II SA/Gl 1068/20

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Nitecki, Sędziowie Sędzia WSA Edyta Kędzierska (spr.),, Sędzia WSA Krzysztof Nowak, Protokolant sekretarz sadowy Barbara Urban, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2022 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej z dnia 1 czerwca 2020 r. nr SKOVIII/422/1874/66/2020 w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy 1) uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia 17 marca 2020 r. nr [...], 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Bielsku-Białej na rzecz skarżącego kwotę 70,00 (siedemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. UZASADNIENIE Decyzją z dnia 1 czerwca 2020 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku - Białej, w wyniku rozpoznania odwołania wniesionego przez skarżącego J. J., utrzymało w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 17 marca 2020 r. o zatrzymaniu skarżącemu dokumentu prawa jazdy kategorii B, do czasu ustania przyczyny zatrzymania prawa jazdy i o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, że odrębną decyzją z dnia 24.05.2019 r. Starosta [...] skierował skarżącego na badanie z zakresu psychologii transportu w celu orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami. Ponieważ skarżący nie wykonał nakazanych badań, Starosta [...] wydał decyzję z dnia 17.03.2020 roku o zatrzymaniu prawa jazdy. Organ odwoławczy podkreślił, że decyzja Starosty [...] była co do istoty poprawna, zbędne było jedynie nadanie jej rygoru natychmiastowej wykonalności, ze względu na to, iż skarżący już wcześniej miał z innych przyczyn zatrzymane prawo jazdy i ta wcześniejsza decyzja, nie została ani wycofana z obrotu prawnego, ani nie zostało wstrzymane jej wykonanie. W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący podniósł przede wszystkim, że nie został powiadomiony o wszczęciu postępowania w sprawie skierowania na badania psychologiczne oraz postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy. Wobec tego został pozbawiony możliwości czynnego udziału w tych postępowaniach. Ponadto wskazał, że organ I instancji, mimo jego wielokrotnych wniosków, nie nadesłał mu uwierzytelnionych odpisów akt sprawy i nie poinformował go o możliwości skorzystania z uprawnień wynikających z art. 10 K.p.a. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację. Na rozprawie pełnomocnik skarżącego podtrzymał skargę i dodał, że organy naruszyły w tej sprawie art. 7a, art. 8, art. 9, art. 10 oraz art. 11 K.p.a. Podniósł, że organy administracji podjęły działania dopiero wówczas, gdy ustaliły przekroczenie przez skarżącego liczby punktów karnych na poziomie 42 w sytuacji, gdy obowiązane były podjąć działania przy przekroczeniu 24 punktów. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r., poz. 137), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 329), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Skarga wniesiona w niniejszej sprawie zasługiwała na uwzględnienie, jednakże z innych przyczyn niż w niej wskazane. W przeprowadzonym postępowaniu doszło bowiem do naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu uzasadniającym uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Przedmiotową decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji orzekającą o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kategorii B, do czasu ustania przyczyny zatrzymania prawa jazdy i o nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Materialnoprawną podstawę decyzji orzekającej o zatrzymaniu prawa jazdy w rozpoznawanej sprawie stanowił art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. b ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (tekst jedn.: Dz. U. z 2021 r. poz. 1212 z późn. zm.), zgodnie z którym, starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 84 ust. 1. W rozpoznawanej sprawie organ stwierdził, że decyzją z dnia 24.05.2019 r. Starosta [...] skierował skarżącego na badanie z zakresu psychologii transportu w celu orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdami, jednakże skarżący nie wykonał nakazanych badań. Jednocześnie organ podkreślił w zaskarżonej decyzji, że skarżący już wcześniej miał z innych przyczyn zatrzymane prawo jazdy i ta wcześniejsza decyzja, nie została ani wycofana z obrotu prawnego, ani nie zostało wstrzymane jej wykonanie. W powyższym zakresie stwierdzić należało, że z treści wyroku WSA w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2020 r., wydanego w sprawie o sygn. akt. II SA/Gl 1424/19 wynika, iż Starosta [...] decyzją z dnia 24 maja 2019 r. orzekł o zatrzymaniu skarżącemu J. J. prawa jazdy kategorii B do czasu ustania przyczyny zatrzymania prawa jazdy. Decyzji tej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. W jej uzasadnieniu organ wskazał, że skarżący od dnia 10 kwietnia 2014 r. do dnia 16 października 2014 r. otrzymał 46 punktów karnych za kilkakrotne naruszenie przepisów ruchu drogowego. Na skutek wniesionego przez skarżącego odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Bielsku-Białej, decyzją z dnia 7 sierpnia 2019 r., utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Obydwie te decyzje zostały uchylone z mocy powołanego wyżej wyroku WSA w Gliwicach z dnia 22 grudnia 2020 r. i wyrok ten uprawomocnił się. Z powyższego wynika, że kontrolowane w niniejszej sprawie; decyzja organu I instancji z dnia 17 marca 2020 r., a także decyzja organu odwoławczego z dnia 1 czerwca 2020 r., zostały wydane w okresie, w którym w obrocie prawnym pozostawała decyzja organu I instancji z dnia 24 maja 2019 r. i utrzymująca ją w mocy decyzja SKO z dnia 7 sierpnia 2019 r. – wydane również w przedmiocie zatrzymania skarżącemu prawa jazdy kategorii B do czasu ustania przyczyny zatrzymania prawa jazdy. Wystąpiła jedynie różnica w zakresie podstawy faktycznej i prawnej decyzji organów obu instancji wydanych w 2019 r. w stosunku do decyzji wydanych w 2020 r., tj. w niniejszym postępowaniu. Poprzednio decyzje zostały wydane z powodu przekroczenia przez skarżącego limitu punktów karnych za naruszenie przepisów ruchu drogowego, a w obecnym postępowaniu administracyjnym, powodem orzeczenia zatrzymania skarżącemu prawa jazdy kat. B było stwierdzenie, że nie przedstawił on w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań psychologicznych do kierowania pojazdem. Z uwagi zatem na to, że wymienione decyzje organów obydwu instancji z 2019 r., zostały pozbawione bytu prawnego dopiero na mocy wyroku z dnia 22 grudnia 2020 r., wadliwe było orzekanie w niniejszej sprawie o zatrzymaniu skarżącemu prawa jazdy kategorii B, niewątpliwie przecież prawo jazdy kat. B zostało mu już wcześniej zatrzymane na mocy decyzji, które pozostawały nadal w obrocie. Nie sposób zaś zatrzymać prawa jazdy, które już zostało zatrzymane. Okoliczność ta wyczerpuje przesłankę bezprzedmiotowości postępowania, o której mowa w art. 105 § 1 K.p.a. W wyniku kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji stwierdzić należało, że zostały one wydane z naruszeniem art. 7 K.p.a., art. 8 K.p.a. oraz art. 105 § 1 K.p.a. i wymienione naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jednocześnie – stwierdzenie powyższych uchybień organów obydwu instancji spowodowało, że przedwczesne stało się rozpoznanie zarzutów podniesionych w skardze. Wobec tego, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 135 P.p.s.a. należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ uwzględni wskazania wynikające z powyższych rozważań dotyczące tego, że dopiero po usunięciu z obrotu prawnego wcześniejszej decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy, możliwe jest wydanie kolejnej decyzji w przedmiocie zatrzymania prawa jazdy oraz przeprowadzi analizę okoliczności w zakresie istotnym dla rozstrzygnięcia sprawy. Przepis art. 200 i art. 205 § 2 P.p.s.a. stanowił podstawę rozstrzygnięcia w kwestii zwrotu stronie skarżącej kosztów postępowania, tj. części wpisu wynoszącej 70 zł., bowiem w pozostałej części skarżący został zwolniony od kosztów sądowych.