Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

I C 444/23

Sądy powszechne2024-03-21
Sygnatura
I C 444/23
Data orzeczenia
2024-03-21
Rodzaj
SENTENCE

Sędziowie

Lidia Grzelak (PRESIDING_JUDGE)

Podstawa prawna

Streszczenie

I uchyla nakaz zapłaty z dnia 30 maja 2023 r. wydany w postępowaniu nakazowym w sprawie I Nc 336/23 i powództwo oddala; II zasądza od powoda na rzecz pozwanej kwotę 4163,00 zł ( cztery tysiące sto sześćdziesiąt trzy złote ) kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, w tym 3600,00 zł ( trzy tysiące sześćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.

Treść orzeczenia

<p> Sygn. akt I C 444/23</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 21 marca 2024 r.</p> <p>Sąd Rejonowy w Ciechanowie I Wydział Cywilny</p> <p>Przewodniczący: sędzia Lidia Grzelak</p> <p>Protokolant st. sekr. sąd. Dorota Łęgowska</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2024 r. w Ciechanowie</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">J. D.</span> </p> <p>o zapłatę 11399,17 zł</p> <p>I uchyla nakaz zapłaty z dnia 30 maja 2023 r. wydany w postępowaniu nakazowym w sprawie I Nc 336/23 i powództwo oddala;</p> <p>II zasądza od powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">J. D.</span> kwotę 4163,00 zł ( cztery tysiące sto sześćdziesiąt trzy złote ) kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty, w tym 3600,00 zł ( trzy tysiące sześćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>Sędzia Lidia Grzelak</p> <p>Sygn. akt I C 444/23</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>W dniu 18 kwietnia 2023 r. ( data stempla operatora pocztowego ) powód <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> wniósł pozew przeciwko <span class="anon-block">J. D.</span>, wnosząc o wydanie nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym z weksla i zasądzenie od pozwanej na jego rzecz kwoty 11399,17 zł, z odsetkami maksymalnymi za opóźnienie od dnia 14 stycznia 2023 r. do dnia zapłaty. Ponadto powód wnosił o zasądzenie zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego.</p> <p>Nakazem zapłaty z dnia 30 maja 2023 r. wydanym w postępowaniu nakazowym z weksla sprawie I Nc 336/23 Sąd uwzględnił powództwo w całości.</p> <p>Pozwana <span class="anon-block">J. D.</span> wniosła w ustawowym terminie zarzuty od przedmiotowego nakazu zapłaty, wnosząc o oddalenie powództwa w całości oraz zasądzenie na swoją rzecz od powoda zwrotu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Pozwana zakwestionowała ważność postanowień umownych z uwagi na treść klauzul abuzywnych w zakresie opłat prowizyjnej i przygotowawczej. Wskazała ponadto, że kwestionuje wysokość naliczonych odsetek umownych wskazanych w umowie i harmonogramie spłaty. Podniosła ponadto, że wypełnienie weksla <em> <!-- -->in blanco</em> nastąpiło niezgodnie z deklaracją wekslową.</p> <p>W toku procesu strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska.</p> <p>Sąd ustalił następujący stan faktyczny:</p> <p>W dniu 6 kwietnia 2022 r. <span class="anon-block">J. D.</span> zawarła z <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> <span class="anon-block">umowę pożyczki nr (...)</span>. Zawarcie umowy nastąpiło na wniosek <span class="anon-block">J. D.</span> o udzielenie pożyczki konsumenckiej nr <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 29 marca 2022 r. w kwocie 5350,00 zł. W związku z zawarciem umowy <span class="anon-block">J. D.</span> otrzymała pożyczkę w wysokości 10700,00 zł, na którą złożyły się całkowita kwota pożyczki w wysokości 5350,00 zł oraz kredytowane koszty pożyczki, obejmujące opłatę przygotowawczą w wysokości 340,00 zł, prowizję pośrednika finansowego w wysokości 329,00 zł oraz prowizję pożyczkodawcy w wysokości 4681,00 zł, które zostały potrącone z chwilą wypłaty świadczenia pożyczkobiorczyni. Całkowity koszt pożyczki wyniósł 7826,00 zł. Całkowita kwota do zapłaty przez <span class="anon-block">J. D.</span> została ustalona na 36 rat w wysokości po 366,00 zł, płatnych miesięcznie począwszy od maja 2022 r. do kwietnia 2025 r. Termin płatności ostatniej raty przypadał na dzień 15 kwietnia 2025 r. Wysokość raty obejmowała kwotę należności głównej oraz odsetek umownych. Pożyczka była oprocentowana w wysokości 13,98 % w skali roku. Zgodnie pkt 8 ust. 1 umowy pożyczkodawca mógł wypowiedzieć umowę w przypadku gdy opóźnienie w płatności kwoty równej jednej racie przekroczy 30 dni, po uprzednim wezwaniu pożyczkobiorcy do zapłaty zaległości w terminie 7 dni od otrzymania wezwania. (…) Pożyczkodawca zobowiązany jest do zachowania 30 dniowego terminu okresu wypowiedzenia warunków umowy. Wypowiedzenie umowy było równoznaczne z postawieniem w stan natychmiastowej wykonalności należnej pożyczkodawcy całkowitej kwoty do zapłaty. Zabezpieczeniem spłaty należnych pożyczkodawcy kwot był weksel własny <em> <!-- -->in blanco</em> wraz z deklaracją wekslową stanowiącą załącznik do umowy, w której <span class="anon-block">J. D.</span> upoważniła pożyczkodawcę do wypełnienia weksla na sumę odpowiadającą jej zadłużeniu wynikającemu z umowy pożyczki. Zgodnie z deklaracją wekslową pożyczkodawca miał prawo uzupełnić weksel, jeśli opóźnienie w płatności kwoty równej wartości jednej pełnej raty przekroczy 30 dni, po uprzednim wezwania pożyczkobiorcy do zapłaty zaległości w terminie 7 dni od otrzymania wezwania ( umowa k. 3 – 5, harmonogram k. 6, wniosek k. 83, weksel k. 8, deklaracja wekslowa k. 10 ).</p> <p> <span class="anon-block">J. D.</span> zapłaciła na rzecz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> z tytułu umowy . pożyczki nr <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 6 kwietnia 2022 r.: 17 maja 2022 r. – 370,00 zł, 29 czerwca 2022 r. – 370,00 zł, 19 sierpnia 2022 r. – 366,00 zł, 7 października 2022 r. – 200,00 zł, 11 października 2022 r. – 524,00 zł ( bezsporne ).</p> <p>Pismem z dnia 16 listopada 2022 r., doręczonym <span class="anon-block">J. D.</span> w dniu 22 listopada 2022 r., <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> wezwało ją do zapłaty zaległych dwóch rat pożyczki wymagalnych w dniach 15.10.2022 r., 15.11.2022 r. w łącznej wysokości 732,00 zł w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania ( wezwanie k. 81, potwierdzenie doręczenia k. 82 ).</p> <p>Pismem z dnia 15 grudnia 2022 r., doręczonym <span class="anon-block">J. D.</span> w dniu 21 grudnia 2022 r. <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> wypowiedziało jej umowę pożyczki z zachowaniem 30 dniowego terminu. Jednocześnie zawiadomiła pożyczkobiorczynię, że został wypełniony weksel <em> <!-- -->in blanco</em>, wzywając ją do wykupu weksla w terminie 30 dni. Pożyczkodawca poinformował, że kwota niespłaconej pożyczki wynosi 11346,00 zł, zaś umowne odsetki z tytułu braku spłaty rat w terminie za każdy dzień zwłoki – 53,17 zł. Weksel został wypełniony dnia 13 stycznia 2023 r. na kwotę 11399,17 zł ( wypowiedzenie umowy k. 79, potwierdzenie doręczenia k.80, weksel k. 8 ).</p> <p> <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> i <span class="anon-block">J. D.</span> zawarli <span class="anon-block">umowę pożyczki nr (...)</span> z dnia 6 kwietnia 2022 r. w relacji przedsiębiorca – konsument ( bezsporne ).</p> <p>Powyższy stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zebranych w sprawie dokumentów powołanych powyżej. Żadna ze stron nie kwestionowała ich mocy dowodowej.</p> <p>Sąd zważył, co następuje:</p> <p>W ocenie Sądu, powództwo <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> nie zasługuje na uwzględnienie.</p> <p>Jak wskazano powyżej, powód <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> swoje roszczenie wywodzi z zobowiązania wekslowego – weksla <em> <!-- -->in blanco</em>. Weksel własny ( niezupełny ) wystawiony przez pozwaną <span class="anon-block">J. D.</span> stanowił formę zabezpieczenia wykonania zobowiązania wynikającego z <span class="anon-block">umowy pożyczki nr (...)</span> z dnia 6 kwietnia 2022 r.</p> <p>Istotą weksla <em> <!-- -->in blanco</em> jest jego niezupełność w chwili wydania go wierzycielowi wekslowemu ( remitentowi ), który został upoważniony do jego wypełnienia. Jednocześnie, zaakcentować należy istotną okoliczność, że do powstania zobowiązania wekslowego w przypadku weksla <em> <!-- -->in blanco</em> dojdzie wówczas, gdy wierzyciel ( remitent ) uzupełnił weksel w zakresie, w jakim był do tego upoważniony. Chociaż zobowiązanie z weksla jest – co do zasady zobowiązaniem abstrakcyjnym, to jednak reguła ta doznaje wyłomu w przypadku weksli <em> <!-- -->in blanco</em>, które uznawane są za kauzalne ( wyrok Sądu Najwyższego z 18 listopada 1970 r. w sprawie I Pr 407/70 ). W przypadku, zatem sporu pomiędzy wystawcą czy też poręczycielem weksla własnego <em> <!-- -->in blanco</em> i remitentem zobowiązany może podnosić zarówno zarzuty formalne dotyczące treści weksla jak i zarzuty osobiste wynikające ze stosunku podstawowego będącego przyczyną prawną zobowiązania wekslowego. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 ()">Prawo wekslowe</a> w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 (art. 10)">art. 10</a> wyraźnie dopuszcza wystawienie weksla <em> <!-- -->in blanco</em>. Z chwilą wydania weksla wierzycielowi dochodzi do zawarcia umowy skierowanej na powstanie zobowiązania wekslowego (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 2002 r. w sprawie V CKN 1514/00 ). Jest to umowa warunkowa, albowiem do powstania zobowiązania wekslowego dochodzi dopiero po ziszczeniu się warunku prawnego jakim jest wypełnienie weksla zgodnie z prawem. Czynności prawne, z których wnikają zobowiązania wekslowe mają charakter abstrakcyjny a zatem ich ważność nie zależy od istnienia lub prawidłowości stosunku podstawowego ( np. sprzedaż, pożyczka ). Same też nie określają celu gospodarczego lub społecznego wynikającego z nich przysporzenia. W razie zatem nieistnienia lub nieprawidłowości stosunku podstawowego dłużnikowi wekslowemu przyznaje się wobec kontrahenta tylko zarzut nienależnego świadczenia, a gdy sumę wekslową już zapłacił - roszczenie o zwrot nienależnego świadczenia. Oznacza to, iż jedynie wykazanie nieważności lub unieważnienie umowy będącej źródłem samego zobowiązania wekslowego jest jednoznaczne ze stwierdzeniem nieistnienia tego zobowiązania.</p> <p>Jak wskazano na wstępie, pozwana <span class="anon-block">J. D.</span> w zarzutach od nakazu zapłaty zakwestionowała ważność postanowień umownych z uwagi na treść klauzul abuzywnych w zakresie opłat prowizyjnej i przygotowawczej. Zakwestionowała wysokość naliczonych odsetek umownych wskazanych w umowie i harmonogramie spłaty oraz podniosła, że wypełnienie weksla <em> <!-- -->in blanco</em> nastąpiło niezgodnie z deklaracją wekslową. Dla rozstrzygnięcia sprawy niezbędne jest zatem ustalenie czy w ramach stosunku podstawowego istniało roszczenie <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> zabezpieczone wekslem i czy powód miał w konkretnych okolicznościach faktycznych, z uwagi na treść umowy i deklaracji wekslowej, uprawnienie do wypełnienia weksla określoną przez siebie kwotą ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 marca 2011 r. w sprawie II CSK 311/10 ).</p> <p>W pierwszej kolejności wskazać należy, że pozwana <span class="anon-block">J. D.</span> nie wskazała okoliczności uzasadniających uznanie weksla za nieważny; wystawiony przez nią weksel, uzupełniony przez powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>, zawiera wszystkie niezbędne elementy przewidziane przepisami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 ()">prawa wekslowego</a>. Powód przedstawił weksel pozwanej <span class="anon-block">J. D.</span> do wykupu zgodnie z deklaracją wekslową, wzywając ją pismem z dnia 15 grudnia 2022 r. do wykupu weksla w terminie 30 dni, wskazując jednocześnie wysokość zadłużenia. Wezwanie dostało doręczone pozwanej <span class="anon-block">J. D.</span> w dniu 21 grudnia 2022 r.; w wezwaniu wskazano miejsce, w którym znajduje się weksel. Podkreślić należy, że przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19360370282" title="Ustawa z dnia 28 kwietnia 1936 r. - Prawo wekslowe - Dz. U. z 1936 r. Nr 37, poz. 282 ()">prawa wekslowego</a> nie określają sposobu przedstawienia weksla do zapłaty. Przyjmuje się, że polega ono na okazaniu trasatowi lub wystawcy weksla własnego oryginału weksla wraz z wyraźnym lub dorozumianym wezwaniem do zapłaty i na gotowości wydania przy zapłacie weksla pokwitowanego przez posiadacza. W judykaturze wskazuje się, że wystarczające jest stworzenie wystawcy weksla własnego przez posiadacza weksla realnej możliwości zapoznania się z oryginałem weksla w miejscu jego płatności ( wyrok Sądu Najwyższego z dnia 31 marca 2006 r. w sprawie IV CSK 132/05 ).</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 485;art. 485 § 2)">art. 485 § 2 kpc</a> sąd wydaje również nakaz zapłaty przeciwko zobowiązanemu z weksla lub czeku należycie wypełnionego, których prawdziwość i treść nie nasuwają wątpliwości. W przypadku przejścia na powoda praw z weksla lub czeku, do wydania nakazu niezbędne jest również przedstawienie dokumentów uzasadniających roszczenie, o ile przejście tych praw na powoda nie wynika bezpośrednio z weksla lub czeku. Jeżeli dłużnikiem jest konsument, niezbędne jest przedstawienie wraz z pozwem umowy, z której wynika roszczenie zabezpieczone wekslem, wraz z deklaracją wekslową i załącznikami. W treści pozwu skierowanego przeciwko osobie fizycznej zamieszcza się oświadczenie o tym, czy roszczenie dochodzone pozwem powstało w związku z umową zawartą z konsumentem.</p> <p>Istotna jest zatem w niniejszej sprawie, nie tylko kwestia przedstawienia do wykupu weksla, uzupełnionego przez powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> w sposób zgodny z deklaracją wekslową, ale i analiza stosunku podstawowego łączącego powoda z pozwaną <span class="anon-block">J. D.</span>. Bezspornym jest, że strony łączyła umowa pożyczki w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 720)">art. 720 kc</a>, zgodnie z którym przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości. Umowa pożyczki podlega ogólnym przepisom prawa cywilnego ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 720;art. 721;art. 722;art. 723;art. 724)">art. 720 – 724 kc</a> ). Mają one zastosowanie zarówno w relacjach między osobami fizycznymi oraz w relacjach przedsiębiorca – konsument. W tym ostatnim przypadku zastosowanie mają ponadto przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 ()">ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim</a>, a jak wskazano powyżej, strony umowy pozostawały właśnie w tej relacji. Tym samym, sąd zobligowany była do oceny uprawnień powoda w kontekście <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1))">art. 385<sup> <!-- -->1 </sup>kc.</a> Stosownie do <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 1;art. 385(1) § 4)">art. 385<sup> <!-- -->1</sup> § 1 i § 4 kc</a> postanowienia umowy zawieranej z konsumentem nie wiążą go, jeżeli kształtują jego prawa i obowiązki w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami, rażąco naruszając jego interesy. Nie dotyczy to postanowień określających główne świadczenia stron, w tym cenę lub wynagrodzenie, jeżeli zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. Ciężar dowodu, że postanowienie zostało uzgodnione indywidualnie, spoczywa na tym, kto się na to powołuje. Zastrzeżono przy tym, że postanowienia określające główne świadczenia stron, takie jak cena lub wynagrodzenie, mogą zostać uznane za niedozwolone postanowienia umowne tylko wówczas, gdy zostały sformułowane w sposób jednoznaczny. W celu ustalenia, czy konkretne postanowienie umowne należy kwalifikować jako „nieuzgodnione indywidualnie”, należy zbadać, czy konsument miał na treść danego postanowienia „rzeczywisty wpływ” ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 385(1);art. 385(1) § 3;art. 385(1) § 3 zd. 1)">art. 385<sup> <!-- -->1 </sup>§ 3 zd. 1 kc</a> ). W szczególności ustawodawca zwraca uwagę na niebezpieczeństwo „nieuzgodnionego indywidualnie” charakteru postanowienia umowy przejętego z wzorca umownego. Kontroli podlegają zatem nieuzgodnione indywidualnie: postanowienia umowne przejęte z wzorca umownego bądź też nie ( w przypadku umowy zawartej bez użycia wzorca umownego chodzi o te, które nie były przez strony negocjowane ) oraz postanowienia wzorców umownych.</p> <p>Ciężar dowodu spoczywa oczywiście na tym, kto z okoliczności indywidualnego uzgodnienia treści postanowienia lub braku takiego uzgodnienia wyciąga skutki prawne ( <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6 kc</a> ). W sporze wynikłym w obrocie konsumenckim to najczęściej przedsiębiorcy zależy na wykazaniu faktu indywidualnego uzgodnienia.</p> <p>W uchwale z dnia 27 października 2021 r. wydanej w sprawie III CZP 43/20, którą sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela, Sąd Najwyższy wskazał, że, w przypadku umowy pożyczki świadczeniem głównym po stronie pożyczkobiorcy są odsetki kapitałowe i za opóźnienie, nie jest nim natomiast wynagrodzenie prowizyjne. Zastrzeżenie to, ma zastosowanie również do opłaty przygotowawczej.</p> <p>Wskazać również należy na treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 36 a)">art. 36a ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim</a>, określająca maksymalne pozaodsetkowe koszty kredytu konsumenckiego. Celem tego przepisu jest zabezpieczenie przed nakładaniem na konsumentów nadmiernych obowiązków finansowych, co oznacza, że przedsiębiorca domagający się pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego powinien wskazać na zindywidualizowane okoliczności usprawiedliwiające naliczenie tychże kosztów w żądanej wysokości. Zarówno w orzecznictwie europejskim, jak i krajowym wskazano, że określenie w prawie krajowym maksymalnego pułapu pozaodsetkowych kosztów kredytu konsumenckiego nie wyłącza z zakresu kontroli sądowej kosztów naliczonych w granicach nieprzekraczających tego pułapu ( wyrok <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 3 września 2020 r. w sprawie C-84/19, wyrok <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 26 marca 2020 r. w sprawie C-779/18, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 26 października 2021 r. w sprawie III CZP 42/20, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2021 r. w sprawie III CZP 43/20 ).</p> <p>Wskazać należy, że suma prowizji pożyczkodawcy wraz z opłatą przygotowawczą i prowizją pośrednika wynosi 100 % całkowitej kwoty pożyczki, a przy uwzględnieniu odsetek umownych, nawet ją przewyższa ( 146 % ). Pozwana <span class="anon-block">J. D.</span> zgodnie z umową zobowiązana jest zatem do zwrotu kwoty ponad dwukrotnie wyższej tj. kwoty 13176,00 zł. W toku procesu pozwana <span class="anon-block">J. D.</span> podniosła zarzuty zakresie obciążających ją opłat prowizyjnych i opłaty przygotowawczej. Pomimo tego, powód nie wyjaśnił zasad ustalania tych opłat w wysokości również maksymalnej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim. Dodać również należy, że przy uznaniu prawidłowości wypowiedzenia umowy pożyczki, powód nie wyjaśnił, na jakiej podstawie domaga się ich zapłaty w pełnej wysokości. Podobne uwagi odnieść należy do opłaty przygotowawczej w wysokości 340,00 zł. W ocenie sądu, uznać zatem należy, że wysokość prowizji oraz opłaty przygotowawczej zostały ustalone w sposób dowolny, z uwzględnieniem jedynie górnej granicy kosztów określonej w przepisie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 (art. 36 a)">art. 36a ustawy z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim</a>, co oznacza, że wskazane postanowienia umowy łączącej strony mają charakter klauzul niedozwolonych ( abuzywnych ).</p> <p>Zdaniem sądu, oznacza to tym samym, że pozwana <span class="anon-block">J. D.</span> zobowiązana jest do zapłaty na rzecz powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> tytułem zwrotu pożyczki z dnia 6 kwietnia 2022 r. – kapitału pożyczki tj. kwoty 5350,00 zł oraz odsetek umownych w wysokości 13,98 % w skali roku. Przy zastosowaniu zasad spłaty kredytu wynikających z umowy: spłata w 36 miesięcznych ratach równych, uznać należy, że pozwaną <span class="anon-block">J. D.</span>, zgodnie z umową, obciąża obowiązek zapłaty kwoty łącznie 6580,72 zł, w tym 5350,00 zł – kapitał oraz 1230,72 zł – odsetki umowne, przy założeniu wysokości raty w wysokości 182,80 zł, w której wysokość części kapitałowej raty rośnie, zaś części odsetkowej maleje. Harmonogram spłat możliwy jest do ustalenia przy użyciu ogólnodostępnych kalkulatorów kredytowych:</p> <p>1.  rata 182,79 zł, w tym 120,46 - kapitał, 62,33 – odsetki</p> <p>2.  rata 182,80 zł, w tym 121,88 - kapitał, 60,92 – odsetki</p> <p>3.  rata 182,80 zł, w tym 123,30 - kapitał, 59,50 – odsetki</p> <p>4.  rata 182,80 zł, w tym 124,73 - kapitał, 58,07 – odsetki</p> <p>5.  rata 182,80 zł, w tym 126,19 - kapitał, 56,61 – odsetki</p> <p>6.  rata 182,80 zł, w tym 127,66 - kapitał, 55,14 – odsetki</p> <p>7.  rata 182,79 zł, w tym 129,13 - kapitał, 53,66 – odsetki</p> <p>8.  rata 182,79 zł, w tym 130,65 - kapitał, 52,15 – odsetki</p> <p>9.  rata 182,80 zł, w tym 132,17 - kapitał, 50,63 – odsetki</p> <p>10.  rata 182,80 zł, w tym 133,71 - kapitał, 49,09 - odsetki</p> <p>11.  rata 182,80 zł, w tym 135,27 - kapitał, 47,53 – odsetki</p> <p>12.  rata 182,80 zł, w tym 136,84 - kapitał, 45,96 – odsetki</p> <p>13.  rata 182,79 zł, w tym 138,43 - kapitał, 44,36 – odsetki</p> <p>14.  rata 182,80 zł, w tym 140,05 - kapitał, 42,75 – odsetki</p> <p>15.  rata 182,80 zł, w tym 141,68 - kapitał, 41,12 – odsetki</p> <p>16.  rata 182,80 zł, w tym 143,33 - kapitał, 39,47 – odsetki</p> <p>17.  rata 182,80 zł, w tym 145,00 - kapitał, 37,80 – odsetki</p> <p>18.  rata 182,80 zł, w tym 146,69 - kapitał, 36,11 – odsetki</p> <p>19.  rata 182,79 zł, w tym 148,39 - kapitał, 34,40 – odsetki</p> <p>20.  rata 182,80 zł, w tym 150,13 - kapitał, 32,67 – odsetki</p> <p>21.  rata 182,80 zł, w tym 151,88 - kapitał, 30,92 – odsetki</p> <p>22.  rata 182,80 zł, w tym 153,65 - kapitał, 29,15 – odsetki</p> <p>23.  rata 182,80 zł, w tym 155,44 - kapitał, 27,36 – odsetki</p> <p>24.  rata 182,80 zł, w tym 157,25 - kapitał, 25,55 – odsetki</p> <p>25.  rata 182,79 zł, w tym 159,07 - kapitał, 23,72 – odsetki</p> <p>26.  rata 182,80 zł, w tym 160,93 - kapitał, 21,87 – odsetki</p> <p>27.  rata 182,80 zł, w tym 162,81 - kapitał, 19,99 – odsetki</p> <p>28.  rata 182,80 zł, w tym 164,70 - kapitał, 18,10 – odsetki</p> <p>29.  rata 182,80 zł, w tym 166,62 - kapitał, 16,18– odsetki</p> <p>30.  rata 182,80 zł, w tym 168,56 - kapitał, 14,24 – odsetki</p> <p>31.  rata 182,79 zł, w tym 170,52 - kapitał, 12,27 – odsetki</p> <p>32.  rata 182,80 zł, w tym 172,51 - kapitał, 10,29 – odsetki</p> <p>33.  rata 182,80 zł, w tym 174,52 - kapitał, 8,28 – odsetki</p> <p>34.  rata 182,80 zł, w tym 176,56 - kapitał, 6,24 – odsetki</p> <p>35.  rata 182,80 zł, w tym 178,61 - kapitał, 4,19 – odsetki</p> <p>36.  rata 182,78 zł, w tym 180,68 - kapitał, 2,10 – odsetki.</p> <p>Bezspornym jest, że pozwana <span class="anon-block">J. D.</span> dotychczas spłaciła z tytułu pożyczki kwotę 1850,00 zł, co – zgodnie z harmonogramem po modyfikacji w związku z wyeliminowaniem abuzywnych postanowień umowy – oznacza, że spłaciła 10 rat oraz część raty jedenastej. Zrealizowała więc umowę w zakresie rat płatnych do marca 2023 r. Umowa pożyczki mogła być zatem wypowiedziana pozwanej <span class="anon-block">J. D.</span> przez powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> w maju 2023 r. pod warunkiem uprzedniego wezwania jej do zapłaty zaległej raty w terminie 7 dni. W dacie wezwania do zapłaty ( 22 listopada 2022 r. ) oraz wypowiedzenia umowy pożyczki ( 21 grudnia 2022 r. ) pozwana <span class="anon-block">J. D.</span>, zgodnie z harmonogramem wskazanym powyżej, nie pozostawała w opóźnieniu w spłacie pożyczki, tak więc zarówno wezwanie do zapłaty, jak i wypowiedzeniu umowy nie mogły wywołać skutku prawnego, co oznacza, że umowa pożyczki nie została skutecznie wypowiedziana. Nie nastąpił zatem skutek w postaci postawienia kwoty pożyczki w stan natychmiastowej wykonalności. Brak było zatem podstaw, w świetle zapisów deklaracji wekslowej, do uzupełnienia weksla przez powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>. Podkreślić należy, że powodowi przysługuje roszczenie o zapłatę zaległych rat pożyczki w terminach wymagalności określonych w harmonogramie umowy. Powód może również dokonać prawidłowego wypowiedzenia umowy.</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 493;art. 493 § 4)">art. 493 § 4 kpc</a>, jeżeli zachodzą podstawy do odrzucenia pozwu lub umorzenia postępowania, sąd z urzędu postanowieniem uchyla nakaz zapłaty i wydaje odpowiednie rozstrzygnięcie. W innym przypadku sąd wydaje wyrok, którym w całości lub części utrzymuje nakaz zapłaty w mocy albo go uchyla i orzeka o żądaniu pozwu.</p> <p>Jak wskazano powyżej, w ocenie sądu, wypowiedzenie umowy pożyczki przez powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span> było w stosunku do pozwanej <span class="anon-block">J. D.</span> bezskuteczne. Uzupełnienie zatem weksla przez powoda nastąpiło niezgodnie z postanowieniami deklaracji wekslowej.</p> <p>Z tych względów nakaz zapłaty z dnia 30 maja 2023 r. wydany w postępowaniu nakazowym w sprawie I Nc 336/23 podlega uchyleniu należało uchylić, zaś powództwo oddaleniu. W zaistniałej sytuacji oddalenie powództwa nie zamyka powódce drogi do domagania się zapłaty bieżących rat pożyczki w terminach wymagalności określonych dla poszczególnych rat w umowie, czy rozważenia ponownego (prawidłowego) wypowiedzenia umowy.</p> <p>O kosztach procesu Sąd orzekł na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98;art. 98 § 1)">art. 98 § 1 kpc</a>, obciążając obowiązkiem ich zwrotu na rzecz pozwanej <span class="anon-block">J. D.</span> powoda <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> w <span class="anon-block">W.</span>. Koszty procesu podlegające zwrotowi w łącznej kwocie 4163,00 zł obejmują: 563,00 zł tytułem opłaty sądowej od zarzutów od nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym oraz 3600,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, Wysokość kosztów zastępstwa procesowego sąd ustalił stosownie przepisów rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych, przy uwzględnieniu wskazanej wartości przedmiotu sporu.</p> </div>