II GSK 1812/21

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Wolf- Kalamala Sędzia NSA Beata Cieloch (sprawozdawca) Sędzia WSA - delegowana Małgorzata Bejgerowska po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku sędziego WSA - delegowanego Sylwestra Golca o wyłączenie w sprawie ze skargi kasacyjnej Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 169/21 w sprawie ze skargi J. Z. na pismo Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 19 września 2018 r. w przedmiocie zawiadomienia o dacie przejścia w stan spoczynku sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego postanawia: wyłączyć sędziego WSA Sylwestra Golca od orzekania w niniejszej sprawie. UZASADNIENIE Pismem z dnia 3 grudnia 2021 r. sędzia WSA Sylwester Golec złożył wniosek o wyłączenie go od orzekania w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu wskazał, że w przedmiotowej sprawie Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej wniósł skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 kwietnia 2021 r., sygn. akt VI SA/Wa 169/21 w przedmiocie zawiadomienia o dacie przejścia w stan spoczynku sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego. Podniósł również, że bierze udział w konkursie na wolne stanowisko sędziowskie w Izbie Finansowej Naczelnego Sądu Administracyjnego, który jest prowadzony na podstawie ogłoszenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej zamieszczonego w Monitorze Polskim z 2021 r. nr 328. W postępowaniu tym Krajowa Rada Sądownictwa 30 listopada 2021 r. podjęła uchwałę o przedstawieniu jego kandydatury Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej do powołania na urząd sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego. W tej sytuacji, zdaniem Sędziego mogą zachodzić wątpliwości, co do jego bezstronności przy orzekaniu w niniejszej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z treścią art. 18 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej zwanej "p.p.s.a."), sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki (art. 18 § 1 pkt 1); swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia (art. 18 § 1 pkt 2); osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli (art. 18 § 1 pkt 3); w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron (art. 18 § 1 pkt 4); w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą (art. 18 § 1 pkt 5); w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznawanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator (art. 18 § 1 pkt 6); dotyczących skargi na decyzję lub postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty wydanych w postępowaniu administracyjnym nadzwyczajnym, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym kontroli legalności decyzji albo postanowienia wydanych w postępowaniu administracyjnym zwyczajnym, brał udział w wydaniu wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie (art. 18 § 1 pkt 6a); w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej (art. 18 § 1 pkt 7). Również sędzia, który brał udział w wydaniu orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania, nie może orzekać co do tej skargi (§ 3). Jednocześnie zgodnie z treścią art. 19 p.p.s.a., niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przepis art. 19 p.p.s.a. reguluje przypadek wyłączenia sędziego ze względu na istnienie przesłanki o tzw. względnym charakterze. Oznacza to konieczność oceny każdego konkretnego przypadku. Ustawodawca posługując się pojęciem "okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności", nałożył na sąd obowiązek zbadania, czy owa okoliczność w danej sprawie rzeczywiście istnieje. Wobec braku w tym zakresie kryteriów ustawowych, sąd musi kierować się zasadami doświadczenia życiowego, mając na uwadze fakt, że zgodnie z art. 21 i art. 22 § 2 p.p.s.a., to także do sędziego należy ocena, czy będzie mógł obiektywnie i bez skrępowania rozpoznać sprawę i wydać w niej orzeczenie. Skoro zatem sam Sędzia oświadczył, że w zaistniałej sytuacji mogą zachodzić wątpliwości do jego bezstronności, to w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ziściła się przesłanka do jego wyłączenia. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 19 w zw. z art. 22 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.