III SA/Kr 1022/15

SENTENCJA Referendarz Sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie – Grzegorz Karcz po rozpoznaniu w dniu 16 grudnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. Ł. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. Ł. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 6 maja 2015 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania psychologiczne postanawia: oddalić wniosek. UZASADNIENIE Skarżący w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. Objaśniając swoją sytuację rodzinną podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną. Określając majątek swój i osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym uwidocznił, że jest współwłaścicielem mieszkania o powierzchni 66 m2 i działki rolnej o powierzchni 40 arów. Zadeklarował brak zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych dochodów. Uzasadnienie swoich starań ograniczył do wzmianki, że jest osobą bezrobotną, bez dochodów. Zarządzeniem z dnia 7.10.2015 r. wezwano skarżącego o złożenie dodatkowych oświadczeń i przedłożenie wskazywanych dokumentów źródłowych. W odpowiedzi skarżący podał, że w sytuacji gdy nie przebywa w K przez dłuższy czas podaje adres do korespondecji. Poprzestając na oświadczeniu, że dom w K przy ul. S nie należy do niego, nie wyjaśnił do kogo należy ten dom. Oświadczył, że miesięczne opłaty za mieszkanie, którego jest współwłaścicielem wynoszą ok. 235,07 zł a za media ok. 140 zł. Na potwierdzenie przedstawił kopię zawiadomienia ze spółdzielni o wysokości opłat za mieszkanie, kopię rachunków za prąd i kopie rachunku za gaz. Oświadczył, że nie jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Wskazując zaś na przyczynę takiego stanu rzeczy podał, że opiekuje się chorymi rodzicami. Zaprzeczył jakoby wykazywał 40 arową działkę rolną. Podał, że jest współwłaścicielem działki rolnej o pow. 10 arów. Pozostali współwłaściciele to osoby bliskie skarżącemu. Nadmienił, że podjęli działania zmierzające do zniesienia współwłasności jednakże nie zostały one ukończone. Pytany o przyczyny dla których skarżący nie wyjawił stanu majątkowego oraz źródła i wysokości dochodu żony z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym zaprzeczył temu faktowi, podnosząc jednocześnie iż żona nie osiąga dochodów w Polsce i nie posiada w Polsce żadnego majątku przewyższającego wartość 5 tyś. zł. Pytany o rachunki bankowe należące do skarżącego i małżonki poprzestał na odpowiedzi, że nie posiada z żoną żadnego wspólnego rachunku. Oświadczył, że on sam ma jeden rachunek w [...] Banku. Wbrew wyraźnej prośbie o przedstawienie wyciągów obrazujących historię operacji dokonywanych na takim rachunku w okresie ostatnich trzech miesięcy okazał tylko ogólny wydruk zestawienia 3 wyciągów. Mając na uwadze powyższe zważyć należało co następuje: Stosownie do art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zwanej dalej "ppsa", osoba fizyczna może domagać się przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmujące m.in. zwolnienie od kosztów sądowych o ile nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Oświadczenie strony zgodnie z wolą ustawodawcy ma być "dokładne", a owa "dokładność" stopniowana jest przeświadczeniem sądu, że strona okoliczności te wykazała, czyli przedstawiła je w sposób przekonywujący, bo generalnie ciężar dowodu co do wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na stronie składającej wniosek o przyznanie prawa pomocy (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r. FZ 165/04). W realiach niniejszej sprawy oświadczenie zawarte we wniosku wzbudzało wątpliwości i było niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony. Ta jednak udzieliła na wezwanie tylko wybiórczych wyjaśnień. To powoduje, że przyznanie stronie w takich warunkach prawa pomocy nie znajduje dla siebie wystarczających podstaw. W ślad za Naczelnym Sądem Administracyjnym powtórzyć trzeba, że ponieważ prawo do sądu nie ma charakteru absolutnego i może być przedmiotem uzasadnionych prawnie ograniczeń (postan. NSA z 15 marca 2006 r. II OZ 258/06), to sprawą zainteresowanego jest wykazanie zasadności złożonego wniosku w świetle ustawowych przesłanek przyznania prawa pomocy (por. postan. NSA z 31 marca 2005 r. I FZ 63/05). Równocześnie skarżący powinien sobie uzmysłowić, że niedostosowanie się do wezwania o którym mowa w art. 255 ppsa należy interpretować na niekorzyść wnioskodawcy (por. postan. NSA z 12 stycznia 2006 r. II OZ 1405/05). Tym bardziej, że żadne z pytań – w tym o majątek oraz źródło i wysokość dochodu żony, którą skarżący wpisał w rubryce 6 formularza jako osobę z którą pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym - nie wykraczało poza merytoryczną potrzebę oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony. Zaprzeczenie skarżącego nie zasługuje zaś na wiarę. Skarżący nie przedstawił bowiem żadnego dowodu ani poszlaki, które przemawiałby za przyjęciem, że nie prowadzi z żoną wspólnego gospodarstwa domowego. Samo jej przebywanie za granicą nie jest zaś okolicznością tego rodzaju, która powodowałaby by rozerwanie więzi gospodarczej nawiązanej przez małżeństwo. Równocześnie z zasad doświadczenia życiowego wynika, że osoba bezrobotna, bez jakiegokolwiek dochodu z innych źródeł nie jest w stanie samodzielnie funkcjonować. Mając to wszystko na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 243 §1 oraz art. 252 w związku z art. 246 §1 pkt. 2 i art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.