III SA/Wr 611/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sędziowie Sędzia WSA Anetta Chołuj, Sędzia WSA Anetta Makowska-Hrycyk (sprawozdawca), Kamila Paszowska-Wojnar, , Protokolant specjalista Ewa Zawal, po rozpoznaniu w Wydziale III na rozprawie w dniu 5 października 2022 r. sprawy ze skargi R.S. na uchwałę Stowarzyszenia Lokalnej Grupy Działania "Partnerstwo dla Doliny Baryczy" z dnia 6 lipca 2022 r. nr XLIX/391/22 w przedmiocie negatywnej ponownej oceny projektu I. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy oraz przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Stowarzyszenie Lokalna Grupa Działania "Partnerstwo dla Doliny Baryczy"; II. zasądza od Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania "Partnerstwo dla Doliny Baryczy" na rzecz strony skarżącej kwotę 697 (sześćset dziewięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Przedmiotem skargi R. S. (dalej: strona, skarżąca) jest uchwała Rady Programowej Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania "Partnerstwo dla Doliny B." (dalej: "LGD") nr XLIX/391/22 z dnia 6 lipca 2022 r. w sprawie ponownej oceny wniosku o w wyniku rozpatrzenia przez Samorząd Województwa protestu złożonego w związku z oceną operacji w zakresie 1.2.2. Wsparcie usług i produktów lokalnych, przyczyniających się do zachowania specyfiki obszaru od oceny operacji "Podjęcie działalności gospodarczej w zakresie wypożyczalni rowerów i elektrycznych hulajnóg – R. S." objętej wnioskiem złożonym przez skarżącą w ramach naboru ogłoszonego przez LGD w dniu 14 lutego 2022 r. na wnioski dotyczące zakresu tematycznego określonego w ogłoszeniu o naborze nr 15/2022/PROW. Z przedstawionej Sądowi dokumentacji wynika, że LGD ogłosiła w dniu 14 lutego 2022 r. nabór nr 15/2022/PROW – podejmowanie działalności, oferta turystyczna samorządów - wniosków o przyznanie pomocy w ramach poddziałania 19.2 "Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność", objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 w zakresie: "Podejmowanie działalności gospodarczej". LGD przedstawiło cele ogólne i szczegółowe określone w Strategii Rozwoju Lokalnego kierowanego przez społeczność dla Doliny B. na lata 2016-2022, które winny być realizowane wskutek wniosków składanych w ww. naborze. Cele ogólne to: 1. Rozwój gospodarczy Doliny B. służący zachowaniu specyfiki obszaru i polepszenia jakości życia oraz 2. Wzmocnienie rozpoznawalności i potencjału Doliny B.. Cele szczegółowe to 1.2. Rozwój lokalnej przedsiębiorczości oraz 2.2. Rozwój kompleksowej i atrakcyjnej oferty obszaru. Cel szczegółowy 1.2. realizowany jest przez przedsięwzięcie 1.2.2. Wsparcie usług produktów lokalnych przyczyniających się do zachowania specyfiki obszaru, obejmujące operacje – podejmowanie działalności gospodarczej (§ 2 ust. 1 pkt 2 lit a rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 24 września 2015 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach poddziałania " Wsparcie na wdrażanie operacji w ramach strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz.U. z 2019 r., poz. 664; dalej: "rozporządzenie PROW"). Minimalna liczba punktów w wyniku oceny spełnienia kryteriów wyboru operacji do dofinansowania dla przedsięwzięcia 1.2.2. to 8 punktów. Skarżąca złożyła wniosek w ww. naborze na operację pn. "Podjęcie działalności gospodarczej w zakresie wypożyczalni rowerów i elektrycznych hulajnóg – R. S.". LGD dokonała oceny zgodności tej operacji z ww. Lokalną Strategią Rozwoju (dalej: LSR) i oceny spełnienia kryteriów wyboru określonych w LSR. Pismem z 4 maja 2022 r. poinformowała skarżącą, że operacja objęta wnioskiem strony jest zgodna z SRL. Natomiast w wyniku oceny zgodności tej operacji z kryteriami wyboru przyznano jej 7 punktów i tym samym uzyskała minimalnej liczby punktów i w konsekwencji nie została wybrana do dofinansowania. Przy ocenie kryterium 5.Innowacyjność przyznano 0 pkt, ponieważ wskazana w poz. 1 (rower elektryczny ze zwiększoną mocą baterii przekładającą się na większy zasięg jazdy przeznaczony dla kobiet) i poz. 2 (rower elektryczny ze zwiększoną mocą baterii przekładającą się na większy zasięg jazdy przeznaczony dla mężczyzn) wniosku cecha rowerów nie powoduje niepraktykowanego dotąd zastosowania zasobów, rozwiązań i potencjału (przyrodniczego, wodnego, kulturowego, rybackiego, architektonicznego itp.) na terenie gminy. Ponadto koszty wskazane w poz. 24 wniosku nie stanowią 50% kosztów premii. Podobnie przy ocenie zaś kryterium 8.Racjonalność kosztów przyznano operacji 0 pkt uzasadniając, że dla poz. 24 z tabeli 7.1 (Hulajnoga elektryczna bili coco 1200W, cena jednostkowa 5 999 zł) skarżąca nie uzasadniła wyboru droższej oferty (przedłożono kontrofertę na 999 zł). Natomiast koszty dla hulajnogi elektrycznej stanowią ponad 20% kosztów premii. LGD wskazała ponadto, że wniosek nie spełnia kryteriów: 9. Gotowość wniosku do realizacji (0 pkt, bowiem nie dołączono stosownego pozwolenia lub zgłoszenia lub braku sprzeciwu do zgłoszenia) oraz 13.Promocja obszaru (0 pkt, ponieważ na załączonej wizualizacji brak jest logo obszaru Doliny B. oraz hasła promocyjnego). Skarżąca w proteście z 10 maja 2022 r. zakwestionowała przyznanie 0 punktów przy ocenie kryteriów 5.Innowacyjność, 8.Racjonalność kosztów wnioskowi strony, 9. Gotowość wniosku do realizacji oraz 13.Promocja obszaru. W uzasadnieniu wskazała m.in. na opis planowanej operacji (część B.III, tabela 1.4. pkt 5 wniosku) świadczący o spełnieniu kryterium innowacyjności. Wyjaśniła, że doszło do omyłki pisarskiej w jednej z dwóch ofert cenowych dotyczących hulajnóg elektrycznych bili coco, gdzie w cenie 5 999 zł zamiast liczby "5" pojawił się w wydruku znak specjalny. Nie ma tego sprzętu na rynku w cenie 999 zł. Wskazała, że projekt nie wymaga uzyskania zezwoleń, pozwoleń, zezwoleń budowlanych i innych, co podała w części B.III tabeli 4.1. pkt 9 wniosku. Wyjaśniła, że ze względu na trudności w wydrukowaniu mapy obszaru wydruk "obciął" logo Doliny B. i hasło, które w rzeczywistości znajduje się w lewym górnym rogu wydruku i są w części widoczne. LGD w uchwale nr XLVIII/387/22 z dnia 23 maja 2022 r. w sprawie ponownej oceny operacji w zakresie ww. kryteriów nie zmieniła liczby punktów, uznała zarzuty protestu za niezasadne i przekazała protest Zarządowi Województwa Dolnośląskiego (dalej: "ZWD") na podstawie art. 22 ust. 5 ustawy o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności. W uzasadnieniu uchwały wskazała, że większa pojemność baterii elektrycznych rowerów nie świadczy o innowacyjności, lecz zwiększa komfort użytkownika roweru. Skutkiem tego, rozpatrywanie spełnienia tego kryterium miało miejsce tylko dla poz. 24 biznesplanu, tj. hulajnóg elektrycznych, których koszty nie stanowią jednak wymaganych 50% pozostałych kosztów, a ponadto po. 24 została negatywnie oceniona w kontekście jej racjonalności. W zakresie kryterium 8. Racjonalność kosztów LGD nie uwzględniał zarzutu protestu powołując się na pkt 12 Procedury przeprowadzania naborów wniosków i wyboru operacji przez Stowarzyszenie "Partnerstwo dla Doliny B." (...), brak obowiązku wzywania do uzupełnienia kompletności załączników, o ile nie jest niezbędne do oceny wniosku z Programem. Koszty z poz. 24 (hulajnogi elektryczne) stanowią 29, 99% kwoty premii, a zatem nie było konieczności wezwania do uzupełnień. Omyłka pisarska nie kolidowała z uznaniem wniosku jako zgodnego z Programem, a na wnioskodawcy ciąży obowiązek udowodnienia, że spełnia kryteria oceny, natomiast LGD przyznaje ocenę tylko i wyłącznie na podstawie dokumentacji aplikacyjnej, która winna być ze sobą spójna. W zarzutu dotyczącego zakresie kryterium 9.Gotowość wniosku do realizacji wyjaśniono, że punkty są przyznawane wyłącznie w przypadku dołączenia dokumentów. W zakresie zarzutu dotyczącego kryterium 13.Promocja obszaru wyjaśniono zaś, że za kompletność załączników pozwalających przyznać punkty w kryteriach odpowiada strona. ZWD uwzględnił protest w zakresie spełnienia kryteriów 5.Innowacyjność oraz 8.Racjonalność kosztów i skierował operację w tej części do ponownej oceny przez LGD. W załączniku do uchwały nr 5475/VI/22 z 13 czerwca 2022 r. wskazał, że w zakresie kryterium. Innowacyjność cechy innowacyjności zawarte we wniosku należy rozpatrywać pod względem informacji podanych w biznesplanie w tabeli nr 7 punkty 1 i 2 oraz 24, co stanowi wymagane 50% kosztów kwalifikowalnych operacji. Oferowana przez stronę usługa wypożyczania nowoczesnych rowerów hybrydowych, których zasięg jest znacznie większy od rowerów standardowych i wynosi 120 km, oraz hulajnóg elektrycznych dostosowanych dla osób z niepełnosprawnościami – nie występuje na danym obszarze. Zaplanowane przez stronę działania oraz koszty przyczynią się do wprowadzenia innowacji produktowej, ponieważ zostanie wprowadzony na rynek nowy towar, który jest znacząco lepszy od oferowanych towarów i usług na terenie Doliny B.. Z kolei w zakresie kryterium 8.Racjonalność kosztów ZWD uznał, że cena zawarta w biznesplanie 5 999 zł jest racjonalna oraz zgodna z ceną rynkową i nie ma ofert na rynku z ceną 999 zł, a w zestawieniu wydatków niezbędnych do realizacji operacji strona wpisała cenę zgodną z załączoną ofertą. ZWD nie uwzględnił natomiast zarzutów protestu odnośnie do dwóch pozostałych kryteriów wyboru operacji. Po ponownej ocenie wniosku - w zaskarżonej uchwale - LGD ponownie stwierdziła, że operacja w zakresie kryterium 5. Innowacyjność uzyskała 0 pkt i w zakresie 8.Racjonalność kosztów – 0 pkt. W uzasadnieniu podtrzymała ocenę z wcześniejszych uchwał, tj. oceny oraz autokontroli oceny operacji. Ponadto wskazała, że w przypadku oceny kryterium Innowacyjność weryfikacja obejmowała najpierw pole B.III.1.4. wniosku o przyznanie pomocy, w którym skarżąca podała poz. 1 i 2 (rowery elektryczne) oraz 24 (hulajnogi elektryczne), za które mogła uzyskać punkty w tym kryterium. Łączny koszt stanowił ponad 50% zaplanowanych wydatków, jednak pozycje te nie spełniają warunków kryterium Innowacyjność. Ze względu na negatywną ocenę 8.Racjonalności wydatków względem hulajnóg elektrycznych, spadł koszt dotyczący wprowadzenia 5. Innowacyjności do 26% (rowery elektryczne). Jednak i rowery elektryczne nie spełniają ww. kryterium, bowiem skarżąca nie udokumentowała okoliczności, że konkurencja posiada rowery elektryczne o mniejszym zasięgu, niż zaplanowane przez skarżącą. W zakresie natomiast spełnienia kryterium 8.Racjonalność kosztów LGD wskazała, że skarżąca załączyła do wniosku dwie wymagane oferty uzasadniające wydatek na kwoty 5 999 zł i 999 zł na identyczny zakres zakupowy. Do wniosku przyjęła jednak ofertę z wyższą ceną i wyboru tego nie uzasadniła. Ze względu na procedurę oceny wniosków nie było możliwości uzupełnienia dokumentacji lub wprowadzania poprawek z powodu błędnego wydruku oferty i zasłonięcia ceny przez znak specjalny. Wskazała, że to na stronie ciążył znajomości zasad konkursu oraz obowiązek rzetelnego i wyczerpującego skompletowania dokumentacji konkursowej pozwalającej na uznanie spełnienia kryteriów wyboru. Ponadto LGD przeprowadziła polemikę z oceną ZWD w zakresie spełnienia tego kryterium. W skardze strona zaskarżyła tę uchwałę w zakresie błędnej oceny kryterium 5.Innowacyjność oraz kryterium 8.Racjonalność kosztów. Wniosła o stwierdzenie, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wniosła także o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych. Przywołała opis planowanej operacji w zakresie innowacyjności i wskazała, że LGD zbadała innowacje tylko z punktu widzenia rowerów, a nie kompleksowo wraz z hulajnogami typu bili coco. Ponadto stosuje przy ocenie inną praktykę przy każdym wniosku. Argumentowała, że operacja powinna otrzymać w tym kryterium 2 punkty. W zakresie kryterium 8.Racjonalnosć kosztów skarżąca powtórzyła dotychczasową argumentację w zakresie omyłki pisarskiej w jednej z ofert cenowych dot. hulajnogi bili coco. Zdaniem strony, ogromna różnica w cenie obu ofert powinna wzbudzić wątpliwości przy ocenie wniosku, które powinny być przez Radę Programową LGD wyjaśnione w związku z obowiązkiem weryfikacji złożonych dokumentów i sprawdzenia, czy ceny są cenami rynkowymi. Hulajnoga bili coco kosztuje 5 999 zł niezależnie od sprzedawcy, bo jest to oficjalna cena w polskiej dystrybucji i wobec tego skarżąca nie wybrała droższej oferty. Wedle strony wniosek powinien był uzyskać 5 punktów w przedmiotowym kryterium. W konsekwencji skarżąca wskazała, że organ błędnie ocenił projekt ze względu na wskazanie we wniosku innowacji na obszarze większym niż obszar gminy o braku wypożyczalni sprzętu bili coco oraz ze względu na błędne oparcie oceny kryterium racjonalność kosztów na cenie hulajnogi bili coco podanej we wniosku z oczywistą omyłką pisarska i zaniechanie weryfikacji oraz wyjaśnienie tej omyłki. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z przepisem art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329; dalej: "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Akty poddane kontroli sądów administracyjnych zostały wymienione w art. 3 § 2 p.p.s.a. Stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a., sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach. Do ustaw szczególnych, przewidujących kontrolę sądów administracyjnych odnośnie do działania organów administracji publicznej, zalicza się ustawę z 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 (Dz.U. z 2020 r., poz. 818 ze zm., dalej: "ustawa wdrożeniowa"), do odpowiedniego stosowania przepisów której - w zakresie wnoszenia protestu i postępowania wszczętego na skutek jego wniesienia (także w zakresie skargi do sądu administracyjnego) - odsyłają przepisy ustawy z dnia 20 lutego 2015 r. o rozwoju lokalnym z udziałem lokalnej społeczności (Dz.U. z 2022 r., poz. 943 - dalej: "ustawa o rozwoju lokalnym", art. 22 ust. 8 ustawy). Sąd orzekając w sprawie uznał, że ocena operacji zgłoszonej we wniosku skarżącej została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny oraz że wymagana jest ponowna ocena projektu przez LGD. Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Sąd stwierdził, że w stosunku do operacji zgłoszonej przez skarżącą LGD – w zw. z art. 30a ustawy wdrożeniowej - naruszyła ww. przepis poprzez nierzetelną ocenę tej operacji w zakresie kryterium 5.Innowacyjność oraz kryterium 8.Racjonalność kosztów, a także naruszyła zasady wynikające z art. 6 i art. 125 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1303/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiające przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (Dz.Urz. UE L 2013.347.320; dalej: "rozporządzenie ogólne nr 1303/2013"). Z opisu kryterium 5.Innowacyjność wynika, że preferowane są operacje niespotykane w skali, gminy i przedsiębiorstwa lub organizacji, tj. wykorzystujące niepraktykowane dotąd zastosowania zasobów, rozwiązań i potencjału (przyrodniczego, wodnego kulturowego, rybackiego, architektonicznego itp.). Kryterium weryfikowane na podstawie informacji we wniosku lub biznesplanie. Koszty związane z wprowadzeniem innowacji wykazane w zestawieniu rzeczowo-finansowym powinny wynosić min. 50% kosztów kwalifikowalnych. Zaplanowane działania oraz koszty przyczynią się wprowadzenia innowacji w zakresie wykorzystania zasobów lub innowacji produktowej lub procesowej - nowego lub znacząco ulepszonego rozwiązania w odniesieniu do produktu (towaru lub usługi), procesu w tym marketingu, • innowację produktową - wprowadzenie na rynek nowego towaru lub usługi lub znaczące ulepszenie oferowanych uprzednio towarów i usług; • innowację procesową - wprowadzenie do praktyki nowych lub znacząco ulepszonych metod produkcji lub dostawy; • innowację marketingową - zastosowanie nowej metody marketingowej obejmującej znaczące zmiany w wyglądzie produktu, jego opakowaniu, pozycjonowaniu, promocji, polityce cenowej lub modelu biznesowym, wynikającej z nowej strategii marketingowej przedsiębiorstwa. Spełnienie kryterium związane jest z przyznaniem 85%-owego poziomu wsparcia w ramach PORiM (P.1.1.1, P 2.2.3) pod warunkiem, że operacja dodatkowo będzie zapewniać publiczny dostęp do jej wyników – wówczas przyznawane są 3 pkt. W przypadku, gdy innowacja jest na poziomie wykorzystania zasobu lub procesu produktu przyznawane są 2 pkt, zaś przy braku innowacyjnego charakteru operacji – 0 pkt. Z opisu kryterium 8.Racjonalność wydatków wynika, że racjonalność kosztów związana jest z analizą kosztów i uzasadnień w biznesplanie i /lub wniosku oraz dokumentów tj. kosztorysów, ofert. Kryterium obejmuje ocenę w zakresie racjonalności kosztów i celowości wydatków będących przedmiotem dotacji ujętych w biznesplanie lub wniosku. Koszty są niezbędne, uzasadnione i są potwierdzone minimum 2 ofertami/kosztorysem lub uzasadnionym badaniem rynku. W przypadku, gdy 100% planowanych do poniesienia kosztów jest uzasadnione i jest potwierdzone min. 2 ofertami/ kosztorysem lub uzasadnionym badaniem rynku oraz 100% wnioskowanych kosztów kwalifikowalnych poniesionych przed realizacją operacji, jest potwierdzone dokumentacją wg zasad obowiązujących na dzień poniesienia kosztów operacja uzyskuje 5 pkt. Co najmniej 80% wnioskowanych kosztów jest uzasadnionych i posiada min. 2 oferty, kosztorys lub uzasadnione badaniem rynku oraz co najmniej 80 % planowanych do poniesienia kosztów jest uzasadnione i jest potwierdzone min. 2 ofertami/ kosztorysem lub uzasadnionym badaniem rynku – 3 pkt. Natomiast mniej niż 80% wnioskowanych kosztów jest uzasadniona – 0 pkt. W sprawie nie jest sporne, że operacja jest zgodna z "Lokalną Strategią Rozwoju Kierowanego przez Społeczność (LSR) dla Doliny B. na lata 2016 – 2022" – dalej "LSR". Sporne jest natomiast spełnienie dwóch kryteriów wyboru operacji: 5.Innowacyjność oraz 8.Racjponalnośc kosztów. LGD uznała, że usługa wypożyczalnia rowerów i elektrycznych hulajnóg, którą skarżąca planuje świadczyć na obszarze Doliny B., nie spełnia kryterium innowacyjności. Strona podała we wniosku, że innowacyjność należy oceniać względem rowerów elektrycznych i hulajnóg elektrycznych (poz. 1, 2 oraz 24 biznesplanu), a ich koszty przekraczają 50% kosztów kwalifikowalnych. Wedle LGD, hulajnogi elektryczne nie spełniają kryterium 8.Racjonalnośc wydatków, co obniża wymagany tym kryterium próg wprowadzenia innowacyjności do poziomu 26% (wydatek dotyczący rowerów elektrycznych) kosztów kwalifikowalnych i w konsekwencji nie pozwala na uznanie spełnienia kryterium. Ponadto, skarżąca nie uzasadniła cechy innowacyjności względem także rowerów elektrycznych (baterie o większej pojemności i w rezultacie większym zasięgu jazdy) poprzez weryfikację oferty konkurencji, która także posiada rowery elektryczne. Niespełnione kryterium 8.Racjonalnośc wydatków wynika natomiast, według LGD, z braku uzasadnienia przez skarżącą wyboru droższej oferty cenowej dotyczącej hulajnóg elektrycznych % 999 zł). Ze względu na procedurę oceny wniosku niefortunny wydruk drugiej oferty (na identyczny zakres zakupowy, cena 999 zł) i częściowe zasłonięcie ceny przez znak specjalny nie daje możliwości uzupełnienia dokumentacji czy wprowadzania poprawek. Kontrolując taką ocenę spełnienia kryteriów Sąd doszedł do przekonania, że wbrew zasadom oceny kryterium innowacyjności ocena ta nie uwzględnia wszystkich informacji podanych we wniosku lub biznesplanie. Z wniosku wynika, że skarżąca zamierza podjąć działalność gospodarczą poprzez utworzenie wypożyczalni rowerów i hulajnóg elektrycznych w M. w pobliżu kąpieliska "[...]". Dokonała badania rynku i stwierdziła, że w tej okolicy nie funkcjonuje kompleksowa wypożyczalnia rowerów i hulajnóg elektrycznych, a istniejąca wypożyczalnia rowerów holenderskich nie zaspokaja popytu na rynku (część II.2.3 biznesplanu). Podała, że w okolicy basenu "[...]" i nigdzie w pobliżu nie ma wypożyczalni i hulajnóg elektrycznych, w tym przystosowanych dla osób niepełnosprawnych (część III.3.1. biznesplanu). Uzasadniając już ściśle innowacyjność operacji (część IV.7 biznesplanu) strona podała, że operacja ma charakter innowacyjny ze względu na połączenie zwykłej wypożyczalni rowerów z rowerami hybrydowymi - których zasięg jazdy jest znacznie większy niż w pozostałych wypożyczalniach działających na terenie Doliny B. i wynosi na jednym ładowaniu ponad 120 km – oraz ofertą hulajnóg elektrycznych dostoswanych do osób niepełnosprawnych. Wskazała dalej, że jest to zastosowanie znacząco ulepszonego produktu, który do tej pory nie był spotykany w wypożyczalniach na rynku, a ponadto planowana wypożyczalnia będzie oferować różne modele rowerów dostosowane do potrzeb i umiejętności klientów. Koszty wprowadzenia innowacji skarżąca przedstawiła w części VII.7.1. w poz. 1, 2 i 24 biznesplanu. Ponadto strona wskazała w Analizie marketingowej (Oferta – charakterystyka produktu/usługi/towaru), że oferta wypożyczalni będzie dostosowana do różnych grup wiekowych, zdolności klientów, osób niepełnosprawnych, rodzin z dziećmi – część IV.4.2.1. poz. 1, 2 i 6 biznesplanu). Przedstawiła też konkurencję na rynku (konkretne podmioty) wskazując, że słabą stroną konkurencji jest, to że nie rozszerza oferty, rowery tam oferowane są stare, ciężkie i źle serwisowane – co wynika z opinii w Internecie (część I.4.2.5. poz. 1 i 9 biznesplanu). Rowery elektryczne oraz hulajnogi elektryczne bili coco są niezbędnym i innowacyjnym elementem wyposażenia Rowery te są nowoczesne ze zwiększoną mocą baterii przekładającą się na większy zasięg jazdy, a hulajnogi są przystosowane do korzystania przez osoby dorosłe, w tym osoby niepełnosprawne i z ograniczeniami ruchowymi, posiadają wygodne siedzisko, co nie nadwyręża kręgosłupa, a klient nie musi stać podczas całej jazdy, a także - nowoczesne baterie o przedłużonym okresie żywotności umożliwiające pokonywanie długich dystansów stanowiąc w sumie wygodniejszą alternatywa dla rowerów trójkołowych (część VII.7.1, poz.1, 2 i 24 oraz uzasadnienie – biznesplan). Zestawiając te informacje zawarte we wniosku i biznesplanie z warunkami konkursu w związku ze sposobem weryfikacji kryterium 5.Innowacyjność ("na podstawie informacji we wniosku lub biznesplanie") Sąd stwierdził, ze LGD nie oceniła spełnienia tego kryterium we właściwym, ustalonym wcześniej zakresie. Po pierwsze, spełnienie tego kryterium odniosła wyłącznie do cechy rowerów elektrycznych podczas, gdy strona jako innowacyjną wskazała połączenie zwykłej wypożyczalni rowerów z wypożyczaniem rowerów hybrydowych o zwiększonym zasięgu jazdy (maksymalnie dostępnym na rynku) oraz hulajnogami elektrycznymi przystosowanymi do potrzeb osób z niepełnosprawnościami. Oznacza to, że LGD oceniła wniosek i operację w zakresie kryterium 5.Innowacyjność w znacznie ograniczonym zakresie, bez uzasadnienia. Skutkiem tego LGD nie dokonała oceny kompletnej, bowiem pominęła rzeczywistą zgłoszoną przez stronę innowacyjność oraz jej zasadnicze uzasadnienie w tej części (IV.7 biznesplanu), a także pozostałe informacje zawarte w biznesplanie, które są wzajemnie spójne. Taka ocena narusza zasadę rzetelnego wyboru operacji. Z kolei drugi powód uznania przez LGD, że operacja nie spełnia kryterium innowacyjności wiąże się bezpośrednio z oceną kryterium 8. Racjonalność kosztów. LGD stwierdziła bowiem, że wydatek na wprowadzenie operacji, tj. zakup 5 hulajnóg elektrycznych bili coco, nie jest racjonalny. Powoduje to, że koszty związane z wprowadzeniem innowacji wykazane w zestawieniu rzeczowo-finansowym są mniejsze niż min. 50% kosztów kwalifikowalnych i w rezultacie nie spełnia jednego z warunków kryterium innowacyjności. Kontrolując ocenę LGD w tym zakresie Sąd uznał, że jest ona błędna. LGD uznała, że wymagane warunkami konkursu potwierdzenie racjonalności wydatku co najmniej dwiema ofertami cenowymi (5 999 zł oraz 999 zł) zostało spełnione, jednak strona przyjęła we wniosku wartość wydatku z oferty o wyższej cenie (5 999 zł), choć obie oferty dotyczyły takiej samej hulajnogi, i wyboru tego uzasadniła. Ze względu na obowiązek oceny na podstawie przedłożonej przez stronę dokumentacji, a także brak możliwości jej uzupełnienia oraz wprowadzenia poprawek z uwagi na Procedurę oceny wniosku w zakresie kryteriów wyboru - LGD nie uwzględniła argumentu strony, że oferta z ceną 999 zł zawierała omyłkę pisarską polegającą na zasłonięciu częścią ceny znakiem specjalnym. Z Procedury przeprowadzania naborów wniosków i wyboru operacji przez LGD (załącznik nr 2 do Uchwały XI/23/21 z dnia 16 listopada 2021 r. zaakceptowanej przez Samorząd Województwa – dalej: "Procedura wyboru wniosków") istotnie nie wynika możliwość uzyskania wyjaśnień lub dokumentów od wnioskodawcy, chyba że dotyczy to oceny zgodności wniosku z LSR (pkt 21-23). Wbrew argumentacji LGD, w przypadku stwierdzenia generalnie braków w zakresie warunków formalnych we wniosku albo stwierdzenia oczywistej omyłki zastosowanie ma wyłącznie ww. Procedura. Zgodnie bowiem z art. 30a ustawy wdrożeniowej w zakresie nieuregulowanym w ustawie o rozwoju lokalnym realizacja rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność odbywa się na zasadach określonych w ustawie wdrożeniowej. Z art. 43 ustawy wdrożeniowej wynika zaś obowiązek wezwania do uzupełnienia lub poprawienia wniosku. Zakres materii objętej regulacją art. 43 ustawy wdrożeniowej różni się od regulacji objętej art. 21 ust. 1a ustawy o rozwoju lokalnym. Ponadto i przede wszystkim znaczenie dla oceny tego zagadnienia ma prawo unijne. W sprawie niewątpliwie zastosowanie ma bowiem zasada zgodności operacji finansowanych z funduszy strukturalnych z prawem Unii. Zasada ta jest ustanowiona w art. 6 rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013 oraz wynika z jego motywu 12. Zgodnie z art. 6 ww. rozporządzenia operacje wspierane z EFSI są zgodne z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i krajowego odnoszącymi się do jego stosowania ("obowiązujące przepisy prawa"), a motyw 12 stanowi, że "Przedsięwzięcia EFSI oraz operacje, które są wspierane z tych funduszy, powinny być zgodne z obowiązującymi przepisami prawa unijnego i odpowiednimi przepisami prawa krajowego, które wdrażają bezpośrednio lub pośrednio niniejsze rozporządzenie i przepisy dotyczące poszczególnych funduszy". Ponadto każde wykorzystanie środków finansowych Unii opiera się na zasadzie gospodarności, wydajności i skuteczności, co wynika z art. 317 TFUE (będącego odpowiednikiem art. 274 Traktatu o ustanowieniu WE) i jest także utrwalone w orzecznictwie TSUE (wyrok TSUE z 15 września 2005 r. w sprawie C-199/03 Irlandia przeciwko Komisji Wspólnot Europejskich., ECLI:EU:C:2005:548). Zgodnie z art. 125 ust. 1 rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013 instytucja zarządzająca odpowiada za zarządzanie programem operacyjnym zgodnie z zasadą należytego zarządzania finansami. Na zasadę należytego zarządzania funduszami składa się również wprowadzenie odpowiednich procedur wyboru i kryteriów, które będą stosowane przy realizacji operacji. Wynika to wprost z art. 125 ust. 3 lit. a) rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013, który stanowi, że: "3. W odniesieniu do wyboru operacji instytucja zarządzająca: a) sporządza i, po zatwierdzeniu, stosuje odpowiednie procedury wyboru i kryteria, które: i) zapewniają, że operacje przyczynią się do osiągnięcia celów szczegółowych i rezultatów odpowiednich priorytetów; ii) są niedyskryminacyjne i przejrzyste; iii) uwzględniają ogólne zasady ustanowione w art. 7 i 8;" Z art. 34 rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013 państwa członkowskie określają odnośne role lokalnej grupy działania i instytucji odpowiedzialnych za wdrażanie odpowiednich programów w odniesieniu do wszystkich zadań związanych z realizacją strategii rozwoju lokalnego kierowanego przez społeczność (ust. 1 zdanie drugie). Zadania lokalnych grup działania obejmują m.in. opracowanie i zatwierdzenie niedyskryminujących, obiektywnych kryteriów wyboru operacji, które zapewniają zachowanie spójności ze strategią rozwoju lokalnego, kierowanego przez społeczność, dzięki uszeregowaniu tych operacji w zależności od ich wkładu w realizację celów i wartości docelowych tej strategii (ust. 3 lit. c). Przy wdrażaniu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych istotne znaczenie ma również Karta praw podstawowych Unii Europejskiej (dalej: KPP). Odnośnie do stosowania KPP przy realizacji programów operacyjnych finansowanych z funduszy strukturalnych i inwestycyjnych należy przywołać Zawiadomienie Komisji – Wytyczne dotyczące zapewnienia poszanowania Karty praw podstawowych Unii Europejskiej przy wdrażaniu europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych (2016/C 269/01) - Dz.U.UE C z dnia 23 lipca 2016 r. W kontekście europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych art. 6 rozporządzenia ogólnego nr 1303/2013 zawiera wymóg, aby operacje wspierane z tych funduszy były zgodne z mającymi zastosowanie przepisami prawa unijnego i krajowego odnoszącymi się do jego stosowania. Jeżeli państwo członkowskie nie przestrzega prawidłowo postanowień KPP przy podejmowaniu działań lub środków mających na celu wykonywanie prawa UE, może to stanowić nieprawidłowość ze strony podmiotu gospodarczego (art. 2 ust. 36 RWP). Dlatego w celu zapewnienia, aby fundusze UE były wykorzystywane zgodnie z KPP, Komisja w stosownych przypadkach skorzysta ze środków, którymi dysponuje, w przypadkach, w których ma to zastosowanie, w tym zastosuje wstrzymanie biegu terminów płatności, zawieszenie płatności oraz korekty finansowe, jak również może wszcząć postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego na mocy art. 258 TFUE. Obowiązek organów krajowych polegający na zapewnieniu poszanowania i ochrony praw podstawowych jest szczególnie istotny w odniesieniu do skarg dotyczących możliwego naruszenia postanowień KPP, które państwa członkowskie mogą otrzymywać. Z kwestią monitorowania stosowania i wdrażania KPP w państwach członkowskich wiąże się obowiązek nałożony na państwa członkowskie w wyniku art. 74 ust. 3 RWP, który dotyczy zapewnienia skutecznych rozwiązań w zakresie badania skarg dotyczących europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych wnoszonych przez osoby prawne lub fizyczne. Ponadto należy zauważyć, że chociaż wytyczne te nie mają wiążącego charakteru, sądy krajowe są zobowiązane wziąć je pod uwagę w celu rozwiązania wniesionych przed nie sporów, w szczególności kiedy ułatwiają one wykładnię przepisów krajowych wydanych w celu zapewnienia ich wdrożenia lub kiedy mają na celu uzupełnienie wiążących przepisów prawa Unii (zob. podobnie wyrok Grimaldi, C-322/88, EU:C:1989:646, pkt 18; wyrok Altair Chimica, C-207/01, EU:C:2003:451, pkt 41). (wyrok z dnia 3 września 2014 r., Baltlanta, C–410/13, EU:C:2014:2134, pkt 64 i 65). Zasada zgodności operacji finansowanej z funduszy strukturalnych z prawem Unii znalazła również swój wyraz w akcie LSR. Z LSR wynika, że "Rozwój gospodarczy Doliny B. służący zachowaniu specyfiki obszaru i polepszeniu jakości życia" jako cel ogólny (1.2), przypisany mu cel szczegółowy "Rozwój lokalnej przedsiębiorczości" oraz przedsięwzięcia: "Wsparcie usług i produktów lokalnych, przyczyniających się do zachowania specyfiki obszaru." i "Wsparcie aktywności gospodarczej mieszkańców" są finansowane z Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich (PROW) na lata 2014 – 2020, M19 – "Wsparcie dla rozwoju lokalnego w ramach inicjatywy LEADER (RLKS – rozwój lokalny kierowany przez społeczność) (art. 35 rozporządzenia (UE) 1303/2013)" współfinansowanego z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) z uwzględnieniem celów przekrojowych PROW 2014 – 2020 tj. ochrona środowiska, przeciwdziałanie zmianom klimatu i innowacyjność oraz zasadę zintegrowania celów, zasobów, podmiotów z różnych sektorów na rzecz rozwoju regionu. Ten obszerny wywód ma na celu wyjaśnienie, że przyjęta przez LGD Procedura wyboru wniosków nie może stać na przeszkodzie uzyskaniu wsparcia z funduszu unijnego. Przyjęty przez LGD pogląd stoi w sprzeczności również z zasadą skuteczności prawa unijnego oraz zasadą należytego zarządzania funduszami. Załączona przez skarżącą do wniosku oferta zawiera wadę wydruku, o czym przekonuje fakt, że na każdej z wszystkich trzech stron wydruku tej oferty i w tym samym miejscu znajduje się ten sam znak: " Ξ ", który jednocześnie stoi na początku ceny. Taka wada wydruku ofert stanowi oczywistą omyłkę. Z drugiej zaś strony, nie może ujść uwadze, że zadania LGD w zakresie wyboru operacji obejmują wybór rzetelny, co wynika z art. 37 ustawy wdrożeniowej. Jeśli zatem oceniający ma weryfikować racjonalność wydatku, to oznacza, że ma obowiązek sprawdzić, czy cena z ofert jest rynkowa. Uzasadnienie oceny w kryterium 8.Racjonalnośc wydatku nie zawiera żadnej argumentacji w tym zakresie, co prowadzi do wniosku, że LGD poprzestała na treści tylko ofert załączonych do wniosku i nie dokonała porównania ich z ofertą na rynku. W istocie zatem nie dokonała weryfikacji wniosku w tym kryterium z dochowaniem zasad wymaganych prawem krajowym i unijnym, które Sąd wyżej wskazał. Skoro zatem oferta z ceną 999 zł może zawierać oczywistą omyłkę, która tej ceny dotyczy, to okoliczność ta stanowi podstawę do wezwania strony w trybie art. 43 ustawy wdrożeniowej. Skoro natomiast druga oferta na taki sam sprzęt - hulajnoga elektryczna bili coco tego samego producenta - zawiera cenę 5 999 zł, a cena ta okaże się rynkowa, to wezwanie strony w trybie art. 43 ustawy wdrożeniowej do poprawienia oczywistej omyłki nie stanowi naruszenia praw skarżącej. Strona taką właśnie cenę podała we wniosku. W tym stanie rzeczy, LGD winna dokonać oceny spełnienia kryterium 5.Innowacyjność z uwzględnieniem wszystkich informacji podanych we wniosku i biznesplanie oraz w sposób kompletny. Natomiast oceny spełnienia kryterium 8.Racjonalność kosztów powinna dokonać z uwzględnieniem ww. oczywistej omyłki oraz po weryfikacji, czy podana we wniosku i ofercie cena jest rynkowa. Z tych względów LGD powinna powtórnie szczegółowo przeanalizować zagadnienie innowacyjności oraz racjonalności kosztów dotyczących usługi, którą skarżąca zamierza wprowadzić na rynek i rozważyć przyznanie operacji punktów za innowacyjność i racjonalność kosztów. Podsumowując wniosek (operację) skarżącej należało przekazać do ponownej oceny przez LGD w zakresie obu spornych kryteriów 5.Innowacyjność i 8.Racjonalnośc kosztów. Mając na uwadze stwierdzone wyżej naruszenie art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, Sąd na podstawie art. 61 ust. 8 pkt 1 pkt a) tej ustawy orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265). Na zasądzone koszty złożyły się: wpis sądowy w kwocie 200 zł, wynagrodzenie pełnomocnika w kwocie 480 zł oraz opłata skarbowa w wysokości 17 zł.