V U 840/18

<p> <strong> <!-- -->Sygn. akt V U 840/18</strong> </p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 12 grudnia 2018 r.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy w Kaliszu V Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych</strong> </p> <p>w składzie :</p> <p>Przewodniczący SSO Ewa Nowakowska</p> <p>Protokolant st. sekr. sądowy Alina Kędzia</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2018 r. w Kaliszu</p> <p>odwołania <span class="anon-block">P. K.</span> </p> <p>od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span> </p> <p>z dnia 22 sierpnia 2018r. i 26 października 2018 r. Nr <span class="anon-block"> (...)</span> </p> <p>w sprawie <span class="anon-block">P. K.</span> </p> <p>przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span> </p> <p>o rekompensatę</p> <p>1.  zmienia zaskarżoną decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span> z dnia 26 października 2018 r. znak <span class="anon-block"> (...)</span> w ten sposób, że przyznaje <span class="anon-block">P. K.</span> prawo do rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach do emerytury poczynając od 01 lipca 2018r,</p> <p>2.  umarza postępowanie w przedmiocie decyzji z 22 sierpnia 2018r.</p> <p>3.  zasądza od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span> na rzecz <span class="anon-block">P. K.</span> kwotę 180zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>Decyzja z dnia 26.10.2018r. uchylająca decyzję z dnia 22.08.2018r. Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span> przyznał emeryturę <span class="anon-block">P. K.</span> jednocześnie omawiając mu prawa do rekompensaty z tytułu wykonywania pracy w warunkach szczególnych z uwagi na to, że nie udowodnił co najmniej 15 lat pracy w szczególnych warunkach do dnia 31.12.2008r., skoro co do okresu od 1.10.1977r do 31.10.1993r. nie przedłożył świadectwa spełniającego wymogi formalne.</p> <p>W odwołaniu od tych decyzji <span class="anon-block">P. K.</span> domagał się przyznania rekompensaty za ponad 15 lat pracy w szczególnych warunkach na stanowisku kierowcy samochodu ciężarowego powyżej 3,5 ton.</p> <p>Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w <span class="anon-block">O.</span> wniósł o oddalenie odwołania.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong> </p> <p> <span class="anon-block">P. K.</span> <span class="anon-block">urodził się w dniu (...)</span> </p> <p>W dniu 30.07.2018r. wystąpił o emeryturę i prawo do tego świadczenia uzyskał od 1.07.2018r., to jest od miesiąca złożenia wniosku.</p> <p>Jednocześnie z wnioskiem o emeryturę wystąpił o przyznanie rekompensaty z tytułu pracy w szczególnych warunkach.</p> <p>Odwołujący się od 1.08.1968r. do 10.01.1973r. pracował w Warsztacie stolarsko-kołodziejskim <span class="anon-block">C. M.</span> najpierw jako uczeń a od 1.11.1971r. jako stażysta - czeladnik Następnie od 22.01.1973r. do 30.06.1977r. zatrudniony był jako stolarz w <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">K.</span> W trakcie tego zatrudnienia, w 1973r. zastał powołany do zasadniczej służby wojskowej, a podczas jej odbywania zdobył uprawnienia kierowcy.</p> <p>W okresie od 1.10.1977r. do 31.10.1993r. odwołujący się zatrudniony był w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> w <span class="anon-block">K.</span>, Oddział w <span class="anon-block">K.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span>. Obecnie jest to <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwo (...) s.a.</span> w <span class="anon-block">K.</span>.</p> <p> <span class="anon-block">P. K.</span> zatrudniony tam był od początku jako kierowca.</p> <p>Z pracy został zwolniony z przyczyn ekonomicznych i od 2.11.1993r. do 04.12.1994r. zarejestrowany był jako bezrobotny, a pod 16.12.1995r. podlegał ubezpieczeniu rolniczemu.</p> <p>W aktach osobowych z <span class="anon-block"> przedsiębiorstwa (...)</span> nie wynika jakiego rodzaju pojazdem kierował. W świadectwie pracy w szczególnych warunkach z dnia 05.10.1994r. podano jednak, że pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodu ciężarowego na stanowisku wymienionym w wykazie A dział VIII pkt 2 (k 8 akt ZUS)</p> <p>W oparciu o zeznania świadków <span class="anon-block">J. G.</span> i <span class="anon-block">J. Ś.</span> Sąd ustalił, że odwołujący się podczas całego zatrudnienia w <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwie (...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span> pracował jako kierowca samochodu ciężarowego <span class="anon-block">(...)</span>, o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 ton.</p> <p>Zakład zajmował się budową i remontami dróg, a w okresie zimowym zapewniał utrzymanie przejezdności na drogach regionu. Na wyposażeniu zakładu były wyłącznie duże samochody ciężarowe oraz pługi, spychacze.</p> <p>Odwołujący się przewoził <span class="anon-block"> (...)</span> materiały jak żwir, piasek, tłuczeń przeznaczone na budowę i remonty dróg, a w okresie zimowym zajmował się odśnieżaniem, prowadząc pług i piaskarkę. Pracował w ten sposób stale i w pełnym wymiarze czasu pracy. Poza godzinami jako kierowca autobusu zakładowego rozwoził pracowników z pracy do domów.</p> <p> <em> <!-- -->(Dowód- zeznania świadków <span class="anon-block">J. G.</span> od 9 do 12 min nagrania rozprawy z 28.11.2018r. oraz <span class="anon-block">J. Ś.</span> od 16 do 20 min.)</em> </p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Zgodnie z definicją ustawową z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 2;art. 2 pkt. 5)">art.2 pkt. 5 ustawy z dnia 19 grudnia 2008r. o emeryturach pomostowych</a> (Dz.U. 2017 poz. 664 t. j. ze zm.) rekompensata jest odszkodowaniem za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze dla osób, które nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.</p> <p>Przesłanki przedmiotowego świadczenia są sprecyzowane w art. 21, art.22 i art. 23 ust. 2 ustawy pomostowej.</p> <p>Zgodnie z powołanymi przepisami rekompensata przysługuje ubezpieczonemu urodzonemu po dniu 31 grudnia 1948r., który ma okres pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze w rozumieniu przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS, wynoszący co najmniej 15 lat do dnia 31 grudnia 2008r. Jednocześnie ust. 2 art. 21 precyzuje przesłankę negatywną, stanowiąc, iż rekompensata nie przysługuje osobie, która nabyła prawo do emerytury na podstawie przepisów ustawy o emeryturach i rentach z FUS.</p> <p>Powyższe oznacza, iż dla ustalenia prawa do rekompensaty konieczne jest wykazanie określonego charakteru pracy ubezpieczonego pracownika w rozumieniu art. 32 ustawy o emeryturach i rentach z FUS w wymiarze co najmniej 15 lat do dnia 31 grudnia 2008r., przy jednoczesnym braku możliwości uzyskania prawa do emerytury pomostowej lub prawa emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze na skutek zmiany stanu prawnego wprowadzonego <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 ()">ustawą o emeryturach pomostowych</a>. Podnieść należy, iż dla właściwej interpretacji przesłanki negatywnej z ar. 21 <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (ust. 2)">ust. 2 ustawy o emeryturach pomostowych</a> istotne znaczenie ma treść art. 2 pkt. 5 powołanej ustawy.</p> <p>Opierając się na brzmieniu literalnym art. 21 ust. 2 ustawy należałoby uznać, iż każdej osobie, która uzyskała prawo do emerytury na podstawie ustawy z dnia 17 grudnia 1998r. o emeryturach i rentach z FUS nie przysługuje rekompensata. Natomiast celem wprowadzonej rekompensaty jest zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20082371656" title="Ustawa z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych - Dz. U. z 2008 r. Nr 237, poz. 1656 (art. 2;art. 2 pkt. 5)">art. 2 pkt. 5 ustawy o emeryturach pomostowych</a> zapewnienie pracownikom uzyskania odszkodowania za utratę możliwości nabycia prawa do wcześniejszej emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub o szczególnym charakterze, którzy nie nabędą prawa do emerytury pomostowej.</p> <p>W rozpoznawanej sprawie organ rentowy nie uwzględniał roszczenia o rekompensatę tylko z uwagi na braki formalne świadectwa pracy w szczególnych warunkach z <span class="anon-block"> Przedsiębiorstwa (...)</span>&gt;</p> <p>Z zasady okresy pracy w szczególnych warunkach stwierdza zakład pracy na podstawie posiadanej dokumentacji w świadectwie wykonywania pracy w szczególnych warunkach, ale w razie braku możliwości uzyskania dokumentu od zakładu pracy możliwe jest wykazywanie pracy w szczególnych warunkach wszelkimi innymi dowodami. Spór o zakwalifikowanie pracy do wykonywanej w szczególnych warunkach odbywa się w trybie ustalenia prawa do świadczenia przed sądem w ramach odwołania od decyzji organu rentowego.</p> <p>Utrwalone jest już w orzecznictwie, że o zakwalifikowaniu pracy na danym stanowisku do pracy w szczególnych warunkach decyduje nie tyle nazwa stanowiska, co rzeczywisty charakter pracy.</p> <p>Omówiony wyżej materiał dowodowy pozwala w ocenie Sądu na przyjęcie, że odwołujący się do dnia 31.12.2008r. ponad 15 lat pracował stale i w pełnym wymiarze czasu pracy jako kierowca samochodu ciężarowego o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 ton.</p> <p>Stanowisko kierowcy samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 tony ujęte jest w dziale VIII pkt. 2 wykazu A stanowiącego załącznik przytoczonego wyżej <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19830080043" title="Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze - Dz. U. z 1983 r. Nr 8, poz. 43 ()">rozporządzenia Rady Ministrów z 7.02.1983r. w sprawie wieku emerytalnego oraz wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze</a> (Dz.U. Nr 8 poz.43 ze zmianami)</p> <p>Definicję ustawową, , pracy w szczególnych warunkach" zawiera art.32 ust 2 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.</p> <p>Zgodnie z tym przepisem za pracowników zatrudnionych w szczególnych warunkach uważa się pracowników zatrudnionych przy pracach o znacznej szkodliwości dla zdrowia oraz o znacznym stopniu uciążliwości lub wymagających wysokiej sprawności psychofizycznej ze względu na bezpieczeństwo własne lub otoczenia&gt; Praca taka to ta, w której pracownik w sposób znaczny jest narażony na niekorzystne dla zdrowia czynniki. Np. praca w natężeniu na hałas ponadnormatywny, praca w zapyleniu, w oparach chemicznych, w wysokich temperaturach lub zmiennych warunkach atmosferycznych. Pracę taką pracownik musi wykonywać stale i w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym na danym stanowisku.</p> <p>Motyw przyświecający ustawodawcy w stworzeniu instytucji przewidzianej w art.32 w/w ustawy opiera się na założeniu, że praca wykonywana w szczególnych warunkach stale i w pełnym wymiarze czasu pracy przyczynia się do szybszego obniżenia wydolności organizmu i osoba taka ma prawo do wcześniejszej emerytury niż pozostali ubezpieczeni.</p> <p>W ocenie Sądu w odniesieniu do kierowców samochodów ciężarowych o dopuszczalnym ciężarze całkowitym powyżej 3,5 ton nie ma znaczenia jakiego typu materiały przewozili, dla jakiej branży były przeznaczone, bo uciążliwość, trudność pracy wynika z rozmiaru kierowanego pojazdu, a nie z rodzaju przewożonego ładunku. Zdaniem Sądu w stosunku do tych pracowników nie ma zastosowania orzecznictwo odnoszące się do branżowych wykazów. Przyjmując nawet jednak że ma, to kierowcy przemieszczając się po drogach publicznych i przewożąc ładunki pracowali w szeroko rozumianym transporcie.</p> <p>W tym stanie rzeczy uznać należy, że <span class="anon-block">P. K.</span> wykazał ponad 15 lat pracy w szczególnych warunkach, nie uzyskał prawa do emerytury wcześniejszej ani pomostowej, zatem nabył prawo do rekompensaty przy przyznanej mu emeryturze od daty nabycia świadczenia czyli od 1.07.2018r.</p> <p>Zaskarżona decyzja podlegała więc zmianie i zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 477(14);art. 477(14) § 2)">art. 477^{<!-- -->14} § 2 k.p.c.</a> orzeczono jak w pkt 1wyroku.</p> <p>Orzeczenie w pkt 2 wyroku dotyczy uchylonej, wycofanej z obrotu prawnego decyzji z 28.06.2018r. i wynika z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 355;art. 355 § 1)">art. 355§ 1 k.p.c.</a> </p> <p>Zawarte w pkt 2 wyroku orzeczenie o kosztach zastępstwa procesowego wynika z treści <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 102)">102 k.p.c.</a> oraz § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22.70.2015r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2015 poz. 1804 ze zm.).</p> <p>Zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu, skoro odwołujący się w toku procesu był reprezentowany przez radcę prawnego, a strona przegrywająca jest zobowiązana zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw, zatem należało zasądzić od organu rentowego koszty zastępstwa procesowego w aktualnej stawce dla spraw o świadczenie z ubezpieczenia społecznego.</p> </div>