I SA/Gd 707/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Przasnyski, Sędzia WSA Irena Wesołowska (spr.), Protokolant Specjalista Dorota Zawiślińska, , po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 listopada 2022 r. sprawy ze skargi Spółdzielni Mieszkaniowej "K" w S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Gdańsku z dnia 9 maja 2022 r. nr SKO Gd/393/22 w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za lipiec i sierpień 2021 roku oddala skargę. UZASADNIENIE Prezydent Miasta Starogardu Gdańskiego wszczął z urzędu postępowanie wobec Spółdzielni Mieszkaniowej [...] w S. (dalej: Spółdzielnia) w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z nieruchomości położonej przy os. [...] w wyniku którego decyzją z dnia 17 grudnia 2021 r. określił Spółdzielni wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za lipiec i sierpień 2021 r. z zastosowaniem stawek opłaty podwyższonej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Gdańsku (dalej: SKO), decyzją z dnia 9 maja 2022 r. utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji w zakresie miesiąca lipca 2021 r., natomiast w zakresie miesiąca sierpnia 2021 r. uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie w tym zakresie. Uzasadniając utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w zakresie miesiąca lipca 2021 r. SKO wskazało, że w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia wymagało, czy w ustalonych w sprawie okolicznościach faktycznych, Spółdzielnia mogła zostać obciążona opłatą podwyższoną. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynikało, że w Punkcie Gromadzenia Odpadów dla Spółdzielni odpady nie były prawidłowo segregowane w lipcu oraz sierpniu 2021 roku, co potwierdza pismo spółki odbierającej odpady, raporty miesięczne o stwierdzonych nieprawidłowościach oraz przede wszystkim dwa zdjęcia fotograficzne wykonane przez tę spółkę odbierająca odpady w dniu 8 lipca 2021 roku oraz 19 sierpnia 2021 roku. Ze znajdujących się w aktach sprawy zdjęć wynika, że w pojemnikach na frakcję BIO znalazły się tworzywa sztuczne, makulatura, odpady zmieszane, a nawet odpady budowlane. SKO nie podzieliło stanowiska Spółdzielni, że brak segregacji miał charakter incydentalny. SKO zauważyło, że z załączonych do akt zdjęć fotograficznych jednoznacznie wynika, iż nie pojedyncze odpady, a duża ilość odpadów podlegających segregacji znajduje się w pojemniku na odpady BIO. Jednocześnie SKO stwierdziło, że Spółdzielnia została w odniesieniu do miesiąca lipca 2021 roku prawidłowo powiadomiona o niedopełnieniu obowiązku segregacji. Firma odbierająca odpady wystawiła tzw. opaskę ostrzegawczą, tj. żółtą naklejkę widoczną na pojemniku BIO, która informowała zarówno właściciela przedmiotowej nieruchomości jak i jej mieszkańców, o nieprawidłowej segregacji odpadów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku Spółdzielnia zaskarżyła decyzję SKO w części utrzymującej w mocy decyzję organu pierwszej instancji w zakresie określenia Spółdzielni opłat za miesiąc lipiec 2021 roku. Zaskarżonej decyzji zarzuciła: I. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności polegające na naruszeniu: 1. art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej poprzez pobieżne przeanalizowanie materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie dokonanie jego wszechstronnego rozważenia i oceny, co skutkowało błędnym uznaniem, że materiał przedstawiony przez podmiot świadczący usługę odbioru odpadów komunalnych potwierdza w sposób nie budzący wątpliwości okoliczność nieselektywnej zbiórki odpadów komunalnych we wskazanym miejscu; 2. art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez pobieżne przeanalizowanie materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie dokonanie jego wszechstronnego rozważenia i oceny, co skutkowało błędnym uznaniem, że w dniu 08.07.2021 r. umieszczono "żółtą opaskę" na pojemniku "Bio" na odpady w nieruchomości będącej w zarządzie skarżącej Spółdzielni w sytuacji gdy tej okoliczności nie potwierdza oświadczenie pracowników odbierających odpady w tym dniu, co miało stanowić powiadomienie o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych przez podmiot świadczący usługę odbioru odpadów komunalnych, o którym mowa w art. 6ka ust. 1 ustawy z dnia z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach; 3. art. 121 § 1 i art. 122 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez pobieżne przeanalizowanie materiału dowodowego zebranego w sprawie, nie dokonanie jego wszechstronnego rozważenia i oceny, co skutkowało błędnym uznaniem, że oświadczenie z dnia 08.07.2021 r. pracowników odbierających opady, w którym nie odnotowano umieszczenia "żółtej opaski" na pojemniku "Bio" na odpady w nieruchomości będącej w zarządzie skarżącej Spółdzielni jest nieistotne dla sprawy, co miało stanowić powiadomienie o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych przez podmiot świadczący usługę odbioru odpadów komunalnych, o którym mowa w art. 6ka ust. 1 ustawy z dnia z dnia 13 września 1996 r.o utrzymaniu czystości i porządku w gminach; 4. art. 121 § 1 i art.122 w zw. z art. 180 § 1 i 187 § 1 oraz w zw. z art. 188 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez pominięcie dowodu z przesłuchania w charakterze świadków pracowników odbierających odpady, którzy podpisali oświadczenie z dnia 08.07.2021 r. w sytuacji istniejących wątpliwości co do umieszczenia "żółtej opaski" na pojemniku w nieruchomości będącej w zarządzie skarżącej Spółdzielni, 5. art. 121 § 1 w zw. z art. 187 § 1 i art. 191 Ordynacji podatkowej, poprzez naruszenie wymogu by z uzasadnienia decyzji organu podatkowego wynikał sposób rozumowania i uzasadnienie twierdzeń, wykładni potwierdzającej punkt widzenia organu, a także wyjaśnienia znaczenia przepisu, który budzi wątpliwości; co spowodowało dowolną ocenę dowodów i brak wyjaśnienia, w szczególności w odniesieniu do przepisu art. 6ka ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. II. naruszenie przepisów prawa materialnego, polegające na: 1. niewłaściwym zastosowaniu art. 6ka ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. poprzez przyjęcie, mimo istniejących wątpliwości, że skarżąca została powiadomiona o niedopełnieniu obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych w sposób prawidłowy, 2. błędnej wykładni art. 6ka ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez przyjęcie, że jednorazowe przyjęcie zgłoszenia o niesegregowaniu śmieci może skutkować obciążeniem sankcyjną opłatą, o której mowa w art. 6k ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach; 3. niezastosowaniu art. 2a Ordynacji podatkowej w zw. z art. 6q ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i tym samym obarczenie skarżącego wyższą opłatą, pomimo wątpliwości co do wykładni art. 6ka ust. 1 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jak w pkt. 1. Wskazując na powyższe Spółdzielnia wniosła o : 1. uchylenie zaskarżonej decyzji w zaskarżonej części oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w tym zakresie i umorzenie postępowania w tym zakresie; 2. zasądzenie o strony przeciwnej na rzecz skarżącej kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację i stanowisko, jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 137 z pózn. zm.) Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej przy czym w myśl § 2 w/w artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że sąd administracyjny bada czy zaskarżone decyzje, postanowienia, akty bądź czynności z zakresu administracji publicznej nie naruszają przepisów postępowania, czy zostały podjęte zgodne z przepisami prawa materialnego. Poza tym sąd administracyjny rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawę prawną z zastrzeżeniem art. 57a (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., dalej: p.p.s.a.). Mając na względzie powołane powyżej kryteria, należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestia sporna w niniejszej sprawie sprowadza się do oceny prawidłowości określenia Skarżącej opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z zastosowaniem stawek w podwyższonej wysokości, ze względu na niedopełnienie obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Zgodnie z art. 6ka ust. 1 ustawy z dnia 13 września 1996 roku o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (Dz.U. z 2021 r., poz. 888 ze zm., dalej: u.c.p.g.), w przypadku niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych podmiot odbierający odpady komunalne przyjmuje je jako niesegregowane (zmieszane) odpady komunalne i powiadamia o tym wójta, burmistrza lub prezydenta miasta oraz właściciela nieruchomości. Jak stanowi art. 6ka ust. 2 ww. ustawy, wójt, burmistrz lub prezydent miasta na podstawie powiadomienia, o którym mowa w ust. 1, wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie natomiast z art. 6ka ust. 3 u.c.p.g., wójt, burmistrz lub prezydent miasta określa, w drodze decyzji, wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za miesiąc lub miesiące, a w przypadku nieruchomości, o których mowa w art. 6j ust. 3b, za rok, w których nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej, o której mowa w art. 6k ust. 3. Powołany art. 6ka u.c.p.g. określa więc konsekwencje niedopełnienia przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Obowiązek powyższy wynika z art. 5 ust. 1 pkt 3 u.c.p.g., zgodnie z którym właściciele nieruchomości zapewniają utrzymanie czystości i porządku przez zbieranie w sposób selektywny powstałych na terenie nieruchomości odpadów komunalnych zgodnie z wymaganiami określonymi w regulaminie oraz sposobem określonym w przepisach wydanych na podstawie art. 4a ust. 1 u.c.p.g. Jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkiem wielolokalowym, w którym ustanowiono odrębną własność lokalu, obowiązki właściciela nieruchomości wspólnej oraz właściciela lokalu obciążają wspólnotę mieszkaniową albo spółdzielnie mieszkaniową (art. 2 ust. 3 u.c.p.g.). Mając na uwadze powyższe należy stwierdzić, że w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. zawarto przesłanki warunkujące wydanie przez organ decyzji określającej wysokość opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi za okres, w którym nie dopełniono obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych, stosując wysokość stawki opłaty podwyższonej. Pierwszą z przesłanek uzasadniających wydanie ww. decyzji jest niedopełnienie przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. Na podstawie zgromadzonego w niniejszej sprawie materiału dowodowego, w tym dokumentacji fotograficznej, wskazać należy, że powyższa przesłanka została spełniona. Podmiot wykonujący usługi odbioru odpadów komunalnych ze wskazanej nieruchomości, stanowiącej własność skarżącej stwierdził i udokumentował nieselektywne zbieranie odpadów – w pojemniku przeznaczonym na frakcję BIO znajdowały się tworzywa sztuczne, odpady zmieszane, a nawet odpady budowlane. Niedopełnienie przez właściciela obowiązku selektywnego zbierania odpadów zostało stwierdzone przez podmiot odbierający odpady w dniu 8 lipca 2021 roku, co potwierdza raport miesięczny o stwierdzonych nieprawidłowościach, oświadczenie pracownika odbierającego odpady oraz fotografia przedstawiająca pojemnik na odpady BIO z zawartością zastaną przez odbierającego odpady w dniu 8 lipca 2021 roku. Z ugruntowanego już orzecznictwa wynika, że nawet wykazanie choćby jednego przypadku nieprzestrzegania przyjętej zasady segregacji odpadów pociąga za sobą obowiązek nałożenia na podmiot zainteresowany opłaty w stawce właściwej dla nieselektywnego zbierania odpadów (podobnie np. wyroki: NSA z dnia 16 czerwca 2022 r., III FSK 4968/21 oraz WSA w Szczecinie z 4 marca 2021 r., I SA/Sz 978/20; WSA w Szczecinie z 10 lutego 2022 r., I SA/Sz 922/21; WSA w Krakowie z 20 września 2021 r., I SA/Kr 808/21; wyrok NSA z 18 października 2018 r., II FSK 984/18). Kolejną przesłanką wymienioną w art. 6ka ust. 1 u.c.p.g. warunkującą określenie przez organ w drodze decyzji opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi z zastosowaniem wysokości stawki opłaty podwyższonej na podstawie art. 6ka ust. 3 u.c.p.g., jest powiadomienie przez podmiot odbierający odpady komunalne wójta, burmistrza lub prezydenta oraz właściciela nieruchomości o niedopełnieniu przez właściciela nieruchomości obowiązku selektywnego zbierania odpadów komunalnych. W przedmiotowej sprawie podmiot odbierający odpady dopełnił obowiązku powiadomienia o nieprawidłowej segregacji odpadów właściciela nieruchomości, naklejając żółtą opaskę na pojemnik znajdujący się w punkcie odbioru odpadów. Na zdjęciu dołączonym do akt sprawy, dokumentującym wraz z oświadczeniem pracownika odbierającego odpady brak segregacji w dniu 8 lipca 2021 roku opaska ta jest wyraźnie widoczna. Należy przy tym podkreślić, że regulacje ustawowe nie określają w jaki sposób podmiot odbierający odpady ma powiadomić właściciela nieruchomości o niedopełnieniu przez niego obowiązku selektywnej zbiórki odpadów, niemniej jednak z treści omawianego przepisu jednoznacznie wynika, że powiadomienie takie musi być wykonane, aby możliwe było wszczęcie postępowania administracyjnego i wydanie przez organ decyzji określającej opłatę za gospodarowanie odpadami w podwyższonej wysokości. Przyjęty sposób powiadomienia o nieprawidłowo prowadzonej segregacji odpadów mieści się w ustalonych umownie rozwiązaniach, a umieszczenie kartki na pojemniku w odpowiednim kolorze wypełnia czynność powiadomienia. W ocenie Sądu, organy działały starannie i merytorycznie (art. 121 O.p.) i podjęły wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, przez co nie została naruszona zasada prawdy obiektywnej (art. 122 O.p.). W sposób wyczerpujący został zebrany i rozpatrzony materiał dowodowy (art. 187 § 1 O.p.), zaś jego spójna i logiczna ocena nie naruszała granic swobodnej oceny dowodów i jako taka korzysta z ochrony przewidzianej w art. 191 O.p. Organy w wydanych decyzjach także wskazały i omówiły przepisy prawa, które stanowiły podstawę prawną wydanych rozstrzygnięć. Wbrew zarzutom skargi organy prowadziły postępowanie zgodnie z przepisami prawa procesowego oraz prawidłowo stosowały przepisy prawa materialnego, co jest działaniem zgodnym z zasadą pogłębiania zaufania do organów podatkowych. Trudno przy tym oczekiwać od organów prowadzenia dalszego postępowania dowodowego (w tym z przesłuchania świadków) w sytuacji gdy okoliczności faktyczne zostały w sposób zupełny ustalone. Z dokumentów przedłożonych przez podmiot odbierający odpady w sposób niewątpliwy wynika bowiem, że w dniu 8 lipca 2021 roku w pojemniku BIO znajdującym się w punkcie gromadzenia odpadów, z którego korzystają mieszkańcy nieruchomości położonych na os. [...], znajdowały się tworzywa sztuczne, makulatura, odpady zmieszane, a nawet odpady budowlane. Zgromadzony materiał dowodowy pozwolił także na stwierdzenie, że Spółdzielnia została powiadomiona o braku segregacji poprzez nałożenie żółtej opaski na pojemnik, co potwierdza fotografia dołączona do oświadczenia pracownika podmiotu odbierającego odpady z punktu odbioru, z którego korzysta Spółdzielnia. Mając na uwadze powyższe, podniesione w skardze zarzuty należało uznać za nieuzasadnione. Z tych względów Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.