 miesięcy Organ skorzystał z możliwości zwolnienia Skarżącego ze służby w sytuacji, gdy jak twierdzi Skarżący – był "nakłaniany do powrotu do służby, i że "był w stałym kontakcie z kadrami i komendantem". Nie zmienia to jednak faktu, że to na Skarżącym ciążył obowiązek przedłożenia stosownego zaświadczenia lekarskiego o tym, że ustała przyczyna czasowej niezdolności do pracy w okresie wskazanym w rozkazie, bowiem przełożony nie mógł dopuścić Skarżącego do służby bez takiego aktualnego orzeczenia lekarskiego. Wynika to z przepisu art. 229 § 2 i 4 Kodeksu pracy, który ma zastosowanie do policjanta na mocy § 3 ust. 1 zarządzenia Komendanta Głównego Policji z dnia 24 sierpnia 2004 r., nr 916 w sprawie szczegółowych warunków bezpieczeństwa i higieny służby oraz organizacji służby bhp w Policji (Dz. Urz. KGP Nr 16, poz. 98). Skarżący stosownego zaświadczenia lekarskiego nie przedłożył w toku postępowania administracyjnego i nie bez znaczenia pozostaje fakt, że na dzień rozstrzygania przez Organ, Skarżący nadal pozostawał na długotrwałym zwolnieniu lekarskim, przekraczającym okres 12 miesięcy. Argumentacja uzasadnienia zaskarżonej decyzji wskazuje, że podejmując decyzję o zwolnieniu ze służby, Organ nie przekroczył granic uznania administracyjnego oraz odniósł się do ww. zarzutu Skarżącego. 11. Podsumowując, Sąd uznał, że skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Sąd nie będąc ograniczony zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.) nie stwierdził też naruszeń prawa procesowego i materialnego, które uzasadniałby uwzględnienie skargi. 12. Z tych przyczyn, Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę oddalił.