III SA/Wr 386/11

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Moskała po rozpoznaniu w dniu 13 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi A we W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania wniosku strony skarżącej o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego postanawia: I. odmówić przywrócenia terminu II. zwrócić stronie skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych, tytułem uiszczonego wpisu od skargi. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. odrzucił skargę Stowarzyszenia A (zwana dalej stroną skarżącą) we W. na opisane w osnowie postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. W uzasadnieniu wskazał, że zarządzeniem z dnia [...] r. wezwano stronę skarżącą do uzupełnienia braku skargi, poprzez złożenie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej – aktualnego odpisu z KRS, zaś zarządzeniem z dnia [...] r. wezwano stronę skarżącą do uiszczenia opłaty od wniesionej skargi, w wysokości [...] zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Z treści wezwania z dnia [...] r. wyraźnie wynika, iż w załączeniu przesłano stronie również "zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego z dnia [...] r." (k. 15 akt sądowych). Powyższe znalazło odzwierciedlenie w treści zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 17 akt sądowych), z którego wynika, że w dniu [...] r., stronie skarżącej - na ręce P. K., ze wskazaniem doręczającego, iż jest to "pracownik" adresata - skutecznie doręczono przesyłkę zawierającą "wezwanie z dnia [...] r., o KRS plus odpis zarządzenia o opłatę". Z akt sprawy wynika, że w terminie zakreślonym przez Sąd strona skarżąca wprawdzie złożyła odpis z KRS wraz z protokołem z Nadzwyczajnego Zebrania Członków A z dnia [...] r., aczkolwiek nie uiściła wpisu od skargi. Pismem z dnia [...] r., strona skarżąca wniosła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego. W uzasadnieniu wniosku podniosła, że w dniu [...] r. wydane zostało zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu, zaś w dniu [...] r., wezwanie do usunięcia braków formalnych skargi. Te dwa pisma miały być "rzekomo" – jak to określiła strona skarżąca – doręczone jedną przesyłką. Tymczasem z treści zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, ze w dniu [...] r., doręczona została tylko jedna przesyłka (ta zawierająca wezwanie o KRS) i to do rąk P.K., a zatem osoby, która nie była upoważniona do odbioru pisma. Strona skarżąca podniosła również, iż w aktach sprawy nie ma żadnego dokumentu potwierdzającego piastowanie przez P. K. funkcji w organie uprawnionym do reprezentowania strony skarżącej przed sądem, co w jej odczuciu jest sprzeczne z art. 67 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Ponadto strona skarżąca uiściła brakujący wpis w wysokości [...] zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przywrócenie terminu nie jest zasadny. Według art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej, w skrócie "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie ustawa wymaga, aby uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu, strona dokonała składając wniosek. Ocenie Sądu podlega zatem, czy strona postępowania dołożyła wszelkiej możliwej staranności, jakiej należało od niej oczekiwać. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu przez zainteresowanego zalicza się np. powódź, pożar, przerwy w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się osobą trzecią przy dokonywaniu konkretnej czynności (por. B. Adamiak, J. Borkowski, "Kodeks postępowania administracyjnego", Komentarz, wyd. 2, Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2011). Ponadto przywrócenie uchybionego terminu ma charakter wyjątkowy i może nastąpić jedynie w przypadku gdy w sposób przekonujący uprawdopodobniony zostanie brak winy, a przy tym wykazane zostanie, iż niezależna przeszkoda trwała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy nawet przy dochowaniu należytej staranności, nie można było usunąć przeszkody do dokonania czynności. Inaczej mówiąc, gdy wskazane zostanie, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, czyli gdy strona nie mogła przeszkody usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. E. Iserzon, J. Staraniek. "Kodeks postępowania administracyjnego", Komentarz, wyd. IV, W-wa 1980, str. 136). W literaturze dominuje pogląd, że przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W ocenie Sądu, okoliczności podniesione w złożonym wniosku nie uprawdopodabniają braku winy strony skarżącej w uchybieniu terminowi, nie wskazują także, iż strona ta nie mogła dokonać czynności w terminie. W pierwszej kolejności podnieść należy, iż z treści zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 17 akt sądowych) wynika, że w dniu [...] r., stronie skarżącej - na ręce P.K., ze wskazaniem doręczającego, iż jest to "pracownik" adresata - skutecznie doręczono przesyłkę zawierającą jednocześnie - co wymaga silnego zaakcentowania Sądu - "wezwanie z dnia [...] r., o KRS plus odpis zarządzenia o opłatę". Co więcej z treści wezwania z dnia [...] r. (k. 15 akt sądowych) - a zatem wezwania o KRS - wynika, iż w załączeniu złożone zostało również wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego z dnia [...] r. Nie można zatem zgodzić się z twierdzeniem strony skarżącej, iż nastąpiło jedynie "rzekome", a nie faktyczne doręczenie wezwania o wpis. Pokreślenia nadto wymaga, iż nawet gdyby przyjąć, że w przesyłce zawierającej jednocześnie dwa wezwania (o KRS i o wpis) rzeczywiście nie było wezwania o wpis – co pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią adnotacji sporządzonej na zwrotnym potwierdzeniu odbioru tych przesyłek i z treścią wezwania z dnia [...] r. - strona skarżąca winna wykazać się większą starannością i podjąć próbę wyjaśnienia sprawy "rzekomo" brakującego wezwania do uiszczenia wpisu. Nie sposób nadto zgodzić się zarzutem naruszenia dyspozycji art. 67 § 2 p.p.s.a. w myśl, którego jeżeli stroną postępowania sądowoadministracyjnego jest osoba prawna, wówczas pisma sądowe doręcza się organowi uprawnionemu do reprezentowania jej przed sądem lub do rąk pracownika upoważnionego do odbioru pism, chyba że strona ustanowiła pełnomocnika. W rozpoznawanej bowiem sprawie – jak wyraźnie wynika z adnotacji sporządzonej przez doręczającego przesyłkę na zwrotnym potwierdzeniu jej odbioru – przesyłkę zawierającą dwa wezwania doręczono P. K. jako "pracownikowi" adresata. Odebranie pisma przez pracownika osoby prawnej (stowarzyszenia) w jej siedzibie, rodzi domniemanie w zakresie umocowania do odbioru pism adresowanych do zatrudniającej go jednostki, zwłaszcza gdy posługuje się pieczęcią firmową (postanowienie NSA z 27 czerwca 2007, I OSK 911/07). Wszelkie natomiast uchybienia pracownika osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nie mającej osobowości prawnej nie mają wpływu na skuteczność doręczenia, a skutki powyższych uchybień obciążają adresata (red. prof. dr hab. R. Hauser, prof. zw. dr hab. M. Wierzbowski, "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi", Komentarz, wyd. 1,Wydawnictwo C. H. Beck, Warszawa 2011). Mając powyższe na uwadze Sąd stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi (pkt. I sentencji) oraz stosownie do treści przepisu art. 232 § 1 pkt. 1 p.p.s.a., zwrócił uiszczony wpis (pkt. II sentencji). .