III Ca 477/23
Sądy powszechne2024-03-11
Sygnatura
III Ca 477/23
Data orzeczenia
2024-03-11
Rodzaj
REASONS
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt III Ca 477/23</strong>
</p>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>Zaskarżonym wyrokiem z dnia 29 grudnia 2022 r. Sąd Rejonowy w Pabianicach w sprawie z powództwa <span class="anon-block">A. Ł.</span> przeciwko <span class="anon-block">M. R.</span> o zapłatę:</p>
<p>1.
z pozwu złożonego 1 czerwca 2022 r. zasądził od <span class="anon-block">M. R.</span> na rzecz <span class="anon-block">A. Ł.</span> kwoty: a) 11.443,43 złote wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od kwoty 288 złotych od dnia 16 lutego 2021 r. do dnia zapłaty, b) 4.367 złotych tytułem kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty,</p>
<p>2.
z pozwu złożonego 19 października 2022 r. zasądził od <span class="anon-block">M. R.</span> na rzecz <span class="anon-block">A. Ł.</span> kwoty: a) 1.152,12 złote wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 20 października 2022 r. do dnia zapłaty, b) 387 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty,</p>
<p>3.
oddalił powództwo co do odsetek ustawowych za dzień 19 października 2022 r.</p>
<p>Apelację od powyższego wyroku wniósł pozwany, zaskarżając wydane rozstrzygnięcie w części, tj. co do punktu 1. oraz punktu 2. wyroku. Skarżący wydanemu orzeczeniu zarzucił:</p>
<dl>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a>, poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny zgromadzonego w przedmiotowej sprawie materiału dowodowego i odmowę wiarygodności zeznaniom pozwanego i świadka <span class="anon-block">A. S.</span> a w konsekwencji błąd w ustaleniach faktycznych polegający na uznaniu przez sąd, iż:</p>
<dl>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>powódka nie podniosła wysokości czynszu w czasie trwania umowy;</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>umowa najmu nie została skutecznie rozwiązana we wrześniu 2021 r.;</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>pozwany nie zapłacił czynszu i opłat eksploatacyjnych w za okres od 1 lutego 2021 r. do 31 sierpnia 2021 r.;</p>
</dd>
<dt>-</dt>
<dd>
<p>pozwany zobowiązany był do zapłaty opłaty za energię elektryczną w wysokości 960,72 zł za 10.2021 tj. w okresie gdy, co jest bezsporne, nie przebywał na wynajmowanej nieruchomości, pozwany nie był zobowiązany do zapłaty opłat eksploatacyjnych w październiku 2021 r.,</p>
</dd>
</dl>
</dd>
</dl>
<p>w konsekwencji uwzględnienie powództwa, podczas gdy ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, iż pozwany płacił wyższy czynsz niż wskazany w umowie, umowa najmu została rozwiązana we wrześniu 2021 r. pozwany zapłacił czynsz i opłaty eksploatacyjne za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do 31 sierpnia 2021 r.</p>
<dl>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>Naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) pkt. 3)">art.235<sup>
<!-- -->2</sup> pkt 3 k.p.c.</a> - poprzez oddalenie wniosku dowodowego o zwrócenie się do <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> Oddział w <span class="anon-block">Ł.</span> o udzielenie informacji czy w okresie od 1 września 2021 r do 1 września 2022 r. została stwierdzona nadpłata w rachunku za energię elektryczną na nieruchomości przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> podczas gdy dowód ten był przydatny do ustalenia czy taka nadpłata nastąpiła i ustalenie ostatecznej należności za energię elektryczną.</p>
</dd>
<dt>⚫</dt>
<dd>
<p>Naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5 k.c.</a> poprzez uwzględnienie powództwa w zakresie czynszu najmu za okres od września 2021 r. do grudnia 2021 r. w sytuacji, gdy wystąpienie przez powódkę z tym roszczeniem było nadużyciem prawa podmiotowego w związku z faktem, iż strony miały świadomość, iż umowa najmu nie obowiązuje od początku września 2021 r.</p>
</dd>
</dl>
<p>W konkluzji skarżący wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie powództwa oraz zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych. Alternatywnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi I instancji oraz pozostawienie sądowi I instancji rozstrzygnięcia o kosztach procesu w tym kosztów zastępstwa procesowego wedle norm przepisanych.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Apelacja pozwanego była bezzasadna i jako taka podlegała oddaleniu.</p>
<p>Zdaniem Sądu Okręgowego, wyrok Sądu Rejonowego jest prawidłowy. Podniesione przez apelującą zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Sąd Okręgowy podziela zarówno ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd I instancji, i przyjmuje je jako własne, jak i dokonaną ocenę prawną.</p>
<p>Wobec sformułowania przez skarżącego zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, należało odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów procedury w pierwszej kolejności, gdyż wnioski w tym zakresie z istoty swej determinują rozważania, co do kolejnych zarzutów apelacyjnych. Jedynie nieobarczone błędem ustalenia faktyczne, będące wynikiem należycie przeprowadzonego postępowania, mogą być bowiem podstawą oceny prawidłowości kwestionowanego rozstrzygnięcia w kontekście twierdzeń o naruszeniu przepisów prawa materialnego.</p>
<p>Zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> nie zasługuje na uwzględnienie. Zarzut naruszenia przepisu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> byłby skuteczny tylko wówczas, gdyby apelujący wykazał uchybienie podstawowym regułom służącym ocenie wiarygodności i mocy poszczególnych dowodów, tj. regułom logicznego myślenia, zasadzie doświadczenia życiowego i właściwego kojarzenia faktów (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn. akt III CK 314/05, LEX nr 172176). Prawidłowo skonstruowany zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 233;art. 233 § 1)">art. 233 § 1 k.p.c.</a> powinien być połączony z zarzutem błędnych ustaleń faktycznych. W apelacji powinno zostać zatem wyjaśnione, które dowody, w jakim zakresie i dlaczego, zdaniem strony skarżącej, zostały przez Sąd ocenione z naruszeniem zasady swobodnej oceny dowodów i w konsekwencji, które ustalenia faktyczne tego Sądu są wadliwe i jakie powinny być ustalenia prawidłowe, ewentualnie jakich ustaleń zabrakło w zaskarżonym wyroku (por. wyrok Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 14 grudnia 2016 r., sygn. akt I ACa 719/16, LEX nr 2200318). Tym wymogom nie odpowiada apelacja strony pozwanej. Zarzut skarżącego sprowadza się do zakwestionowania odmowy wiary jego zeznaniom oraz zeznaniom jego partnerki <span class="anon-block">A. S.</span>. Wbrew twierdzeniom skarżącego, Sąd Rejonowy nie dał wiary jedynie zeznaniom pozwanego, co do tego, iż powódka po dwóch miesiącach trwania umowy najmu podwyższyła mu czynsz do kwoty 1.000 zł, a następnie w 2020 r. do 1.500 zł miesięcznie oraz, że pobrana kaucja wynosiła 3.000 zł. Zdaniem Sądu Odwoławczego, prawidłowo Sąd ocenił zeznania na tą okoliczność jako sprzeczne z treścią pozostałego materiału dowodowego w sprawie, w szczególności z treścią dowodów z dokumentów. Wbrew argumentacji apelującego, ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie wynika, żeby pozwany płacił wyższy czynsz niż wskazany w umowie, jak również by pozwany zapłacił czynsz i opłaty eksploatacyjne za okres od dnia 1 lutego 2021 r. do 31 sierpnia 2021 r. Skarżący poza gołosłowną argumentacją nie przedstawił jakiegokolwiek dowodu na potwierdzenie swoich twierdzeń, zatem należało odmówić im wiarygodności.</p>
<p>Zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) pkt. 3)">art.235<sup>
<!-- -->2</sup> pkt 3 k.p.c.</a> jest bezzasadny. W niniejszej sprawie powódka przedstawiła zestawienie wpłat potwierdzające wysokość opłat za prąd. Zatem, rację ma Sąd pierwszej instancji, iż okoliczność czy została stwierdzona nadpłata w rachunku za energię elektryczną na nieruchomości przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> stanowi dowód nieprzydatny w tym sensie, że był zbędny do rozstrzygnięcia sprawy. Należy podkreślić, że dopuszczalne jest pominięcie dowodu, jeżeli teza dowodowa wskazuje, że chodzi o okoliczność, która nie ma i nie może mieć wpływu na treść rozstrzygnięcia, w żadnym zakresie, czyli co do zasady ani co do wysokości.</p>
<p>Bezzasadny jest zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art 5 k.c.</a> Zgodnie ze wskazanym przepisem nie można czynić ze swego prawa użytku, który by był sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie korzysta z ochrony. W orzecznictwie sądów powszechnych trafnie wskazuje się, że „niewątpliwie klauzula z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art. 5</a> nie ma charakteru nadrzędnego w stosunku do pozostałych przepisów prawa przez odwołanie się do społeczno-gospodarczego przeznaczenia prawa czy zasad współżycia społecznego nie można podważać mocy obowiązującej przepisów prawnych” (Wyrok SA w Szczecinie z 10.06.2015 r., I ACa 148/15, LEX nr 1793887). Zdaniem Sądu Okręgowego w przedmiotowej sprawie nie wystąpiły okoliczności wskazujące, aby uzasadnionym było oddalenie roszczenia powódki z powodu jego sprzeczności z zasadami współżycia społecznego. Klauzula generalna ujęta w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 5)">art 5 k.c.</a> ma na celu zapobieganie stosowaniu prawa w sposób schematyczny, prowadzący do skutków niemoralnych lub rozmijających się z celem, dla którego dane prawo zostało ustanowione. Powołany przepis ma wprawdzie charakter wyjątkowy, niemniej przewidziana w nim możliwość odmowy udzielenia ochrony prawnej musi być uzasadniona istnieniem okoliczności rażących i nieakceptowanych w świetle powszechnie uznawanych w społeczeństwie wartości (tak też Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 28 października 2015 r., sygn. II CSK 831/14, LEX nr 1938674). W rozpoznawanej sprawie powódce przysługiwało prawo dochodzenia objętego pozwem roszczenia, co szczegółowo uzasadnił Sąd I instancji. Apelujący nie złożył powódce pisemnego oświadczenie w celu wypowiedzenia umowy najmu, która to jest umową o charakterze konsensualnym, natomiast skuteczne wypowiedzenie zawartej przez strony umowy najmu nastąpiło wskutek oświadczenia powódki, poprzez doręczenie pozwanemu w dniu 11 stycznia 2022 r oświadczenia, które miało skutek natychmiastowy, wobec niedotrzymania przez apelującego obowiązku zapłaty czynszu.</p>
<p>Z uwagi na bezzasadność podniesionych zarzutów i prawidłowość kontrolowanego rozstrzygnięcia apelacja pozwanego podlegała oddaleniu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 385)">art. 385 k.p.c.</a>
</p>
<p>O kosztach postępowania apelacyjnego sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 k.p.c.</a>. Mając na uwadze, iż apelujący przegrał proces, a powód poniósł koszty związane z udziałem w postępowaniu apelacyjnym, należało zwrócić mu żądane koszty. Na koszty te składały się koszty ustanowienia pełnomocnika w sprawie w kwocie 1800 zł, ustalone na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98 § 2;art. 98 § 2 pkt. 5)">§ 2 pkt 5</a> w zw. z § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r., poz. 1935).</p>
</div>