I C 169/24
Sądy powszechne2024-06-12
Sygnatura
I C 169/24
Data orzeczenia
2024-06-12
Rodzaj
SENTENCE
Sędziowie
Anna Gajewska (PRESIDING_JUDGE)
Podstawa prawna
Treść orzeczenia
<p>Sygn. akt I C 169/24</p>
<div>
<h2>WYROK</h2>
<h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5>
<p> Dnia 12 czerwca 2024 r.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Piszu I Wydział Cywilny w składzie:</p>
<table>
<colgroup>
<col width="186"/>
<col width="525"/>
</colgroup>
<tr>
<td>
<p>Przewodniczący:</p>
</td>
<td>
<p>sędzia Anna Gajewska</p>
</td>
</tr>
<tr>
<td>
<p>Protokolant:</p>
</td>
<td>
<p>sekretarz sądowy Agnieszka Zuzga</p>
</td>
</tr>
</table>
<p>po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 czerwca 2024 roku</p>
<p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> (...)</span> 1 Niestandaryzowanego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Wierzytelności z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span>
</p>
<p>przeciwko <span class="anon-block">N. P.</span>
</p>
<p>o zapłatę</p>
<p>o r z e k a :</p>
<p>I.
Zasądza od pozwanej <span class="anon-block">N. P.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block"> (...)</span> 1 Niestandaryzowanego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Wierzytelności z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> kwotę 23 299,62 zł (dwadzieścia trzy tysiące dwieście dziewięćdziesiąt dziewięć złotych 62/100) wraz z odsetkami umownymi naliczanymi według zmiennej stopy procentowej stanowiącej dwukrotność sumy stopy referencyjnej NBP i 5,5 pkt procentowych od dnia 06.03.2024r. do dnia zapłaty.</p>
<p>II.
Zasądza od pozwanej <span class="anon-block">N. P.</span> na rzecz powoda <span class="anon-block"> (...)</span> 1 Niestandaryzowanego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego Wierzytelności z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> kwotę 4 782 zł (cztery tysiące siedemset osiemdziesiąt dwa złote) tytułem zwrotu kosztów procesu z odsetkami ustawowymi za opóźnienie za czas od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sygn. akt I C 169/24</strong>
</p>
</div>
<div>
<h2>UZASADNIENIE</h2>
<p>
<span class="anon-block"> (...)</span> 1 Niestandaryzowany Fundusz Inwestycyjny Zamknięty Wierzytelności z siedzibą w <span class="anon-block">K.</span> wytoczył powództwo przeciwko <span class="anon-block">N. P.</span> o zapłatę kwoty 23 299,63 złotych z odsetkami umownymi naliczanymi według zmiennej stopy procentowej stanowiącej dwukrotność sumy stopy referencyjnej Narodowego Banku Polskiego i 5,5 punktów procentowych, od dnia wniesienia pozwu do dnia zapłaty.</p>
<p>W uzasadnieniu pozwu powód wskazał, że jest nabywcą wierzytelności wynikającej z <span class="anon-block">umowy pożyczki nr (...)</span> z dnia 26 września 2017 roku. Przedmiotowa wierzytelność stanowi sumę kapitału udzielonej przez <span class="anon-block"> (...)</span> pożyczki, odsetek karnych naliczonych od niespłaconych rat kapitałowych oraz, po dniu wymagalności roszczenia, od całości niespłaconego kapitału.</p>
<p>Powód wskazał, że zbywca wierzytelności – Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa im. F. <span class="anon-block">S.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> udzielił pożyczkobiorczyni pożyczki w kwocie 25 000 złotych, na podstawie umowy z dnia 26 września 2017 roku. Zgodnie z umową pożyczka miała być zwrócona w miesięcznych ratach.</p>
<p>Pozwana, mimo zobowiązania wynikającego z umowy, nie uregulowała rat pożyczki w ustalonych przez strony terminach, tym samym pożyczkodawca uzyskał podstawę do wypowiedzenia stosunku umownego. Wypowiedzenie umowy zostało wysłane na adres, który wskazała pożyczkobiorczyni w okresie obowiązywania pożyczki. Roszczenie stało się wymagalne z dniem 22 maja 2023 roku.</p>
<p>Powód wskazał, że wysokość zadłużenia stanowi sumę następujących kwot: kapitału – 16 972,39 zł oraz odsetek, w tym karnych oraz zwykłych naliczanych zgodnie z treścią umowy – 6 327,23 zł.</p>
<p>Sąd Rejonowy w Piszu w dniu 18 marca 2024 roku w sprawie I Nc 35/24 wydał nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym zasądzając od pozwanej na rzecz powoda całość dochodzonego roszczenia wraz z kosztami postępowania.</p>
<p>Pozwana w terminie wniosła sprzeciw od nakazu zapłaty, zaskarżając go w całości. Jednocześnie wniosła o oddalenie powództwa w całości.</p>
<p>W uzasadnieniu sprzeciwu do nakazu zapłaty pozwana zgłosiła zarzut nieudowodnienia przez powoda legitymacji czynnej, zarzut niezgodności umowy kredytu z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20111260715" title="Ustawa z dnia 12 maja 2011 r. o kredycie konsumenckim - Dz. U. z 2011 r. Nr 126, poz. 715 ()">ustawą z dnia 12 maja 2011 roku o kredycie konsumenckim</a> oraz zarzut nieprawidłowej kapitalizacji odsetek.</p>
<p>Pozwana przyznała, że podpisała umowę kredytu. Pozwana podkreśliła, że w dniu 12 października 2021 roku nadała do pożyczkodawcy oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego. W ocenie pozwanej pożyczkodawca powinien przygotować nowy harmonogram, a zamiast tego bezpodstawnie wypowiedział umowę pożyczki.</p>
<p>Pozwana wskazała również, że powód dokonał nieprawidłowej kapitalizacji odsetek. Pozwana uważa, że gdyby uznać roszczenie powoda za zasadne to powinna być ona winna kwotę 16 972,39 złotych z odsetkami oraz kwotę 6 327,23 złotych bez dodatkowych odsetek.</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd ustalił, co następuje:</strong>
</p>
<p>W dniu 26 września 2017 roku pomiędzy Spółdzielczą Kasą Oszczędnościowo-Kredytową im. <span class="anon-block">F. S.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span>, a <span class="anon-block">N. P.</span> została zawarta <span class="anon-block">umowa pożyczki nr (...)</span>, na podstawie której <span class="anon-block">N. P.</span> udzielono pożyczki w kwocie 25 000 złotych.</p>
<p>Zgodnie z umową, <span class="anon-block">N. P.</span> zobowiązała się do spłaty pożyczki wraz z odsetkami liczonymi według zmiennej stopy procentowej, ustalonej przez Zarząd Kasy wynoszącej w dniu zawarcia umowy 8,72% w skali roku.</p>
<p>Umowa przewidywała, że Kasa może wypowiedzieć umowę o pożyczkę z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia i zażądać spłaty całej należności z tytułu umowy, w przypadku stwierdzenia, że warunki udzielenia pożyczki nie zostały dotrzymane, a także, gdy pożyczkobiorca nie zapłacił w terminach określonych w umowie pełnych rat pożyczki za co najmniej dwa okresy płatności, po uprzednim wezwaniu pożyczkobiorcy listem poleconym do zapłaty opóźnionych rat w terminie nie krótszym niż 14 dni roboczych od otrzymania wezwania, pod rygorem wypowiedzenia umowy.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(okoliczności bezsporne, dowód: umowa pożyczki k. 17-20, harmonogram spłat k. 33-34)</em>
</p>
<p>Pismem z dnia 12 października 2021 roku <span class="anon-block">N. P.</span> oświadczyła wobec <span class="anon-block"> Spółdzielczej (...)</span> o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: pismo z 12.10.2021r. k. 52-52v)</em>
</p>
<p>W związku z brakiem terminowej spłaty pożyczki, pismem z 3 marca 2023 roku Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa wezwała <span class="anon-block">N. P.</span> do zapłaty zadłużenia w terminie 14 dni roboczych od dnia doręczenia wezwania do uregulowanie przeterminowanego zadłużenia wynoszącego łącznie 6 883,36 złotych.</p>
<p>Następnie w dniu 21 marca 2023 roku Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa wysłała <span class="anon-block">N. P.</span> pismo zatytułowane „ostateczne wezwanie do zapłaty” wzywając do zapłaty zaległego zadłużenia w łącznej kwocie 6 933,95 złotych.</p>
<p>Zakreślony termin upłynął bezskutecznie.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: wezwanie do zapłaty k. 24, ostateczne wezwanie do zapłaty k. 24, potwierdzenie nadania k. 26-27, zestawienie operacji k. 30-30v, rozliczenie wysokości zadłużenia k. 31-32v)</em>
</p>
<p>Pismem z dnia 5 kwietnia 2023 roku Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa wypowiedziała <span class="anon-block">umowę pożyczki nr (...)</span> z dnia 26 września 2017 roku, z zachowaniem 30-dniowego okresu wypowiedzenia. Pismo to zostało doręczone <span class="anon-block">N. P.</span> w dniu 21 kwietnia 2023 roku.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: pismo z 5.04.2023. k. 21, dowód doręczenia k. 22-22v)</em>
</p>
<p>W dniu 29 czerwca 2023 roku pomiędzy <span class="anon-block"> (...)</span> 1 Niestandaryzowanym Sekurytyzacyjnym Funduszem Inwestycyjnym Zamkniętym a Spółdzielczą Kasą Oszczędnościowo-Kredytową im. <span class="anon-block">F. S.</span> została zawarta umowa przelewu wierzytelności na mocy której Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa przelała na rzecz <span class="anon-block"> (...)</span> 1 Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego wierzytelność przysługującą względem <span class="anon-block">N. P.</span>.</p>
<p>
<em>
<!-- -->(dowód: umowa przelewu wierzytelności k. 12-14v)</em>
</p>
<p>
<strong>
<!-- -->Sąd zważył, co następuje:</strong>
</p>
<p>Przedmiotowe powództwo jest zasadne i zasługuje na uwzględnienie.</p>
<p>Wszystkie podniesione przez stronę pozwaną zarzuty, w świetle przedłożonych przez powódkę dokumentów, uznać należy za chybione.</p>
<p>Pozwana nie kwestionowała, że zawarła z poprzednikiem prawnym powoda przedmiotową <span class="anon-block">umowę pożyczki nr (...)</span>, a także, że udzielono jej umówioną kwotę. Nie zaprzeczyła również, że w czasie obowiązywania tejże umowy nie wywiązała się z jej warunków, co stanowiło podstawę do wypowiedzenia umowy przez pożyczkodawcę. Pozwana zarzuciła powodowi nieudowodnienie legitymacji czynnej, a także podniosła, iż złożyła oświadczenie o sankcji kredytu darmowego wobec niezgodności kredytu z ustawą o kredycie konsumenckim oraz zarzuciła powodowi nieprawidłową kapitalizację odsetek.</p>
<p>Nie budzi wątpliwości Sądu, iż powód przedłożonymi dokumentami w postaci: umowy cesji wierzytelności <em>
<!-- -->(k. 12-14v)</em>, wyciąg z rejestru funduszy inwestycyjnych<em>
<!-- --> (k. 9-11)</em> aktu notarialnego (k. 15-16) wykazała również legitymację czynną w niniejszym procesie.</p>
<p>Odnosząc się do argumentacji pozwanej dotyczącej roszczenia wynikającego z zastosowania sankcji kredytu darmowego wskazać należy, że Sąd nie przychylił się do stanowiska, iż w analizowanej umowie pożyczki doszło do naruszeń, które to pozwalałyby na skuteczne złożenie oświadczenia, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 45;art. 45 ust. 1 u)">art. 45 ust. 1 u.k.k.</a>
</p>
<p>Kluczową kwestią w tym kontekście jest wykładnia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 45;art. 45 ust. 1 u)">art. 45 ust. 1 u.k.k.</a>, a w szczególności użytego w nim zwrotu „naruszenie”. W ocenie Sądu zwrot ten należy rozumieć wyłącznie jako zupełny brak zamieszczenia w umowie kredytu konsumenckiego konkretnych informacji lub postanowień wymienionych w ust. 1 lub określenie ich w sposób wadliwy, nieprawidłowy, co aktualizować będzie się w zakresie określenia wysokości poszczególnych elementów (np. wysokości stóp oprocentowania, wysokości odsetek dziennych, całkowitego kosztu kredytu). Wskazuje na to w pierwszej kolejności literalne brzmienie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 45;art. 45 ust. 1 u)">art. 45 ust. 1 u.k.k.</a>, który wylicza postanowienia, które umowa powinna określać. Należy zatem wywnioskować, iż jego naruszenie może polegać tylko na sytuacji, gdy w danej umowie nie zamieszczono któregoś z tych postanowień lub postanowienie to zostało błędnie określone.</p>
<p>Ideą wprowadzenia w u.<a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 ()">k.k.</a> obowiązku informacyjnego skorelowanego z surową sankcją kredytu darmowego, było założenie, by konsument mógł ocenić tak ryzyko związane z danym instrumentem finansowym, jak i ocenić konkurencyjność danego produktu, a zatem by mógł podjąć świadomą decyzję co do dokonania określonej transakcji kredytowej z bankiem.</p>
<p>Zauważyć należy przy tym, iż zgodnie z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 29;art. 29 ust. 3 u)">art. 29 ust. 3 u.k.k.</a>, umowa powinna być sformułowana w sposób jednoznaczny i zrozumiały. Z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 45;art. 45 ust. 1 u)">art. 45 ust. 1 u.k.k.</a> nie wynika zaś, by naruszenie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 29;art. 29 ust. 3 u)">art. 29 ust. 3 u.k.k.</a> przez kredytodawcę łączyło się z możliwością zastosowania sankcji kredytu darmowego.</p>
<p>Oczywiście Sąd miał na uwadze, iż treść stosunku prawnego winna być przez strony ukształtowana w sposób jednoznaczny i zrozumiały jednak istotne było, czy w przypadku niejasności postanowień umowy czy jej niejednoznaczności możliwe jest zastosowanie sankcji – w tym przewidzianej w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 45 u)">art. 45u.k.k.</a>
</p>
<p>Niezasadny okazał się zarzut naruszenia <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 30;art. 30 ust. 1;art. 30 ust. 1 pkt. 15 u)">art. 30 ust. 1 pkt 15 u.k.k.</a> Wbrew stanowisku pozwanej przyjąć należy, że z tego ostatniego przepisu nie wynika obowiązek informowania konsumenta o uprawnieniu do odstąpienia na innej podstawie prawnej niż <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 53;art. 53 ust. 1 u)">art. 53 ust. 1 u.k.k.</a> (por. T. Czech [w:] Kredyt konsumencki. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2018, art. 30.). Poprzednik prawny powoda sprostał w pkt. 26 umowy obowiązkowi informacyjnemu o prawie odstąpienia od umowy, o którym mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 53;art. 53 ust. 1 u)">art. 53 ust. 1 u.k.k.</a>
</p>
<p>Dodatkowo niezasadne są zarzuty w świetle których zakazane jest pobieranie odsetek od części kapitału przeznaczonej na sfinansowanie kosztów. W ocenie Sądu zasadnym jest pogląd, zgodnie z którym jeżeli umowa nie określa przeznaczenia pożyczki, konsument może, część kapitału pożyczki dobrowolnie przekazać na pokrycie kosztów związanych z umową o kredyt konsumencki. Przywołać należy również definicję terminu „stopa oprocentowania kredytu” zawartą w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 5;art. 5 pkt. 10 u)">art. 5 pkt 10 u.k.k.</a>, zgodnie z którą stopa oprocentowania to wyrażona jako stałe lub zmienne oprocentowanie stosowane do wypłaconej kwoty na podstawie umowy o kredyt w stosunku rocznym. W ocenie Sądu pojęcie wypłaconej kwoty, o której mowa w <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19970880553" title="Ustawa z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny - Dz. U. z 1997 r. Nr 88, poz. 553 (art. 5;art. 5 pkt. 10 u)">art. 5 pkt 10 u.k.k.</a>, obejmuje także część kapitału kredytu przeznaczoną na sfinansowanie kosztów związanych z tym kredytem. Jak słusznie wskazuje się w doktrynie za powyższym wnioskiem przemawia wykładnia językowa omawianego przepisu. Przepis ten nie wymaga, aby wypłata nastąpiła do rąk konsumenta. Wypłata może być zatem dokonana również w celu pokrycia zobowiązań konsumenta (w tym zobowiązań do zapłacenia kosztów związanych z kredytem). Wniosek ten jawi się jako uprawniony również w oparciu o wykładnię systemową. Zauważyć należy, że na tle przepisów o kredycie bankowym przyjmuje się, że odsetki nalicza się od całości kapitału kredytu, niezależnie od sposobu wypłacenia tego kapitału (do rąk konsumenta, na spłatę jego zobowiązań itd.). (zob. T. Czech [w:] Kredyt konsumencki. Komentarz, wyd. II, Warszawa 2018, art. 5.)</p>
<p>W przedmiotowej sprawie nie zostały zatem spełnione przesłanki uzasadniające skorzystanie z sankcji kredytu darmowego.</p>
<p>Odnosząc się do zarzutu pozwanej, jakoby powód w sposób nieprawidłowy kapitalizował odsetki należy przywołać treść <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 482;art. 482 § 1)">art. 482 § 1 k.c.</a>, z którego wynika, że od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.</p>
<p>Mając powyższe na uwadze powód uprawniony jest do żądania odsetek za opóźnienie od odsetek od chwili wytoczenia powództwa.</p>
<p>Reasumując, Sąd uznał, że przedłożone przez stronę powodową dokumenty nie budzą wątpliwości i dowodzą legitymacji czynnej i istnienia przedmiotowego zadłużenia, zaś ich prawdziwość i wiarygodność nie została podważona przez stronę pozwaną.</p>
<p>W konsekwencji Sąd na podstawie przepisów <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 720;art. 720 § 1)">art. 720 § 1 k.c.</a> oraz umowy pożyczki z dnia 26 września 2017 roku zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 23 299,62 złotych wraz z odsetkami umownymi naliczanymi według zmiennej stopy procentowej stanowiącej dwukrotność sumy stopy referencyjnej NBP i 5,5 pkt procentowych od dnia 6 marca 2024 roku do dnia zapłaty.</p>
<p>Mając na uwadze wynik procesu Sąd, w oparciu o przepis § 2 pkt 3) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, zgodnie z którym strona przegrywająca sprawę obowiązana jest zwrócić przeciwnikowi na jego żądanie koszty niezbędne do celowego dochodzenia praw i celowej obrony, zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 4 782 złotych tytułem zwrotu kosztów procesu, w tym kwotę 1 165 złotych tytułem zwrotu opłaty sądowej od pozwu, kwotę 3 600 złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz kwotę 17 złotych tytułem zwrotu opłaty skarbowej od udzielonego pełnomocnictwa.</p>
</div>