VII SA/Wa 1509/07

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, , Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Protokolant Piotr Bibrowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 listopada 2007 r. sprawy ze skargi E. R. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2007 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych. I. stwierdza nieważność zaskarżonego postanowienia, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, UZASADNIENIE [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007 r., Nr [...] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jednolity: Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz.1118 z późn. zm.) po rozpatrzeniu zażalenia B. i J. N. na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. z dnia [...] października 2006 r., nr [...], znak: [...], wstrzymujące B. i J. N. roboty budowlane przy budowie ujęcia wodnego na działce nr ewid. [...] w obrębie [...] - położonej przy ul. [...] w M., bez wymaganego zgłoszenia oraz nakładającego obowiązek wykonania niezbędnych zabezpieczeń ze względu na bezpieczeństwo ludzi i mienia – uchylił w całości zaskarżone postanowienie. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Na skutek interwencji E. R. Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego w W. przeprowadził oględziny, podczas których organ ustalił, że wkręcono w ziemię przewód i wyprowadzono go ponad teren, nie podłączono go do zasilania energetycznego i nie zainstalowano kranu na zakończeniu przewodu. Ujęcie wodne budowane było o wydajności do 50 m3/h, bez pozwoleń na budowę jakichkolwiek obiektów i zostało zlokalizowane w odległości [...] m. od granicy działki E. R. oraz [...] m. od granicy działki strony południowej. W efekcie dokonanych ustaleń organ I instancji w dniu [...] października 2006 r. wstrzymał B. i J. N. zam. Z. ul. [...] roboty budowlane przy budowie ujęcia wodnego na działce nr ewid. [...] w obrębie [...] położonej przy ul. [...] w M. Następnie decyzją nr [...] z dnia [...] grudnia 2006 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru budowlanego w W. nakazał B. i J. N. rozbiórkę ujęcia wodnego na działce nr ewid. [...] w obrębie [...], położonej przy ul. [...] w M. Po rozpatrzeniu zażalenia B. i J. N., zapadło zaskarżone postanowienie. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że organ pierwszej instancji dokonał błędnej kwalifikacji prac będących przedmiotem niniejszego postępowania administracyjnego. Jak wynika z załączonej do zażalenia wstępnej oceny geologiczno - geotechnicznej na w/w działce zostały wykonane 3 wiercenia mało średnicowe do głębokości 4 m ppt. "Dla lepszego rozpoznania występowania wód gruntowych w zależności od pory roku, intensywności opadów i gospodarki wodnej w tym rejonie, w rozłożonej w dość długim okresie, zastosowano w otworze nr 3 (najniżej położony pkt na tej nieruchomości) rurę o średnicy 5 cm, przez którą będą prowadzone obserwacje lustra wody gruntowej przez okr. 6-8 miesięcy od dnia [...].08.2006 roku". Tym samym przedmiotowy odwiert badawczy (nr 3) nie tylko nie podlega przepisowi art. 29 ust. 2 pkt 10 w związku z art.30 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, ale z braku stosownej regulacji nie polega reglamentacji Prawa budowlanego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższe postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wniosła E. R. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z poźn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżone postanowienie z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy, wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Ponadto Sąd Administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Zgodnie z przepisem art. 134 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W ocenie Sądu skarga zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżona decyzja zapadła z rażącym naruszeniem prawa. Na wstępie należy wskazać, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie zakończyło się postanowieniem. Zgodnie z art. 144 k.p.a. w sprawach nie uregulowanych do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. Zasadą postępowania administracyjnego jest jego dwuinstancyjność. Organ odwoławczy zobowiązany jest ponownie rozpoznać i rozpatrzeć sprawę rozstrzygniętą postanowieniem organu I instancji w jej całokształcie. Wynika to z dyspozycji art. 138 k.p.a., który przyznaje organowi odwoławczemu kompetencje merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a tylko w ograniczonym zakresie kompetencje kasacyjne. Ponadto powyższy przepis w związku z art. 144 k.p.a. określa rodzaje postanowień jakie może wydać organ odwoławczy, jest to katalog zamknięty. Oznacza to, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do wydania postanowienia o sentencji innej niż wymienione w tym przepisie. W związku z powyższym organ odwoławczy może wydać następujące rodzaje postanowienia, w którym: 1. utrzymuje w mocy zaskarżone postanowienie albo 2. uchyla zaskarżone postanowienie w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy bądź uchylając to postanowienie - umarza postępowanie pierwszej instancji, albo 3. umarza postępowanie odwoławcze albo 4. uchyla zaskarżone postanowienie w całości i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. W przedmiotowej sprawie organ II instancji ograniczył się w swoim postanowieniu tylko do uchylenia w całości zaskarżonego postanowienia. Organ odwoławczy nie mógł ograniczyć się do wydania postanowienia jedynie uchylającego zaskarżone postanowienie. Podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 13 października 1983 r., SA/Kr 706/83, GAP 1987, nr 5, s. 43, "zgodnie z art. 138 k.p.a. organ odwoławczy uchylając decyzję organu I instancji jest zobowiązany do określenia swego stanowiska w sprawie, co powinno nastąpić poprzez orzeczenie co do istoty sprawy, umorzenie postępowania lub przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Decyzja organu odwoławczego ograniczająca się tylko do uchylenia decyzji organu administracji I instancji jest nieważna". Powyższe orzeczenie w związku z art. 144 k.p.a. ma zastosowanie także do postanowień. Zdaniem Sądu, w niniejszej sprawie [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego orzekł jak w zaskarżonym postanowieniu z rażącym naruszeniem 138 § 1 pkt 2 k.p.a. bowiem tylko uchylił zaskarżone postanowienie, podczas gdy przepis przewiduje uchylenie zaskarżonego postanowienia i w tym zakresie orzeczenie co do istoty lub umorzenie postępowania pierwszej instancji. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego rozpoznając niniejszą sprawę ponownie, będzie miał na uwadze powyższa argumentację. Wobec konieczności stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia, Sąd nie mógł poddać sprawy i zarzutów skargi ocenie merytorycznej. Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art.145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 153 poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie w pkt II wyroku oparto na przepisie art. 152 cytowanej ustawy