I C 285/24
Sądy powszechne2024-05-22
Sygnatura
I C 285/24
Data orzeczenia
2024-05-22
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Wojciech Hajduk (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt: I C 285/24</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 22 maja 2024 roku</p>
<p>Sąd Okręgowy w Gliwicach I Wydział Cywilny</p>
<p>w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>SSO Wojciech Hajduk</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>Sandra Conrad</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2024 roku w Gliwicach</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block">(...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block"> (...) Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością</span> z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>1.
zasądza od pozwanej <span class="anon-block"> (...) Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością</span>
<br/>z siedzibą w <span class="anon-block">R.</span> rzecz powódki <span class="anon-block">(...)</span>
<br/>z siedzibą w <span class="anon-block">P.</span> kwotę 501.311,08 złotych<em>
<!-- --> (pięćset jeden tysięcy trzysta jedenaście złotych osiem groszy)</em> wraz z odsetkami umownymi za opóźnienie od kwoty 283.818,07 złotych <em>
<!-- -->(dwieście osiemdziesiąt trzy tysiące osiemset osiemnaście złotych siedem groszy)</em> liczonymi według zmiennej stopy procentowej odpowiadającej czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym, nie wyższymi niż odsetki maksymalne za opóźnienie od dnia 21 sierpnia 2023 roku do dnia zapłaty, z zastrzeżeniem, że pozwana ma prawo powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie swojej odpowiedzialności do nieruchomości gruntowej położonej w <span class="anon-block">B.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tychach prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> oraz do wysokości hipoteki umownej do kwoty 663.000 złotych (<em>
<!-- -->sześćset sześćdziesiąt trzy tysiące złotych</em>),</p>
<p>2.
zasądza od pozwanego na rzecz powódki 24.991 złotych <em>
<!-- -->(dwadzieścia cztery tysiące dziewięćset dziewięćdziesiąt jeden złotych)</em> tytułem zwrotu kosztów postępowania wraz z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku.</p>
<p>SSO Wojciech Hajduk</p>
<p>IC 285/24 UZASADNIENIE</p>
<p>Powód <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> domagał się zasądzenia od pozwanej <span class="anon-block"> (...) sp. z o.o.</span> w <span class="anon-block">R.</span> kwoty 501.311,08 zł <em>
<!-- -->(pięćset jeden tysięcy trzysta jedenaście złotych osiem groszy)</em> wraz z odsetkami umownymi za opóźnienie od kwoty 283.818,07 zł <em>
<!-- -->(dwieście osiemdziesiąt trzy tysiące osiemset osiemnaście złotych siedem groszy)</em> liczonymi według zmiennej stopy procentowej odpowiadającej czterokrotności wysokości stopy kredytu lombardowego NBP w stosunku rocznym, nie wyższymi niż odsetki maksymalne za opóźnienie od dnia 21.08.2023 roku do dnia zapłaty, z zastrzeżeniem, że pozwana ma prawo powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie swojej odpowiedzialności do odpowiedzialności rzeczowej z nieruchomości gruntowej położonej w <span class="anon-block">B.</span>, dla której Sąd Rejonowy w Tychach prowadzi <span class="anon-block">księgę wieczystą nr (...)</span> do wysokości hipoteki umownej ustanowionej z tytułu umowy kredytu konsumenckiego konsolidacyjnego z dnia 20.05.2014r NR <span class="anon-block"> (...)</span>, a także kosztów postępowania.</p>
<p>Uzasadnił, że poprzednio działał pod <span class="anon-block">(...)</span> i jest następcą prawnym z mocy prawa w miejsce podmiotu w restrukturyzacji – <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span> w zakresie przejętych praw majątkowych i związanych z nimi zobowiązań. Umową kredytu konsumenckiego konsolidacyjnego z 20.05.2014r. <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> udzielił <span class="anon-block">E. D.</span> kredytu NR <span class="anon-block"> (...)</span> na kwotę 531.010,82zł na okres do 18.05.2029r. Na skutek niespłacania kredyt został wypowiedziany oświadczeniem z 13.02.2017r. Nakazem zapłaty w postepowaniu nakazowym z dnia 11.01.2021r. sygn.. INC 51/20 Sąd Okręgowy w Krośnie uwzględnił roszczenie wobec kredytobiorcy. Jako zabezpieczenie kredytu ustanowiono hipotekę na nieruchomości w <span class="anon-block">B.</span> <span class="anon-block">KW (...)</span>, która aktualnie jest własnością pozwanej.</p>
<p>Na dochodzone roszczenie składają się :</p>
<p>-niespłacony kapitał 283.818,07zł,</p>
<p>-odsetki umowne : 7.432,13zł,</p>
<p>-odsetki za opóźnienie do dnia 20.08.2023r. w kwocie 205.248,88zł,</p>
<p>-koszty 4.812zł,</p>
<p>Łącznie 501.311,08zł</p>
<p>Nakazem zapłaty w postepowaniu upominawczym z dnia 12.01.2024 sygn. INc 267/23 uwzględniono żądanie.</p>
<p>W sprzeciwie od nakazu zapłaty pozwana wniosła o oddalenie powództwa. Zarzuciła nieprawidłową wysokość zobowiązania w zakresie odsetek umownych wynikających z opóźnienia dłużnika osobistego, nieudowodnienie wysokości zobowiązania, nieprawidłowe co do zasady żądanie odsetek oraz niezawiadomienie dłużnika osobistego o zmianie wysokości odsetek od przeterminowanego zobowiązania.</p>
<p>W szczególności powód wskazał wypowiedzenie umowy pismem z 13.02.2027r., które doręczono kredytobiorcy 16.02.2017r. Wypowiedzenie następowało z upływem 30-dniowego terminu., co oznacza , że upłynął on 18.03.2017r. Tymczasem odsetki umowne od kwoty 299.489,33zł naliczano do 20.03.2017r. tj dłużej niż trwała umowa.</p>
<p>Według pozwanego hipoteka nie zabezpiecza odsetek za opóźnienie ustalonych w umowie kredytowej wg zmiennej stopy procentowej, niezależnie od tego czy zostały objęte treścią wpisu do KW.</p>
<p>Według art. 69 ust1 ukwh dłużnik rzeczowy nie odpowiada za odsetki za opóźnienie przysługujące od dłużnika osobistego, inny jest termin wymagalności świadczenia dla każdego z dłużników i inaczej kształtuje się wysokość odsetek każdego z dłużników. Jeżeli między dłużnikiem rzeczowym i wierzycielem nie ustalono kontraktowo ich wysokości znajduje zastosowanie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 481;art. 481 § 2)">art. 481§2kc.</a>
</p>
<p>USTALENIA FAKTYCZNE</p>
<p>Umową kredytu konsumenckiego konsolidacyjnego z 20.05.2014r. <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> udzielił <span class="anon-block">E. D.</span> kredytu NR <span class="anon-block"> (...)</span> na kwotę 531.010,82zł na okres do 18.05.2029r ustalając, że spłata nastąpi w równych ratach w kwocie 3.405,35zł, przy czym ostatnia rata 3.406,35zł <em>
<!-- -->[§1umowy k-8, harmonogram spłat k-13-16]</em>. Jako zabezpieczenie kredytu, na nieruchomości <span class="anon-block">B.</span> KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> będącą własnością kredytobiorcy, ustanowiono hipotekę umowną do kwoty 663.000,00zł <em>
<!-- -->[§8 umowy k-9, <span class="anon-block">KW (...)</span> k-32]</em>. W umowie zastrzeżono prawo do wypowiedzenia kredytu w przypadku niedotrzymania terminów płatności dwóch kolejnych rat w pełnej wysokości po uprzednim, co najmniej jednym wezwaniu określonym w §10 umowy <em>
<!-- -->[§13 umowy k-9v]</em>. Określono, że od przeterminowanego zadłużenia pobierane są odsetki za opóźnienie wg zmiennej stopy procentowej w wysokości czterokrotności stopy kredytu lombardowego NBP. Zmiana wysokości oprocentowania następuje wraz ze zmianą stopy ww. kredytu lombardowego. O zmianie wysokości oprocentowania od zadłużenia przeterminowanego bank informuje kredytobiorcę zgodnie z §5ust6 umowy tj. nowej wysokości oprocentowania, wysokości raty kredytu o ile ulega mianie z pouczeniem o prawie wypowiedzenia umowy jeżeli kredytobiorca nie wyraża zgody na dokonane zmiany <em>
<!-- -->[§10ust2 umowy k-9v]</em>. Aneksem z dnia 9.12.2014r. przesunięto miesięczne daty spłaty rat <em>
<!-- -->[aneks k-17, harmonogram spłat k-18-20]</em>.</p>
<p>Kredytobiorczyni od w 2016r. zaczęła spłacać raty nieregularnie, nie zawsze w wymaganej wysokości. W czerwcu 2016r uiściła łącznie 2.817zł, w lipcu 2016r. 1397zł, w okresie od sierpnia do listopada 2016r. płaciła w niepełnej wysokości, w grudniu 2016r. i styczniu 2017r nie uiściła rat w ogóle. Pismem z 11.01.2017r. została wezwana do uiszczenia zaległości oraz pouczona o możliwości wystąpienia z wnioskiem o restrukturyzację, oświadczeniem z dnia 13.02.2017r. doręczonym 16.02.2017r. wypowiedziano umowę ze skutkiem po upływie 30-dniowego terminu od doręczenia oświadczenia <em>
<!-- -->[historia rachunku bankowego do obsługi kredytu k-56i56v, wezwanie do zapłaty z 11.01.2017r. k- 39, wypowiedzenie umowy z 13.02.2017r. k-41, dowód odebrania oświadczenia o wypowiedzeniu k-42]</em>. Termin wypowiedzenia upłynął z dniem 20.03.2017r. <em>
<!-- -->(gdyż 18 i 19.03.2017r. przypadały na sobotę i niedzielę –<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 115)">art. 115kc</a>)</em>.</p>
<p>Pismem z dnia 11.07.2017r. kredytobiorczyni uznała swoje zadłużenie <em>
<!-- -->[oświadczenie k-60]</em>.</p>
<p>Decyzjami Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z 15.01.2020r. wszczęto przymusową restrukturyzację <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> z siedzibą w <span class="anon-block">S.</span>, zawieszono jego działalność, zastosowano instrument przymusowej restrukturyzacji w formie instytucji pomostowej, którą ustanowiono powodowy <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">W.</span>, obecnie działający pod <span class="anon-block">(...)</span> w <span class="anon-block">P.</span> <em>
<!-- -->
[decyzje Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z 15.01.2020r k-64-68 oraz 69-70; KRS powoda k-71-74]</em>.</p>
<p>Nakazem w postepowaniu nakazowym z weksla z dnia 11.01.2021r. sygn. INc51/20 Sąd Okręgowy w Krośnie zasądził od kredytobiorczyni <span class="anon-block">E. D.</span> na rzecz powoda kwotę 383.532,10 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 30.12.2020 r. do dnia zapłaty oraz kwotę 12.012,00 zł w tym 4.795zł opłaty sądowej od pozwu i 7.200,00 zł kosztów zastępstwa procesowego. Pismem z dnia 16.08.2023r. powód wypowiedział wierzytelność hipoteczną <em>
<!-- -->[wypowiedzenie k-43]</em>.</p>
<p>Na zadłużenie składają się</p>
<p>-niespłacony kapitał 283.818,07zł,</p>
<p>-odsetki <em>
<!-- -->w łącznej kwocie 212.681,01zł w tym</em> umowne : 7.432,13zł,</p>
<p>-odsetki za opóźnienie 205.248,88zł liczone za okres od zadłużenia od poszczególnych rat w okresie do 20.03.2017r. i od pełnego zadłużenia (po wypowiedzeniu umowy ) od 21.03.2017r. do dnia 20.08.2023r.,</p>
<p>-koszty 4.812zł <em>
<!-- -->(opłata sądowa 4.795zł i opłata skarbowa 17zł z nakazu SO w Krośnie INc 51/20),</em>
</p>
<p>łącznie 501.311,08zł.</p>
<p>Obecnie właścicielem nieruchomości w <span class="anon-block">B.</span> KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> jest pozwana spółka. W dziale IV <span class="anon-block">księgi wieczystej nr (...)</span> widnieje wpis hipoteki umownej na sumę 663.000zł z tytułu kredytu konsumenckiego z 20.05.2014r. na rzecz <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> oddz. w <span class="anon-block">S.</span> <em>
<!-- -->
[zestawienie odsetek umownych k-49, zestawienie odsetek karnych k-50, 51, zestawienie odsetek dla rachunku obsługującego kredyt k- 52-55, historia rachunku obsługującego kredyt k-56, archiwum stóp procentowych k-57-58, wyciąg z ksiąg <span class="anon-block">(...)</span> k-46, odpis zupełny KW nr <span class="anon-block"> (...)</span> k- 29-37 (k-32)]</em>.</p>
<p>ROZWAŻANIA PRAWNE</p>
<p>Zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 (art. 69;art. 69 ust. 1)">art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. prawo bankowe</a> (Dz.U.2017.1876 ze zm.) przez umowę kredytu bank zobowiązuje się oddać do dyspozycji kredytobiorcy na czas oznaczony w umowie kwotę środków pieniężnych z przeznaczeniem na ustalony cel, a kredytobiorca zobowiązuje się do korzystania z niej na warunkach określonych w umowie, zwrotu kwoty wykorzystanego kredytu wraz z odsetkami w oznaczonych terminach spłaty oraz do zapłaty prowizji od udzielonego kredytu. Zobowiązanie kredytobiorczyni zostało zasądzone nakazem zapłaty Sądu Okręgowego w Krośnie.</p>
<p>Z mocy prawa na skutek decyzji Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z 15.01.2020r. wierzytelności <span class="anon-block"> (...)</span> <span class="anon-block">(...)</span> z tytułu kredytów przejął powodowy Bank, jest więc legitymowany czynnie do dochodzenia roszczenia.</p>
<p>Powód na podstawie opisanych wyżej dokumentów wykazał zarówno powstanie zobowiązania, jego treść, prawa i obowiązki stron oraz istnienie wierzytelności i jej wysokość. W sytuacji kwestionowania wysokości zobowiązania, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 6)">art. 6kc</a> i <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 232)">232kpc</a>, obowiązkiem pozwanego było wykazanie jego wysokości poprzez zgłoszenie stosownych dowodów, co nie miało miejsca. Przedłożone przez powoda dokumenty są wystarczające, obejmują pełny obraz udzielenia i spłat rat kredytu, wypowiedzenie oraz wysokość zobowiązania. Nie budzą wątpliwości,</p>
<p>Zarzut nieprawidłowego naliczania odsetek umownych tj. do dnia 20.03.2017r. zamiast do dnia 18.03.2017r. (k-5) okazał się bezpodstawny, zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 115)">art. 115kc</a> termin upływu wypowiedzenia umowy przesunął się na dzień 20.03.2017r.</p>
<p>Pozwana odpowiada za zobowiązania z tytułu kredytu na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190147" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 147 (art. 65)">art. 65 ustawy o księgach wieczystych i hipotece</a>. Przerwanie biegu przedawnienia wobec dłużnika osobistego (kredytobiorczyni) odniosło również skutek wobec dłużnika rzeczowego -pozwanego (SN z 18.05.2017 IIICSK 215/16).</p>
<p>Niewykazanie przez powoda, że dłużniczka osobista była zawiadamiana o zmianie wysokości odsetek po wypowiedzeniu umowy (§10ust2umowy) nie ma znaczenia dla ważności i wysokości zobowiązania. Umowa została wypowiedziana, a na sposób naliczania odsetek przeterminowanych kredytobiorczyni wyraziła zgodę w umowie. Celem zawiadamiania kredytobiorcy o zmianie wysokości oprocentowania jest umożliwienie mu wypowiedzenia umowy, w sytuacji braku zgody na proponowane zmiany <em>
<!-- -->(§5ust6umowy)</em>.</p>
<p>Zarzut nieprawidłowego określenia roszczenia w zakresie żądanych odsetek w świetle art. 69 uksh jest bezzasadny. Zgodnie z tym przepisem hipoteka zabezpiecza mieszczące się w sumie hipoteki roszczenia o odsetki oraz o przyznane koszty postępowania, jak również inne roszczenia o świadczenia uboczne, jeżeli zostały wymienione w dokumencie stanowiącym podstawę wpisu hipoteki do księgi wieczystej. W chwili zawierania umowy właścicielką nieruchomości, która ustanowił hipotekę była kredytobiorczyni. Podstawą wpisu była umowa., która wymieniała dochodzone roszczenia.</p>
<p>Na zasadzie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 235(2);art. 235(2) § 1;art. 235(2) § 1 pkt. 3)">art. 235<sup>
<!-- -->2 </sup>§1 pkt 3kpc</a> pominięto dowód z zeznań świadka <span class="anon-block">E. D.</span> i przesłuchania stron. Dowód jest nieprzydatny do wykazania wysokości zobowiązania, które zostało wykazane dokumentami i jedynie w ten sposób mogłoby zostać zakwestionowane.</p>
<p>W świetle powyższego na mocy <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19820190147" title="Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece - Dz. U. z 1982 r. Nr 19, poz. 147 (art. 69)">art. 69 ustawy o księgach wieczystych i hipotece</a> w zw. z z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19971400939" title="Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe - Dz. U. z 1997 r. Nr 140, poz. 939 (art. 69;art. 69 ust. 1)">art. 69 ust. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. prawo bankowe</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 509)">art. 509kc</a> orzekł jak w pkt 1 sentencji. W pkt 2 orzeczono o kosztach zasądzając je na rzecz powoda (opłatę i minimalne wynagrodzenie pełnomocnika)</p>
</div>