I C 419/23
Sądy powszechne2024-03-18
Sygnatura
I C 419/23
Data orzeczenia
2024-03-18
Rodzaj
DECISION
Sędziowie
Asesor Mateusz Janicki (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Streszczenie
Przesłanką ustanowienia kuratora dla pozwanego jest uprawdopodobnienie przez powoda, że miejsce pobytu pozwanego jest nieznane obiektywnie, a nie jedynie dla powoda. Wymaga to od powoda dołożenia staranności w próbie ustalenia miejsca pobytu pozwanego.
Treść orzeczenia
<p>sygn. akt I C 419/23</p>
<div>
<h2>POSTANOWIENIE</h2>
<p>15 grudnia 2023 roku</p>
<p>Sąd Rejonowy dla miasta stołecznego Warszawy w <span class="anon-block">W.</span> w I Wydziale Cywilnym w składzie:</p>
<p>Przewodniczący: asesor sądowy Mateusz Janicki</p>
<p>po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 15 grudnia 2023 roku w <span class="anon-block">W.</span>
</p>
<p>sprawy z powództwa <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block"> Banku (...) Spółki Akcyjnej</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span>
</strong>
</p>
<p>przeciwko <strong>
<!-- -->
<span class="anon-block">F. W.</span>
</strong>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>
<strong>
<!-- -->postanawia</strong>
</p>
<p>1.
oddalić wniosek o ustanowienie kuratora dla pozwanego;</p>
<p>2.
odmówić podjęcia postępowania;</p>
<p>3.
umorzyć postępowanie.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Uzasadnienie pkt. 2. i 3.</strong>
</p>
<p>17 marca 2023 r. zarządzono doręczenie pozwanemu na wskazany w pozwie adres odpisu pozwu (k. 47). Próba doręczenia okazała się nieskuteczna (k. 55).</p>
<p>21 kwietnia 2023 r. zarządzono zobowiązać pełnomocnika powoda do doręczenia pozwanemu odpisu pozwu za pośrednictwem komornika albo zwrócenia pisma i wskazania aktualnego adresu pozwanego, albo zwrócenia pisma i udowodnienia, że pozwany przebywa pod adresem wskazanym w pozwie – w terminie dwumiesięcznym pod rygorem zawieszenia postępowania (k. 56). Termin upłynął bezskutecznie 17 lipca 2023 r. (k. 58).</p>
<p>Postanowieniem z 27 lipca 2023 r. sąd zawiesił postępowanie na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 177;art. 177 § 1;art. 177 § 1 pkt. 6)">art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1391;art. 1391 § 2)">art. 1391 § 2 k.p.c.</a> (k. 59).</p>
<p>Pismem z 25 lipca 2023 r. (nadanym 27 lipca 2023 r., wpływ do sądu 31 lipca 2023 r.) pełnomocnik powoda wniósł podjęcie postępowania i ustanowienie kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu pozwanego, a także zwrócenie się przez sąd do szeregu instytucji celem ustalenia adresu pozwanego. Wskazał, że ze strony powoda możliwości ustalenia adresu pozwanego zostały wyczerpane (k. 61). Złożył dokumentację z próby doręczenia korespondencji za pośrednictwem komornika, z której wynika, ze komornik jednokrotnie w dzień roboczy o godz. 12.55 pojawił się pod adresem pozwanego, zastał zamknięte mieszkanie, stwierdził „bezskuteczność” rozpytania sąsiadów, a następnie w ZUS i US ustalił, że figuruje tam adres pozwanego ten, pod którym go nie zastał (k. 62-65).</p>
<p>13 września 2023 r. przewodniczący zarządził ponownie zobowiązać pełnomocnika powoda do doręczenia pozwanemu korespondencji za pośrednictwem komornika, przy czym zobligował do wyboru takiego komornika, żeby podjął się prób doręczenia w porze, kiedy ludzie przebywają w domach (po 17), ewentualnego ponowienia próby, przeprowadzenia wywiadu z domownikami i sąsiadami, a w ramach ustalania aktualnego adresu nie ograniczył się do zapytania w ZUS i US, ale skorzystał również z systemu <span class="anon-block"> (...)</span>, a w razie niewywiązania się z tego przez komornika pełnomocnik obowiązany jest skorzystać ze środka z art. 3 ust. 5 u.k.s. (skarga na komornika do sądu) – w terminie dwumiesięcznym pod rygorem odmowy podjęcia postępowania, oddalenia wniosku o ustanowienie kuratora i umorzenia zawieszonego postępowania (k. 68). Termin upłynął bezskutecznie 4 grudnia 2023 r. (k. 70).</p>
<p>
<strong>
<!-- -->S ąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 180;art. 180 § 1)">art. 180 § 1 k.p.c.</a> sąd postanowi podjąć zawieszone postępowanie, jeśli ustanie przyczyna zawieszenia. Ponieważ przyczyna zawieszenia (jaką było niedoręczenie pozwu pozwanemu) nie ustała, sąd odmówił podjęcia postępowania.</p>
<p>Podstawą do podjęcia postępowania nie był też wniosek o ustanowienie kuratora dla pozwanego. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 144;art. 144 § 1)">art. 144 § 1 k.p.c.</a> przesłanką takiego wniosku jest uprawdopodobnienie przez powoda, że miejsce pobytu pozwanego nie jest znane. Chodzi przy tym o to, żeby było ono obiektywnie nieznane, a nie nieznane dla powoda. Wymaga to dołożenia staranności w ustaleniu tego miejscu. Ciężar ten w procesie spoczywa na powodzie. Powód ograniczył się natomiast do sformułowania szeregu wniosków do sądu, które zmierzały do przerzucenia tego ciężaru na sąd. Tymczasem sam nie wykonał zobowiązania przewodniczącego, a wcześniej zignorował nierzetelność komornika sądowego, nie reagując, nie składając przysługującego mu środka zaskarżenia (skargi z art. 3 ust. 5 u.k.s.). Jest to na gruncie niniejszej sprawy o tyle kluczowe, że 22 października 2022 r. pozwany odebrał w elektronicznym postępowaniu upominawczy, korespondencję pod adresem, gdzie komornik podjął jedną nieskuteczną, w środku dnia roboczego, próbę doręczenia (k. 21v). Pochopne ustanowienie kuratora pozbawia strony prawa do sądu i prowadzi do nieważności postępowania.</p>
<p>Ponadto wskazać należy, że z dniem 1 lipca 2023 r. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1391;art. 1391 § 2)">art. 1391 § 2 k.p.c.</a> uległ zmianie. O ile przed nowelizacją powód mógł, zamiast złożenia potwierdzenie doręczenia korespondencji z pośrednictwem komornika lub dowodu, że pozwany przebywa pod adresem wskazanym w pozwie, podać aktualny adres pozwanego (inny niż wskazany w pozwie), o tyle na gruncie znowelizowanego przepisu powód może wyłącznie albo samodzielnie doręczyć korespondencję pozwanemu za pośrednictwem komornika, albo wykazać dowodem na piśmie, że pozwany przebywa pod adresem <span class="underline">
<!-- -->wskazanym w pozwie</span>, nie może natomiast podawać kolejnych adresów i żądać doręczenia przez sąd korespondencji na te nowoustalone adresy (a tym bardziej wymagać, żeby to sąd ustalał nowe adresy). Nowelizacja zaostrzyła zatem ciężar przygotowania się do procesu. Przepis ten w znowelizowanej wersji ma zastosowanie w niniejszej sprawie zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy nowelizującej.</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 182;art. 182 § 1;art. 182 § 1 pkt. 1)">art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.</a> sąd umarza postępowania zawieszone na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 177;art. 177 § 1;art. 177 § 1 pkt. 6)">art. 177 § 1 pkt 6 k.p.c.</a>, jeżeli wniosek o podjęcie postępowania nie został zgłoszony w ciągu trzech miesięcy od daty postanowienia o zawieszeniu postępowanie. Chodzi przy tym nie o jakikolwiek wniosek, tylko o wniosek zasługujący na uwzględnienie, złożenie bowiem niezasadnego wniosku o podjęcie postępowania nie przerywa biegu terminu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 182;art. 182 § 1;art. 182 § 1 pkt. 1)">art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.</a> (tak trafnie Sąd Najwyższy w uchwałach z 18 listopada 2015 r., III CZP 74/15 i z 23 lutego 1982 r., III CZP 4/82). Ponieważ zgłoszony przez powoda wniosek o podjęcie postępowania był niezasadny, postępowanie podlegało na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 182;art. 182 § 1;art. 182 § 1 pkt. 1)">art. 182 § 1 pkt 1 k.p.c.</a> umorzeniu wskutek bezskutecznego upływu terminu zakreślonego tym przepisem, który upłynął 27 października 2023 r. Sąd wstrzymał się z wydaniem postanowienia o umorzeniu postępowania do czasu upływu ponownie zakreślonego 2-miesięcznego terminu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 1391;art. 1391 § 1)">art. 1391 § 1 k.p.c.</a>, który z kolei upłynął 4 grudnia 2023 r.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->
<span class="underline">
<!-- -->
<span class="anon-block">Z.</span> ądzenia:</span>
</strong>
</p>
<p>1.
odpis postanowienia z uzasadnieniem doręczyć pełnomocnikowi powoda r. pr. <span class="anon-block">A. S.</span> przez umieszczenie w portalu informacyjnym;</p>
<p>2.
zwrócić powodowi 70 zł z opłaty od wniosku o uzasadnienie na rachunek bankowy wskazany na k. 2.</p>
<p>
<span class="anon-block">W.</span>, 18 marca 2024 roku asesor sądowy Mateusz Janicki</p>
</div>