I SA/Sz 601/22

SENTENCJA Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Sokołowska Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Kwiecińska, Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.) po rozpoznaniu w Wydziale I w trybie uproszczonym w dniu 14 grudnia 2022 r. sprawy ze skargi A. G. na postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] lipca 2022 r. nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. uchyla zaskarżone postanowienie, II. zasądza od organu na rzecz skarżącego A. G. kwotę [...]([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. UZASADNIENIE Kierownik B. A. R. i M. R. (ARiMR) dla powiatu p. z siedzibą w S. wydał w dniu 29 kwietnia 2022 r. decyzję nr [...] w przedmiocie przyznani A. G. (dalej "skarżący") płatności w ramach wsparcia bezpośredniego na rok 2021. Jak wynikało ze zwrotnego potwierdzenia odbioru decyzji adresowanej do pełnomocnika skarżącego- K. G. została ona odebrana w dniu 11 maja 2022 r. przez W. G. jako pełnoletniego domownika. Odwołanie od ww. decyzji złożył skarżący (osobiście) za pośrednictwem polskiego operatora pocztowego w dniu 8 czerwca 2022 r. W odwołaniu skarżący podniósł, że decyzję wyciągnięta została bezpośrednio ze skrzynki pocztowej w dniu 1 czerwca 2022 r. Dyrektor [...] Oddziału ARiMR wydał w dniu 21 lipca 2022 r. postanowienie nr [...], w którym stwierdził uchybienie terminu przez skarżącego do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji z 29 kwietnia 2022 r. Organ odwoławczy wskazał, że decyzja została wysłana na adres skarżącego, który jest tożsamy z adresem jego pełnomocnika, uwidoczniony we wniosku o wpis do Ewidencji Producentów, prowadzonej przez ARiMR. Organ odwoławczy przytoczył treść art. 129, art. 57 § 5 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej "K.p.a." i wskazał, że termin do złożenia odwołania od ww. decyzji upłynął w dniu 25 maja 2022 r., zaś odwołanie złożono w dniu 8 czerwca 2022 r., zatem skarżący uchybił terminowi do złożenia odwołania od przedmiotowej decyzji. Organ odwoławczy podał, że decyzja organu I instancji posiadała prawidłowe pouczenie o sposobie i terminie złożenia odwołania. Skarżący złożył skargę i wniósł o uchylenie ww. postanowienia. Zarzucił organowi naruszenie art. 43 K.p.a., polegające na wadliwym jego zastosowaniu w sytuacji gdy doręczenie decyzji nastąpiło z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Według skarżącego, decyzja została doręczona sąsiadowi K. G. - W. G. i listonosz nie pozostawił o tym fakcie zawiadomienia w oddawczej skrzynce pocztowej lub w drzwiach mieszkania. Skarżący załączył oświadczenie K. G., że ww. decyzję otrzymała od W. G. w miesiącu czerwcu 2022 r. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i wskazał, że ze zwrotnego potwierdzenia odbioru ww. decyzji wynikało, że w dniu 10 maja 2022 r. z powodu niemożności doręczenia przesyłkę pozostawiono na okres 14 dni w urzędzie pocztowym o czym zawiadomienie pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Organ podał, że w dniu 11 maja 2022 r. W. G. odebrała przesyłkę prawdopodobnie wskazując, że jest pełnoletnim domownikiem, co zostało odnotowane na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Organ odwoławczy stwierdził, że zarzut skarżącego jest niezasadny, gdyż operator pocztowy prawidłowo pozostawił awizo w skrzynce oddawczej, a wydając przesyłkę W. G. musiał zweryfikować jej tożsamość. Organ podał, że doręczenie przesyłki skarżącego po terminie wynikło z zaniedbania osoby, która ją odebrała, a nie organu. W piśmie z 26 listopada 2022 r. skarżący podał, że gdyby było jak napisał organ w odpowiedzi na skargę, że najpierw pozostawiono awizo, gdy nie było nikogo w domu, a następnego dnia wydano przesyłkę W. G., to doszłoby do naruszenia przez pocztę zasad doręczenia przesyłek. Według skarżącego, najprawdopodobniej listonosz sam wypełnił zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki i przesyłkę wrzucił do skrzynki jak list zwykły. Przewodniczący Wydziału skierował sprawę do rozpoznania na posiedzeniu uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz.329; dalej "p.p.s.a."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wskazał co następuje: Spór dotyczy kwestii czy odwołanie zostało złożone w terminie. Zgodnie z art. 40 § 2 K.p.a., jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. W niniejszej sprawie skarżący ustanowił pełnomocnika, na którego adres wysłano ww. decyzję. Skarżący i jego pełnomocnik mają wskazany ten sam adres. Co do zasady, pisma doręcza się osobom fizycznym w ich mieszkaniu lub miejscu pracy albo na adres do korespondencji wskazany w bazie adresów elektronicznych (art. 42 § 1 K.p.a.). Stosownie do art. 43 K.p.a., w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Na podstawie art. 44 § 1 K.p.a., w razie niemożności doręczenia pisma w sposób wskazany w art. 42 i 43: 1) operator pocztowy w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe przechowuje pismo przez okres 14 dni w swojej placówce pocztowej - w przypadku doręczania pisma przez operatora pocztowego; 2) pismo składa się na okres czternastu dni w urzędzie właściwej gminy (miasta) - w przypadku doręczania pisma przez pracownika urzędu gminy (miasta) lub upoważnioną osobę lub organ. Zawiadomienie o pozostawieniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w terminie siedmiu dni, licząc od dnia pozostawienia zawiadomienia w miejscu określonym w § 1, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy nie jest to możliwe, na drzwiach mieszkania adresata, jego biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe, bądź w widocznym miejscu przy wejściu na posesję adresata (art. 44 § 2 K.p.a.). W przypadku niepodjęcia przesyłki w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru przesyłki w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od daty pierwszego zawiadomienia (art. 44 § 3 K.p.a.). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1, a pismo pozostawia się w aktach sprawy (art. 44 § 4 K.p.a.). Jak wynikało z akt, zwrotne potwierdzenie odbioru przesyłki zawierało dwie informacje: 1. o pozostawieniu w dniu 10 maja 2022 r. przesyłki urzędzie pocztowym [...], o czym powiadomienie pozostawiono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata; 2. wydaniu przesyłki w dniu 11 maja 2022 r. W. G.- pełnoletniemu domownikowi. Zdaniem Sądu, wydanie zaskarżonego postanowienia było przedwczesne, gdyż należy wyjaśnić okoliczności wydania ww. decyzji W. G., tj. która z ww. adnotacji o doręczeniu przesyłki na zwrotnym potwierdzeniu odbioru była prawidłowa; czy doręczenie przesyłki nastąpiło w miejscu zamieszkania, czy też w urzędzie pocztowy. Istnienie dwóch różnych adnotacji związanych z doręczeniem decyzji, budzi uzasadnione wątpliwości dotyczące skutecznego doręczenia zaskarżonej decyzji. Powyższe jest niezbędne do ustalenia czy zaskarżona decyzja weszła do obrotu. Zgodnie z art. 37 ust. 1 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe (Dz. U. z 2022 r. poz. 896), dalej "u.p.p.", przesyłkę pocztową doręcza się adresatowi pod adresem wskazanym na przesyłce. Jest to zasada, od której wprowadzono wyjątki. Jednym z nich jest art. 37 ust. 2 pkt 3 lit.b p.p., na podstawie którego przesyłka pocztowa, jeżeli nie jest nadana na poste restante, może być także wydana ze skutkiem doręczenia osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, jeżeli adresat nie złożył w placówce pocztowej zastrzeżenia w zakresie doręczenia przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego w placówce pocztowej, po złożeniu na piśmie oświadczenia o zamieszkiwaniu razem z adresatem. Jak słusznie zauważył WSA w Warszawie w wyroku z dnia 22 lipca 2021 r. o sygn. akt VI SA/Wa 1337/21, "Podkreślić w tym kontekście należy, że k.p.a. nie reguluje szczegółowo trybu doręczania pism w przypadku ich awizowania przez operatora pocztowego. Regulacje takie znaleźć natomiast można w art. 37 Pp. Po myśli art. 37 ust. 2 pkt 3 lit.b wskazanej ustawy, przesyłka pocztowa może być wydana w placówce pocztowej ze skutkiem doręczenia osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, po złożeniu na piśmie oświadczenia potwierdzającego ten fakt (zamieszkiwania razem z adresatem), jeżeli adresat nie złożył w placówce pocztowej zastrzeżenia w zakresie doręczenia przesyłki rejestrowanej lub przekazu pocztowego. W art. 37 ust. 3 Pp ustawodawca wskazał, że przepisy art. 37 ust. 2 nie naruszają przepisów innych ustaw dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń. Ponieważ przepis art. 44 k.p.a. nie reguluje zasad, trybu i sposobu doręczania przesyłek pocztowych awizowanych wysyłanych za zwrotnym potwierdzeniem odbioru (rejestrowanych), przyjąć należy, że znajdą tu zastosowanie zasady doręczania przesyłek pocztowych, o których mowa w przywołanym art. 37 ust. 2 pkt 3 lit.b ww. ustawy (por. wyrok NSA z 21 lipca 2011 r. sygn. akt II OSK 1205/10, odnoszący się co prawda do nieobowiązującej już ustawy Prawo pocztowe, ale znajdujący tu w pełni zastosowanie)." Podobne stanowisko zajął NSA w wyroku 7 sędziów z dnia 8 lipca 2019 r. o sygn. akt I FSK 486/17 dotyczącym regulacji z art. 150 ustawy Ordynacja podatkowa, który jest odpowiednikiem art. 44 K.p.a., że "W stanie prawnym obowiązującym w 2011 r. przesyłka rejestrowana mogła być także wydana ze skutkiem doręczenia w placówce pocztowej osobie pełnoletniej zamieszkałej razem z adresatem, jeżeli adresat nie złożył w placówce operatora zastrzeżenia w zakresie doręczenia tej przesyłki. Przepis art. 26 ust. 2 pkt 3 lit. b w związku z ust. 3 ustawy z dnia 12 czerwca 2003 r. - Prawo pocztowe; Dz. U. Nr 130, poz. 1188 ze zm.), ze względu na nieuregulowanie w przepisach o doręczeniach zawartych w art. 149 i art. 150 Ordynacji podatkowej, nie naruszał "przepisów innych ustaw dotyczących sposobu, zasad i trybu doręczeń". Powyższe oznacza, że domownik adresata przesyłki może ją skutecznie podjąć w urzędzie pocztowym, lecz po złożeniu na piśmie oświadczenia o wspólnym zamieszkaniu. W przypadku odebrania przesyłki w miejscu zamieszkania adresata, Sąd podziela stanowisko wyrażone w orzecznictwie NSA, że domownikiem upoważnionym do odbioru korespondencji może być każda dorosła osoba mieszkająca (nie chodzi przy tym o przebywanie z zamiarem stałego pobytu, gdyż znaczenie ma wyłącznie faktyczne przebywanie danej osoby na nieruchomości czy w danym lokalu) w tym samym co adresat domu lub mieszkaniu (również osoba trzecia, np. pracownik) lub krewny czy powinowaty zamieszkujący razem z adresatem, nawet jeśli prowadzi odrębne gospodarstwo domowe (por. postanowienie NSA z dnia 31 stycznia 2008 r. o sygn. akt II OSK 68/08 i podobnie postanowienia NSA przywołane w postanowieniu NSA z dnia 20 sierpnia 2013 r. o sygn. akt II OSK 1848/13.). Ponadto w orzecznictwie NSA przyjmuje się, że adresat nie musi wyrażać zgody na odbieranie korespondencji przez domownika (por. postanowienia NSA z dnia 28 sierpnia 2008 r. o sygn. akt I FZ 331/08 i 15 września 2015 r. o sygn. akt II OZ 833/15). Wskazać należy również, że na podstawie art. 38 ust. 1 u.p.p., operator pocztowy może przyjąć od adresata pisemne oświadczenie o udzieleniu innej osobie pełnomocnictwa do odbioru przesyłek lub przekazów pocztowych, zwanego dalej "pełnomocnictwem pocztowym". Wówczas operator pocztowy może wydać przesyłkę pełnomocnikowi adresata upoważnionemu na podstawie pełnomocnictwa udzielonego na zasadach ogólnych lub na podstawie pełnomocnictwa pocztowego (art. 37 ust. 2 pkt 2 u.p.p.). Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ odwoławczy podejmie odpowiednie czynności i wyjaśni kwestię prawidłowości doręczenia zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze powyższe rozważania Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a., uchylił zaskarżone postanowienie. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 210 § 2 p.p.s.a. Na rzecz skarżącego zasądzono od organu odwoławczego kwotę [...]zł tytułem poniesionego wpisu sądowego. Przywołane orzeczenia sądów administracyjnych dostępne są na www.orzeczenia.nsa.gov.pl.