I C 680/23

<p>Sygn. akt I C 680/23</p> <div> <h2>WYROK</h2> <h5>W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ</h5> <p>Dnia 17 czerwca 2024 roku</p> <p>Sąd Okręgowy w Sieradzu I Wydział Cywilny</p> <p>w składzie następującym:</p> <p>Przewodniczący: sędzia Tomasz Choczaj</p> <p>Protokolant: Joanna Wołczyńska - Kalus</p> <p>po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2024 roku w Sieradzu</p> <p>na rozprawie</p> <p>sprawy z powództwa <span class="anon-block"> (...) Bank (...) S.A.</span> <br/>z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> </p> <p>przeciwko <span class="anon-block">A. O.</span> i <span class="anon-block">T. O.</span> </p> <p>o zapłatę</p> <p>1.  umarza postępowanie w zakresie żądania zawartego w pkt II pozwu wobec cofnięcia pozwu w tym zakresie;</p> <p>2.  oddala powództwo w pozostałej części;</p> <p>3.  zasądza od powódki <span class="anon-block"> (...) Bank (...) S.A.</span> <br/>z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz pozwanej <span class="anon-block">A. O.</span> kwotę <br/>10 817,00 zł (dziesięć tysięcy osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego wraz z ustawowymi odsetkami <br/>za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty;</p> <p>4.  zasądza od powódki <span class="anon-block"> (...) Bank (...) S.A.</span> <br/>z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> na rzecz pozwanego <span class="anon-block">T. O.</span> kwotę <br/>10 817,00 zł (dziesięć tysięcy osiemset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa prawnego wraz z ustawowymi odsetkami <br/>za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku do dnia zapłaty;</p> <p>5.  nakazuje zwrócić powódce <span class="anon-block"> (...) Bank (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> z środków budżetowych Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Sieradzu kwotę 2 177,50 zł (dwa tysiące sto siedemdziesiąt siedem złotych 50/100) tytułem części opłaty stosunkowej.</p> <p> <em> <!-- --> Sygn. akt I C 680/23</em> </p> </div> <div> <h2>UZASADNIENIE</h2> <p> <em> <!-- --> <span class="anon-block"> (...) Bank (...) S.A.</span> z siedzibą w <span class="anon-block">W.</span> wniosła o zasądzenie od pozwanych <span class="anon-block">A. O.</span> i <span class="anon-block">T. O.</span> kwoty 384 540,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 20 listopada 2023 r. do dnia zapłaty ewentualnie o zasądzenie od <span class="anon-block">A. O.</span> kwoty 192 270,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 20 listopada 2023 r. do dnia zapłaty oraz o zasądzenie od <span class="anon-block">T. O.</span> kwoty 192 270,00 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od 20 listopada 2023 r. do dnia zapłaty; zmianę wysokości (ukształtowanie) dochodzonej wyżej kwoty poprzez poddanie jej waloryzacji sądowej i zasądzenie dodatkowo kwoty 87 089,58 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty. Ponadto powódka wniosła o zasądzenie kosztów procesu. </em> </p> <p> <em> <!-- --> Pismem procesowym z 25 stycznia 2024 r. powód cofnął pozew w zakresie żądania zmiany wysokości dochodzonego świadczenia w kwocie 384 540,00 zł poprzez poddanie jej waloryzacji sądowej i zasądzenie dodatkowo kwoty 87 089,58 zł wraz z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od dnia uprawomocnienia się wyroku do dnia zapłaty.</em> </p> <p> <em> <!-- --> Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie od powódki <br/>na ich rzecz kosztów procesu, w tym kosztów związanych z cofniętym pozwem. Podnieśli zarzut potrącenia kwoty 384 540,00 zł z kwotą dochodzoną w pkt <br/>I pozwu.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Powódka wniosła o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia się postępowania przed Sądem Najwyższym w sprawie o sygn. akt I WSC 84/23.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Pozwani wnieśli o oddalenie tego wniosku.</em> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd Okręgowy ustalił, co następuje:</em> </strong> </p> <p> <em> <!-- --> Do zawarcia <span class="anon-block">umowy nr (...)</span> o kredyt mieszkaniowy <span class="anon-block">N.</span>-<span class="anon-block">H.</span> na kwotę 152 795,39 CHF pomiędzy poprzednikiem prawnym powoda a pozwanymi doszło 4 sierpnia 2009 r. Spłata kredytu miała nastąpić w równych ratach kapitałowo-odsetkowych i miała potrwać do 15 lipca 2039 r. Raty miały być pobierane z konta powodów w złotych polskich w równowartości kwot wyrażonych w walucie obcej, przy czym <br/>do przeliczeń wysokości rat kapitałowo-odsetkowych spłacanego kredytu miał być stosowany kurs sprzedaży danej waluty - według tabeli kursów obowiązujących <br/>w banku w dniu spłaty, w momencie dokonywania przeliczeń kursowych. Oprocentowanie kredytu wynosiło 4,50833 %. Marża banku wynosiła 4,15 %. Rzeczywista stopa procentowa wynosiła 4,67 %, a roczna stopa procentowa dla zadłużenia przeterminowanego wynosiła 20 %. Prowizja wyniosła 2 966,90 CHF, co stanowiło 8 167,58 zł. Pozostałe koszty wyniosły 9 541,50 zł. Zabezpieczeniem kredytu miała być hipoteka kaucyjna w wysokości do 630 945,64 zł, która miała być ustanowiona na nieruchomości położonej w <span class="anon-block">Ł.</span> i na własnościowym spółdzielczym prawie do lokalu mieszkalnego położonego w <span class="anon-block">Ł.</span> oraz cesja praw z polisy ubezpieczenia nieruchomości od ognia i innych zdarzeń losowych. Kredyt był ubezpieczony na okres przejściowy. Kredyt został uruchomiony jednorazowo 17 sierpnia 2009 r. w wysokości 152 795,39 CHF. Kwota ta została podzielona na dwie części: 384 540,00 zł (144 422,74 CHF po kursie 2,6626 zł), została wypłacona na rachunek wskazany we wniosku, a kwota 8 372,65 CHF została zarachowana na wcześniejszą spłatę kapitału z tytułu różnic kursowych, <strong> <!-- -->(dowód: umowa kredytu - k. 21 - 28 verte; wniosek o wypłatę - k. 31 - 31 verte; zaświadczenie - k. 32 - 35)</strong>.</em> </p> <p> <em> <!-- --> Z umowy ostatecznie wynikało, że kwota kredytu miała zostać przeznaczona do wysokości 365 0000,00 zł na finansowanie części kosztów nabycia nieruchomości położonej w <span class="anon-block">Ł.</span>, do wysokości 12 000,00 zł na finansowanie budowy domu jednorodzinnego i do wysokości 7 540,00 zł na dowolny cel, <strong> <!-- -->(dowód: umowa kredytu - k. 21 - 28 verte)</strong>.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Integralną częścią umowy były ogólne warunku udzielania przez <span class="anon-block"> (...) Bank (...) S.A.</span> kredytu mieszkaniowego <span class="anon-block">N.</span>-<span class="anon-block">H.</span>, <strong> <!-- -->(dowód: umowa kredytu - k. 21 - 28)</strong>.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Strony podpisały dwa aneksy do umowy, <strong> <!-- -->(dowód: aneksy - k. 29 - 30)</strong>.</em> </p> <p> <em> <!-- -->W toku wykonywania umowy pozwani wpłacili kwotę 8 389,50 zł tytułem wszystkich prowizji, kwotę 50,00 zł za wydanie zaświadczenia i kwotę 30,00 zł <br/>za przypomnienie o niedostarczeniu zaświadczenia, <strong> <!-- -->(dowód: zaświadczenie <br/>- k. 32 - 35)</strong>.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Wyrokiem z dnia 28 stycznia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt <br/>I C 272/20, Sąd Okręgowy w Sieradzu zasądził od powódki łącznie na rzecz pozwanych kwotę 76 390,51 zł z ustawowymi odsetkami za opóźnienie <br/>od 8 września 2020 r. do dnia zapłaty; ustalił, że <span class="anon-block">umowa nr (...)</span> o kredyt mieszkaniowy <span class="anon-block"> (...)</span> zawarta 4 sierpnia 2009 r. pomiędzy <span class="anon-block">A. O.</span> i <span class="anon-block">T. O.</span> a <span class="anon-block"> (...) Bank (...) Spółka Akcyjna</span> z siedzibą w <span class="anon-block">G.</span> jest nieważna; w pozostałym zakresie powództwo oddalił i orzekł o kosztach procesu, </em> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->(dowód: wyrok z uzasadnieniem - k. 49 - 56 verte)</em> </strong> <em> <!-- -->.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Wyrokiem z dnia 29 grudnia 2022 r. wydanym w sprawie o sygn. akt <br/>I ACa 530/22, Sąd Apelacyjny w Łodzi oddalił apelację powódki i zasądził od niej na rzecz pozwanych koszty procesu, </em> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->(dowód: wyrok z uzasadnieniem - k. 57 - 62)</em> </strong> <em> <!-- -->.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Pismem z 8 lutego 2024 r. pozwani wezwali powódkę do zapłaty kwoty 76 390,51 zł zasądzonej wyżej wymienionym wyrokiem Sądu Okręgowego <br/>w <span class="anon-block">S.</span>, kwoty 24 094,20 zł tytułem odsetek od tej kwoty za okres <br/>od 8 września 2020 r. do 8 lutego 2024 r. i kwoty 296 196,23 zł tytułem kwot uiszczanych na rzecz powódki w związku z wykonywaniem powyższej umowy <br/>(w tym kwoty 287 726,73 zł tytułem rat kapitałowo odsetkowych, kwoty 8 389,50 zł tytułem prowizji, kwoty 50,00 zł tytułem opłaty za wydanie dokumentu i kwoty 30,00 zł tytułem opłaty za przypomnienie o niedostarczeniu dokumentu. W piśmie tym pozwani dokonali potrącenia powyższych kwot z kwotą 384 540,00 zł należną bankowi z tytułu wypłaconego kapitału. Pismo to powódka otrzymała 9 lutego 2024 r., </em> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->(dowód: pismo z dowodem nadania i odebrania - k. 118 - 121)</em> </strong> <em> <!-- -->.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Powyższy stan faktyczny jest w zasadzie bezsporny, gdyż został oparty <br/>w całości na dokumentach, które nie były negowane przez strony.</em> </p> <p> <strong> <!-- --> <em> <!-- -->Sąd Okręgowy zważył, co następuje:</em> </strong> </p> <p> <em> <!-- -->Zgodnie z przepisem <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 203;art. 203 § 1;art. 203 § 4)">art. 203 § 1 i 4 k.p.c.</a> pozew może być cofnięty bez zezwolenia pozwanego, aż do rozpoczęcia rozprawy, a jeżeli z cofnięciem połączone jest zrzeczenie się roszczenia - aż do wydania wyroku. Sąd może uznać za niedopuszczalne cofnięcie pozwu, zrzeczenie się lub ograniczenie roszczenia tylko wtedy, gdy okoliczności sprawy wskazują, że wymienione czynności <br/>są sprzeczne z prawem lub zasadami współżycia społecznego albo zmierzają <br/>do obejścia prawa.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Mając powyższe na uwadze oraz to, że powódka skutecznie cofnęła pozew w zakresie pkt II, Sąd umorzył postępowanie w niniejszej sprawie, o czym orzekł, jak w pkt 1 wyroku, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 355)">art. 355 k.p.c.</a> w zw. z <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 203)">art. 203 k.p.c.</a>, gdyż cofnięcie pozwu nie było sprzeczne z prawem ani zasadami współżycia społecznego i nie prowadziło do obejścia prawa. </em> </p> <p> <em> <!-- --> Mając na uwadze to, że wyrok stwierdzający nieważność powyżej opisanej umowy o kredyt jest prawomocny, należało uznać za treścią <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640160093" title="Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93 (art. 410)">art. 410 k.c.</a>, <br/>iż pozwani winni zwrócić powódce kwotę kapitału wynoszącą 384 540,00 zł. Jednakże pozwani skutecznie złożyli oświadczenie materialnoprawne <br/>o potrąceniu i procesowy zarzut potrącenia. Na skutek tego zarzutu doszło <br/>do umorzenia wzajemnych wierzytelności do wysokości wierzytelności niższej (patrz wyroki Sądu Najwyższego z: 7 maja 2004 r., I CK 666/03, OSNC 2005/5, poz. 86; z 7.11.2008 r., II CSK 243/08, LEX nr 560544; 28 października 2016 r., I CSK 687/15, LEX nr 2188611; postanowienia Sądu Najwyższego <br/>z: 22 stycznia 2014 r., III CZ 67/13, LEX nr 1463885 i 30 sierpnia 2018 r., V CSK 143/18, LEX nr 2539882). </em> </p> <p> <em> <!-- -->Skuteczność zarzutu potrącenia uzależniona jest od spełnienia przesłanek formalnych i materialnych. Do pierwszych zalicza się udowodnienie, <br/>że oświadczenie o potrąceniu zostało złożone w sposób pozwalający na dotarcie do adresata, a także zgłoszenie zarzutu potrącenia w procesie w wymaganym terminie i w wymaganej formie. Do przesłanek materialnych należy zaliczyć wykazanie, że pozwanemu przysługiwała wierzytelność wzajemna, która została potrącona. Niespełnienie przesłanek formalnych powoduje pominięcie twierdzenia o potrąceniu i nierozpoznanie zarzutu. Niespełnienie przesłanek materialnych skutkuje nieuwzględnieniem żądania oddalenia powództwa <br/>z powodu wygaśnięcia wierzytelności powoda.</em> </p> <p> <em> <!-- -->Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że pozwani spełnili <br/>te przesłanki. W odpowiedzi na pozew złożyli zarzut potrącenia. Ponadto złożyli oświadczenie o potrąceniu wraz z dowodem jego doręczenia powódce. Kwota potrącenia wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, bowiem kwota 76 390,51 zł wynika z wyroku Sądu Okręgowego w Sieradzu, tak samo jak kwota 24 094,20 zł tytułem odsetek od powyższej kwoty za okres od 8 września 2020 r. do 8 lutego 2024 r., która jest prawidłowo wyliczona. Ponadto w sprawie jest bezsporne, iż pozwani wpłacili dodatkowo tytułem rat kapitałowo-odsetkowych kwotę 287 726,73 zł (powódka przyznała to w swoim piśmie <br/>z 9 stycznia 2023 r.). Ponadto w toku wykonywania umowy pozwani wpłacili kwotę 8 389,50 zł tytułem wszystkich prowizji, kwotę 50,00 zł za wydanie zaświadczenia i kwotę 30,00 zł za przypomnienie o niedostarczeniu zaświadczenia. Wynika to z zaświadczenia banku z 6 lipca 2020 r. Należało zatem uznać, że doszło do umorzenia wzajemnych wierzytelności stron do kwoty 384 540,00 zł. Z tego względu Sąd oddalił powództwo opisane w pkt I pozwu, <br/>o czym orzekł, jak w pkt 2 wyroku. </em> </p> <p> <em> <!-- -->W tym miejscu należy stwierdzić, że na zarzut potrącenia nie ma wpływu to, że Sąd Apelacyjny w Łodzi wstrzymał wykonalność i skuteczność prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Sieradzu, gdyż to postanowienie nie odnosi się do wstrzymania wymagalności wierzytelności. </em> </p> <p> <em> <!-- -->W związku z tym, że wyrok Sądu Okręgowego jest prawomocny, <br/>a wierzytelności w nim wskazane są wymagalne, ale nie mogą być egzekwowane na skutek wydania postanowienia przez Sąd Apelacyjny w Łodzi, Sąd nie znalazł podstaw do zawieszenia postępowania do czasu zakończenia się postępowania przed Sądem Najwyższym i dlatego wniosek powódki oddalił.</em> </p> <p> <em> <!-- --> O kosztach Sąd orzekł, jak w pkt 3 i 4 wyroku, na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU19640430296" title="Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz. U. z 1964 r. Nr 43, poz. 296 (art. 98)">art. 98 k.p.c.</a>, gdyż pozwani wygrali sprawę w całości. Każdy z nich poniósł koszty zastępstwa prawnego w kwocie 10 800,00 zł, które zostały ustalone na podstawie § 2 pkt 7 <br/>rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. <br/>w sprawie opłat za czynności adwokackie (tekst jedn., Dz. U. z 2023 r., poz. 1964 ze zm.) i które były powiększone o kwotę 17,00 zł tytułem opłaty skarbowej <br/>od pełnomocnictwa.</em> </p> <p> <em> <!-- --> Na podstawie <a href="http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20051671398" title="Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych - Dz. U. z 2005 r. Nr 167, poz. 1398 (art. 79;art. 79 ust. 1;art. 79 ust. 1 pkt. 1;art. 79 ust. 1 pkt. 1 lit. b)">art. 79 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. <br/>o kosztach sądowych w sprawach cywilnych</a> (tekst jedn., Dz. U. z 2024 r., poz. 959) Sąd nakazał zwrócić powódce z sum budżetowych Skarbu Państwa - Sądu Okręgowego w Sieradzu część opłaty stosunkowej od cofniętego powództwa <br/>w kwocie 2 177,50 zł. </em> </p> </div>