VI SA/Wa 2022/19
Sądy administracyjne2019-12-12
Sygnatura
VI SA/Wa 2022/19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Data orzeczenia
2019-12-12
Rodzaj
Wyrok WSA w Warszawie
Sędziowie
Barbara Kołodziejczak-OsetekGrzegorz NoweckiSławomir Kozik
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę
Treść orzeczenia
SENTENCJA
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędziowie Sędzia WSA Barbara Kołodziejczak - Osetek Sędzia WSA Grzegorz Nowecki (spr.) Protokolant ref. staż. Małgorzata Wiśniewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi "P." S.A. z siedzibą w K. na decyzję Prezes Urzędu Rejestracji Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia [...] lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odrzucenia zmiany w zakresie kategorii dostępności produktu leczniczego oddala skargę
UZASADNIENIE
|Uzasadnienie |
|Stan sprawy przedstawia się następująco. |
|W dniu 17 kwietnia 2019 r. P. S.A. (dalej "podmiot odpowiedzialny", "skarżąca" złożyła do Prezesa Urzędu Rejestracji Produktów |
|Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych (dalej: "Prezes Urzędu") wniosek o dokonanie zmiany w pozwoleniu na |
|dopuszczenie do obrotu nr [...] produktu leczniczego N., Diphenhydramini hydrochloridum, tabletki, 50 mg (dalej: "N."). Wniosek dotyczył |
|zmiany kategorii dostępności produktu leczniczego z "wydawane z przepisu lekarza - Rp" na "wydawane bez przepisu lekarza — OTC". |
|Wskazać należy, że zasady i tryb dopuszczania do obrotu produktów leczniczych określa ustawa z dnia 6 września 2001 r. Prawo |
|farmaceutyczne (Dz. U. z 2019 r. poz. 499 ze zm., dalej: "ustawa Prawo farmaceutyczne"). Zgodnie z art. 23a ust. 1 ustawy Prawo |
|farmaceutyczne - produkty lecznicze dopuszczone do obrotu otrzymują jedną z następujących kategorii dostępności: |
|wydawane bez przepisu lekarza - OTC; |
|wydawane z przepisu lekarza - Rp; |
|wydawane z przepisu lekarza do zastrzeżonego stosowania - Rpz; |
|wydawane z przepisu lekarza, zawierające środki odurzające lub substancje psychotropowe, określone w odrębnych przepisach - Rpw; |
|stosowane wyłącznie w lecznictwie zamkniętym - Lz. |
|Szczegółowe kryteria zaliczania produktów leczniczych do poszczególnych kategorii dostępności zostały określone w rozporządzeniu |
|Ministra Zdrowia z dnia 14 listopada 2008 r. w sprawie kryteriów zaliczenia produktu leczniczego do poszczególnych kategorii |
|dostępności (dalej: "rozporządzenie ws. kategorii dostępności"). |
|Zgodnie z § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia produkt leczniczy zalicza się do kategorii dostępności "wydawane z przepisu lekarza - Rp" w |
|przypadku, gdy: |
|może stanowić bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, nawet wówczas, gdy jest stosowany prawidłowo bez |
|nadzoru lekarskiego, lub |
|może być często stosowany nieprawidłowo, czego wynikiem może być bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie zdrowia ludzkiego, lub |
|zawiera substancje, których działanie lecznicze lub niepożądane działania wymagają dalszych badań, lub |
|jest przeznaczony do podawania pozajelitowego. |
|Z kolei w § 2-4 ww. rozporządzenia określono kryteria zaliczenia produktu leczniczego do kategorii Rpz, Rpw i Lz. Natomiast na |
|podstawie § 5 ww. rozporządzenia do kategorii dostępności "produkty lecznicze wydawane bez przepisu lekarza - OTC" zalicza się produkty|
|lecznicze niespełniające warunków określonych w § 1-4. |
|Zasady i tryb przeprowadzania zmiany danych objętych pozwoleniem lub zmiany w dokumentacji będącej podstawą wydania pozwolenia na |
|dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego zostały uregulowane w rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 1234/2008 z dnia 24 listopada 2008 r. |
|dotyczącym badania zmian w warunkach pozwoleń na dopuszczenie do obrotu dla produktów leczniczych stosowanych u ludzi i weterynaryjnych|
|produktów leczniczych. Zgodnie z art. 13e rozporządzenia 1234/2008 w celu zamknięcia procedury zmiany organ stosuje następujące środki:|
|informuje posiadacza, czy zmiana jest przyjęta, czy odrzucona; |
|jeżeli zmiana jest odrzucona, informuje posiadacza o przyczynach odrzucenia; |
|w stosownych przypadkach zmienia decyzję przyznającą pozwolenie na dopuszczenie do obrotu zgodnie z przyjętą zmianą w terminie |
|określonym w art. 23 ust. 1. |
|W oparciu o powyższe przepisy Prezes Urzędu dokonał oceny wniosku o zmianę kategorii dostępności produktu leczniczego N.. |
|Organ wskazał, że produkt leczniczy N. został dopuszczony do obrotu jako produkt leczniczy wydawany z przepisu lekarza (Rp). |
|Rozpatrując wniosek podmiotu odpowiedzialnego o zmianę kategorii dostępności na produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza (OTC), |
|Prezes Urzędu dokonał oceny czy w stosunku do produktu leczniczego N. nie zachodzą okoliczności wymienione w § 1 ust. 1 rozporządzenia |
|ws. kategorii dostępności. Przesłanki zawarte w § 1 ust. 1 pkt 3 i 4 nie dotyczą produktu leczniczego N. (substancja czynna nie wymaga |
|dalszych badań, produkt nie jest podawany pozajelitowo), wobec czego ocena sprowadziła się do ustalenia czy produkt ten może stanowić |
|bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, nawet wówczas, gdy jest on stosowany prawidłowo bez nadzoru |
|lekarskiego, lub czy produkt może być często stosowany nieprawidłowo, czego wynikiem może być bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie |
|zdrowia ludzkiego (§ 1 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia ws. kategorii dostępności). |
|Do wniosku o dokonanie zmiany kategorii dostępności produktu leczniczego N., jako uzasadnienie merytoryczne zmiany, podmiot |
|odpowiedzialny złożył Addendum to the Clinical Overview (uzupełnienie do przeglądu klinicznego przygotowane w 2019 r.) oraz druki |
|informacyjne (wersje zatwierdzone i proponowane Charakterystyki Produktu Leczniczego, ulotki oraz oznakowania opakowania). Dokonując |
|oceny przedstawionej przez podmiot odpowiedzialny dokumentacji, organ wziął pod uwagę wszystkie zgromadzone w postępowaniu materiały. |
|Po zapoznaniu się z przedłożoną dokumentacją Prezes Urzędu stwierdził, iż nie uzasadnia ona zaakceptowania zmiany i przyznania |
|produktowi leczniczemu N. kategorii dostępności "produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza – OTC" z następujących powodów: |
|Difenhydramina (Diphenhydraminum), substancja czynna zawarta w produkcie leczniczym N., zaliczana jest do pierwszej generacji leków |
|przeciwhistaminowych. Hamuje ona aktywność receptorów HI, wykazując działanie przeciwhistaminowe i cholinolityczne. Produkty lecznicze |
|należące do pierwszej generacji leków przeciwhistaminowych wpływają hamująco na ośrodkowy układ nerwowy (OUN), powodując m.in. senność |
|i otępienie. Ze względu na powyższe właściwości difenhydramina jest stosowana w leczeniu chorób alergicznych oraz zaburzeń snu. |
|Zatwierdzone wskazania do stosowania produktu leczniczego N. obejmują łagodzenie przejściowych zaburzeń snu, występujących u osób |
|dorosłych i młodzieży w wieku 16 lat i powyżej. Należy przyjmować 1 tabletka na 20 minut przed pójściem spać lub zgodnie z zaleceniami |
|lekarza. Nie należy przekraczać maksymalnej dobowej dawki leku - 1 tabletka na dobę (pkt 4.1 i 4.2 Charakterystyki Produktu |
|Leczniczego, dalej: ChPL). |
|W ocenie Prezesa Urzędu bezsenność i zaburzenia snu są stanami wymagającymi diagnostyki i konsultacji z lekarzem. Większość pacjentów |
|skarżących się na problemy ze snem me wymaga leczenia farmakologicznego. Wystarczającym postępowaniem jest przestrzeganie zasad higieny|
|snu. Leczenie farmakologiczne zdiagnozowanej bezsenności oparte jest na stosowaniu małych dawek leków przeciwdepresyjnych. U wielu |
|pacjentów bezsenność jest objawem chorób, które wymagają pomocy specjalisty psychiatry (np. choroba afektywna dwubiegunowa, zaburzenia |
|lękowo-depresyjne). W takich przypadkach chory potrzebuje leczenia zasadniczej choroby, a nie jednego z jej objawów, jakim jest |
|bezsenność. |
|W przypadku przejściowych zaburzeń snu zastosowanie znajdują popularne i względnie bezpieczne, selektywnie działające leki nasenne, |
|takie jak zopiklon, zolpidem czy zaleplon (dostępne z przepisu lekarza). Należy także podkreślić, że difenhydramina nie została |
|odnotowana w żadnych aktualnych naukowych rekomendacjach dotyczących postępowania w leczeniu bezsenności. Pomimo że niektóre kraje Unii|
|Europejskiej dopuściły do obrotu difenhydraminę w łagodzeniu zaburzeń snu z kategorią dostępności OTC, w ocenie Prezesa Urzędu leki |
|zawierające difenhydraminę powinny być przepisywane przez lekarza. To po stronie lekarza, który traktuje każdego pacjenta i jego |
|zaburzenia snu indywidualnie, należy pozostawić decyzję, czy difenhydramina będzie lekiem korzystnym przy uwzględnieniu pełnego obrazu |
|chorobowego i dolegliwości konkretnego pacjenta. |
|Organ wskazał, że difenhydramina wykazując działanie przeciwhistaminowe i cholinolityczne (nieselektywne) wywołuje wiele działań |
|niepożądanych. Większość z nich wiąże się z hamującym wpływem difenhydraminy na ośrodkowy układ nerwowy (OUN). Do często występujących |
|działań niepożądanych należą uspokojenie, senność, zaburzenia uwagi, zaburzenia równowagi, zawroty głowy (pkt 4.8 ChPL). Wobec tego |
|ryzyko pozamedycznego stosowania difenhydraminy jest istotne, ponieważ substancja ta może być wykorzystywana w celach rekreacyjnych. |
|Potwierdzeniem powyższych zastrzeżeń jest informacja podana w pkt 4.4 ChPL, że zgłaszano przypadki nadużywania w celach rekreacyjnych i|
|uzależnienia od difenhydraminy u młodzieży łub młodych dorosłych i (lub) u pacjentów z zaburzeniami psychicznymi lub historią zaburzeń |
|w zakresie nadużywania. |
|Organ podkreślił, że dopuszczenie do obrotu produktów leczniczych z difenhydraminą w niekontrolowanej sprzedaży odręcznej (OTC) stwarza|
|ryzyko jej nadużywania. Często bowiem osoby z zaburzeniami snu, ignorując przestrzeganie podstawowych i prostych zasad higieny snu, |
|sięgają po leki nasenne nie zdając sobie sprawy z ryzyka uzależnienia. Każdy przypadek bezsenności powinien być ponadto konsultowany z |
|lekarzem, którego zadaniem jest postawienie właściwej diagnozy. |
|Z powyższych względów, zdaniem Prezesa Urzędu, produkt leczniczy N. spełnia przesłanki określone w § 1 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia |
|ws. kategorii dostępności, ponieważ może stanowić bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, nawet wówczas,|
|gdy jest stosowany prawidłowo bez nadzoru lekarskiego, oraz może być często stosowany nieprawidłowo, czego wynikiem może być |
|bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie zdrowia ludzkiego. Prawidłowe stosowanie produktu leczniczego N. bez nadzoru lekarskiego, tj. |
|zgodnie z informacjami podanymi w ulotce, może prowadzić do wystąpienia bezpośredniego zagrożenia dla zdrowia pacjenta ze względu na |
|działania niepożądane, oraz pośredniego zagrożenia dla zdrowia pacjenta poprzez opóźnienie konsultacji z lekarzem, postawienia |
|prawidłowego rozpoznania co do przyczyn zaburzeń snu oraz włączenia odpowiedniego leczenia. Ponadto produkt leczniczy N. może być |
|często stosowany nieprawidłowo (nadużywany jako lek nasenny lub w celach pozamedycznych), czego wynikiem może być zagrożenie zdrowia |
|ludzkiego w postaci wystąpienia działań niepożądanych i uzależnienia. |
|Mając na uwadze przedstawioną argumentację, w ocenie Prezesa Urzędu, przedstawiona przez podmiot odpowiedzialny dokumentacja nie |
|potwierdza, że produkt leczniczy N. spełnia warunki określone w § 5 rozporządzenia ws. kategorii dostępności, co jest warunkiem |
|przyznania produktowi leczniczemu kategorii dostępności "produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza -OTC"., dlatego też zmiana |
|kategorii dostępności produktu leczniczego N. z "produkt leczniczy wydawany z przepisu lekarza - Rp" na "produkt leczniczy wydawany bez|
|przepisu lekarza - OTC" objęta postępowaniem nr [...] nie może zostać dokonana. |
|Swoje stanowisko w sprawie wniosku podmiotu odpowiedzialnego Prezes Urzędu przekazał w zawiadomieniu z dnia [...] lipca 2019 r. |
|P. S.A. z siedzibą w K., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na czynność Prezesa Urzędu Rejestracji |
|Produktów Leczniczych, Wyrobów Medycznych i Produktów Biobójczych z dnia [...] lipca 2019 r. odrzucającego zmianę typu II C.I.z w |
|zakresie zmiany kategorii dostępności produktu leczniczego N., tabletki, 50 mg. |
|Wymienionej czynności skarżąca zarzuciła: |
|I. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy: |
|art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096 ze |
|zm., dalej: K.p.a.) przez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów, nierozpatrzenie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego |
|zgromadzonego w sprawie, skutkujące przyjęciem, że produkt leczniczy N. może być często stosowany nieprawidłowo bez nadzoru |
|lekarskiego, czego wynikiem może być bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie zdrowia ludzkiego; |
|art. 7 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. przez zawarcie w uzasadnieniu jedynie informacji o zapoznaniu się z treścią Addendum to the Clinical|
|Overview, przy jednoczesnym braku odniesienia się merytorycznie do tez i wskazań zawartych w tym dokumencie oraz w drukach |
|informacyjnych oraz zaniechania wskazania przyczyn uznania przez organ, że uzasadnienie merytoryczne wniosku nie może stanowić podstawy|
|do zmiany kategorii dostępności produktu leczniczego, a także dowolną i wybiórczą analizę dokumentacji dołączonej do wniosku i oparcie |
|się jedynie na informacjach własnych (samodzielnie opracowanych bez wskazania źródeł, na których informacje te opiera), co doprowadziło|
|organ do odrzucenia zmiany; |
|3) art. 8 § 1 i 2 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. przez naruszenie zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego |
|uczestników do władzy publicznej, zasady równego traktowania, poprzez zaniechanie odniesienia się w uzasadnieniu zawiadomienia do |
|zgromadzonego materiału dowodowego oraz niczym nieuzasadnione odstąpienie od utrwalonej praktyki rozstrzygania jednolicie spraw w takim|
|samym stanie faktycznym i prawnym. |
|II. Naruszenie przepisów prawa materialnego: |
|§ 1 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 14 listopada 2008 r. w sprawie kryteriów zaliczenia produktu leczniczego do|
|poszczególnych kategorii dostępności (Dz. U. z 2016 r. poz. 1769) poprzez jego błędne zastosowanie polegające na przyjęciu, że |
|spełnione są przesłanki umożliwiające zaliczenie leku do leków wydawanych z przepisu lekarza, co w okolicznościach sprawy nie miało |
|miejsca i nie znajduje potwierdzenia w przedstawionych przez skarżącą materiałach załączonych do wniosku. |
|Skarżąca wniosła o: |
|Stwierdzenie bezskuteczności zawiadomienia o odrzuceniu zmiany kategorii dostępności produktu leczniczego; |
|ewentualnie: |
|Uznanie w wyroku zmiany kategorii dostępności produktu leczniczego N.; oraz niezależnie o: |
|Zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania. |
|Ponadto na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. skarżąca wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z: |
|1. Tłumaczenia przysięgłego raportu eksperta klinicznego (Addendum to the Clinical Overview) na okoliczność braku przeciwwskazań do |
|zmiany kategorii dostępności leku, w szczególności prawdziwości twierdzeń skarżącej w kwestii profilu bezpieczeństwa produktu |
|leczniczego oraz jego stosowania, dawkowania i wystąpienia ewentualnych działań niepożądanych; |
|Wydruku z Europejskiej Bazy Danych o Podejrzewanych Działaniach Niepożądanych Leków z całego Europejskiego Obszaru Gospodarczego na |
|okoliczność bezpieczeństwa stosowania produktów leczniczych, których substancją czynną jest difenhydramina oraz bardzo rzadkiego |
|występowania działań niepożądanych; |
|Ulotki dołączonej do opakowania produktu leczniczego A. na okoliczność zaliczenia produktu leczniczego o zbliżonym składzie do |
|kategorii dostępności "Produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza - OTC". |
|W uzasadnieniu powyższych zarzutów skarżąca przedstawiła argumentację na ich poparcie. |
|W odpowiedzi na skargę Prezes Urzędu wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko odniósł się szczegółowo do |
|podniesionych zarzutów uznając je za bezzasadne. |
|Na rozprawie w dniu 12 grudnia 2019 r. Sąd postanowił oddalić wnioski dowodowe zawarte w skardze. |
| |
|Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: |
|Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.2019.2167), sądy administracyjne |
|sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym |
|w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie |
|stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod |
|względem ich zgodności z prawem materialnym |
|i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. |
|Ponadto, co wymaga podkreślenia, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz |
|powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo |
|o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U.2019.2325, dalej jako "p.p.s.a"). |
|Oceniając zaskarżoną decyzję w oparciu o powołane kryteria Sąd doszedł do przekonania, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, |
|Przedmiotowa sprawa dotyczy zmiany kategorii dostępności produktu leczniczego N. z: "Produkt leczniczy wydawany z przepisu lekarza - |
|Rp" na: "Produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza - OTC" i oparta jest na regulacji rozporządzenia Komisji (WE) nr 1234/2008 |
|dotyczącego badania zmian w warunkach pozwoleń na dopuszczenie do obrotu dla produktów leczniczych stosowanych u ludzi i |
|weterynaryjnych produktów leczniczych (Dz. Urz. UE L 334 z 12.12.2008, str. 7, ze zm., dalej: rozporządzenie 1234/2008). Zmiana została|
|zaklasyfikowana jako zmiana typu II nr C.I.z (zmiana typu II to zmiana, która może mieć znaczący wpływ na jakość, bezpieczeństwo lub |
|skuteczność danego produktu leczniczego). |
|Na wstępie rozważań należy wskazać, że przepisy rozporządzenia 1234/2008 znajdujące zastosowanie w rozpoznawanej sprawie stanowią |
|regulację o charakterze lex specialis względem przepisów k.p.a. w zakresie procedury dokonywania zmian w pozwoleniu na dopuszczenie do |
|obrotu produktów leczniczych stosowanych u ludzi i weterynaryjnych produktów leczniczych. |
|W rozporządzeniu 1234/2008 uregulowane zostały m. in. zasady i tryb przeprowadzania zmiany danych objętych pozwoleniem lub zmiany w |
|dokumentacji będącej podstawą wydania pozwolenia na dopuszczenie do obrotu produktu leczniczego zostały uregulowane. Zgodnie z art. 13e|
|rozporządzenia 1234/2008, w celu zamknięcia procedury zmiany organ stosuje następujące środki: |
|informuje posiadacza, czy zmiana jest przyjęta, czy odrzucona; |
|jeżeli zmiana jest odrzucona, informuje posiadacza o przyczynach odrzucenia; |
|w stosownych przypadkach zmienia decyzję przyznającą pozwolenie na dopuszczenie do obrotu zgodnie z przyjętą zmianą w terminie |
|określonym w art. 23 ust. 1. |
|Środki stosowane w celu zamknięcia procedur określonych w art. 13a-13c rozporządzenia 1234/2008 określone zostały w art. 13e |
|rozporządzenia: W przypadku odesłania do niniejszego artykułu właściwy organ stosuje następujące środki: informuje posiadacza, czy |
|zmiana jest przyjęta, czy odrzucona; jeżeli zmiana jest odrzucona, informuje posiadacza o przyczynach odrzucenia; w stosownych |
|przypadkach zmienia decyzję przyznającą pozwolenie na dopuszczenie do obrotu zgodnie z przyjętą zmianą w terminie określonym w art. 23 |
|ust. 1. |
|Zgodnie z art. 23a ust. 1 ww. ustawy prawo farmaceutyczne produkty lecznicze dopuszczone do obrotu otrzymują jedną z następujących |
|kategorii dostępności: |
|wydawane bez przepisu lekarza - OTC; |
|wydawane z przepisu lekarza - Rp; |
|wydawane z przepisu lekarza do zastrzeżonego stosowania - Rpz; |
|wydawane z przepisu lekarza, zawierające środki odurzające lub substancje psychotropowe, określone w odrębnych przepisach - Rpw; |
|stosowane wyłącznie w lecznictwie zamkniętym - Lz. |
|Szczegółowe kryteria zaliczania produktów leczniczych do poszczególnych kategorii dostępności zostały określone w rozporządzeniu |
|Ministra Zdrowia z dnia 14 listopada 2008 r. w sprawie kryteriów zaliczania produktu leczniczego do poszczególnych kategorii |
|dostępności. Zgodnie z § 1 ust. 1 ww. rozporządzenia "produkt leczniczy zalicza się do kategorii dostępności "wydawane z przepisu |
|lekarza - Rp" w przypadku, gdy: może stanowić bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, nawet wówczas, gdy|
|jest stosowany prawidłowo bez nadzoru lekarskiego, lub może być często stosowany nieprawidłowo, czego wynikiem może być bezpośrednie |
|lub pośrednie zagrożenie zdrowia ludzkiego, lub zawiera substancje, których działanie lecznicze lub niepożądane działania wymagają |
|dalszych badań, lub jest przeznaczony do podawania pozajelitowego". |
|W myśl natomiast § 5 ww. rozporządzenia - do kategorii dostępności "produkty lecznicze wydawane bez przepisu lekarza - OTC" zalicza się|
|produkty lecznicze niespełniające warunków określonych w § 1-4. |
|W oparciu o powyższe przepisy Prezes Urzędu dokonał oceny wniosku o zmianę kategorii dostępności produktu leczniczego N. z: "Produkt |
|leczniczy wydawany z przepisu lekarza - Rp" na: "Produkt leczniczy wydawany bez przepisu lekarza - OTC" oraz dołączonej do wniosku |
|dokumentacji (m.in. Addendum to the Cłinical Overview, Charakterystyki Produktu Leczniczego i ulotki). |
|Zdaniem Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ prawidłowo uznał, że dokumentacja przedłożona przez skarżącą spółkę nie może stanowić |
|podstawy do zmiany kategorii dostępności omawianego produktu leczniczego N., bowiem w stosunku do tego produktu zachodzą okoliczności, |
|o których mowa w § 1 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia ws. kategorii dostępności, klasyfikujące go do kategorii dostępności "wydawane z |
|przepisu lekarza - Rp". |
|Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. rozporządzenia - produkt leczniczy zalicza się do kategorii dostępności "wydawane z przepisu lekarza|
|- Rp" w przypadku, gdy może on stanowić bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego, nawet wówczas, gdy jest |
|stosowany prawidłowo bez nadzoru lekarskiego, lub gdy produkt może być często stosowany nieprawidłowo, czego wynikiem może być |
|bezpośrednie lub pośrednie zagrożenie zdrowia ludzkiego. Przepis ten znajduje zastosowanie także w przypadku produktu leczniczego N., z|
|uwagi na wskazania do stosowania tego produktu leczniczego, tj. zaburzenia snu oraz związane z tym działania niepożądane i ryzyko |
|nadużywania, w szczególności stosowania ww. produktu w innych niż medyczne celach. |
|Podzielić należy stanowisko organu, iż bezsenność i zaburzenia snu mogą być stanami chorobowymi wymagającymi diagnostyki i konsultacji |
|lekarskiej. U wielu pacjentów bezsenność jest bowiem objawem chorób, które wymagają pomocy specjalisty psychiatry (np. choroba |
|afektywna dwubiegunowa, zaburzenia lękowo-depresyjne). W takich przypadkach chory potrzebuje leczenia zasadniczej choroby, a nie |
|jednego z jej objawów, jakim jest bezsenność. Ponadto w przypadku przejściowych zaburzeń snu zastosowanie znajdują popularne i |
|względnie bezpieczne, selektywnie działające leki nasenne, takie jak zopiklon, zolpidem czy zaleplon (dostępne z przepisu lekarza). |
|Zauważyć ponadto trzeba, że difenhydramina stanowiąca podstawowy składnik produktu leczniczego N. znajduje szerokie zastosowanie w |
|połączeniu z innymi substancjami czynnymi, np. paracetamolem jako środki przeciwbólowe i przeciwgorączkowe, eliminujące te dolegliwości|
|ułatwiając zasypianie w określonych stanach chorobowych, jednak nie została odnotowana w żadnych aktualnych naukowych rekomendacjach |
|dotyczących postępowania w leczeniu bezsenności. |
|W ocenie Sądu, mimo że niektóre kraje Unii Europejskiej dopuściły do obrotu difenhydraminę w łagodzeniu zaburzeń snu z kategorią |
|dostępności OTC, należy podzielić stanowisko Prezesa Urzędu, iż leki zawierające difenhydraminę powinny być przepisywane przez lekarza,|
|gdyż zaburzenia snu należy traktować indywidualnie. Brak jest bowiem pewności czy difenhydramina będzie lekiem korzystnym, przy |
|uwzględnieniu pełnego obrazu chorobowego i dolegliwości konkretnego pacjenta. Potwierdzają to przedstawione przez organ wyniki analizy |
|działań niepożądanych związanych z działaniem difenhydraminy. |
|Zdaniem Sądu, stanowisko strony skarżącej stanowi w tym zakresie jedynie polemikę z oceną dokonaną przez organ, przy czym jej |
|skutecznie nie podważa w sposób, który uzasadniałby uwzględnienie skargi. Dotyczy to w szczególności przedstawionych w skardze |
|kryteriów podziału stanów bezsenności na przygodną, krótkotrwałą i przewlekłą, które powinny być w pierwszej kolejności kierowane do |
|lekarza, nie zaś do pacjenta. |
|Sąd oddalił także wniosek strony skarżącej o dopuszczenie w trybie art. 106 § 3 p.p.s.a., dowodu uzupełniającego z załączonych do |
|skargi dokumentów, potwierdzających w ocenie strony jej stanowisko o możliwości zmiany żądanych przez nią wskazań do stosowania |
|przedmiotowego produktu leczniczego. |
|W tej kwestii Sąd podkreśla, że rolą sądu administracyjnego nie jest prowadzenie postępowania dowodowego w sprawie i wyjaśnianie |
|sprzeczności występujących w materiale dowodowym. Podstawą orzekania dla sądu administracyjnego jest w zasadzie cały materiał faktyczny|
|i dowodowy sprawy zgromadzony w postępowaniu przed organem administracji (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Sąd może wprawdzie dopuścić |
|przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu, ale tylko wówczas, jeżeli w jego ocenie jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych |
|wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Przy tym zakres takiego postępowania dowodowego jest |
|wyznaczony poprzez podstawową funkcję sądowej kontroli administracji, tj. oceną legalności zaskarżonego aktu lub czynności. |
|W konsekwencji, dokonywanie przez sąd administracyjny samodzielnych ustaleń faktycznych jest dopuszczalne jedynie w takim zakresie, w |
|jakim jest to niezbędne dla dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego działania lub bezczynności organu administracji. Oznacza |
|to, że sąd administracyjny nie może dokonywać ustaleń, które mogłyby służyć merytorycznemu rozstrzyganiu sprawy. Może on dokonywać |
|jedynie takich ustaleń, które będą stanowiły podstawę oceny zgodności z prawem zaskarżonych aktów (wyrok NSA z 24 listopada 2005 r., I |
|OSK 173/05, LEX nr 213605). Ponadto przepis art. 106 § 3 p.p.s.a. nie ma w ogóle zastosowania do dowodów z dokumentów znajdujących się |
|w aktach sprawy. |
|Ustosunkowując się natomiast do zarzutu dotyczącego przykładów innych produktów Sąd zauważa, że wynikająca z art. 8 k.p.a. zasada |
|zaufania obywateli do organów państwa nakłada na organy administracji publicznej obowiązek praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia |
|postępowania, który wyraża się w dokładnym zbadaniu okoliczności sprawy, ustosunkowaniu się do żądań stron oraz uwzględnieniu w decyzji|
|zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli. Z tym jednak, że ten obowiązek nie może polegać na badaniu |
|okoliczności faktycznych, które były podstawą orzekania w innych konkretnych, indywidualnych sprawach. Okoliczności, które były |
|przedmiotem badania w innej sprawie administracyjnej w innych postępowaniach, innym podmiotom, nie są okolicznościami, które powinien, |
|a nawet może badać organ w konkretnej sprawie.(por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2006 r., sygn. akt II GSK |
|183/06, LEX 290139). W tym kontekście sprawy zasadnie organ podkreślił, że powoływanie się przez skarżącą na inne produkty lecznicze |
|było nieuzasadnione. |
|Wbrew zarzutom skargi należy także uznać, że Prezes Urzędu w toku postępowania wyczerpująco zbadał wszystkie istotne okoliczności |
|faktyczne związane z niniejszą sprawą, przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej |
|(art. 7 i art. 77 k.p.a), dokonał ich oceny wszechstronnie, nie naruszając zasady swobodnej oceny dowodów (art. 80 k.p.a.), co znalazło|
|wyraz w uzasadnieniu rozstrzygnięcia sporządzonego w sposób wymagany w art. 107 § 3 k.p.a., nie dopuścił się także naruszeń prawa |
|materialnego, które miałyby wpływ na wynik sprawy. |
|W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi. |
| |