I Cgg 34/20

<p>Sygn. akt: I Cgg 34/20</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p> Dnia 23 kwietnia 2024 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie:</p> <table> <colgroup> <col width="186"/> <col width="525"/> </colgroup> <tr> <td> <p>Przewodniczący:</p> </td> <td> <p>SSO Andrzej Kieć</p> </td> </tr> <tr> <td> <p>Protokolant:</p> </td> <td> <p>protokolant sądowy Marta Lonska</p> </td> </tr> </table> <p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2024 roku w Gliwicach</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">R.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">(...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">B.</span> </p> <p>o naprawienie szkody</p> <p>1.  zasądza od pozwanej <span class="anon-block">(...)</span> z siedzibą <br/>w <span class="anon-block">B.</span> na rzecz powódki <span class="anon-block">(...)</span> <span class="anon-block">R.</span> kwotę 685.498,95 zł (sześćset osiemdziesiąt pięć tysięcy czterysta dziewięćdziesiąt osiem złotych 95/100) <br/>z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia 20 lipca 2023 roku do dnia zapłaty;</p> <p>2.  oddala powództwo w pozostałym zakresie;</p> <p>3.  zasądza od pozwanej na rzecz powódki kwotę 10.800 zł (dziesięć tysięcy osiemset) tytułem zwrotu kosztów procesu z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia do dnia zapłaty;</p> <p>4.  nakazuje pobrać od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego <br/>w Gliwicach kwotę 37.074,87 zł (trzydzieści siedem tysięcy siedemdziesiąt cztery złote 87/100) tytułem kosztów sądowych.</p> <p>SSO Andrzej Kieć</p> <p>Sygn. akt I Cgg 34/20</p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p>W pozwie powódka Gmina <span class="anon-block">R.</span> wniosła o nakazanie pozwanej <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">B.</span> naprawienie szkody związanej z ruchem zakładu górniczego a powstałej na nieruchomości powódki położonej w <span class="anon-block">R.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span> poprzez przywrócenie nieruchomości oraz budynku posadowionego na tej nieruchomości do stanu poprzedniego, ewentualnie – w przypadku ustalenia, że przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest ekonomicznie nieuzasadnione - o zasądzenie od pozwanej odszkodowania w wysokości wartości odtworzeniowej nieruchomości i budynku. Nadto wniosła o zasądzenie kosztów procesu.</p> <p>W uzasadnieniu podała, że jest właścicielami wyżej opisanej nieruchomości zabudowanej budynkiem użyteczności publicznej (izba Wytrzeźwień i Noclegownia Miejska). W budynku występuje szereg uszkodzeń spowodowanych eksploatacją górniczą (m.in. spękania, zawilgocenie budynku, deformacja podłogi, spękanie rur wod-kan).</p> <p>W piśmie, które wpłynęło do sądu 30.06.2023r (k.293, nadanym w UP 27.05.2023r, opatrzonym mylną datą 22.11.2022r), powódka dokonała modyfikacji żądania, domagając się zasądzenia odszkodowania w kwocie 865.498,95 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi od dnia 17.07.2016r do dnia zapłaty.</p> <p>Pozwana wniosła o oddalenie powództwa i zasądzenie kosztów. Oświadczyła, że kwestionuje roszczenie co do zasady i co do wysokości. Podniosła również zarzut przedawnienia roszczeń.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd ustalił co następuje:</strong> </p> <p>Powódka jest właścicielem nieruchomości położonej w <span class="anon-block">R.</span> przy <span class="anon-block">ul. (...)</span>, na której posadowiono budynek użyteczności publicznej <em> <!-- -->(wydruk z Kw – k.13-21).</em> </p> <p>Nieruchomość powódki i usytuowane na niej obiekty budowlane podlegały wielokrotnym wpływom eksploatacji górniczej, za które odpowiedzialna jest pozwana. Na terenie usytuowania nieruchomości występowały wpływy II i III kategorii. Eksploatacja węgla prowadzona była do 2015r. Eksploatacje te miały największy wpływ na powstanie szkód, w tym wychylenie budynku. Uspokojenie terenu w rejonie nieruchomości powódki nastąpiło na przełomie 2017/2018r.</p> <p>(opinia biegłego z zakresu górnictwa i geologii <span class="anon-block">J. P.</span> k.81-133).</p> <p>W obiektach zabudowanych na nieruchomości powódki (budynek izby wytrzeźwień i noclegowni) wystąpiły szkody spowodowane działalnością górniczą, za która odpowiada pozwana. Główną szkodą w przypadku budynku jest wychylenie budynku od pionu. Powstały też inne uszkodzenia w budynku, m.in. pęknięcia ścian i sufitów, zawilgocenie ścian z miejscowym odpadnięciem tynku, deformacje posadzki. Wychylanie się budynku oraz uszkodzenia ścian i stropów zostało zapoczątkowane od momentu oddania budynku do użytkowania tj od 1961 roku. W późniejszych latach budynek był wielokrotnie przechylany w różnych kierunkach; wychylanie budynku zakończyło się na przełomie lat 2017/2018. Średnie pochylenie posadzek budynku wynosi 24 prom.</p> <p>Budynek został wybudowany w 1961r. Stopień naturalnego zużycia budynku wynosi 66 %. W przypadku budynku, koszty przywrócenia obiektu do stanu poprzedniego (w tym koszty rektyfikacji budynku) przewyższają aktualną wartość odtworzeniową obiektu. Naprawa szkody winna polegać na wypłacie jednorazowego odszkodowania.</p> <p>Wartość techniczna obiektów powódki (wartość odtworzeniowa, z uwzględnieniem stopnia zużycia technicznego) wynosi 685.498,95 zł brutto (557.316,22 zł netto).</p> <p>(dowód: opinia biegłego z zakresu budownictwa <span class="anon-block">R. K.</span>- k.150-212, k. 234-243, k. 266-268).</p> <p>Powódka złożyła do pozwanej wnioski w sprawie naprawy szkód pismami z 6.08.2014r i z 15.06.2014r, wskutek czego prowadzone były rozmowy ugodowe, przeprowadzane były oględziny i wymieniana korespondencja (wnioski ugodowe k.223, 24, korespondencja stron i protokoły oględzin k.22-42).</p> <p>Opisany stan faktyczny Sąd ustalił na podstawie zgromadzonych w aktach dowodów z dokumentów oraz w oparciu o dowód biegłego z zakresu górnictwa i geologii <span class="anon-block">J. P.</span> oraz dowód z opinii biegłego z zakresu budownictwa <span class="anon-block">R. K.</span>.. Sąd w pełni dał wiarę dowodom z tych opinii. Opinie te były sporządzone w sposób wykazujący znajomość opiniowanej problematyki, były jasne, logiczne, weryfikowalne a przez to mogły stanowić podstawę ustaleń. Opinie ta nie zostały przekonująco zakwestionowana przez strony, nie zostało wykazane by była błędne, niefachowe a przez to nie została podważona ich wiarygodność. Tym samym mogły stanowić podstawę ustaleń.</p> <p> <strong> <!-- -->Sąd zważył co następuje:</strong> </p> <p>Działanie sprawcze powodujące szkodę trwało w okresie obwiązywania <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111630981" title="Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze - Dz. U. z 2011 r. Nr 163, poz. 981 ()">ustawy prawo geologiczne i górnicze z dnia 9 czerwca 2011r.</a>, która weszła w życie w dniu 1 stycznia 2012 roku (oraz wcześniej).</p> <p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111630981" title="Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze - Dz. U. z 2011 r. Nr 163, poz. 981 (art. 144;art. 144 ust. 1)">art. 144 ust 1 ustawy prawo geologiczne i górnicze</a>, właściciel nie może sprzeciwić się zagrożeniom spowodowanym ruchem zakładu górniczego, który jest prowadzony zgodnie z ustawą. Może on jednak żądać naprawienia wyrządzonej tym ruchem szkody, na zasadach określonych ustawą. Do naprawiania szkód będących następstwem eksploatacji, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111630981" title="Ustawa z dnia 9 czerwca 2011 r. - Prawo geologiczne i górnicze - Dz. U. z 2011 r. Nr 163, poz. 981 (art. 145)">art. 145 ustawy prawo geologiczne i górnicze</a>, mają zastosowanie przepisy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 ()">kodeksu cywilnego</a>.</p> <p>Nieruchomość powódki położona jest na terenie górniczym i objęta była zasięgiem wpływów górniczych, za które odpowiedzialna jest pozwana. Pozwana przejęła <span class="anon-block"> KWK (...)</span> (będącą wcześniej w strukturach <span class="anon-block"> (...) S.A.</span> oraz <span class="anon-block"> (...) S.A.</span>), zatem pozwana odpowiada za zobowiązania podmiotu górniczego prowadzącego eksploatacje na terenie posadowienia nieruchomości (art. 8c ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego).</p> <p>W budynku powódki wystąpiły szkody spowodowane działalnością górniczą, za która odpowiada pozwana. Zasadniczą szkodą jest wychylenie budynku od pionu. Koszt rektyfikacji budynku powodowałby ekonomiczną nieopłacalność naprawy szkody w drodze przywrócenia do stanu poprzedniego.</p> <p>Naprawa szkody winna polegać na wypłacie jednorazowego odszkodowania w wysokości równej wartości technicznej budynku.</p> <p>Powódka domagała się ostatecznie zasądzenia jednorazowego odszkodowania w kwocie odpowiadającej wartości technicznej obiektu (wartość odtworzeniowa, z uwzględnieniem stopnia zużycia technicznego), wyliczonego przez biegłego <span class="anon-block">R. K.</span>. Sąd uznał, iż jest to dopuszczalne i uzasadnione. Takiego wyboru naprawienia szkody dokonała powódka.</p> <p>Wartość techniczna budynku obiektu powódki (wartość odtworzeniowa, z uwzględnieniem stopnia zużycia technicznego) wynosi 685.498,95 zł brutto. Wartość ta stanowi wysokość szkody powódki.</p> <p>Taką też kwotę w oparciu o przepis art. 144 ust. 1 p.g.g. zasądzono na jej rzecz.</p> <p>Roszczenie powódki nie było przedawnione. Wychylanie się budynku oraz uszkodzenia ścian i stropów zostało zapoczątkowane od momentu oddania budynku do użytkowania tj od 1961 roku. W późniejszych latach budynek był wielokrotnie przechylany w różnych kierunkach; wychylanie budynku zakończyło się na przełomie lat 2017/2018. Pozew został wniesiony 14.09.2020r, a zasadnicza szkoda w postaci pochylenia budynku ukształtowała się ostatecznie na przełomie 2017/2018 roku (zatem przed upływem terminu przedawnienia określonego w art.149 Pgg).</p> <p>O odsetkach od zasądzonej kwoty orzeczono w oparciu o przepis <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481)">art. 481 k.c.</a> Powódka żądanie odsetkowe sprecyzowała w piśmie, które wpłynęło do sądu 30.06.2023r (k.293) Sąd żądanie odsetkowe uznał za zasadne częściowo - od dnia następnego po doręczeniu stronie pozwanej odpisu w/w pisma powódki (co nastąpiło 19.07.2023r k.297)– z tymi dniem bowiem pozwana pozostawała w zwłoce. Strona powodowa nie wykazała ażeby dokonała wezwania do zapłaty w odniesieniu do kwoty 685.498,95 zł a zatem by wymagalność roszczenia w tej kwocie nastąpiła wcześniej.</p> <p>O kosztach postępowania orzeczono na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 kpc</a>, zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu (na koszty składają się koszty zastępstwa procesowego wg taryfy)</p> <p>Na podstawie art. 113 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych nakazano pobranie nieuiszczonych kosztów sądowych od pozwanej na rzecz Skarbu Państwa. Na koszty sądowe złożyły się opłata od pozwu (34.275 zł -ustalona od ostatecznego żądania) oraz wydatki na wynagrodzenie biegłych. Łączne wydatki na biegłych wyniosły 7.799,87 zł (k.136, 214, 248, 272), a zostały one pokryte zaliczkami do kwoty 5.000 zł (k.75, 148) – do pobrania z tego tytułu pozostawała więc kwota 2.799,87zł.</p> <p> <em> <!-- -->SSO Andrzej Kieć</em> </p> <p>.</p> </div>