II OZ 196/24

SENTENCJA Dnia 23 kwietnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Paweł Miładowski, , , po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 lutego 2024 r., sygn. akt II SPP/Gl 288/23 o sprostowaniu postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2024 r. i odrzuceniu zażalenia w sprawie ze skargi Z. J. na postanowienie Wojewody Śląskiego z dnia 5 września 2019 r., nr SOIa.621.81.2019 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania postanawia: oddalić zażalenie. UZASADNIENIE Postanowieniem starszego referendarza sądowego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 14 grudnia 2023 r. odmówiono skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego lub adwokata. Postanowieniem z dnia 10 stycznia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach utrzymał w mocy powyższe postanowienie z dnia 14 grudnia 2023 r. Skarżący wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 10 stycznia 2024 r. Postanowieniem z dnia 21 lutego 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w pkt 1 sprostował z urzędu zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 10 stycznia 2024 r. w ten sposób, że w jego komparycji w miejsce oznaczenia przedmiotu sprawy "wymeldowania'', wpisał "stwierdzenia niedopuszczalności odwołania"; w pkt 2 odrzucił ww. zażalenie, jako niedopuszczalne. W uzasadnieniu Sąd, powołując się na treść art. 194 § 1 pkt 1-10, art. 173 § 1, art. 168 § 1, art. 260 § 1-3, 258 § 2 pkt 6-8, art. 178 i art. 197 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", wskazał, że w obowiązującym stanie prawnym na postanowienie wydane po rozpoznaniu sprzeciwu od postanowienia referendarza, zażalenie nie przysługuje. Ponadto wskazał, że stosownie do art. 156 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 166 p.p.s.a. sprostował zaskarżone postanowienie wobec błędnego oznaczenia przedmiotu sprawy. Zażalenie na postanowienie z dnia 21 lutego 2024 r. wniósł skarżący. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 194 § 1 p.p.s.a. zażalenie do NSA przysługuje na postanowienia wojewódzkiego sądu administracyjnego, gdy ustawa wyraźnie przewiduje możliwość wniesienia zażalenia oraz na postanowienia wymienione w art. 194 § 1 pkt 1-10 p.p.s.a. Ustawodawca, w powołanej wyżej ustawie w brzmieniu nadanym nowelizacją, która weszła w życie w dniu 15 sierpnia 2015 r., nie przewidział środków odwoławczych od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych, które zapadły po rozpoznaniu sprzeciwu od orzeczenia referendarskiego (art. 260 p.p.s.a.). Taka kolejność zapadłych orzeczeń przed wojewódzkimi sądami administracyjnymi kończy merytoryczne rozpoznawanie wniosków w przedmiocie przyznania prawa pomocy. W takim przypadku wojewódzki sąd administracyjny działa jako instancja kontrolująca orzeczenie referendarza sądowego. Orzeczenia tych sądów stają się prawomocne z chwilą ich wydania i nie przysługują od nich żadne środki odwoławcze, w tym także zażalenie (art. 168 § 1 p.p.s.a.). Nie jest to bowiem przypadek, o którym stanowi art. 258 § 4 p.p.s.a. A zatem wniesione w niniejszej sprawie zażalenie na postanowienie Sądu I instancji z dnia 10 stycznia 2024 r. utrzymujące w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy jest niedopuszczalne, na co zasadnie wskazał Sąd I instancji w zaskarżonym postanowieniu z dnia 21 lutego 2024 r. W tym warunkach istniały podstawy do zastosowania art. 178 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., a tym samym odrzucenia przez Sąd I instancji zażalenia na postanowienie tegoż Sądu z dnia 10 stycznia 2024 r. Ponadto Sąd I instancji zasadnie zastosował art. 156 § 1 p.p.s.a. i sprostował swoje postanowienie z 10 stycznia 2024 r. w zakresie oznaczenia przedmiotu sprawy. Z akt sprawy wynika, że zaskarżone przez skarżącego do Sądu rozstrzygnięcie organu administracyjnego zostało wydane w przedmiocie "stwierdzenia niedopuszczalności odwołania", a nie – "wymeldowania". Dlatego przedmiotowe zażalenie podlega oddaleniu, o czym orzekł Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku art. 197 § 2 p.p.s.a.