II SA/Ke 439/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal, Sędzia WSA Beata Ziomek (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 30 listopada 2022 r. sprawy ze skargi J. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 15 lipca 2022 r., znak: SKO.GN-70/3483/140/2022 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności zażalenia oddala skargę. UZASADNIENIE II SA/Ke 439/22 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 15 lipca 2022 r., znak: SKO.GN-70/3483/140/2022, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Kielcach, po zapoznaniu się z zażaleniem J. C. na postanowienie Wójta Gminy Lipnik z dnia 9 maja 2022 r., znak: RG-II.6830.4.2021, w przedmiocie zobowiązania do uiszczenia zaliczki na pokrycie kosztów postępowania rozgraniczeniowego, na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 Kpa stwierdziło niedopuszczalność zażalenia. W uzasadnieniu organ II instancji przedstawił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Postanowieniem z dnia 9 maja 2022 r. Wójt Gminy Lipnik, działając na podstawie art. 262 § 2 Kpa w zw. z art. 29 ust. 3, art. 31 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne zażądał od J. M. i J. C. zaliczki w kwocie po 2.583 zł brutto od każdego z nich na pokrycie kosztów postępowania o rozgraniczenie nieruchomości w terminie 14 dni od dnia otrzymania postanowienia. Strony zostały pouczone, że na postanowienie nie przysługuje zażalenie. Postanowienie zostało doręczone J. C. w dniu 17 maja 2022 r. W dniu 24 maja 2022 r. do Kolegium wpłynęło pismo J. C., kierowane do Wójta Gminy Lipnik, w którym zakwestionowano zasadność postanowienia z dnia 9 maja 2022 r., a także zasadność prowadzenia postępowania rozgraniczeniowego oraz wysokość wynagrodzenia dla geodety. Kolegium uznało ww. pismo za zażalenie na postanowienie z dnia 9 maja 2022 r. i wskazało, że żaden przepis Kodeksu postępowania administracyjnego nie przewiduje, aby na postanowienie wydane na podstawie art. 262 § 2 Kpa przysługiwało zażalenie jako samodzielny środek zaskarżenia. Postanowienie takie strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. W skardze do tut. Sądu J. C. nie zgodził się z postanowieniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 15 lipca 2022 r., kwestionując równocześnie zasadność wydania przez Wójta Gminy Lipnik postanowienia z dnia 25 kwietnia 2022 r. o wszczęciu postępowania o rozgraniczenie nieruchomości w celu ustalenia przebiegu granic między działką położona w S. nr ewid. [...], stanowiącą własność J. M., a działką nr ewid. [...], stanowiącą własność skarżącego. W uzasadnieniu wskazał, że istnieje uproszczony tryb wznowienia punktów granicznych. W dalszej części uzasadnienia opisał okoliczności, w jakich doszło do złożenia przez J. M. wniosku o rozgraniczenie nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. W piśmie z dnia 15 listopada 2022 r. skarżący podniósł, że między działkami nr [...] i [...] żaden spór graniczny nie występuje, zadeklarował gotowość przyjęcia każdej granicy w ramach wznowienia punktów granicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 oraz art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), zwanej dalej "Ppsa", wojewódzkie sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami skargi, czy też powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 Ppsa). Dokonując tak rozumianej oceny zaskarżonego rozstrzygnięcia, Wojewódzki Sąd Administracyjny nie dopatrzył się w nim naruszeń prawa skutkujących koniecznością jego uchylenia lub stwierdzenia nieważności (art. 145 § 1 i 2 Ppsa). W rozpoznawanej sprawie skarżący przedmiotem skargi do tut. Sądu uczynił wydanie na podstawie art. 134 w zw. art. 144 Kpa postanowienie Kolegium stwierdzające niedopuszczalność zażalenia na postanowienie Wójta Gminy Lipnik, wydane na podstawie art. 262 § 2 Kpa, o zażądaniu od właścicieli działek, co do których prowadzone jest postępowanie rozgraniczeniowe zaliczek w kwocie po 2.583 zł brutto na pokrycie kosztów tego postępowania. Z tego względu, mając na uwadze treść art. 135 Ppsa, Sąd nie był uprawniony do oceny zasadności prowadzonego postępowania rozgraniczeniowego. Ubocznie można jedynie wskazać, że to nie organ administracji decyduje o tym, czy granice nieruchomości stały się sporne, lecz rozstrzyga o tym wniosek właściciela nieruchomości. Regulujące postępowanie rozgraniczeniowe przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz.U. z 2021 r. poz. 1990 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministrów Spraw Wewnętrznych i Administracji oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 14 kwietnia 1999 r. w sprawie rozgraniczania nieruchomości (Dz.U. Nr 45, poz. 453) nie zawierają regulacji co do kosztów postępowania rozgraniczeniowego. Dlatego ponoszenie przez stronę obciążających ją kosztów postępowania rozgraniczeniowego następuje, co do zasady, w trybie przewidzianym w art. 264 Kpa. Przepis ten stanowi, że jednocześnie z wydaniem decyzji organ administracji publicznej ustali w drodze postanowienia wysokość kosztów postępowania, osoby zobowiązane do ich poniesienia oraz termin i sposób ich uiszczenia (§ 1). Na postanowienie w sprawie kosztów postępowania osobie zobowiązanej do ich poniesienia służy zażalenie (§ 2). Organ administracji na zasadzie uznania administracyjnego i stosownie do okoliczności sprawy może jednak w konkretnej sprawie żądać od strony uiszczenia zaliczki, o której mowa w art. 262 § 2 Kpa. Zaliczka taka nie jest zaliczana ściśle do kosztów postępowania administracyjnego, a żądanie przez organ zaliczki od strony powinno nastąpić przez wydanie postanowienia, na które jednak nie przysługuje zażalenie. Zgodnie bowiem z art. 141 § 1 Kpa, na wydane w toku postępowania administracyjnego postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks taki stanowi, tj. tylko na postanowienia enumeratywnie wymienione w kodeksie. Jeżeli zatem przepis będący podstawą rozstrzygnięcia organu I instancji nie przewiduje zażalenia w odniesieniu do wydanego postanowienia, to ten środek zaskarżenia nie przysługuje. Na postanowienie wydane na podstawie art. 262 § 2 Kpa zażalenie, jako samodzielny środek zaskarżenia, nie przysługuje, ponieważ przepisy Działu IX Kpa dotyczącego opłat i kosztów postępowania nie zawierają regulacji dającej takie uprawnienie. Postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji (art. 142 Kpa; por. wyrok NSA z dnia 20 lipca 2010 r., sygn. I OSK 1282/09). Zażalenie, o którym mowa w art. 264 § 2 Kpa odnosi się do ustalenia wysokości końcowych kosztów postępowania, osób zobowiązanych do ich ponoszenia oraz terminów i sposobu ich uiszczenia. Jest to więc rozstrzygnięcie innego rodzaju, natomiast zaliczka, o której mowa w art. 262 § 2 Kpa, stanowi tylko składnik kosztów postępowania i jest pobierana w toku trwającego postępowania administracyjnego na pokrycie kosztów postępowania. Skoro zatem na postanowienie w sprawie zaliczki żądanej na podstawie art. 262 § 2 Kpa zażalenie nie przysługuje, to organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 134 w zw. z art. 144 Kpa trafnie oceniając złożone zażalenie jako niedopuszczalne. Rozpoznając niedopuszczalny środek zaskarżenia organ administracji dopuściłby się rażącego naruszenia prawa. W tym stanie rzeczy, ponieważ podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 Ppsa.