II SAB/Bd 94/23

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Joanna Janiszewska-Ziołek (spr.) Sędziowie: sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz sędzia WSA Katarzyna Korycka po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 12 grudnia 2023 r. sprawy ze skargi F. M. na bezczynność Firmy A. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. UZASADNIENIE F. M. ("Skarżący") pismem datowanym na dzień [...] czerwca 2023r. (data wpływu do adresata) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy skargę na bezczynność T. U. S. I. "T." w udostępnieniu informacji publicznej. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 10 ust. 1 w zw. z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 poz. 902 dalej jako: "u.d.i.p.") polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na jego wniosek. Wobec powyższego wniósł o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku z [...] kwietnia 2023r. i zasądzenie od organu na jego rzecz kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi podał, że za pomocą platformy ePuap [...] kwietnia 2023r. zwrócił się do T. U. S. I. "T." z wnioskiem o udostępnienie poprzez epuap następujących informacji: - tekstu obecnie obowiązującego regulaminu usług świadczonych w ramach działalności objętej wpisem do rejestru przechowawców, - listy pracodawców zakładów pracy, której obecnie przechowawcą dokumentacji jest T. U. S. I. "T.", - kosztów przejęcia, ewidencjonowania, przechowywania, konserwacji dokumentacji w ramach działalności objętej wpisem do rejestru przechowawców za lata 2021 i 2022, - raportów kontroli przeprowadzonych w latach 2021-2022 przez Najwyższą Izbę Kontroli, Marszałka Województwa, Inspekcji Pracy, Naczelnego Dyrektora Archiwów Państwowych w związku z działalnością przechowawcy akt osobowych i płacowych, - kwalifikacji osób pracujących w U. S. I. "T." w związku z wykonywaniem obowiązków przechowawcy dokumentacji pracodawców, - informacji o odbyciu kursów kancelaryjno-archiwalnych w latach 2005-2022 przez pracowników T. S. Inwalidów w związku z prowadzeniem działalności przechowalniczej. Termin do udostępnienia przedmiotowej informacji publicznej po upływie 14 dni od wpływu wniosku, a do dnia wniesienia skargi wnioskowana informacja nie została udostępniona. W odpowiedzi na skargę Prezes zarządu Spółdzielni wniósł o jej oddalenie i wskazał, że Skarżącym zwracał się o udostępnienie dokumentów z akt osobowych jego krewnej i udzielono jemu odpowiedzi w piśmie z [...] września 2022r. o niedopuszczalności udostępniania dokumentacji dla celów badania historii rodziny. Nadto Prezes Zarządu wyjaśnił, że w przechowywanych zasobach nie posiadają akt osobowych krewnej Skarżącego. W piśmie z [...] października 2023r. Skarżący podkreślił, że jego skarga jest zasadna albowiem nawet w odpowiedzi na skargę nie odniesiono się do jego wniosku o udostępnienie informacji publicznej, a jedynie do wcześniej składanych przez niego pism w sprawie udostępnienia dokumentacji osobowej jego krewnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a."), kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również bezczynność organów. W przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej, stosownie do przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, obowiązkiem Sądu jest zbadanie, czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym ustawy. Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystaniu na zasadach i w trybie określonych tym aktem prawnym. Stosownie natomiast do treści art. 4 ust. 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności: 1) organy władzy publicznej; 2) organy samorządów gospodarczych i zawodowych; 3) podmioty reprezentujące zgodnie z odrębnymi przepisami Skarb Państwa; 4) podmioty reprezentujące państwowe osoby prawne albo osoby prawne samorządu terytorialnego oraz podmioty reprezentujące inne państwowe jednostki organizacyjne albo jednostki organizacyjne samorządu terytorialnego; 5) podmioty reprezentujące inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym, oraz osoby prawne, w których Skarb Państwa, jednostki samorządu terytorialnego lub samorządu gospodarczego albo zawodowego mają pozycję dominującą w rozumieniu przepisów o ochronie konkurencji i konsumentów. Ponadto, jak wynika z art. 4 ust. 2 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są organizacje związkowe i pracodawców reprezentatywne, w rozumieniu ustawy z dnia 24 lipca 2015 r. o Radzie Dialogu Społecznego i innych instytucjach dialogu społecznego (Dz. U. poz. 1240) oraz partie polityczne. W świetle przywołanych przepisów nie można zakwalifikować T. S. U. I. "T." jako podmiotu zobowiązanego do udostępnienia informacji publicznej. Nie budzi wątpliwości, że S. nie mieści się w pojęciu władzy publicznej, czyli w pierwszej kategorii podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej. Nie jest ona bowiem organem państwowym lub samorządowym, ani nie sprawuje w ich imieniu funkcji publicznych. Nie można jej również zakwalifikować do kategorii podmiotów określonych w art. 4 ust. 2 u.d.i.p. W ocenie Sądu nie można także zaliczyć S. "T." do kategorii podmiotów wykonujących zadania publiczne, w tym także do podmiotów reprezentujących inne osoby lub jednostki organizacyjne, które wykonują zadania publiczne lub dysponują majątkiem publicznym. Analizując charakter prawny działalności podejmowanej przez spółdzielnie należy w pierwszej kolejności wskazać, że zgodnie z przepisami art. 1 i 3 ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze (Dz. U. z 2021r., poz. 648 ze zm.), spółdzielnia jest dobrowolnym zrzeszeniem nieograniczonej liczby osób o zmiennym składzie osobowym i zmiennym funduszu udziałowym, która w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą. Spółdzielnia może również prowadzić działalność społeczną i oświatowo-kulturalną na rzecz spółdzielców, zaś majątek spółdzielni jest prywatną własnością jej członków. Zgodnie z art. 67 Prawa spółdzielczego spółdzielnie mogą prowadzić działalność gospodarczą na zasadach określonych rachunku ekonomicznego przy zapewnieniu korzyści członkom spółdzielni. Spółdzielnie w znaczeniu cywilnoprawnym pozostają podmiotami prawa i obowiązków w stosunku do ich majątku, który w znaczeniu ekonomicznym stanowi jednak prywatną własność członków zrzeszonych w danej spółdzielni. W związku z czym mienie spółdzielni nie jest mieniem państwowym, ani mieniem komunalnym, czy też majątkiem instytucji publicznoprawnej. Spółdzielnie nie dysponują więc majątkiem publicznym w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, ani też nie reprezentują osób, które dysponują takim majątkiem. Jak wynika m.in. z danych Krajowego Rejestru Sądowego T. S. U. I. "T." prowadzi działalność gospodarczą w zakresie przechowywania dokumentacji osobowej i płacowej pracodawców. Zgodnie z przepisami rozdziału 4 (art. 51 i następne) ustawy z dnia 14 lipca 1983r. o narodowym zasobie archiwalnym i archiwach (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 164) prowadzenie takiej działalności podlega uregulowaniom ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej i wymaga uzyskania wpisu do rejestru przechowawców akt osobowych i płacowych. Do wykonywania działalności objętej takim wpisem do rejestru stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego dotyczące przechowania. Podkreślić zatem należy, że wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie przechowywania dokumentacji osobowej i płacowej nie zostało zastrzeżone wyłącznie dla podmiotów publicznych. Jest to działalność regulowana przepisami ww. ustawy narodowym zasobie archiwalnym i archiwach oraz przepisami Kodeksu cywilnego. Przepisy prawa nie zastrzegają, że prawo wykonywania takiej działalności mają wyłącznie podmioty publiczne. Prowadzenie działalności w zakresie przechowywania dokumentacji osobowo-płacowej nie stanowi też realizacji zadań publicznych. Należy zauważyć, że ustawa z dnia 24 kwietnia 2003r. o działalności użytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. z 2003r., poz. 873 ze zm.), określając sferę zadań publicznych, nie wymienia w art. 4 działalności polegającej na świadczeniu usług przechowywania dokumentacji osobowej i płacowej. Z tych względów Sąd orzekający w niniejszej sprawie doszedł do przekonania, że podmiot do którego Skarżący skierował swoje żądanie udzielenia informacji publicznej, nie jest podmiotem zobowiązanym do jej udostępnienia w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej – tym samym nie mógł dopuścić się bezczynności w rozpoznaniu wniosku skierowanym w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Ustalenie, że podmiot, do którego skierowano żądanie udostępnienia informacji publicznej nie należy, w świetle art. 4 u.d.i.p., do kręgu podmiotów zobowiązanych do udzielenia informacji publicznej, stanowi wynik merytorycznej analizy kwestii statusu tego podmiotu. Sąd w niniejszej sprawie dokonał merytorycznej oceny statusu S. "T.". Brak spełnienia przez ten podmiot przesłanek z art. 4 u.d.i.p. musi prowadzić zatem do wydania merytorycznego orzeczenia, nie zaś do uznania istnienia przeszkody formalnej do prowadzenia postępowania sądowego (por.: I. Kamińska, M. Rozbicka-Ostrowska, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Warszawa 2016, s. 336, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 28 stycznia 2016 r., sygn. akt IV SAB/Wr 126/15, wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 listopada 2019 r., sygn. akt III SAB/Gl 253/19 – wyroki dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Mając powyższe na uwadze skargę wniesioną w niniejszej sprawie – niezależnie od podniesionych przez Skarżącego zarzutów – należało oddalić na podstawie art. 151 p.p.s.a.