II OZ 1101/08

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia del. WSA Leszek Kamiński po rozpoznaniu w dniu 23 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. S. i J. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 76/08 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi S. S. i J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowionego w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania przestrzennego postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 14 lipca 2008 r., sygn. akt II SA/Kr 76/08, po rozpoznaniu sprzeciwu S. S. i J. S. od postanowienia referendarza sądowego z dnia 30 kwietnia 2008 r., oddalił wniosek skarżących o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania wznowionego w sprawie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że we wniosku skarżący podali, że mają na utrzymaniu dwoje dzieci, w tym pełnoletnią córkę, uzyskują zaś dochody z tytułu umowy o pracę w łącznej kwocie [...] zł netto. Skarżący podali również, że są właścicielami domu o powierzchni [...] m kw., ciągnika [...] oraz nieruchomości rolnej o pow. [...] ha, ale ponoszą nieobliczalne straty finansowe spowodowane błędnymi decyzjami administracyjnymi. Dodatkowo wnioskodawcy podnieśli, że w chwili obecnej przed różnymi sądami, w tym przed WSA w Krakowie i w Warszawie toczy się jedenaście spraw ze skarg J. i S. S.. W dodatkowym oświadczeniu złożonym w odpowiedzi na wezwanie Sądu J. S. poinformował, że oprócz uzyskiwanych wynagrodzeń skarżący nie posiadają innego źródła dochodu i nie korzystają z pomocy społecznej. Do oświadczenia zostały dołączone nadto zaświadczenie o dochodach córki A. S. oraz rachunki za prąd, telefon, gaz i węgiel. Dodatkowo skarżący podał, że jest obciążony pożyczką z kasy zakładowej w wysokości [...] zł oraz że wraz z żoną "ponoszą obciążenia które zakładają cwaniaki, którzy wybudowali samowolę budowlaną w poprzek domu skarżących". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uznał, iż w świetle art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej "P.p.s.a") nie istnieją podstawy do uwzględnienia wniosku skarżących. Zgromadzone w niniejszej sprawie dokumenty pozwoliły Sądowi I instancji przyjąć, że skarżący uzyskują miesięczny dochód netto w kwocie [...] zł., przy czym – jak wskazał Sąd - jest to kwota wypłacana wnioskodawcom już po odtrąceniu raty pożyczki zakładowej. Ponadto z zaświadczenia wystawionego przez Powiatowy Urząd Pracy wynika, że pełnoletnia córka wnioskodawców A. S. odbywa od kwietnia 2008 r. staż i otrzymuje z tego tytułu uposażenie w kwocie [...] zł netto miesięcznie, która to suma dodatkowo zasila rodzinny budżet domowy. Jak wskazał Sąd I instancji, z załączonych rachunków wynika, że miesięczne opłaty ponoszone przez skarżących wynoszą średnio [...] zł ([...] zł miesięcznie za telefon, [...] zł miesięcznie za gaz, [...] zł miesięcznie za prąd), dodatkowo skarżący dokonali jednorazowego zakupu węgla za łączną kwotę [...] zł. Zdaniem Sądu I instancji nawet przy przyjęciu, że pewne kwoty muszą być wydatkowane przez rodzinę na wyżywienie, ubranie oraz środki czystości należy uznać, że przy łącznych dochodach rodziny wynoszących [...] zł netto miesięcznie, skarżący są w stanie ponieść koszty sądowe i koszty związane z ustanowieniem adwokata, zważywszy dodatkowo na fakt, że posiadają dwuhektarowe gospodarstwo rolne, dom o pow. [...] m kw. oraz ciągnik [...]. W odniesieniu do podnoszonego przez skarżących obowiązku zapłaty grzywny nałożonej przez Sąd Rejonowy w W. w kwocie [...] zł, Sąd uznał, że jako okoliczność zawiniona przez skarżących nie może stanowić przesłanki zwolnienia od kosztów sądowych. Podobnie jak szereg toczących się z udziałem skarżących spraw sądowych. W zażaleniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 14 lipca 2008 r. S. i J. S., ponowili argumenty podnoszone we wniosku o przyznanie im prawa pomocy. Dodatkowo w zażaleniu wskazano, że wskutek błędnie wydanych decyzji administracyjnych skarżący wnieśli obecnie ponad 11 skarg do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie. Skarżący podnieśli również, że złożony przez nich wniosek o przyznanie prawa pomocy do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt VIII SA/Wa 2149/07 został rozpatrzony pozytywnie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej "P.p.s.a") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania sądowoadministracyjnego. Powyższy przepis nie pozostawia wątpliwości co do tego, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku, spoczywa na wnioskodawcy. W niniejszej sprawie, biorąc pod uwagę sytuację finansową S. i J. S. wynikającą z przedstawionych dokumentów i oświadczeń, należy stwierdzić, że nie znajdują się oni w sytuacji materialnej kwalifikującej ich do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Skarżący, przy łącznych dochodach rodziny w kwocie [...] zł miesięcznie, przy miesięcznych obciążeniach w wysokości [...] zł, nie mogą zostać uznani za osoby, które rzeczywiście znalazły się w trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej pokrycie we własnym zakresie kosztów sądowych i zastępstwa procesowego. Uwzględnić bowiem należy, że instytucja prawa pomocy stanowi w istocie pomoc państwa dla podmiotów, które z uwagi na trudną sytuację materialną, w jakiej się – w sposób od siebie niezależny – znalazły, nie mogą ponieść kosztów postępowania sądowego. W ocenie Naczelnego Sąd Administracyjnego, ustalenia Sądu I instancji dotyczące sytuacji dochodowej skarżących pozwalają na stwierdzenie, że skarżących stać na poniesienie kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Podnoszona natomiast w zażaleniu okoliczność przyznania skarżącym prawa pomocy przez sąd wojewódzki w innych sprawach, nie może sama w sobie stanowić argumentu uzasadniającego podobne rozstrzygnięcie w niniejszej sprawie. Nie do przyjęcia byłaby sytuacja, gdyby sąd rozpoznający sprawę dla zachowania jednolitej linii orzeczniczej rozstrzygał nie na podstawie akt tej sprawy, a jedynie w oparciu o stanowisko wyrażone w podobnej sprawie przez inny skład orzekający. Należy bowiem mieć na uwadze, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpatruje sprawę pod kątem zarzutów zażalenia w oparciu o akta jednej konkretnej sprawy i ocenia pod względem zgodności z prawem jedynie zaskarżone postanowienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie prawidłowo zbadał sytuację majątkową skarżących i zasadnie doszedł do przekonania, że poniesienie przez nich kosztów sądowych i kosztów zastępstwa procesowego w niniejszej sprawie nie przekracza ich możliwości finansowych. W związku z powyższym zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem, a zażalenie podlega oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.