III FSK 1084/22

SENTENCJA Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Paweł Borszowski, Sędzia NSA Jolanta Sokołowska (sprawozdawca), Sędzia NSA Dominik Gajewski, Protokolant Anna Iwaszkiewicz, po rozpoznaniu w dniu 14 grudnia 2023 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej O. S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 26 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Ke 88/22 w sprawie ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach z dnia 29 listopada 2021 r., nr SKO.PO/41/5089/836/2021 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r. oddala skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 26 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Ke 88/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach (dalej: WSA), po rozpoznaniu sprawy ze skargi O. S.A. z siedzibą w W. (dalej: Spółka lub Skarżąca) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kielcach (dalej: SKO) z dnia 29 listopada 2021 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2009 r., stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji Burmistrza Miasta i Gminy w K. (dalej: Burmistrz) z dnia 13 lipca 2021 r. i umorzył postępowanie podatkowe. Skargę kasacyjną od wyroku WSA wniosła Skarżąca. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1) art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: P.p.s.a.) w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. poprzez nienależyte wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia WSA w kwestii terminu, od którego należy liczyć 5 lat na zwrot nadpłaty, co miało wpływ na wynik sprawy, gdyż - z jednej strony - uniemożliwia w tym zakresie sformułowanie merytorycznych zarzutów kasacyjnych wobec zaskarżonego wyroku, z drugiej zaś - wskazuje na niedostateczne wyjaśnienie zastosowanej normy prawnej i stwierdzenia nieważności decyzji obydwu instancji oraz umorzenia postępowania; 2) art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 135 i art. 145 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2020 r., poz. 1325 ze zm., dalej: O.p.) w zw. z art. 80 § 1, art. 77 § 3 i 4 oraz art. 165a § 1 O.p. poprzez stwierdzenie nieważności decyzji SKO z dnia 29 listopada 2021 r. i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza z dnia 13 lipca 2021 r., w sytuacji gdy nie doszło do ziszczenia się przesłanki rażącego naruszenia prawa, co z kolei wykluczało stwierdzenie nieważności ww. decyzji organów podatkowych. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA oraz o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna jest niezasadna. W niniejszej sprawie do Sądu pierwszej instancji zaskarżona została decyzja SKO z dnia 29 listopada 2021 r. utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza z dnia 13 lipca 2021 r. stwierdzającą nadpłatę z tytułu podatku od nieruchomości za rok 2009 r. oraz oprocentowanie od nadpłaty należne od dnia wydania decyzji umarzającej z urzędu postępowanie w sprawie określenia Skarżącej wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2009. Decyzja ta zapadła w takim oto stanie faktycznym: - decyzją z 28 listopada 2014 r. Burmistrz określił Spółce wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za rok 2009; - w dniu 29 grudnia 2014 r. Spółka wpłaciła 34 179,00 zł. tytułem podatku od nieruchomości za rok 2009 r. wraz odsetkami; - decyzją z dnia 22 czerwca 2015 r. SKO uchyliło decyzję wymiarową Burmistrza z 28 listopada 2014 r.; - w wyniku ponownego rozpoznania sprawy decyzją z dnia 12 stycznia 2017 r. Burmistrz umorzył postępowanie w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r.; - pismem z dnia 23 kwietnia 2021 r. (wpływ do organu dnia 28 kwietnia 2021 r.) Spółka wniosła o zwrot nadpłaty w podatku od nieruchomości za 2009 rok wraz z oprocentowaniem. Te elementy stanu faktycznego nie zostały podważone w skardze kasacyjnej, więc są wiążące dla Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd pierwszej instancji uznał, że Burmistrz wydając decyzję stwierdzającą nadpłatę wraz z oprocentowaniem, czyli orzekając merytorycznie w sprawie wniosku Spółki, rażąco naruszył art. 77 § 3 i § 4 oraz art. 80 § 1 O.p., a w konsekwencji również art.165 a § 1 O.p. Z kolei niedostrzeżenie tej wady przez SKO powoduje, że tożsamą wadą dotknięta jest decyzja organu odwoławczego. Skarżąca utrzymuje, że nie doszło do ziszczenia się przesłanki rażącego naruszenia prawa. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego stanowisko WSA jest prawidłowe. Art. 77 § 3 O.p. stanowi, że w przypadku uchylenia decyzji, o której mowa w § 1 pkt 1 lit. a-d (m.in. określającej wysokość zobowiązania podatkowego), lub stwierdzenia jej nieważności, jeżeli następnie, w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia lub stwierdzenia nieważności przez organ podatkowy lub od dnia doręczenia organowi podatkowemu odpisu orzeczenia sądu administracyjnego ze stwierdzeniem jego prawomocności, uchylającego decyzję lub stwierdzającego jej nieważność, zostanie wydana decyzja w tej samej sprawie, nadpłata, którą stanowi różnica między podatkiem wpłaconym a podatkiem wynikającym z tej decyzji, podlega zwrotowi w terminie 30 dni od dnia wydania nowej decyzji. Według postanowień art. 77 § 4 O.p., w przypadku niewydania nowej decyzji w terminie, o którym mowa w § 3, nadpłata stanowiąca kwotę wpłaconą na podstawie decyzji uchylonej lub decyzji, której nieważność stwierdzono, podlega zwrotowi bez zbędnej zwłoki. Z przytoczonych przepisów jasno wynika, że w sytuacji gdy w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego, nie zostanie wydana decyzja w tej samej sprawie, nadpłata podlega zwrotowi bez zbędnej zwłoki. Zgodnie z art. 80 § 1 O.p. prawo do zwrotu nadpłaty podatku wygasa po upływie 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin jej zwrotu. W rozpoznanej sprawie nie wydano decyzji w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2009 r. w terminie 3 miesięcy od dnia uchylenia decyzji Burmistrza z dnia 28 listopada 2014 r. określającej wysokość zobowiązania podatkowego w tym podatku. WSA prawidłowo wskazał, że skoro decyzja SKO uchylająca ww. decyzję została wydana 22 czerwca 2015 r., to 3-miesięczny termin upływał z dniem 22 września 2015 r., a to oznacza, że wpłacona przez Spółkę kwota na podstawie uchylonej decyzji podlegała zwrotowi bez zbędnej zwłoki. Określenie "bez zbędnej zwłoki" należy odkodowywać poprzez pryzmat czasu jaki jest potrzebny do wykonania technicznej czynności jaką w okolicznościach niniejszej sprawy był zwrot nadpłaty. Praktycznie rzecz ujmując na wykonanie tej czynności wystarczy kilka dni. Słusznie więc Sąd pierwszej instancji przyjął, że 5- letni termin, o którym mowa w art. 80 § 1 O.p. rozpoczął bieg z końcem roku 2015 a zakończył z końcem roku 2020. Po upływie tego terminu wygasło prawo do zwrotu nadpłaty. Zatem wniosek Spółki w tym przedmiocie złożony w 2021 r. nie mógł być rozpoznany merytorycznie. W takiej sytuacji organ zobowiązany był dostosować się do dyspozycji art. 165 § 1 Op., tj. odmówić wszczęcia postępowania. Skoro organ podatkowy pierwszej instancji wbrew jasnym regulacjom mającym zastosowanie w niniejszej sprawie, rozpoznał wniosek Spółki merytorycznie a organ odwoławczy pomimo tak istotnej wadliwości decyzji tego organu nie wyeliminował jej z obrotu prawnego, to słusznie Sąd pierwszej instancji stwierdził, że doszło do naruszenia ww. przepisów w sposób rażący, tj. pozostający w oczywistej sprzeczności z mającymi w niniejszej sprawie ww. przepisami prawa. Za niezasadny Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia określone tym przepisem wymogi. Wbrew stanowisku skargi kasacyjnej WSA wyczerpująco wyjaśnił zastosowaną podstawę prawną i dokonał subsumcji stanu faktycznego do mających zastosowanie w sprawie norm prawnych. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. sędzia D. Gajewski sędzia P. Borszowski sędzia J. Sokołowska