I SA/Op 339/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Gocki po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. P. w przedmiocie zwolnienia przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu spod egzekucji administracyjnej zajętego przedmiotu postanawia: odrzucić skargę. UZASADNIENIE Pismem procesowym z 13 października 2020r. wniesionym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, I. P. - jako powódka - złożyła na podstawie art. 841 § 1 kodeksu postępowania cywilnego (dalej kpc) przeciwko Pierwszemu Urzędowi Skarbowemu w Opolu - jako pozwanemu - powództwo przeciwegzekucyjne wraz z wnioskiem o orzeczeniu o zabezpieczeniu roszczenia. Z treści złożonego pozwu wynika, że ubiega się ona o zwolnienie spod egzekucji, prowadzonej wobec jej syna, rzeczy stanowiących jej własność (telewizora i butli gazowej). Powyższe pismo procesowe strony WSA w Białymstoku zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 21 października 2020r., sygn. akt I DK/BK 14/20 przekazał jako skargę mylnie złożoną za jego pośrednictwem, Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu, celem nadania właściwego biegu skardze sądowo administracyjnej. W dniu 26 listopada 2020r powyższa skarga została przekazana Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Opolu, wraz ze stanowiskiem organu o jej oddalenie. W udzielonej odpowiedzi na skargę, organ wskazał, że obecnie wobec I. P. nie jest prowadzone żadne postępowanie dotyczące należności mandatowych. Postępowanie takie toczy się natomiast wobec jej syna B. P. w stosunku do którego Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu - jako Wierzyciel, skierował do Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] - jako organu egzekucyjnego właściwego dla miejsca zamieszkania dłużnika, trzy tytuły wykonawcze ([...], [...] i [...]) dotyczące nieuregulowanych przez niego należności z tytułu mandatów kredytowych. Jednocześnie wskazano, że Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu jest uprawniony wyłącznie do poboru należności wynikających z grzywien nałożonych w drodze mandatów karnych, stanowiących dochód budżetu państwa (z wyłączeniem grzywien nakładanych przez organy Inspekcji Transportu Drogowego) oraz prowadzenia ewidencji tych grzywien zgodnie z przepisami o rachunkowości. Nie jest natomiast uprawniony do zajęcia stanowiska odnośnie egzekucji administracyjnej prowadzonej przez właściwy w sprawie organ egzekucyjny- Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] - który to zgodnie z art. 38 § 1 i § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm., dalej jako: "u.p.e.a.") orzeka o wyłączeniu rzeczy spod egzekucji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Sąd administracyjny przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania skargi w pierwszej kolejności bada jej dopuszczalność, w tym objęcie sprawy kognicją sądu administracyjnego. Zgodnie bowiem z treścią art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu. Z treści niniejszej skargi wynika, że dotyczy ona złożonego na podstawie art. 841 § 1 kpc przeciwko Naczelnikowi Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu - jako pozwanemu - powództwa przeciwegzekucyjnego wraz z wnioskiem o orzeczeniu o zabezpieczeniu roszczenia. Z treści złożonego pozwu wynika, że skarżąca ubiega się o zwolnienie spod egzekucji, prowadzonej wobec jej syna, rzeczy stanowiących jej własność (telewizora i butli gazowej). Stosownie do art. 3 § 2 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI Ordynacji podatkowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Sąd orzeka także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosuje środki określone w tych przepisach. W pojęciu sprawy sądowoadministracyjnej mieści się kontrola działalności administracji publicznej, w zakresie wyznaczonym enumeracją art. 3 p.p.s.a., a także inne kwestie rozpoznawane w postępowaniu prowadzonym na podstawie przepisów p.p.s.a., jak wymienione w art. 4 p.p.s.a. spory o właściwość lub spory kompetencyjne, a także przekazane z mocy ustaw odrębnych. Oznacza to, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w cytowanym przepisie. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika, że zakres właściwości rzeczowej sądów administracyjnych wyznacza katalog skarg na określone w art. 3 § 2 p.p.s.a. działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność. Katalog ten rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują kontrolę tego sądu w sprawach nieprzewidzianych w art. 3 § 2 p.p.s.a. Analizując kwestię właściwości sądu administracyjnego do rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, stwierdzić należy, że sąd administracyjny nie jest umocowany do orzekania w sprawach dotyczących powództw przeciwegzekucyjnych, o których mowa w podstawie prawnej przywołanej w skardze (określonej jako pozew), tj. z art. 841 § 1 kpc. Już więc tylko z tego powodu skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skoro objęty nią przedmiot i żądanie nie podlega właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, jako nie mieszczące się w zakresie kognicji sądu administracyjnego, wyznaczonego treścią art. 3 p.p.s.a. Wprawdzie, co należy podkreślić, w sytuacji prowadzenia postępowania egzekucyjnego przeciwko dłużnikowi, zgodnie z art. 38 § 1 u.p.e.a. osobie trzeciej przysługuje uprawnienie do żądania wyłączenia spod egzekucji zajętej rzeczy lub prawa majątkowego należących do niej, jednakże w tej kwestii zgodnie z § 2 tego przepisu, organem właściwym do rozpoznania tego żądania jest organ egzekucyjny w drodze postanowienia na które służy zażalenie. W niniejszej sprawie organem egzekucyjnym jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...], do którego to Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu skierował do egzekucji wystawione przez siebie - jako Wierzyciela dochodzonej od B. P. (syna skarżącej) - tytuły wykonawcze dotyczące nieuregulowanych przez dłużnika należności budżetowych Skarbu Państwa z mandatów kredytowych. Tym samym, ponieważ Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Opolu nie wydawał w tej sprawie żadnych rozstrzygnięć jako organ egzekucyjny, brak jest też w niniejszej sprawie przedmiotu zaskarżenia, a mianowicie ostatecznego postanowienia o wyłączeniu, bądź braku wyłączenia, spod egzekucji przedmiotów mających stanowić własność skarżącej, które to mogłoby podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego. W tych okolicznościach wniesioną skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i pkt 6 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji postanowienia.