Ppolska.starec← UrzadnikZaloguj

VIII Ka 593/18

Sądy powszechne2018-12-12
Sygnatura
VIII Ka 593/18
Data orzeczenia
2018-12-12
Rodzaj
REASONS

Podstawa prawna

Treść orzeczenia

<p> <strong> <!-- -->1. Sygn. akt VIII Ka 593/18</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->a.a.WYROK</strong> </p> <p> <strong> <!-- -->W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</strong> </p> <p>Dnia 12 grudnia 2018 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Białymstoku VIII Wydział Karny Odwoławczy w składzie:</p> <p>Przewodniczący <strong> <!-- --> SSO Przemysław Wasilewski </strong> </p> <p>Protokolant Iwona Ostaszewska</p> <p>przy udziale Prokuratora Marka Maliszewskiego oraz oskarżyciela publicznego z <span class="anon-block">(...)</span> Urzędu Celno-Skarbowego w <span class="anon-block">B.</span> Tomasza Grochockiego </p> <p>po rozpoznaniu w dniu 06 grudnia 2018 roku</p> <p>sprawy <span class="anon-block">P. C. (1)</span> </p> <p>oskarżonego o czyn z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 107;art. 107 § 1)">art. 107 § 1 k.k.s.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 9;art. 9 § 3)">art. 9 § 3 k.k.s.</a>;</p> <p>na skutek apelacji wniesionych przez Naczelnika <span class="anon-block">(...)</span> Urzędu Celno-Skarbowego w <span class="anon-block">B.</span> oraz Prokuratora</p> <p>od wyroku Sądu Rejonowego w Białymstoku</p> <p>z dnia 11 maja 2018 roku, sygnatura akt III K 281/18</p> <p> <strong> <!-- -->Zaskarżony wyrok uchyla i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania. </strong> </p> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <span class="anon-block">P. C. (1)</span> został oskarżony o to, że pełniąc funkcję Prezesa Zarządu w Spółce z o.o. <span class="anon-block">(...)</span>z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> i będąc z tego tytułu na podstawie przepisów prawa osoba upoważnioną i zobowiązaną do prowadzenia spraw gospodarczych tejże Spółki urządzał w celach komercyjnych w okresie od dnia 1.03.2016 r. 8.04.2016 r. w lokalu <span class="anon-block">(...)</span>przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> na urządzeniach o nazwie <span class="anon-block">(...)</span> o nr <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, do których Spółka posiadała prawo dysponowania jak właściciel, gry hazardowe o charakterze losowym, w których występują wygrane rzeczowe w postaci punktów pozwalające na prowadzenie nowych gier poprzez wykorzystanie wygranych punktów uzyskanych w poprzednich grach oraz możliwości zamiany zdobytych punktów na środki pieniężne i dokonania ich wypłaty bezpośrednio z automatu za pomocą urządzenia wypłacającego tzw. <span class="anon-block">(...)</span>, wbrew przepisom <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 (art. 6;art. 6 ust. 1;art. 14;art. 14 ust. 1)">art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych</a>, tj. czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 107;art. 107 § 1)">art. 107 § 1 kks</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 9;art. 9 § 3)">art. 9 § 3 kks</a>.</p> <p>Sąd Rejonowy w Białymstoku III Wydział Karny w Białymstoku wyrokiem z dnia 11 maja 2018 r. wydanym w sprawie o sygn. akt III K 281/18 uniewinnił oskarżonego <span class="anon-block">P. C. (2)</span> od popełnienia zarzuconego mu czynu (pkt I.); zwrócił interwenientowi <span class="anon-block">(...)</span> Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w <span class="anon-block">K.</span> dowody rzeczowe zapisane w wykazie dowodów rzeczowych nr <span class="anon-block">(...)</span> pod pozycjami <span class="anon-block">(...)</span>na karcie 276 akt sprawy (pkt II.); stwierdził, iż koszty procesu ponosi Skarb Państwa (pkt III.) oraz zasądził od Skarbu Państwa na rzecz oskarżonego kwotę 1872 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego (pkt IV.)</p> <p>Apelację od powyższego wyroku złożyli Naczelnik <span class="anon-block">(...)</span> Urzędu Celno–Skarbowego w <span class="anon-block">B.</span> oraz prokurator.</p> <p>Naczelnik Urzędu Skarbowego zaskarżył ww. wyrok w całości na niekorzyść oskarżonego zarzucając orzeczeniu:</p> <p>1.  obrazę przepisów prawa materialnego, a mianowicie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 30;art. 30 § 5)">art. 30 § 5 kks</a> poprzez jego niezastosowanie prowadzące do braku orzeczenia przepadku na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych zabezpieczonych w sprawie w postaci automatów do gry o nazwie <span class="anon-block">(...)</span> o nr <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, kluczy do nich jak również środków pieniężnych w nich ujawnionych;</p> <p>2.  obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 kpk</a>, poprzez dowolne a nie swobodne przyjęcie, iż z uwagi na fakt, że oskarżony dysponuje opinią z dnia 23.07.2013 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydaną przez <span class="anon-block"> Instytut (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>, to w momencie zawarcia umowy na wstawienie automatów nie musi ubiegać się o uruchomienie punktu gier na automatach w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>, podczas gdy dysponowanie taką opinią z negatywnym wynikiem badań nie przesądza, że automaty o nazwie <span class="anon-block">(...)</span> o nr <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, oraz <span class="anon-block"> (...)</span>, nie podlegają pod regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>;</p> <p>3.  błąd w ustaleniach faktycznych stanowiący konsekwencję obrazy przepisów postępowania, a przez to mający wpływ na treść wyroku, poprzez przyjęcie, iż oskarżonemu nie można przypisać odpowiedzialności za naruszenie dyspozycji czynu opisanego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 107;art. 107 § 1)">art. 107 § 1 kks</a>, albowiem nie miał on świadomości urządzania gier hazardowych, bowiem dysponował opinią techniczną z dnia 23.07.2013 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydaną przez <span class="anon-block"> Instytut (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>, z której wynikało, iż oprogramowanie użyte w zabezpieczonych urządzeniach nie ma elementów losowości, podczas gdy:</p> <dl> <dt>-</dt> <dd> <p>opinia ta nie stanowi o tym, czy zabezpieczone automaty nie mogły zostać uznane za automaty do gier w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>;</p> </dd> <dt>-</dt> <dd> <p>uprawnienie dot. kwalifikacji gier, zgodnie z art. 2 ust. 6 tejże ustawy, przysługuje wyłącznie ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, a oskarżony nie występował o wydanie takiej decyzji.</p> </dd> </dl> <p>Mając powyższe na względzie Naczelnik <span class="anon-block">(...)</span> Urzędu Celno-Skarbowego w <span class="anon-block">B.</span> wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p>Prokurator również zaskarżył powyższy wyrok w całości, co do winy na niekorzyść oskarżonego zarzucając powyższemu orzeczeniu:</p> <p>- obrazę przepisów prawa procesowego mającą wpływ na treść wyroku, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 4)">art. 4 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 kpk</a>, <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 410)">art. 410 kpk</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 424;art. 424 § 1)">art. 424 § 1 kpk</a> polegającą na przekroczeniu granic swobodnej oceny zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego poprzez przyjęcie w sposób sprzeczny z zasadami prawidłowego rozumowania, wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, że oskarżony dysponując opinią z dnia 23.07.2013 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydana przez <span class="anon-block"> Instytut (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>, w momencie zawarcia umowy na wstawienie automatów nie musiał ubiegać się o uruchomienie punktu gier na automatach w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>, gdyż nie można było zakładać, że z całą pewnością oferowane gry zawierały element losowości lub oskarżony miał tego świadomość bądź co najmniej się z tym godził, podczas gdy dysponowanie taką opinią z negatywnym wynikiem badań nie przesądzało, że automaty o nazwie <span class="anon-block">(...)</span> o nr <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span> nie podlegają pod regulację <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>, a materiał dowodowy zgromadzony w sprawie jednoznacznie wskazuje, że oskarżony przed rozpoczęciem działalności nie występował do Ministra Finansów w trybie art. 2 ust. 6 o rozstrzygnięcie w drodze decyzji czy dana gra jest grą losową czy grą na automacie w rozumieniu tej ustawy;</p> <p>- błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia mający wpływ na treść orzeczenia poprzez wysnucie błędnego wniosku na podstawie poczynionych ustaleń, że oskarżony <span class="anon-block">P. C. (1)</span> będąc w posiadaniu opinii technicznej nie musiał ubiegać się o uruchomienie lokalu <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>, jako punktu do gier na automatach w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a> oraz niesłusznym uznaniu niekompletności opinii biegłych <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">B.</span>, co doprowadziło do uniewinnienia oskarżonego, jakkolwiek z ustalonych przez Sąd okoliczności działania tego oskarżonego należało wysnuć wniosek, że co najmniej przewidywał i godził się będąc osobą upoważnioną i zobowiązaną do prowadzenia spraw gospodarczych na urządzanie gier hazardowych o charakterze losowym w lokalu <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> wbrew przepisom <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>;</p> <p>- obrazę przepisów prawa procesowego mającą wpływ na treść wyroku, tj. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 366;art. 366 § 1)">art. 366 § 1 kpk</a> poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy wskutek niepełnego wykorzystania przeprowadzonego dowodu z opinii biegłych <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">B.</span>, zaniechanie powołania kolejnych biegłych, mimo, że chodziło o okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i wymagające wiadomości specjalnych, a na sądzie ciążył obowiązek dążenia do prawdy.</p> <p>W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</strong> </p> <p>Obie apelacje są zasadne o tyle, o ile doprowadziły do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi Rejonowemu w Białymstoku do ponownego rozpoznania.</p> <p>Powodem takiego rozstrzygnięcia jest podzielenie argumentacji zaprezentowanej w obu apelacjach wskazującej na poczynienie przez Sąd I Instancji błędnych ustaleń faktycznych polegających w szczególności na przyjęciu, że oskarżonemu nie można przypisać odpowiedzialności za naruszenie dyspozycji czynu opisanego w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 107;art. 107 § 1)">art. 107 § 1 k.k.s.</a>, albowiem nie miał on świadomości urządzania gier hazardowych, gdyż dysponował opinią techniczną z dnia 23 lipca 2013 r. nr <span class="anon-block"> (...)</span> wydaną przez <span class="anon-block"> Instytut (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> (k. 312-315), z której wynikało, iż oprogramowanie użyte w zabezpieczonych urządzeniach nie ma elementów losowości. Powyższe ustalenie stanowiło podstawę dowolnej, bo niepełnej oceny materiału dowodowego Sądu Rejonowego, który trzon swoich rozważań oparł na wnioskach wynikających jedynie z tej opinii, pomijając to, że opinia ta dotyczy oprogramowania typu <span class="anon-block"> (...)</span>, a nie konkretnego urządzenia z kompletnym oprogramowaniem. Już na pierwszy rzut oka na pierwszej stronie opinii są poważne nieścisłości i brak precyzji, ponieważ z jednej strony Instytut wydaje opinię techniczną nr <span class="anon-block"> (...)</span> z dnia 23 lipca 2013 r. o zgodności badanego urządzenia z wymogami <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20120590312" title="Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier - Dz. U. z 2012 r. Nr 59, poz. 312 ()">Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 9 marca 2012 r. w sprawie szczegółowych warunków rejestracji i eksploatacji automatów i urządzeń do gier</a>, by w chwilę później zmienić obiekt badania na „Oprogramowanie <span class="underline"> <!-- --> typu</span> <span class="anon-block">(...)</span>. Zatem opinia techniczna rozstrzygała wyłącznie o zgodności oprogramowania <span class="underline"> <!-- --> typu</span> <span class="anon-block">(...)</span> z wymogami rozporządzenia. Na jej podstawie nie można nawet wyciągnąć wniosków, że badanie oprogramowanie <span class="underline"> <!-- --> typu </span> <span class="anon-block">(...)</span> i oprogramowanie <span class="anon-block">(...)</span> na każdym zabezpieczonym w sprawie urządzeniu jest tożsame. Poza tym z dowodów zgromadzonych w sprawie wynika, iż prócz programu <span class="anon-block">(...)</span> każde z urządzeń było wyposażone w inne oprogramowanie, co wysoce prawdopodobne, stanowiące istotę urządzenia, bez którego nie mogłoby ono funkcjonować, w tym program którego jednym z elementów była gra <span class="anon-block"> (...)</span> (spośród 16 dostępnych w przypadku dwóch automatów) i jedną z sześciu gier na automacie <span class="anon-block"> (...)</span>. Jak wynika z materiału dowodowego, do normalnego działania wymagane było przyłączenie zabezpieczonych urządzeń do sieci internetowej. Z całą pewnością (kwestia bezsporna) urządzenia te komunikowały się z serwerami zewnętrznymi i pobierały dodatkowe pytania do <span class="anon-block">(...)</span>. W jaki sposób jeszcze było wykorzystywane łącze tego nie ustalono, bowiem w warunkach laboratoryjnych, po zabezpieczeniu automatów, nie udało się ich prawidłowo uruchomić. Opinia na którą powołuje się oskarżony nie wyjaśnia w żaden sposób kwestii istotnej dla rozstrzygnięcia niniejszego postępowania tj. tego czy każde z zabezpieczonych urządzeń (software + hardware) może zostać uznane za automat do gier w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>. Jak słusznie zwrócił uwagę Naczelnik <span class="anon-block">(...)</span>Urzędu Celno–Skarbowego <span class="anon-block"> Instytut (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> nie posiadał uprawnienia do oceny kwalifikacji gier, takie uprawnienie zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 (art. 2;art. 2 ust. 6)">art. 2 ust. 6 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych</a> (t.j. Dz.U.2018.165 ) posiadał bowiem wyłącznie minister właściwy do spraw finansów publicznych. Wątpliwości w ocenie Sądu Odwoławczego w świetle powyższego budzi nawet fakt, czy przedmiotowa opinia Instytutu (biorąc pod uwagę jej zakres) mogłaby stanowić jeden z elementów koniecznych do przeprowadzenia oceny kwalifikacji gier. Jak wynika z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 (art. 2;art. 2 ust. 7)">art. 2 ust. 7 ustawy o grach hazardowych</a> do wniosku o wydanie decyzji ministra właściwego do spraw finansów publicznych rozstrzygającej czy gry lub zakłady posiadające cechy wymienione w ust. 1-5a <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a> są grami losowymi, zakładami wzajemnymi, grami w karty albo grami na automacie w rozumieniu ustawy należy załączyć opis planowanego albo realizowanego przedsięwzięcia, uwzględniający w szczególności zasady jego urządzania, przewidywane nagrody, sposób wyłaniania zwycięzców oraz <span class="underline"> <!-- --> badanie techniczne </span> <strong> <!-- --> <span class="underline"> <!-- --> danego</span> </strong> <span class="underline"> <!-- --> automatu</span>, przeprowadzone przez jednostkę badającą upoważnioną do badań technicznych automatów i urządzeń do gier.</p> <p>W ocenie Sądu Odwoławczego Sąd Rejonowy niesłusznie nadał opinii <span class="anon-block"> Instytutu (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span> walor rozstrzygający, nie uwzględniając jej fragmentarycznego i bardzo ogólnego charakteru. Powyższe doprowadziło również do tego, że Sąd I Instancji pominął wnioski wynikające z innych dowodów zgromadzonych w toku postepowania, w szczególności z protokołów kontroli w zakresie urządzania i prowadzenia gier hazardowych, w ramach której przeprowadzono eksperymenty na urządzeniach o nr <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span> oraz <span class="anon-block"> (...)</span> (k. 1-20). Funkcjonariusze Urzędu Celno-Skarbowego w <span class="anon-block">B.</span> w toku kontroli zarejestrowali nagrania z eksperymentów gry na urządzeniach, wskazujące na przebieg gry na każdym z tych automatów i mechanizm ich działania (k. 411). Sąd Rejonowy nie uwzględnił również wniosków wynikających ze sprawozdań z badań powyższych automatów sporządzonych przez Laboratorium <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">B.</span> (sprawozdanie <span class="anon-block">(...)</span> z dnia 6 października 2016 r. – k. 214-218; sprawozdanie <span class="anon-block">(...)</span> z dnia 6 października 2016 r. - k. 219-223, sprawozdanie <span class="anon-block">(...)</span> z dnia 7 października 2016 r. – k. 224-228). W ocenie Sądu Odwoławczego szczegółowa i precyzyjna analiza nagrań z przeprowadzonych eksperymentów wraz z opiniami Laboratorium <span class="anon-block">(...)</span>w <span class="anon-block">B.</span> pozwoli w sposób pewny ocenić, czy można było przeprowadzić na każdej z nich co najmniej jedną grę o charakterze losowym w rozumieniu <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 ()">ustawy o grach hazardowych</a>. Odpowiedź pozytywna na powyższe pytanie będzie skutkowała możliwością przypisania oskarżonemu czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 107;art. 107 § 1)">art. 107 § 1 k.k.s.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 9;art. 9 § 3)">art. 9 § 3 k.k.s.</a> Nie będzie miało znaczenia możliwość przeprowadzenia na automatach innych gier nie noszących cech gier hazardowych o charakterze losowym.</p> <p>Powyższego stanu rzeczy w niczym nie zmieniają kolejne opinie techniczne znajdujące się w aktach sprawy sporządzone przez Instytut po czasookresie objętym zarzutem, kiedy przedmiotowe urządzenia były zabezpieczone przez funkcjonariuszy Urzędu Celnego. Logicznym jest, że opinie siłą rzeczy nie mogły dotyczyć tych urządzeń.</p> <p>Ocena zachowania oskarżonego dokonana przez Sąd Rejonowy w istocie sprowadza się do wniosku, że <span class="anon-block">P. C. (1)</span> nie dopuścił się czynu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 107;art. 107 § 1)">art. 107 § 1 k.k.s.</a>, gdyż w obliczu posiadania opinii technicznej<span class="anon-block">(...)</span> z dnia 23 lipca 2013 r. sporządzonej przez <span class="anon-block"> Instytut (...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>, wedle której oprogramowanie typu <span class="anon-block">(...)</span> nie miało charakteru losowego, oskarżonemu nie sposób przypisać umyślności działania.</p> <p>Mając na względzie rozważania Sądu Rejonowego, które legły u podstaw powyższej oceny i stanowiły podstawę zarzutów sformułowanych w obu apelacjach Sąd Okręgowy uznał za celowe odniesienie się także do regulacji zawartej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 10;art. 10 § 4)">art. 10 § 4 k.k.s.</a> Zgodnie z tym przepisem nie popełnia przestępstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego, kto dopuszcza się czynu zabronionego w usprawiedliwionej nieświadomości jego karalności.</p> <p>Odróżnić należy „nieświadomość” od „wątpliwości” często nawet uzasadnionych, co do karalności danego czynu. „Nieświadomość” oznacza całkowite przekonanie u danej osoby o zgodności z prawem podejmowanych działań, mimo że naruszają one dyspozycje przepisów karnoskarbowych. Przy „wątpliwościach” dana osoba w momencie podejmowania działań lub zaniechania wie, że dany przepis może być lub jest różnie interpretowany, ponieważ nie została w sposób stanowczy, pewny i obowiązujący na przyszłość dokonana wykładnia tego przepisu przez organy stosujące prawo. Ustawodawca w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 10;art. 10 § 4)">art. 10 § 4 k.k.s.</a> stanowi, że samo powoływanie się na „nieświadomość” jest niewystarczające. Musi być to nieświadomość usprawiedliwiona. W doktrynie wskazano sposób przeprowadzania badania czy powód błędu był usprawiedliwiony, czy też nie. Należy odwoływać się do wzorca osobowego zachowania przeciętnego obywatela, który przykłada się do zachowania sprawcy, dokonując tym samym oceny, czy tak jak sprawca zachowałby się również ów model osobowy. W wypadku <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19470320140" title="Dekret z dnia 11 kwietnia 1947 r. - Prawo karne skarbowe - Dz. U. z 1947 r. Nr 32, poz. 140 ()">prawa karnego skarbowego</a> często w grę wchodzić będzie model osobowy o podwyższonym standardzie wymagań, bowiem inna będzie miara przykładowo dla podatnika nieprowadzącego działalności gospodarczej, inna zaś dla prowadzącego, jeszcze zaś inna dla osoby zawodowo zajmującej się podatkami (np. doradcy podatkowego, biegłego rewidenta). Im wyższe oczekiwania od sprawcy, tym możliwość wystąpienia błędu usprawiedliwionego mniejsza (G. Łabuda, Komentarz do art. 10 Kodeksu Karnego skarbowego, teza 21, Lex). Słusznie Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 3 lutego 1997 r., w sprawie II KKN 124/96 wskazuje, że "nie można skutecznie powoływać się na niezawinioną nieznajomość prawa, jeżeli z ustalonych faktów wynika, że sprawca nie tylko nie starał się w sposób należyty zapoznać z obowiązującym uregulowaniem, choć miał możność to uczynić u przedstawicieli właściwych organów, ale wręcz w sposób wyraźny z takiej możliwości zrezygnował" (OSNKW 1997, nr 5–6, poz. 46, Lex 28876).</p> <p>Z akt sprawy wynika, że oskarżony prowadził działalność gospodarczą, figurował w profesjonalnym obrocie handlowym. W porównaniu z przeciętnym obywatelem był zobowiązany do zwiększonej skrupulatności, rzetelności, zapobiegliwości i zdolności przewidywania. Uzasadnionym jest oczekiwanie od w/w kompletnej wiedzy odnośnie wprowadzanych do użytku urządzeń, jak również obowiązującego porządku prawnego związanego z prowadzoną działalnością. <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 (art. 6;art. 6 ust. 1)">Artykuł 6 ust. 1 ustawy o grach hazardowych</a>, wymagający uzyskania koncesji na prowadzenie kasyna gier jest prosty, zrozumiały i nie wymaga żadnej dodatkowej interpretacji. Co do zasadniczych wymogów obowiązuje od 01 października 2010 r. Oskarżony podejmował szereg wymagających nakładu sił i środków finansowych działań, które w ocenie Sądu Odwoławczego nie służyły wyjaśnieniu legalności prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie urządzania gier na automatach, tylko budowały ewentualną linię obrony przed zarzutami w sprawach karnoskarbowych. Trudno bowiem inaczej niż powyższym wytłumaczyć nieskorzystanie z możliwości jaką dał ustawodawca podmiotom prowadzącym działalność, co do której były wątpliwości odnośnie charakteru gier urządzanych na automatach. Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 (art. 2;art. 2 pkt. 6)">art. 2 pkt 6 ustawy o grach hazardowych</a> Minister właściwy do spraw finansów publicznych rozstrzyga, w drodze decyzji, czy gra lub zakład posiadające cechy wymienione w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 (art. 6 ust. 1;art. 10 a ust. 2;ust. 3;ust. 4;ust. 5)">ust. 1-5</a> są grą losową, zakładem wzajemnym albo grą na automacie w rozumieniu ustawy. Przepis ten obowiązywał od 01 października 2010 r. i w okresie objętym zarzutem oskarżony w sposób pewny i wiążący mógł uzyskać informacje na temat prowadzonej działalności. Z możliwości powyższej nie skorzystał. Oczywistym pozostaje, że powyższy przepis nie obligował podmiotów prowadzących działalność podobną do działalności oskarżonego do uzyskania takiej opinii, nadmieniając że wskazanym było to tylko, gdy podmiot prowadzący działalność gospodarczą powziął wątpliwości, co do charakteru urządzanej gry. Ale jak wyżej wskazano w/w podejmował różne działania wskazujące na istnienie poważnych wątpliwości, co do stosowania tych przepisów. Podmiot dysponujący decyzją wydaną w oparciu o <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20092011540" title="Ustawa z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych - Dz. U. z 2009 r. Nr 201, poz. 1540 (art. 2;art. 2 pkt. 6)">art. 2 pkt 6 ustawy o grach hazardowych</a>, w ocenie Sądu Okręgowego w niniejszym składzie, mógłby skutecznie powoływać się na błąd co do prawa, gdyby okazało się, że prowadząc działalność zgodnie z tą decyzją – naruszał prawo. Jest to sytuacja analogiczna do interpretacji indywidualnych i ogólnych wydawanych w trybie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971370926" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926 (rozdział 1 a)">rozdziału 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa</a> (Dz.U. 2017.201, ze zm.) oraz interpretacjach wydawanych na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041731807" title="Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - Dz. U. z 2004 r. Nr 173, poz. 1807 (art. 10)">art. 10 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej</a> (Dz.U. 2016.1829, ze zm.). Na mocy każdej z tych ustaw zagwarantowano podmiotowi stosującemu się do obu rodzajów interpretacji bezkarność z punktu widzenia odpowiedzialności karnoskarbowej w zakresie stanowiącym przedmiot interpretacji (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971370926" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - Dz. U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926 (art. 14 k)">art. 14k ordynacji podatkowej</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041731807" title="Ustawa z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej - Dz. U. z 2004 r. Nr 173, poz. 1807 (art. 10 a;art. 10 a ust. 2)">art. 10a ust. 2 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej</a>). W ocenie Sądu Odwoławczego oskarżony doskonale zdawał sobie sprawę, że szanse na pozytywną decyzję właściwego Ministra, co do prowadzonej przez niego działalności są znikome. Obiektywnie rzecz ujmując wątpliwości oskarżonego musiały być potęgowane w wyniku podejmowanych działań przez organy celnoskarbowe, które sukcesywnie na przestrzeni lat dokonywały zatrzymań rzeczy w postaci automatów do gier. Wyeksponowanie elementów korzystnych dla w/w, nie jest w stanie przełamać powszechnie dostępnej wiedzy dotyczącej decyzji i orzeczeń niekorzystnych dla podmiotów prowadzących działalność analogiczną do objętej niniejszym postępowaniem. Prywatne opinie, którymi dysponował oskarżony zostały sporządzone na zlecenie konkretnego podmiotu zlecającego i służyły określonym celom. Podsądny miał świadomość, że w polu zainteresowania zarówno ustawodawcy, jak i organów ścigania leżą wszelkie automaty do gier wstawiane do lokali gastronomicznych w Polsce, a podmioty te dążą do ograniczenia wszelkiego rodzaju działalności hazardowej, prowadzonej bez jakiejkolwiek kontroli ze strony państwa. W ocenie Sądu Odwoławczego rzeczywistym celem uzyskania opinii było stworzenie przekonania, że uczyniło się wszystko, aby wyjaśnić obowiązujący stan prawny, a skoro autorytet znajdujący się na liście podmiotów uprawnionych do wystawiania opinii, u którego zamówione zostały opinie wypowiedział się na korzyść wycinka działalności prowadzonej przez oskarżonego, to nie było przeszkód nie tylko do kontunuowania, ale i rozwijania działalności związanej z automatami. Jest to kolejny element gry podjętej przez oskarżonego obliczonej z jednej strony na maksymalny efekt gospodarczy w razie korzystnej interpretacji przepisów, wykrystalizowanej ostatecznie po wydaniu orzeczenia w sprawie C-303/15 przez Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w Luksemburgu, z drugiej strony obliczony na uniknięcie odpowiedzialności karnoskarbowej w razie gdyby okazało się, że ostateczne rozstrzygnięcie Trybunału jest niekorzystne dla w/w.</p> <p>W konsekwencji Sąd Okręgowy uznał, że w niniejszej sprawie niewątpliwie rację mają skarżący, wskazując na obrazę przepisów postępowania oraz podnosząc, że zaskarżone orzeczenie obarczone jest wadą będącą wynikiem niepełnych ustaleń faktycznych, których nie sposób zaakceptować. Oceniając zgromadzony w sprawie materiał dowodowy i wyprowadzając z treści dowodów wnioski w przedmiocie odpowiedzialności oskarżonego za zarzucony mu czyn Sąd Rejonowy pominął niektóre okoliczności wynikające z przeprowadzonych dowodów, który to błąd mógł mieć wpływ na treść orzeczenia (<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 438;art. 438 pkt. 3)">art. 438 pkt 3 k.p.k.</a>). W związku z tym Sąd uwzględnił zarzuty obrazy przepisów postępowania (drugi z zarzutów sprecyzowanych w apelacji Urzędu Celno-Skarbowego oraz pierwszy zarzut apelacji prokuratora), a także poczynienia przez Sąd I Instancji błędnych ustaleń faktycznych (trzeci zarzut apelacji Urzędu Celno-Skarbowego oraz drugi zarzut apelacji prokuratora).</p> <p>Powyższe zarzuty uzasadniały wydanie rozstrzygnięcia kasatoryjnego i jako zasadne skutkowały uchyleniem wyroku.</p> <p>Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy mieć na uwadze wszystkie podniesione wyżej uwagi i wytyczne, których wykonanie powinno doprowadzić do ustalenia prawidłowego i niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego. Tak ustalony stan faktyczny musi następnie zostać poddany wnikliwej ocenie w świetle zasad określonych w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 7)">art. 7 k.p.k.</a>, a to z kolei winno doprowadzić do wydania w niniejszej sprawie sprawiedliwego wyroku.</p> <p>Co do dowodów, które nie miały wpływu na uchyleniu wyroku, Sąd Rejonowy powinien skorzystać z możliwości, jaką daje <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 442;art. 442 § 2)">art. 442 § 2 k.p.k.</a> </p> <p>Odnosząc się do pozostałych zarzutów sformułowanych w obu apelacjach zauważyć należy, że z uwagi na charakter podjętego rozstrzygnięcia rozpoznanie zarzutu naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19990830930" title="Ustawa z dnia 10 września 1999 r. - Kodeks karny skarbowy - Dz. U. z 1999 r. Nr 83, poz. 930 (art. 30;art. 30 § 5)">art. 30 § 5 k.k.s.</a> polegającego na jego niezastosowaniu poprzez brak orzeczenia przepadku na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych zabezpieczonych w sprawie w postaci automatów do gry o nazwie <span class="anon-block">(...)</span> o nr <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, <span class="anon-block"> (...)</span>, kluczy do nich jak również środków pieniężnych w nich ujawnionych (pierwszego zarzutu apelacji Urzędu Celno-Skarbowego) byłoby przedwczesne.</p> <p>Z tych względów Sąd Okręgowy na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970890555" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego - Dz. U. z 1997 r. Nr 89, poz. 555 (art. 437;art. 437 § 1;art. 437 § 2)">art. 437 § 1 i 2 k.p.k.</a> orzekł jak w sentencji.</p> </div>