I GZ 341/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 5 października 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia W. Ś. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 stycznia 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 1935/17 w przedmiocie odrzucenia skargi W. Ś. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2017., nr ONW/306/2017 w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem z 13 stycznia 2022 r., sygn. akt V SA/Wa 1935/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę W. Ś. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 22 sierpnia 2017 r., w przedmiocie przyznania pomocy finansowej z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że po uprawomocnieniu się zarządzenia referendarza z 12 sierpnia 2021 r. o pozostawieniu wniosku o przyznanie praw pomocy bez rozpoznania, strona skarżąca została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 21 maja 2021 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie strona nie uiściła wpisu, a jedynie złożyła kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, wobec czego Sąd pierwszej instancji skargę odrzucił na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) – zwanej dalej: "p.p.s.a." Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie Sądu pierwszej instancji, zaskarżając je w całości i zarzucając naruszenie przepisów postępowania: - art. 220 § 3 p.p.s.a., art. 220 § 3 w związku z art. 165 p.p.s.a. i art. 45 Konstytucji RP poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędne odrzucenie skargi na decyzję w sytuacji gdy skarżący po otrzymaniu kolejnego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi przed upływem terminu do uiszczenia tego wpisu zgłosił ponownie wniosek o przyznanie prawa pomocy (zawierający wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych), a wniosek taki, jak inne w tym przedmiocie prawa pomocy, nie zostały dotychczas merytorycznie rozpoznane przez Sąd pierwszej instancji, co oznacza, że każdy kolejny wniesiony wniosek w terminie otwartym do uiszczenia wpisu od skargi uniemożliwia odrzucenie skargi na skutek nieziszczenia wpisu na wcześniejsze wezwanie do uiszczenia tego wpisu przed rozpoznaniem merytorycznym zgłoszonego każdorazowo wniosku o prawo pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych, gdyż każdorazowo sytuacja skarżącego może to zmieniać i być odmienna niż przy poprzednio składanym wniosku o prawo pomocy. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 i 3 p.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata, w tym opłata, o której mowa w art. 235a. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2, 3 i 3a, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku określają przepisy ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i są to podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.). W niniejszej sprawie skarżący nie jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Wprawdzie złożył on wniosek o przyznanie prawa pomocy, lecz wniosek ten został pozostawiony bez rozpoznania, bo skarżący nie uzupełnił braku formalnego swego wniosku. Skarżący nie złożył tez sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego. Wobec tego, w myśl art. 230 p.p.s.a. obowiązany jest uiścić wpis sądowy. Przedmiotowe wezwanie zostało doręczone 24 listopada 2021 r. Natomiast strona skarżąca w wymaganym 7- dniowym terminie nie uiściła wpisu od skargi. Złożyła za to kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Nie sposób się zgodzić z argumentacją zawartą w złożonym zażaleniu, że dotychczas złożone wnioski nie zostały rozpoznane merytorycznie, ponieważ aby mogły zostać rozpoznane pod względem merytorycznym, muszą zachować wszelkie wymogi formalne dla złożenia takiego wniosku, a te przez skarżącego nie zostały zachowane. Natomiast w sytuacji złożenia ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie otwartym do uiszczenia opłaty, należy stwierdzić, że Sąd pierwszej instancji słusznie zatem po prawomocnym zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy i odmowie zwolnienia strony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, stosownie do art. 220 § 1 u.p.p.s.a., ponownie wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania. Jeżeli natomiast skarżący po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpił do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, to w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego bieg terminu do opłacenia skargi nie został przerwany. Tym samym zasadnie Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Co warte podkreślenia, bez znaczenia w tym przypadku pozostaje kwestia zmiany okoliczności wskazanych w tym piśmie, które mogą uzasadnić zmianę lub uchylenie wcześniejszego postanowienia w tym przedmiocie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a wniesione zażalenie nie podważa tej oceny. Z przytoczonych powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 p.p.s.a. orzekł jak w postanowieniu.