I SA/Po 363/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rennert Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędzia WSA Waldemar Inerowicz (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 30 września 2020 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowa przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia oddala skargę. UZASADNIENIE Zarząd Związku Międzygminnego "[...] Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. postanowieniem z [...] października 2019 r., nr [...], uznał za nieuzasadnione zarzuty I. G. (dalej jako: "zobowiązana", "wnioskodawczyni" lub "skarżąca") zgłoszone w toku postępowania egzekucyjnego. Postanowienie to zostało doręczone zobowiązanej 18 października 2019 r. Wnioskiem z [...] grudnia 2019 r. I. G. wystąpiła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na opisane na wstępie postanowienie. W argumentacji wniosku stwierdziła, że przywrócenie terminu jest zasadne "z uwagi na pominięcie rozprawy sądowej z dnia [...].10.2019 r., sygn. akt Ins [...], która wnosi istotne zmiany co do zapisów ujętych w Postanowieniu oraz niezgodności przedstawionych Sądowi i Urzędowi Skarbowemu przez Powoda". Samorządowe Kolegium Odwoławczego postanowieniem z [...] lutego 2020 r., Ne [...], odmówiło zobowiązanej przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia od postanowienia Zarządu Związku Międzygminnego "[...] Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. z [...] października 2019 r., nr [...] W motywach rozstrzygnięcia SKO wskazało, że instytucja przywrócenia terminu, o której mowa w art. 58 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm. – w skrócie: "k.p.a."), ma charakter wyjątkowy, a brak winy w niedopełnieniu obowiązku występuje tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Chodzi o taką przeszkodę w zachowaniu terminu, która jest niezależna od wiedzy i woli strony i jest nie do przezwyciężenia, która uniemożliwia nie tylko możliwość złożenia pisma procesowego w terminie, ale wyklucza w ogóle normalne działanie. Okoliczności takie, w ocenie SKO, w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły. Odnosząc się do przesłanek warunkujących przywrócenie terminu SKO w pierwszej kolejności wskazało, że skoro postanowienie organu I instancji zostało doręczone zobowiązanej w dniu 18 października 2019 r., to termin do wniesienia zażalenia upływał z dniem 25 października 2019 r. Zdaniem SKO, zobowiązana we wniosku nie wykazała, aby w okresie od 18 do 25 października 2019 r. nastąpiły jakiekolwiek okoliczności, które obiektywnie uniemożliwiłyby jej złożenie zażalenia. Wnioskodawczyni nie wskazała na zaistnienie wyjątkowych i nagłych okoliczności, które uniemożliwiły jej dochowanie terminu na zaskarżenie postanowienia. W ocenie SKO, powoływanie się przez wnioskodawczynię na rozprawę sądową z dnia [...] października 2019 r. i ustalenia sądu, nie mogą uzasadniać przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, zwłaszcza, że rozprawa ta odbyła się (jak wskazuje zobowiązana) w dniu [...] października 2019 r., a więc przed wydaniem postanowienia z dnia [...] października 2019 r. Uwzględniając powyższe SKO stwierdziło, że wnioskodawczyni nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie Zarządu Związku Międzygminnego "[...] Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. z [...] października 2019 r. nastąpiło bez jej winy. W związku z tym brak było podstaw do przywrócenia uchybionego terminu. W skardze z [...] maja 2020 r. złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu I. G., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o uchylenie powyższego postanowienia SKO w P.. W uzasadnieniu skargi skarżąca stwierdziła, że niezależnym czynnikiem zmuszającym ją, jako dłużnika, do wniesienia zażalenia na czynności wierzyciela stały się nowe okoliczności, które wystąpiły po termin właściwym do złożenia zażalenia. W tym kontekście wskazała, że organ egzekucyjny zasugerował jej, aby złożyła zażalenie na postanowienie wierzyciela, nawet po terminie, albowiem analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wskazuje, że zaszły poważne rozbieżności pomiędzy kwotami podanymi w tytule wykonawczym, a faktycznymi wpłatami dłużnika. Skarżąca podała, że wierzyciel nie wyjaśnił organowi egzekucyjnemu przyczyn ujawnionych nieprawidłowości (podwójnych księgowań oraz księgowań na nieżyjącą osobę). Skarżąca podkreśliła, że ww. fakty zostały ujawnione przez organ egzekucyjny po ustawowym terminie na wniesienie zażalenia. W odpowiedzi na skargę SKO w P. podtrzymało dotychczasowe stanowisko w sprawie i wniosło o oddalenie skargi jako niezasadnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie wskazać należy, że niniejsza sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 i art. 120 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm. - w skrócie: "p.p.s.a."). W toku sądowej kontroli zaskarżonego postanowienia, przeprowadzonej na podstawie kryterium zgodności z prawem, w kontekście sformułowanych w skardze twierdzeń, kluczową i najistotniejszą sporną kwestią w niniejszej sprawie, jest ocena zasadności stanowiska SKO w P. w kwestii uznania, że skarżąca nie wykazała braku winy w uchybieniu terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Związku Międzygminnego "[...] Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. z [...] października 2019 r., nr [...] Konsekwencją tego stanowiska było wydanie postanowienia odmawiającego skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. Instytucja przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej w toku postępowania administracyjnego (egzekucyjnego) została uregulowana w art. 58 k.p.a. Zgodnie z § 1 powołanej jednostki redakcyjnej, w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Natomiast w myśl art. 58 § 2 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Wskazana regulacja prawna kreuje trzy przesłanki warunkujące możliwość przywrócenia terminu: wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu z zachowaniem siedmiodniowego terminu do jego złożenia (od dnia ustania przyczyny jego uchybienia), uprawdopodobnienie przez stronę braku swojej winy w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej oraz dokonanie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu czynności, dla której ustanowiony był przywracany termin. Przesłanki te muszą być spełnione łącznie. Podkreślenia wymaga, że instytucja przywrócenia terminu nie jest przedmiotem uznania organów. Omawiany przepis stanowi bowiem expressis verbis, że w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na wniosek zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni on, iż uchybienie nastąpiło bez jego winy. Organ zatem, w razie wystąpienia pozytywnych przesłanek objętych tym przepisem, zobligowany jest do przywrócenia terminu. Ponadto zauważyć należy, że warunkiem przywrócenia terminu, na podstawie art. 58 § 1 k.p.a., jest jedynie uprawdopodobnienie (a nie udowodnienie) przez stronę braku winy w uchybieniu terminowi. Uprawdopodobnienie jest środkiem zastępczym dowodu w znaczeniu ścisłym, niedającym pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Jest to środek zwolniony od ścisłych formalności dowodowych. Z treści art. 58 § 1 k.p.a. wynika, że to strona powinna uwiarygodnić swoją staranność przy dokonywaniu czynności procesowych i że przeszkoda w dokonaniu czynności była od niej niezależna. Jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności jakiej można wymagać od strony dbającej o swoje interesy. Nie budzi zatem żadnych wątpliwości, że ocena, czy zachodzą przesłanki do zastosowania art. 58 k.p.a. musi odbywać się z odwołaniem do okoliczności konkretnego przypadku. W rozpoznawanej sprawie bezsporna jest okoliczność, że skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia zażalenia na postanowienie Zarządu Związku Międzygminnego "[...] Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. z [...] października 2019 r., nr [...] Z akt administracyjnych wynika jednoznacznie, że ww. postanowienie zostało doręczone skarżącej w dniu 18 października 2019 r. W związku z tym, siedmiodniowy termin do wniesienia zażalenia upływał z dniem 25 października 2019 r. Tymczasem skarżąca, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła zażalenie dopiero w dniu 23 grudnia 2019 r., a zatem z uchybieniem terminu. Z kolei tydzień później, a więc 30 grudnia 2019 r., skarżąca, również za pośrednictwem pełnomocnika, wystąpiła do organu z wnioskiem o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. W argumentacji tego wniosku skarżąca wskazała, że przywrócenie terminu jest zasadne "z uwagi na pominięcie rozprawy sądowej z dnia [...].10.2019 r., sygn. akt Ins [...], która wnosi istotne zmiany co do zapisów ujętych w Postanowieniu oraz niezgodności przedstawionych Sądowi i Urzędowi Skarbowemu przez Powoda". Mając na względzie powyższe Sąd stwierdza, że SKO w P. prawidłowo uznało w zaskarżonym postanowieniu, że powyższa argumentacja skarżącej w żaden sposób nie uprawdopodabnia, że uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia nastąpiło bez winy skarżącej. W szczególności należy podkreślić, że skarżąca we wniosku nie podała jakichkolwiek wyjątkowych i nagłych okoliczności, które obiektywnie uniemożliwiłyby jej złożenie zażalenia w terminie. Z całą pewnością taką okolicznością nie jest powołana przez skarżącą rozprawa sądowa z dnia [...] października 2019 r. Jednocześnie należy zaznaczyć, na co słusznie zwróciło uwagę SKO, że rozprawa ta odbyła się dzień przed wydaniem postanowienia przez Zarząd Związku Międzygminnego "[...] Region Gospodarki Odpadami Komunalnymi" w P. z [...] października 2019 r., a 8 dni przed doręczeniem skarżącej tego postanowienia. Abstrahując od powyższego Sąd zauważa, że w skardze skarżąca podała zupełnie inny powód, który – według niej – uzasadnia konieczność przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia, tj. sugestię organu egzekucyjnego, aby złożyła zażalenie na postanowienie wierzyciela, nawet po terminie, albowiem analiza materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie (w toku prowadzonego wobec skrzącej postępowania egzekucyjnego) wskazuje, że zaszły poważne rozbieżności pomiędzy kwotami podanymi przez wierzyciela w tytule wykonawczym, a faktycznymi wpłatami dłużnika (skarżącej). Podsumowując poczynione wyżej rozważania Sąd stwierdza, że skarżąca nie wykazała, aby uchybienie terminowi do wniesienia zażalenia nastąpiło bez jej winy. W związku z tym należy uznać, że w rozpoznawanej sprawie nie ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 58 § 1 i § 2 k.p.a., a zatem SKO w P. słusznie odmówiło skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia zażalenia. W tym stanie rzeczy, działając na podstawie art. 151 w zw. z art. 119 pkt 3 i art. 120 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.